२१. गुणे

उपाधि विसेसनं, पराङ्गभूतेति परस्स बन्धत्ता(दिनो) विधाना याङ्गभूते जळत्तादिहेतुम्हीति अत्थो, इमिना गुणसद्दो यमप्पधानवचनोति वदति, यञ्चाप्पधानं तम्पराङ्गभूतन्ति गुणेतीमस्स ‘पराङ्गभूते’ति अत्थमाह, यञ्हि परत्थमुपादीयते तदप्पधानमनु वादरूपेनोपादीयमानत्ता, यथा ‘जळत्ता बद्धो, रुक्खो यं सीस पत्ता, अग्गि एत्थ धुमत्ते’च्चादि, तेनेवाह-‘परत्थरूपापन्न’न्ति, वाविधानन्ति ‘‘विभासा गुणे-थियं’’न्ति (२-३-२५) एवं विधानं, इत्थियन्तिआदिना पञ्चमीरूपस्सपि अभिमतभावं दस्सेति, तेनेवाह-‘उभयत्था’तिआदि, ननु ‘तो पञ्चम्या’’ति (४-९५) सुत्तेन तद्धितपच्चयन्तस्स कथं पञ्चम्यन्तता त्यासङ्कियाह-‘पञ्चमिनिद्देसे’ इच्चादि, इमिना सुत्तेन पञ्चमिया विनाति योजना, वा पञ्चमिया विधानतो ततियारूपेनपि भवितब्बन्ति चोदनमनसि निधाय पञ्चम्यु दाहरणेयेव कारणं ततियोदाहरणस्स च पठमोदाहरणानुसारेनानु मन्तब्बतञ्चदस्सेन्तो आह ‘पञ्चम्यायेवि’च्चादि, अभावेन सङ्खारनिरोधेनाति ततियन्तरूपानि.