5. куласан̇гахавиниччхайакатха̄

27. куласан̇гахоти пуппхапхала̄дӣхи кула̄нам̣ сан̇гахо куласан̇гахо. татра̄йам̣ виниччхайо (па̄ра̄. ат̣т̣ха. 2.431) – куласан̇гахаттха̄йа ма̄ла̄ваччха̄дӣни ропетум̣ ва̄ ропа̄петум̣ ва̄ син̃читум̣ ва̄ син̃ча̄петум̣ ва̄ пуппха̄ни очинитум̣ ва̄ очина̄петум̣ ва̄ гантхитум̣ ва̄ гантха̄петум̣ ва̄ на ват̣т̣ати. таттха акаппийавоха̄ро каппийавоха̄ро парийа̄йо обха̄со нимиттакамманти има̄ни пан̃ча джа̄нитабба̄ни.

28. таттха акаппийавоха̄ро на̄ма аллахарита̄нам̣ кот̣т̣анам̣ кот̣т̣а̄панам̣, а̄ва̄т̣асса кхан̣анам̣ кхан̣а̄панам̣, ма̄ла̄ваччхасса ропанам̣ ропа̄панам̣, а̄л̣ийа̄ бандханам̣ бандха̄панам̣, удакасса сечанам̣ сеча̄панам̣, ма̄тика̄йа саммукхакаран̣ам̣, каппийаудакасин̃чанам̣, хаттхапа̄дамукхадховананаха̄нодакасин̃чанам̣. каппийавоха̄ро на̄ма ‘‘имам̣ руккхам̣ джа̄на, имам̣ а̄ва̄т̣ам̣ джа̄на, имам̣ ма̄ла̄ваччхам̣ джа̄на, еттха удакам̣ джа̄на̄’’тиа̄дивачанам̣ суккхама̄тика̄йа уджукаран̣ан̃ча. парийа̄йо на̄ма ‘‘пан̣д̣итена ма̄ла̄ваччха̄дайо ропа̄петабба̄, начирассева упака̄ра̄йа сам̣ваттантӣ’’тиа̄дивачанам̣. обха̄со на̄ма куда̄лакхан̣итта̄дӣни ча ма̄ла̄ваччхе ча гахетва̄ т̣ха̄нам̣. евам̣ т̣хитан̃хи са̄ман̣ера̄дайо дисва̄ ‘‘тхеро ка̄ра̄петука̄мо’’ти гантва̄ каронти. нимиттакаммам̣ на̄ма куда̄лакхан̣иттива̄сипхарасуудакабха̄джана̄ни а̄харитва̄ самӣпе т̣хапанам̣.

29. има̄ни пан̃чапи куласан̇гахаттха̄йа ропанаропа̄пана̄дӣсу на ват̣т̣анти. пхалапарибхогаттха̄йа каппийа̄каппийавоха̄радвайамева на ват̣т̣ати, итараттайам̣ ват̣т̣ати. маха̄паччарийам̣ пана ‘‘каппийавоха̄ропи ват̣т̣ати, йан̃ча аттано парибхогаттха̄йа ват̣т̣ати, там̣ ан̃н̃апуггаласса ва̄ сан̇гхасса ва̄ четийасса ва̄ аттха̄йапи ват̣т̣атӣ’’ти вуттам̣. а̄ра̄маттха̄йа пана ванаттха̄йа чха̄йаттха̄йа ча акаппийавоха̄раматтамева на ват̣т̣ати, сесам̣ ват̣т̣ати. на кевалан̃ча сесам̣, йам̣ кин̃чи ма̄тикампи уджум̣ ка̄тум̣ каппийаудакам̣ син̃читум̣ наха̄накот̣т̣хакам̣ катва̄ наха̄йитум̣ хаттхапа̄дамукхадхованаудака̄ни ча таттха чхад̣д̣етумпи ват̣т̣ати. маха̄паччарийам̣ пана курундийан̃ча ‘‘каппийапатхавийам̣ сайам̣ ропетумпи ват̣т̣атӣ’’ти вуттам̣. а̄ра̄ма̄диаттха̄йа пана ропитасса ва̄ ропа̄питасса ва̄ пхалам̣ парибхун̃джитумпи ват̣т̣ати.

30. айам̣ пана а̄дито пат̣т̣ха̄йа виттха̄рена а̄паттивиниччхайо – куладӯсанаттха̄йа акаппийапатхавийам̣ ма̄ла̄ваччхам̣ ропентасса па̄читтийан̃чева дуккат̣ан̃ча, татха̄ акаппийавоха̄рена ропа̄пентасса. каппийапатхавийам̣ ропанепи ропа̄панепи дуккат̣амева. убхайатра̄пи саким̣ а̄н̣аттийа̄ бахӯнампи ропане екамева сапа̄читтийадуккат̣ам̣ ва̄ суддхадуккат̣ам̣ ва̄ хоти. парибхогаттха̄йа каппийабхӯмийам̣ ва̄ акаппийабхӯмийам̣ ва̄ каппийавоха̄рена ропа̄пане ана̄патти. а̄ра̄ма̄диаттха̄йапи акаппийапатхавийам̣ ропентасса ва̄ акаппийавачанена ропа̄пентасса ва̄ па̄читтийам̣. айам̣ пана найо маха̄ат̣т̣хакатха̄йам̣ на сут̣т̣ху вибхатто, маха̄паччарийам̣ пана вибхаттоти.

син̃чанасин̃ча̄пане пана акаппийаудакена саббаттха па̄читтийам̣, куладӯсанапарибхогаттха̄йа дуккат̣ампи. каппийена тесам̣йева двиннам̣ аттха̄йа дуккат̣ам̣, парибхогаттха̄йа четтха каппийавоха̄рена син̃ча̄пане ана̄патти. а̄паттит̣т̣ха̄не пана дха̄ра̄ваччхедавасена пайогабахулата̄йа ча а̄паттибахулата̄ ведитабба̄.

куласан̇гахаттха̄йа очинане пуппхаган̣ана̄йа дуккат̣апа̄читтийа̄ни, ан̃н̃аттха па̄читтийа̄нева. бахӯни пана пуппха̄ни екапайогена очинанто пайогавасена ка̄ретаббо. очина̄пане куладӯсанаттха̄йа саким̣ а̄н̣атто бахумпи очина̄ти, екамева сапа̄читтийадуккат̣ам̣, ан̃н̃атра па̄читтийамева.

31. гантханагантха̄панесу пана сабба̄пи чха пуппхавикатийо ведитабба̄ – гантхимам̣ гоппхимам̣ ведхимам̣ вет̣химам̣ пӯримам̣ ва̄йиманти. таттха гантхимам̣ на̄ма садан̣д̣акесу ва̄ уппалападума̄дӣсу ан̃н̃есу ва̄ дӣгхаван̣т̣есу пуппхесу дат̣т̣хаббам̣. дан̣д̣акена ва̄ дан̣д̣акам̣, ван̣т̣ена ва̄ ван̣т̣ам̣ гантхетва̄ катамева хи гантхимам̣. там̣ бхиккхусса ва̄ бхиккхунийа̄ ва̄ ка̄тумпи акаппийавачанена ка̄ра̄петумпи на ват̣т̣ати, ‘‘евам̣ джа̄на, евам̣ кате собхеййа, йатха̄ ета̄ни пуппха̄ни на викирийанти, татха̄ карохӣ’’тиа̄дина̄ пана каппийавачанена ка̄ра̄петум̣ ват̣т̣ати.

гоппхимам̣ на̄ма суттена ва̄ ва̄ка̄дӣхи ва̄ вассикапуппха̄дӣнам̣ екатован̣т̣икаубхатован̣т̣икама̄ла̄васена гоппханам̣, ва̄кам̣ ва̄ раджджум̣ ва̄ дигун̣ам̣ катва̄ таттха аван̣т̣ака̄ни нӣпапуппха̄дӣни павесетва̄ пат̣ипа̄т̣ийа̄ бандханти, етампи гоппхимамева. саббам̣ пуриманайенева на ват̣т̣ати.

ведхимам̣ на̄ма саван̣т̣ака̄ни вассикапуппха̄дӣни ван̣т̣е, аван̣т̣ака̄ни вакулапуппха̄дӣни аттано чхиддесу сӯчита̄лахӣра̄дӣхи винивиджджхитва̄ а̄вунанти, етам̣ ведхимам̣ на̄ма. там̣ пуриманайенева на ват̣т̣ати. кечи пана кадаликкхандхамхи кан̣т̣аке ва̄ та̄лахӣра̄дӣни ва̄ павесетва̄ таттха пуппха̄ни винивиджджхитва̄ т̣хапенти, кечи кан̣т̣акаса̄кха̄су, кечи пуппхачхаттапуппхакӯт̣а̄га̄ракаран̣аттхам̣ чхатте ча бхиттийан̃ча павесетва̄ т̣хапитакан̣т̣акесу, кечи дхамма̄санавита̄не баддхакан̣т̣акесу, кечи кан̣ика̄рапуппха̄дӣни сала̄ка̄хи виджджханти, чхатта̄дхичхаттам̣ вийа каронти, там̣ атиол̣а̄рикамева. пуппхавиджджханаттхам̣ пана дхамма̄санавита̄не кан̣т̣акампи бандхитум̣ кан̣т̣ака̄дӣхи ва̄ екапуппхампи виджджхитум̣ пуппхейева ва̄ пуппхам̣ павесетум̣ на ват̣т̣ати. джа̄лавита̄наведикана̄гадантакапуппхапат̣иччхаката̄лапан̣н̣агул̣ака̄дӣнам̣ пана чхиддесу асокапин̣д̣ийа̄ ва̄ антаресу пуппха̄ни павесетум̣ на досо. на хетам̣ ведхимам̣ хоти. дхаммараджджуйампи есева найо.

вет̣химам̣ на̄ма пуппхада̄мапуппхахаттхакесу дат̣т̣хаббам̣. кечи хи маттхакада̄мам̣ каронта̄ хет̣т̣ха̄ гхат̣ака̄ка̄рам̣ дассетум̣ пуппхехи вет̣хенти, кечи ат̣т̣ха ат̣т̣ха ва̄ даса даса ва̄ уппалапуппха̄дӣни суттена ва̄ ва̄кена ва̄ дан̣д̣акесу бандхитва̄ уппалахаттхаке ва̄ падумахаттхаке ва̄ каронти, там̣ саббам̣ пуриманайенева на ват̣т̣ати. са̄ман̣ерехи уппа̄т̣етва̄ тхале т̣хапитауппала̄дӣни ка̄са̄вена бхан̣д̣икампи бандхитум̣ на ват̣т̣ати. тесам̣йева пана ва̄кена ва̄ дан̣д̣акена ва̄ бандхитум̣ ам̣сабхан̣д̣икам̣ ва̄ ка̄тум̣ ват̣т̣ати. ам̣сабхан̣д̣икам̣ на̄ма кхандхе т̣хапитака̄са̄васса убхо анте а̄харитва̄ бхан̣д̣икам̣ катва̄ тасмим̣ пасиббаке вийа пуппха̄ни паккхипанти, айам̣ вуччати ам̣сабхан̣д̣ика̄, етам̣ ка̄тум̣ ват̣т̣ати. дан̣д̣акехи падуминипан̣н̣ам̣ виджджхитва̄ уппала̄дӣни пан̣н̣ена вет̣хетва̄ ган̣ханти, татра̄пи пуппха̄нам̣ упари падуминипан̣н̣амева бандхитум̣ ват̣т̣ати, хет̣т̣ха̄ дан̣д̣акам̣ пана бандхитум̣ на ват̣т̣ати.

пӯримам̣ на̄ма ма̄ла̄гун̣е ча пуппхапат̣е ча дат̣т̣хаббам̣. йо хи ма̄ла̄гун̣ена четийам̣ ва̄ бодхим̣ ва̄ ведикам̣ ва̄ париккхипанто пуна а̄нетва̄ пуримат̣т̣ха̄нам̣ атикка̄мети, етта̄вата̄ пӯримам̣ на̄ма хоти, ко пана ва̄до анекаккхаттум̣ париккхипантасса. на̄гадантакантарехи павесетва̄ харанто оламбакам̣ катва̄ пуна на̄гадантакам̣ париккхипати, етампи пӯримам̣ на̄ма. на̄гадантаке пана пуппхавалайам̣ павесетум̣ ват̣т̣ати. ма̄ла̄гун̣ехи пуппхапат̣ам̣ каронти, татра̄пи екамева ма̄ла̄гун̣ам̣ харитум̣ ват̣т̣ати. пуна пачча̄харато пӯримамева хоти. там̣ саббам̣ пуриманайенева на ват̣т̣ати. ма̄ла̄гун̣ехи пана бахӯхипи катам̣ пуппхада̄мам̣ лабхитва̄ а̄санаматтхака̄дӣсу бандхитум̣ ват̣т̣ати. атидӣгхам̣ пана ма̄ла̄гун̣ам̣ екава̄рам̣ харитва̄ париккхипитва̄ пуна итарасса бхиккхуно да̄тум̣ ват̣т̣ати, тенапи татхева ка̄тум̣ ват̣т̣ати.

ва̄йимам̣ на̄ма пуппхаджа̄лапуппхапат̣апуппхарӯпесу дат̣т̣хаббам̣. четийе пуппхаджа̄лам̣ каронтасса екамекамхи джа̄лачхиддаке дуккат̣ам̣. бхиттичхаттабодхиттхамбха̄дӣсупи есева найо. пуппхапат̣ам̣ пана парехи пӯритампи ва̄йитум̣ на лаббхати. гоппхимапуппхехева хаттхиасса̄дирӯпака̄ни каронти, та̄нипи ва̄йимат̣т̣ха̄не тит̣т̣ханти. пуриманайенева саббам̣ на ват̣т̣ати. ан̃н̃ехи катапариччхеде пана пуппха̄ни т̣хапентена хаттхиасса̄дирӯпакампи ка̄тум̣ ват̣т̣ати. маха̄паччарийам̣ пана кал̣амбакена ад̣д̣хачандакена ча саддхим̣ ат̣т̣ха пуппхавикатийо вутта̄.

32. таттха кал̣амбакоти ад̣д̣хачандакантаре гхат̣икада̄маоламбако вутто. ад̣д̣хачандакоти ад̣д̣хачанда̄ка̄рена ма̄ла̄гун̣апариккхепо. тадубхайампи пӯримейева павит̣т̣хам̣. курундийам̣ пана ‘‘две тайо ма̄ла̄гун̣е екато катва̄ пуппхада̄макаран̣ампи ва̄йимам̣йева̄’’ти вуттам̣. тампи идха пӯримат̣т̣ха̄нейева павит̣т̣хам̣. на кевалан̃ча пуппхада̄мамева, пит̣т̣хамайада̄мампи ген̣д̣укапуппхада̄мампи курундийам̣ вуттам̣. кхарапаттада̄мампи сиккха̄падасса са̄дха̄ран̣атта̄ бхиккхӯнампи бхиккхунӣнампи нева ка̄тум̣, на ка̄ра̄петум̣ ват̣т̣ати, пӯджа̄нимиттам̣ пана каппийавачанам̣ саббаттха ваттум̣ ват̣т̣ати. парийа̄йаобха̄санимиттакамма̄ни ват̣т̣антийева.

йо харитва̄ ва̄ хара̄петва̄ ва̄ паккоситва̄ ва̄ паккоса̄петва̄ ва̄ сайам̣ ва̄ упагата̄нам̣ йам̣ кин̃чи аттано сантакам̣ пуппхам̣ куласан̇гахаттха̄йа дети, тасса дуккат̣ам̣, парасантакам̣ дети, дуккат̣амева. тхеййачиттена дети, бхан̣д̣аггхена ка̄ретаббо. еса найо сан̇гхикепи. айам̣ пана висесо – сена̄санаттха̄йа нийамитам̣ иссаравата̄йа дадато тхуллаччайанти.

33. пуппхам̣ на̄ма касса да̄тум̣ ват̣т̣ати, касса на ват̣т̣атӣти? ма̄та̄питӯнам̣ та̄ва харитва̄пи хара̄петва̄пи паккоситва̄пи паккоса̄петва̄пи да̄тум̣ ват̣т̣ати, сесан̃а̄така̄нам̣ паккоса̄петва̄ва. тан̃ча кхо ваттхупӯджанаттха̄йа, ман̣д̣анаттха̄йа пана сивалин̇га̄дипӯджанаттха̄йа ва̄ кассачипи да̄тум̣ на ват̣т̣ати. ма̄та̄питӯнан̃ча хара̄пентена н̃а̄тиса̄ман̣ерехева хара̄петаббам̣. итаре пана йади сайамева иччханти, ват̣т̣ати. самматена пуппхабха̄джакена пуппхабха̄джанака̄ле сампатта̄нам̣ са̄ман̣ера̄нам̣ упад̣д̣хабха̄гам̣ да̄тум̣ ват̣т̣ати. курундийам̣ пана ‘‘сампаттагихӣнам̣ упад̣д̣хабха̄гам̣’’, маха̄паччарийам̣ ‘‘чӯл̣акам̣ да̄тум̣ ват̣т̣атӣ’’ти вуттам̣. асамматена апалокетва̄ да̄таббам̣. а̄чарийупаджджха̄йесу сага̄рава̄ са̄ман̣ера̄ бахӯни пуппха̄ни а̄харитва̄ ра̄сим̣ катва̄ т̣хапенти, тхера̄ па̄това сампатта̄нам̣ саддхивиха̄рика̄дӣнам̣ упа̄сака̄дӣнам̣ ва̄ ‘‘твам̣ идам̣ ган̣ха, твам̣ идам̣ ган̣ха̄’’ти денти, пуппхада̄нам̣ на̄ма на хоти. ‘‘четийам̣ пӯджесса̄ма̄’’ти гахетва̄ гаччханта̄пи пӯджам̣ каронта̄пи таттха таттха сампатта̄нам̣ четийапӯджанаттха̄йа денти, етампи пуппхада̄нам̣ на̄ма на хоти. упа̄саке аккапуппха̄дӣхи пӯдженте дисва̄ ‘‘виха̄ре кан̣ика̄рапуппха̄дӣни аттхи, упа̄сака̄ та̄ни гахетва̄ пӯджетха̄’’ти ваттумпи ват̣т̣ати. бхиккхӯ пуппхапӯджам̣ катва̄ дива̄тарам̣ га̄мам̣ павит̣т̣хе ‘‘ким̣, бханте, атидива̄ павит̣т̣хаттха̄’’ти пуччханти, ‘‘виха̄ре пуппха̄ни бахӯни, пӯджам̣ акаримха̄’’ти ваданти. манусса̄ ‘‘бахӯни кира виха̄ре пуппха̄нӣ’’ти пунадивасе пахӯтам̣ кха̄данӣйам̣ бходжанӣйам̣ гахетва̄ виха̄рам̣ гантва̄ пуппхапӯджан̃ча каронти да̄нан̃ча денти, ват̣т̣ати.

34. манусса̄ ‘‘майам̣, бханте, асукадивасам̣ на̄ма пӯджесса̄ма̄’’ти пуппхава̄рам̣ йа̄читва̄ анун̃н̃а̄тадивасе а̄гаччханти, са̄ман̣ерехи ча пагева пуппха̄ни очинитва̄ т̣хапита̄ни хонти, те руккхесу пуппха̄ни апассанта̄ ‘‘кухим̣, бханте, пуппха̄нӣ’’ти ваданти, са̄ман̣ерехи очинитва̄ т̣хапита̄ни, тумхе пана пӯджетва̄ гаччхатха, сан̇гхо ан̃н̃ам̣ дивасам̣ пӯджессатӣти. те пӯджетва̄ да̄нам̣ датва̄ гаччханти, ват̣т̣ати. маха̄паччарийам̣ пана курундийан̃ча ‘‘тхера̄ са̄ман̣ерехи да̄петум̣ на лабханти, саче сайамева та̄ни пуппха̄ни тесам̣ денти, ват̣т̣ати. тхерехи пана ‘са̄ман̣ерехи очинитва̄ т̣хапита̄нӣ’ти еттакамева ваттабба’’нти вуттам̣. саче пана пуппхава̄рам̣ йа̄читва̄ аночитесу пуппхесу йа̄губхатта̄дӣни а̄да̄йа а̄гантва̄ са̄ман̣ере ‘‘очинитва̄ детха̄’’ти ваданти, н̃а̄бхиса̄ман̣ера̄нам̣йева очинитва̄ да̄тум̣ ват̣т̣ати. ан̃н̃а̄таке уккхипитва̄ руккхаса̄кха̄йа т̣хапенти, на орохитва̄ пала̄йитаббам̣, очинитва̄ да̄тум̣ ват̣т̣ати. саче пана кочи дхаммакатхико ‘‘бахӯни упа̄сака̄ виха̄ре пуппха̄ни, йа̄губхатта̄дӣни а̄да̄йа гантва̄ пуппхапӯджам̣ каротха̄’’ти вадати, тассева на каппатӣти маха̄паччарийан̃ча курундийан̃ча вуттам̣. маха̄ат̣т̣хакатха̄йам̣ пана ‘‘етам̣ акаппийам̣ на ват̣т̣атӣ’’ти ависесена вуттам̣.

35. пхалампи аттано сантакам̣ вуттанайенева ма̄та̄питӯнан̃ча сесан̃а̄тӣнан̃ча да̄тум̣ ват̣т̣ати. куласан̇гахаттха̄йа пана дентасса вуттанайенева аттано сантаке парасантаке сан̇гхике сена̄санаттха̄йа нийамите ча дуккат̣а̄дӣни ведитабба̄ни. аттано сантакам̣йева гила̄наманусса̄нам̣ ва̄ сампаттаиссара̄нам̣ ва̄ кхӣн̣апариббайа̄нам̣ ва̄ да̄тум̣ ват̣т̣ати, пхалада̄нам̣ на хоти. пхалабха̄джакенапи самматена сан̇гхасса пхалабха̄джанака̄ле сампаттаманусса̄нам̣ упад̣д̣хабха̄гам̣ да̄тум̣ ват̣т̣ати, асамматена апалокетва̄ да̄таббам̣. сан̇гха̄ра̄мепи пхалапариччхедена ва̄ руккхапариччхедена ва̄ катика̄ ка̄табба̄ ‘‘тато гила̄наманусса̄нам̣ ва̄ ан̃н̃есам̣ ва̄ пхалам̣ йа̄чанта̄нам̣ йатха̄париччхедена чатта̄ри пан̃ча пхала̄ни да̄табба̄ни, руккха̄ ва̄ дассетабба̄ ‘ито гахетум̣ лаббхатӣ’’’ти. ‘‘идха пхала̄ни сундара̄ни, ито ган̣хатха̄’’ти евам̣ пана на ваттаббам̣. аттано сантакам̣ сирӣсачун̣н̣ам̣ ва̄ ан̃н̃ам̣ ва̄ йам̣ кин̃чи каса̄вам̣ куласан̇гахаттха̄йа дети, дуккат̣ам̣. парасантака̄дӣсупи вуттанайенева виниччхайо ведитаббо. айам̣ пана висесо – сан̇гхасса раккхитагопита̄пи руккхачхалли гарубхан̣д̣амева̄ти. маттикадантакат̣т̣хавел̣упан̣н̣есупи гарубхан̣д̣ӯпагам̣ н̃атва̄ чун̣н̣е вуттанайенева виниччхайо ведитаббо.

36. джан̇гхапесанийанти гихӣнам̣ дӯтеййам̣ са̄санахаран̣акаммам̣ вуччати, там̣ на ка̄таббам̣. гихӣнан̃хи са̄санам̣ гахетва̄ гаччхантасса паде паде дуккат̣ам̣. там̣ каммам̣ нисса̄йа ладдхабходжанам̣ бхун̃джантассапи аджджхоха̄ре аджджхоха̄ре дуккат̣ам̣. пат̣хамам̣ са̄санам̣ аггахетва̄пи паччха̄ ‘‘айам̣ да̄ни со га̄мо, ханда нам̣ са̄санам̣ а̄рочемӣ’’ти магга̄ оккамантассапи паде паде дуккат̣ам̣. са̄санам̣ а̄рочетва̄ ладдхабходжанам̣ бхун̃джато пуриманайенева дуккат̣ам̣. са̄санам̣ аггахетва̄ а̄гатена пана ‘‘бханте, тасмим̣ га̄ме иттханна̄масса ка̄ паваттӣ’’ти пуччхийама̄нена катхетум̣ ват̣т̣ати, пуччхитапан̃хе досо наттхи. пан̃чаннам̣ пана сахадхаммика̄нам̣ ма̄та̄питӯнам̣ пан̣д̣упала̄сасса аттано веййа̄ваччакарасса са̄санам̣ харитум̣ ват̣т̣ати, гихӣнан̃ча каппийаса̄санам̣, тасма̄ ‘‘мама вачанена бхагавато па̄де вандатха̄’’ти ва̄ ‘‘четийам̣ пат̣имам̣ бодхим̣ сан̇гхаттхерам̣ вандатха̄’’ти ва̄ ‘‘четийе гандхапӯджам̣ каротха̄’’ти ва̄ ‘‘пуппхапӯджам̣ каротха̄’’ти ва̄ ‘‘бхиккхӯ саннипа̄тетха, да̄нам̣ дасса̄ма, дхаммам̣ деса̄пайисса̄ма̄’’ти ва̄ ӣдисесу са̄санесу куккуччам̣ на ка̄таббам̣. каппийаса̄сана̄ни хи ета̄ни, на гихӣнам̣ гихикаммапат̣исам̣йутта̄нӣти. имехи пана ат̣т̣хахи куладӯсакакаммехи уппаннапаччайа̄ пан̃чаннампи сахадхаммика̄нам̣ на каппанти. абхӯта̄рочанарӯпийасам̣воха̄рехи уппаннапаччайасадиса̄ва хонти.

пабба̄джанӣйакаммакато пана йасмим̣ га̄ме ва̄ нигаме ва̄ куладӯсакакаммам̣ катам̣, йасмин̃ча виха̄ре васати, нева тасмим̣ га̄ме ва̄ нигаме ва̄ чаритум̣ лабхати, на виха̄ре васитум̣. пат̣иппассаддхакамменапи ча тена йесу кулесу пуббе куладӯсакакаммам̣ катам̣, тато уппаннапаччайа̄ на гахетабба̄, а̄саваккхайапаттенапи на гахетабба̄, акаппийа̄ва хонти. ‘‘касма̄ на ган̣хатха̄’’ти пуччхитена ‘‘пуббе евам̣ кататта̄’’ти вутте саче ваданти ‘‘на майам̣ тена ка̄ран̣ена дема, ида̄ни сӣлавантата̄йа дема̄’’ти, гахетабба̄. пакатийа̄ да̄нат̣т̣ха̄нейева куладӯсакакаммам̣ катам̣ хоти, тато пакатида̄намева гахетум̣ ват̣т̣ати. йам̣ вад̣д̣хетва̄ денти, там̣ на ват̣т̣ати. йасма̄ ча пуччхитапан̃хе досо наттхи, тасма̄ ан̃н̃ампи бхиккхум̣ пуббан̣хе ва̄ са̄йанхе ва̄ антарагхарам̣ павит̣т̣хам̣ кочи пуччхеййа ‘‘касма̄, бханте, чаратха̄’’ти. йенаттхена чарати, там̣ а̄чиккхитва̄ ‘‘ладдхам̣ на ладдха’’нти вутте саче на ладдхам̣, ‘‘на ладдха’’нти ватва̄ йам̣ со дети, там̣ гахетум̣ ват̣т̣ати.

37. ‘‘на ча, бхиккхаве, пан̣идха̄йа аран̃н̃е ваттхаббам̣, йо васеййа, а̄патти дуккат̣асса. на ча, бхиккхаве, пан̣идха̄йа пин̣д̣а̄йа чаритаббам̣…пе… на ча, бхиккхаве, пан̣идха̄йа чан̇камитаббам̣…пе… на ча, бхиккхаве, пан̣идха̄йа т̣ха̄таббам̣…пе… на ча, бхиккхаве, пан̣идха̄йа нисӣдитаббам̣…пе… на ча, бхиккхаве, пан̣идха̄йа сеййа̄ каппетабба̄, йо каппеййа, а̄патти дуккат̣асса̄’’ти (па̄ра̄. 223 а̄дайо) вуттатта̄ ‘‘евам̣ (па̄ра̄. ат̣т̣ха. 2.223) аран̃н̃е васантам̣ мам̣ джано арахатте ва̄ секкхабхӯмийам̣ ва̄ самбха̄вессати, тато локасса саккато бхависса̄ми гарукато ма̄нито пӯджито’’ти евам̣ паттханам̣ катва̄ аран̃н̃е на васитаббам̣. евам̣ пан̣идха̄йа ‘‘аран̃н̃е васисса̄мӣ’’ти гаччхантасса падава̄ре падава̄ре дуккат̣ам̣, татха̄ аран̃н̃е кут̣икаран̣ачан̇камананисӣдананива̄санапа̄рупана̄дӣсу саббакиччесу пайоге пайоге дуккат̣ам̣, тасма̄ евам̣ аран̃н̃е на васитаббам̣. евам̣ васанто хи самбха̄ванам̣ лабхату ва̄ ма̄ ва̄, дуккат̣ам̣ а̄паджджати. йо пана сама̄диннадхутан̇го ‘‘дхутан̇гам̣ раккхисса̄мӣ’’ти ва̄ ‘‘га̄манте ме васато читтам̣ виккхипати, аран̃н̃ам̣ саппа̄йа’’нти чинтетва̄ ва̄ ‘‘аддха̄ аран̃н̃е тин̣н̣ам̣ вивека̄нам̣ ан̃н̃атарам̣ па̄пун̣исса̄мӣ’’ти ва̄ ‘‘аран̃н̃ам̣ пависитва̄ арахаттам̣ апа̄пун̣итва̄ на никкхамисса̄мӣ’’ти ва̄ ‘‘аран̃н̃ава̄со на̄ма бхагавата̄ пасаттхо, майи ча аран̃н̃е васанте бахӯ сабрахмача̄рӣ га̄мантам̣ хитва̄ а̄ран̃н̃ака̄ бхависсантӣ’’ти ва̄ евам̣ анаваджджава̄сам̣ васитука̄мо хоти, тенева васитаббам̣. пин̣д̣а̄йа чарантассапи ‘‘абхикканта̄дӣни сан̣т̣хапетва̄ пин̣д̣а̄йа чарисса̄мӣ’’ти нива̄санапа̄рупанакиччато пабхути йа̄ва бходжанапарийоса̄нам̣, та̄ва пайоге пайоге дуккат̣ам̣, самбха̄ванам̣ лабхату ва̄ ма̄ ва̄, дуккат̣амева. кхандхакаваттасекхийаваттапарипӯран̣аттхам̣ пана сабрахмача̄рӣнам̣ дит̣т̣ха̄нугатиа̄паджджанаттхам̣ ва̄ па̄са̄дикехи абхиккамапат̣иккама̄дӣхи пин̣д̣а̄йа пависанто анупаваджджо вин̃н̃ӯнам̣. чан̇камана̄дӣсупи есева найо.

ити па̄л̣имуттакавинайавиниччхайасан̇гахе

куласан̇гахавиниччхайакатха̄ саматта̄.