3. брахмадан̣д̣акатха̄

445. атха кхо а̄йасма̄ а̄нандо тхере бхиккхӯ етадавоча – ‘‘бхагава̄ мам̣, бханте, паринибба̄нака̄ле евама̄ха – ‘тена ха̄нанда, сан̇гхо мамаччайена чханнасса бхиккхуно брахмадан̣д̣ам̣ а̄н̣а̄петӯ’’’ти. ‘‘пуччхи пана твам̣, а̄вусо а̄нанда, бхагавантам̣ – ‘катамо пана, бханте, брахмадан̣д̣о’’’ти? ‘‘пуччхим̣ кхохам̣, бханте, бхагавантам̣ – ‘катамо пана, бханте, брахмадан̣д̣о’’’ти? ‘‘чханно, а̄нанда, бхиккху йам̣ иччхеййа там̣ вадеййа. бхиккхӯхи чханно бхиккху нева ваттаббо, на овадитаббо, на̄нуса̄ситаббо’’ти. ‘‘тена ха̄вусо а̄нанда, твам̣йева чханнасса бхиккхуно брахмадан̣д̣ам̣ а̄н̣а̄пехӣ’’ти. ‘‘катха̄хам̣, бханте, чханнасса бхиккхуно брахмадан̣д̣ам̣ а̄н̣а̄пеми, чан̣д̣о со бхиккху пхарусо’’ти? ‘тена ха̄вусо а̄нанда, бахукехи бхиккхӯхи саддхим̣ гаччха̄хӣ’’ти. ‘‘евам̣ бханте’’ти кхо а̄йасма̄ а̄нандо тхера̄нам̣ бхиккхӯнам̣ пат̣иссутва̄ махата̄ бхиккхусан̇гхена саддхим̣ пан̃чаматтехи бхиккхусатехи на̄ва̄йа уджджаваника̄йа косамбим̣ уджджави, на̄ва̄йа паччорохитва̄ ран̃н̃о уденасса [утенасса (ка.)] уййа̄насса авидӯре ан̃н̃атарасмим̣ руккхамӯле нисӣди. тена кхо пана самайена ра̄джа̄ удено уййа̄не парича̄реси саддхим̣ ородхена. ассоси кхо ран̃н̃о уденасса ородхо – ‘‘амха̄кам̣ кира а̄чарийо аййо а̄нандо уййа̄насса авидӯре ан̃н̃атарасмим̣ руккхамӯле нисинно’’ти. атха кхо ран̃н̃о уденасса ородхо ра̄джа̄нам̣ уденам̣ етадавоча – ‘‘амха̄кам̣ кира, дева, а̄чарийо аййо а̄нандо уййа̄насса авидӯре ан̃н̃атарасмим̣ руккхамӯле нисинно. иччха̄ма майам̣, дева, аййам̣ а̄нандам̣ пасситу’’нти. ‘‘тена хи тумхе саман̣ам̣ а̄нандам̣ пассатха̄’’ти.

атха кхо ран̃н̃о уденасса ородхо йена̄йасма̄ а̄нандо тенупасан̇ками, упасан̇камитва̄ а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисиннам̣ кхо ран̃н̃о уденасса ородхам̣ а̄йасма̄ а̄нандо дхаммийа̄ катха̄йа сандассеси сама̄дапеси самуттеджеси сампахам̣сеси. атха кхо ран̃н̃о уденасса ородхо а̄йасмата̄ а̄нандена дхаммийа̄ катха̄йа сандассито сама̄дапито самуттеджито сампахам̣сито а̄йасмато а̄нандасса пан̃ча уттара̄сан̇гасата̄ни па̄да̄си. атха кхо ран̃н̃о уденасса ородхо а̄йасмато а̄нандасса бха̄ситам̣ абхинандитва̄ анумодитва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ абхива̄детва̄ падаккхин̣ам̣ катва̄ йена ра̄джа̄ удено тенупасан̇ками. аддаса̄ кхо ра̄джа̄ удено ородхам̣ дӯратова а̄гаччхантам̣. дисва̄на ородхам̣ етадавоча – ‘‘апи ну кхо тумхе саман̣ам̣ а̄нандам̣ пасситтха̄’’ти? ‘‘апассимха̄ кхо майам̣, дева, аййам̣ а̄нанда’’нти. ‘‘апи ну тумхе саман̣асса а̄нандасса кин̃чи адаттха̄’’ти? ‘‘адамха̄ кхо майам̣, дева, аййасса а̄нандасса пан̃ча уттара̄сан̇гасата̄нӣ’’ти. ра̄джа̄ удено уджджха̄йати кхиййати випа̄чети – ‘‘катхан̃хи на̄ма саман̣о а̄нандо та̄ва бахум̣ чӣварам̣ пат̣иггахессати! дуссава̄н̣иджджам̣ ва̄ саман̣о а̄нандо кариссати, пагга̄хикаса̄лам̣ ва̄ паса̄рессатӣ’’ти!

атха кхо ра̄джа̄ удено йена̄йасма̄ а̄нандо тенупасан̇ками, упасан̇камитва̄ а̄йасмата̄ а̄нандена саддхим̣ саммоди. саммоданӣйам̣ катхам̣ са̄ран̣ӣйам̣ вӣтиса̄ретва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисинно кхо ра̄джа̄ удено а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ етадавоча – ‘‘а̄гама̄ ну кхвидха, бхо а̄нанда, амха̄кам̣ ородхо’’ти? ‘‘а̄гама̄си кхо те идха, маха̄ра̄джа, ородхо’’ти. ‘‘апи пана бхото а̄нандасса кин̃чи ада̄сӣ’’ти? ‘‘ада̄си кхо ме, маха̄ра̄джа, пан̃ча уттара̄сан̇гасата̄нӣ’’ти. ‘‘ким̣ пана бхавам̣ а̄нандо та̄ва бахум̣ чӣварам̣ кариссатӣ’’ти? ‘‘йе [йе пана (ка.)] те, маха̄ра̄джа, бхиккхӯ дуббалачӣвара̄ техи саддхим̣ сам̣вибхаджисса̄мӣ’’ти. ‘‘йа̄ни кхо пана, бхо а̄нанда, пора̄н̣ака̄ни дуббалачӣвара̄ни та̄ни катхам̣ кариссатха̄’’ти? ‘‘та̄ни, маха̄ра̄джа, уттараттхаран̣ам̣ карисса̄ма̄’’ти. ‘‘йа̄ни пана, бхо а̄нанда, пора̄н̣ака̄ни уттараттхаран̣а̄ни та̄ни катхам̣ кариссатха̄’’ти? ‘‘та̄ни, маха̄ра̄джа, бхисиччхавийо карисса̄ма̄’’ти. ‘‘йа̄ пана, бхо а̄нанда, пора̄н̣ака̄ бхисиччхавийо та̄ катхам̣ кариссатха̄’’ти? ‘‘та̄, маха̄ра̄джа, бхӯматтхаран̣ам̣ карисса̄ма̄’’ти. ‘‘йа̄ни пана, бхо а̄нанда, пора̄н̣ака̄ни бхӯматтхаран̣а̄ни та̄ни катхам̣ кариссатха̄’’ти? ‘‘та̄ни, маха̄ра̄джа, па̄дапун̃чханийо карисса̄ма̄’’ти. ‘‘йа̄ пана, бхо а̄нанда, пора̄н̣ака̄ па̄дапун̃чханийо та̄ катхам̣ кариссатха̄’’ти?. ‘‘та̄, маха̄ра̄джа, раджохаран̣ам̣ карисса̄ма̄’’ти. ‘‘йа̄ни пана, бхо а̄нанда, пора̄н̣ака̄ни раджохаран̣а̄ни та̄ни катхам̣ кариссатха̄’’ти? ‘‘та̄ни, маха̄ра̄джа, кот̣т̣етва̄ чиккхаллена маддитва̄ парибхан̣д̣ам̣ лимписса̄ма̄’’ти.

атха кхо ра̄джа̄ удено – саббевиме саман̣а̄ сакйапуттийа̄ йонисо упаненти, на кулавам̣ гаментӣти – а̄йасмато а̄нандасса ан̃н̃а̄нипи пан̃ча дуссасата̄ни па̄да̄си. айан̃чарахи а̄йасмато а̄нандасса пат̣хамам̣ чӣварабхиккха̄ уппаджджи чӣварасахассам̣. атха кхо а̄йасма̄ а̄нандо йена гхосита̄ра̄мо тенупасан̇ками, упасан̇камитва̄ пан̃н̃атте а̄сане нисӣди. атха кхо а̄йасма̄ чханно йена̄йасма̄ а̄нандо тенупасан̇ками, упасан̇камитва̄ а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисиннам̣ кхо а̄йасмантам̣ чханнам̣ а̄йасма̄ а̄нандо етадавоча – ‘‘сан̇гхена те, а̄вусо чханна, брахмадан̣д̣о а̄н̣а̄пито’’ти.

‘‘катамо пана, бханте а̄нанда, брахмадан̣д̣о а̄н̣а̄пито’’ти? ‘‘твам̣, а̄вусо чханна, бхиккхӯ йам̣ иччхеййа̄си там̣ вадеййа̄си. бхиккхӯхи твам̣ нева ваттаббо, на овадитаббо, на̄нуса̄ситаббо’’ти. ‘‘нанва̄хам̣, бханте а̄нанда, хато етта̄вата̄, йатохам̣ бхиккхӯхи нева ваттаббо, на овадитаббо, на̄нуса̄ситаббо’’ти таттхева муччхито папато. атха кхо а̄йасма̄ чханно брахмадан̣д̣ена ат̣т̣ӣйама̄но хара̄йама̄но джигуччхама̄но еко вӯпакат̣т̣хо аппаматто а̄та̄пӣ пахитатто вихаранто начирассева йассаттха̄йа кулапутта̄ саммадева ага̄расма̄ анага̄рийам̣ паббаджанти, тадануттарам̣ брахмачарийапарийоса̄нам̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа виха̄си. ‘кхӣн̣а̄ джа̄ти, вуситам̣ брахмачарийам̣, катам̣ каран̣ӣйам̣, на̄парам̣ иттхатта̄йа̄’ти аббхан̃н̃а̄си. ан̃н̃атаро ча пана̄йасма̄ чханно арахатам̣ ахоси. атха кхо а̄йасма̄ чханно арахаттам̣ патто йена̄йасма̄ а̄нандо тенупасан̇ками, упасан̇камитва̄ а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ етадавоча – ‘‘пат̣иппассамбхехи да̄ни ме, бханте а̄нанда, брахмадан̣д̣а’’нти. ‘‘йадаггена тайа̄, а̄вусо чханна, арахаттам̣ саччхикатам̣ тадаггена те брахмадан̣д̣о пат̣иппассаддхо’’ти. има̄йа кхо пана винайасан̇гӣтийа̄ пан̃ча бхиккхусата̄ни анӯна̄ни анадхика̄ни ахесум̣. тасма̄ айам̣ винайасан̇гӣти ‘‘пан̃часатика̄’’ти вуччатӣти.

пан̃часатикаккхандхако ека̄дасамо.

имамхи кхандхаке ваттхӯ тевӣсати.

тассудда̄нам̣ –

париниббуте самбуддхе, тхеро кассапасавхайо;

а̄мантайи бхиккхуган̣ам̣, саддхаммаманупа̄лако;

па̄ва̄йаддха̄намаггамхи, субхаддена паведитам̣;

сан̇га̄йисса̄ма саддхаммам̣, адхаммо пуре диппати.

екенӯна пан̃часатам̣, а̄нандампи ча уччини;

дхаммавинайасан̇гӣтим̣, васанто гухамуттаме.

упа̄лим̣ винайам̣ пуччхи, суттанта̄нандапан̣д̣итам̣;

пит̣акам̣ тӣн̣и сан̇гӣтим̣, акам̣су джинаса̄вака̄.

на пуччхи аккамитва̄на, ванда̄песи на йа̄чи ча.

паббаджджам̣ ма̄туга̄масса, саддха̄йа дуккат̣а̄ни ме;

пура̄н̣о брахмадан̣д̣ан̃ча, ородхо уденена саха.

та̄ва баху дуббалан̃ча, уттараттхаран̣а̄ бхиси;

бхӯматтхаран̣а̄ пун̃чханийо, раджо чиккхалламаддана̄.

сахассачӣварам̣ уппаджджи, пат̣хама̄нандасавхайо;

таджджито брахмадан̣д̣ена, чатуссаччам̣ апа̄пун̣и;

васӣбхӯта̄ пан̃часата̄, тасма̄ пан̃часатӣ ити.

пан̃часатикаккхандхакам̣ нит̣т̣хитам̣.