17. ман̃чапӣт̣ха̄дисан̇гхикасена̄санесу пат̣ипаджджитаббавиниччхайакатха̄

82. виха̄ре сан̇гхике сеййам̣, сантхаритва̄на паккамоти сан̇гхике виха̄ре сеййам̣ сантхаритва̄на ан̃н̃аттха васитука̄мата̄йа виха̄рато паккаманам̣. татра̄йам̣ виниччхайо –

‘‘йо пана бхиккху сан̇гхике виха̄ре сеййам̣ сантхаритва̄ ва̄ сантхара̄петва̄ ва̄ там̣ паккаманто нева уддхареййа на уддхара̄пеййа ана̄пуччхам̣ ва̄ гаччхеййа, па̄читтийа’’нти (па̄чи. 115) –

вачанато сан̇гхике виха̄ре сеййам̣ сайам̣ сантхаритва̄ ан̃н̃ена ва̄ сантхара̄петва̄ уддхаран̣а̄дӣни акатва̄ париккхиттасса а̄ра̄масса париккхепам̣, апариккхиттасса упача̄рам̣ атиккамантасса па̄читтийам̣.

таттха сеййа̄ на̄ма бхиси чимилика̄ уттараттхаран̣ам̣ бхӯматтхаран̣ам̣ тат̣т̣ика̄ чаммакхан̣д̣о нисӣданам̣ паччаттхаран̣ам̣ тин̣асантха̄ро пан̣н̣асантха̄роти дасавидха̄. таттха бхисӣти ман̃чакабхиси ва̄ пӣт̣хакабхиси ва̄. чимилика̄ на̄ма судха̄дипарикаммаката̄йа бхӯмийа̄ ван̣н̣а̄нураккхан̣аттхам̣ ката̄, там̣ хет̣т̣ха̄ паттхаритва̄ упари кат̣аса̄ракам̣ паттхаранти. уттараттхаран̣ам̣ на̄ма ман̃чапӣт̣ха̄нам̣ упари аттхаритаббакапаччаттхаран̣ам̣. бхӯматтхаран̣ам̣ на̄ма бхӯмийам̣ аттхаритабба̄ кат̣аса̄рака̄дивикати. тат̣т̣ика̄ на̄ма та̄лапан̣н̣ехи ва̄ ва̄кехи ва̄ кататат̣т̣ика̄. чаммакхан̣д̣о на̄ма сӣхабйаггхадӣпитараччхачамма̄дӣсупи йам̣ кин̃чи чаммам̣. ат̣т̣хакатха̄су хи сена̄санапарибхоге пат̣иккхиттачаммам̣ на диссати, тасма̄ сӣхабйаггхачамма̄дӣнам̣ парихаран̣ейева пат̣иккхепо ведитаббо. нисӣдананти садасам̣ ведитаббам̣. паччаттхаран̣анти па̄ва̄ро коджавоти еттакамева вуттам̣. тин̣асантха̄роти йесам̣ кесан̃чи тин̣а̄нам̣ сантха̄ро. еса найо пан̣н̣асантха̄репи. евам̣ пана имам̣ дасавидхам̣ сеййам̣ сан̇гхике виха̄ре сантхаритва̄ ва̄ сантхара̄петва̄ ва̄ паккамантена а̄пуччхитва̄ паккамитаббам̣, а̄пуччхантена ча бхиккхумхи сати бхиккху а̄пуччхитаббо, тасмим̣ асати са̄ман̣еро, тасмим̣ асати а̄ра̄мико, тасмим̣ асати йена виха̄ро ка̄рито, со виха̄раса̄мико, тасса ва̄ куле йо кочи а̄пуччхитаббо, тасмимпи асати чатӯсу па̄са̄н̣есу ман̃чам̣ т̣хапетва̄ ман̃че авасесаман̃чапӣт̣ха̄ни а̄ропетва̄ упари бхисиа̄дикам̣ дасавидхампи сеййам̣ ра̄сим̣ катва̄ да̄рубхан̣д̣ам̣ маттика̄бхан̣д̣ам̣ пат̣иса̄метва̄ два̄рава̄тапа̄на̄ни пидахитва̄ гамийаваттам̣ пӯретва̄ гантаббам̣.

саче пана сена̄санам̣ овассати, чхаданаттхан̃ча тин̣ам̣ ва̄ ит̣т̣хака̄ ва̄ а̄нӣта̄ хонти, саче уссахати, чха̄детаббам̣. но че саккоти, йо ока̄со ановассако, таттха ман̃чапӣт̣ха̄дӣни никкхипитва̄ гантаббам̣. саче саббампи овассати, уссахантена антога̄ме упа̄сака̄нам̣ гхаре т̣хапетаббам̣. саче тепи ‘‘сан̇гхикам̣ на̄ма, бханте, бха̄рийам̣, аггида̄ха̄дӣнам̣ бха̄йа̄ма̄’’ти на сампат̣иччханти, аббхока̄сепи па̄са̄н̣а̄нам̣ упари ман̃чам̣ т̣хапетва̄ сесам̣ пуббе вуттанайенева никкхипитва̄ тин̣ехи ча пан̣н̣ехи ча пат̣иччха̄детва̄ гантум̣ ват̣т̣ати. йан̃хи таттха ан̇гаматтампи авасиссати, там̣ ан̃н̃есам̣ таттха а̄гатабхиккхӯнам̣ упака̄рам̣ бхависсатӣти. уддхаритва̄ гаччхантена пана ман̃чапӣт̣хакава̄т̣ам̣ саббам̣ апанетва̄ сам̣харитва̄ чӣваравам̣се лаггетва̄ва гантаббам̣. паччха̄ а̄гантва̄ васанакабхиккхуна̄пи пуна ман̃чапӣт̣хам̣ т̣хапайитва̄ гаччхантена татхева ка̄таббам̣. антокут̣т̣ато сеййам̣ бахикут̣т̣е пан̃н̃апетва̄ васантена гаманака̄ле пуна гахитат̣т̣ха̄нейева пат̣иса̄метаббам̣. упарипа̄са̄дато оропетва̄ хет̣т̣ха̄па̄са̄де васантассапи есева найо. раттит̣т̣ха̄надива̄т̣т̣ха̄несу ман̃чапӣт̣хам̣ пан̃н̃апетва̄ бахигаманака̄ле пуна гахитат̣т̣ха̄нейева т̣хапетаббам̣.

83. сена̄санесу пана айам̣ а̄пуччхитабба̄на̄пуччхитаббавиниччхайо – йа̄ та̄ва бхӯмийам̣ дӣгхаса̄ла̄ ва̄ пан̣н̣аса̄ла̄ ва̄ хоти, йам̣ ва̄ руккхаттхамбхесу катагехам̣ упачика̄нам̣ ут̣т̣ха̄нат̣т̣ха̄нам̣ хоти, тато паккамантена та̄ва а̄пуччхитва̄ва паккамитаббам̣. тасмин̃хи катипайа̄ни диваса̄ни аджаггийама̄не ваммика̄ва сантит̣т̣ханти. йам̣ пана па̄са̄н̣апит̣т̣хийам̣ ва̄ па̄са̄н̣аттхамбхесу ва̄ катасена̄санам̣ силуччайален̣ам̣ ва̄ судха̄литтасена̄санам̣ ва̄, йаттха йаттха упачика̄сан̇ка̄ наттхи, тато паккамантасса а̄пуччхитва̄пи ана̄пуччхитва̄пи гантум̣ ват̣т̣ати, а̄пуччханам̣ пана ваттам̣. саче та̄дисепи сена̄сане екена пассена упачика̄ а̄роханти, а̄пуччхитва̄ва гантаббам̣. йо пана а̄гантуко бхиккху сан̇гхикасена̄санам̣ гахетва̄ва сантам̣ бхиккхум̣ ануваттанто аттано сена̄санам̣ аггахетва̄ васати, йа̄ва со на ган̣ха̄ти, та̄ва там̣ сена̄санам̣ пуримабхиккхуссева палибодхо. йада̄ пана со сена̄санам̣ гахетва̄ аттано иссарийена васати, тато пат̣т̣ха̄йа а̄гантукассева палибодхо. саче убхопи вибхаджитва̄ ган̣ханти, убхиннампи палибодхо.

маха̄паччарийам̣ пана вуттам̣ – саче две тайо екато хутва̄ пан̃н̃апенти, гаманака̄ле саббехи а̄пуччхитаббам̣. тесу че пат̣хамам̣ гаччханто ‘‘паччхимо джаггиссатӣ’’ти а̄бхогам̣ катва̄ гаччхати, ват̣т̣ати, паччхимасса а̄бхогена мутти наттхи. бахӯ екам̣ песетва̄ сантхара̄пенти, гаманака̄ле саббехи ва̄ а̄пуччхитаббам̣, екам̣ ва̄ песетва̄ а̄пуччхитаббам̣. ан̃н̃ато ман̃чапӣт̣ха̄дӣни а̄нетва̄ ан̃н̃атра васитва̄ гаманака̄ле таттхева нетабба̄ни. саче ан̃н̃ато а̄нетва̄ васама̄насса ан̃н̃о вуд̣д̣хатаро а̄гаччхати, на пат̣иба̄хитаббо, ‘‘майа̄, бханте, ан̃н̃а̄ва̄сато а̄нӣтам̣, па̄катикам̣ кареййа̄тха̄’’ти ваттаббам̣. тена ‘‘евам̣ карисса̄мӣ’’ти сампат̣иччхите итарасса гантум̣ ват̣т̣ати. евам̣ ан̃н̃аттха харитва̄пи сан̇гхикапарибхогена парибхун̃джантасса хи нат̣т̣хам̣ ва̄ джин̣н̣ам̣ ва̄ чорехи ва̄ хат̣ам̣ гӣва̄ нева хоти, пуггаликапарибхогена парибхун̃джантасса пана гӣва̄ хоти. ан̃н̃асса ман̃чапӣт̣хам̣ пана сан̇гхикапарибхогена ва̄ пуггаликапарибхогена ва̄ парибхун̃джантасса нат̣т̣хам̣ гӣва̄йева. антовиха̄ре сеййам̣ сантхаритва̄ ‘‘аджджева а̄гантва̄ пат̣иджаггисса̄мӣ’’ти евам̣ са̄пеккхо надӣпа̄рам̣ га̄мантарам̣ ва̄ гантва̄ йаттхасса гаманачиттам̣ уппаннам̣, таттхева т̣хито кан̃чи песетва̄ а̄пуччхати, надӣпӯрара̄джачора̄дӣсу ва̄ кеначи палибодхо хоти упаддуто, на саккоти пачча̄гантум̣, евам̣бхӯтасса ана̄патти.

виха̄расса упача̄ре пана упат̣т̣ха̄наса̄ла̄йа ва̄ ман̣д̣апе ва̄ руккхамӯле ва̄ сеййам̣ сантхаритва̄ ва̄ сантхара̄петва̄ ва̄ там̣ паккаманто нева уддхарати на уддхара̄пети ана̄пуччхам̣ ва̄ гаччхати, дуккат̣ам̣. вуттаппака̄ран̃хи дасавидхам̣ сеййам̣ антогаббха̄димхи гуттат̣т̣ха̄не пан̃н̃апетва̄ гаччхантасса йасма̄ сеййа̄пи сена̄санампи упачика̄хи палуджджати, ваммикара̄сийева хоти, тасма̄ па̄читтийам̣ вуттам̣. бахи пана упат̣т̣ха̄наса̄ла̄дӣсу пан̃н̃апетва̄ гаччхантасса сеййа̄маттамева нассеййа т̣ха̄насса агуттата̄йа, на сена̄санам̣, тасма̄ еттха дуккат̣ам̣ вуттам̣. ман̃чапӣт̣хам̣ пана йасма̄ на сакка̄ сахаса̄ упачика̄хи кха̄йитум̣, тасма̄ там̣ виха̄репи сантхаритва̄ гаччхантасса дуккат̣ам̣. виха̄рассӯпача̄ре упат̣т̣ха̄наса̄ла̄йам̣ ман̣д̣апе руккхамӯлепи сантхаритва̄ паккамантасса дуккат̣амева.

84. ‘‘йо пана бхиккху сан̇гхикам̣ ман̃чам̣ ва̄ пӣт̣хам̣ ва̄ бхисим̣ ва̄ коччхам̣ ва̄ аджджхока̄се сантхаритва̄ ва̄ сантхара̄петва̄ ва̄ там̣ паккаманто нева уддхареййа на уддхара̄пеййа ана̄пуччхам̣ ва̄ гаччхеййа, па̄читтийа’’нти (па̄чи. 109) вачанато сан̇гхика̄ни пана ман̃чапӣт̣ха̄дӣни чатта̄ри аджджхока̄се сантхаритва̄ ва̄ сантхара̄петва̄ ва̄ уддхаран̣а̄дӣни акатва̄ ‘‘аджджева а̄гамисса̄мӣ’’ти гаччхантассапи тха̄мамаджджхимасса пурисасса лед̣д̣упа̄та̄тиккаме па̄читтийам̣. еттха коччхам̣ на̄ма ва̄камайам̣ ва̄ усӣрамайам̣ ва̄ мун̃джамайам̣ ва̄ паббаджамайам̣ ва̄ хет̣т̣ха̄ ча упари ча виттхатам̣ маджджхе сам̣кхиттам̣ пан̣авасан̣т̣ха̄нам̣ катва̄ баддхам̣. там̣ кира маджджхе сӣхабйаггхачаммапариккхиттампи каронти, акаппийачаммам̣ на̄меттха наттхи. сена̄санан̃хи сован̣н̣амайампи ват̣т̣ати, тасма̄ там̣ махаггхам̣ хоти.

‘‘ануджа̄на̄ми, бхиккхаве, ат̣т̣ха ма̄се авассикасан̇кете ман̣д̣апе ва̄ руккхамӯле ва̄ йаттха ка̄ка̄ ва̄ кулала̄ ва̄ на ӯхаданти, таттха сена̄санам̣ никкхипиту’’нти (па̄чи. 110) вачанато пана вассикавасса̄нама̄са̄ти евам̣ апан̃н̃а̄те чатта̄ро хемантике, чатта̄ро гимхикети ат̣т̣ха ма̄се са̄кха̄ман̣д̣апе ва̄ падараман̣д̣апе ва̄ руккхамӯле ва̄ никкхипитум̣ ват̣т̣ати. йасмим̣ пана ка̄ка̄ ва̄ кулала̄ ва̄ ан̃н̃е ва̄ сакунта̄ дхуванива̄сена кула̄ваке катва̄ васанти, тасса руккхасса мӯле на никкхипитаббам̣. ‘‘ат̣т̣ха ма̄се’’ти вачанато йесу джанападесу вассака̄ле на вассати, тесу чатта̄ро ма̄се никкхипитум̣ на ват̣т̣атийева. ‘‘авассикасан̇кете’’ти вачанато йаттха хеманте дево вассати, таттха хемантепи аджджхока̄се никкхипитум̣ на ват̣т̣ати. гимхе пана саббаттха вигатавала̄хакам̣ висуддхам̣ натам̣ хоти, еварӯпе ка̄ле кеначидева каран̣ӣйена аджджхока̄се ман̃чапӣт̣хам̣ никкхипитум̣ ват̣т̣ати.

85. аббхока̄сикенапи ваттам̣ джа̄нитаббам̣. тасса хи саче пуггаликаман̃чако аттхи, таттхева сайитаббам̣. сан̇гхикам̣ ган̣хантена веттена ва̄ ва̄кена ва̄ вӣтаман̃чако гахетаббо, тасмим̣ асати пура̄н̣аман̃чако гахетаббо, тасмим̣ асати навава̄йимо ва̄ онаддхако ва̄ гахетаббо. гахетва̄ пана ‘‘ахам̣ уккат̣т̣харуккхамӯлико уккат̣т̣хааббхока̄сико’’ти чӣваракут̣импи акатва̄ асамайе аджджхока̄се ва̄ руккхамӯле ва̄ пан̃н̃апетва̄ нипаджджитум̣ на ват̣т̣ати. саче пана чатуггун̣енапи чӣварена ката̄ кут̣и атементам̣ раккхитум̣ на саккоти, сатта̄хаваддалика̄дӣни бхаванти, бхиккхуно ка̄йа̄нугатикатта̄ ват̣т̣ати. аран̃н̃е пан̣н̣акут̣ӣсу васанта̄нам̣ сӣласампада̄йа пасанначитта̄ манусса̄ навам̣ ман̃чапӣт̣хам̣ денти ‘‘сан̇гхикапарибхогена парибхун̃джатха̄’’ти, васитва̄ гаччхантехи са̄мантавиха̄ре сабха̄габхиккхӯнам̣ песетва̄ гантаббам̣, сабха̄га̄нам̣ абха̄вена ановассаке никкхипитва̄ гантаббам̣, ановассаке асати руккхе лаггетва̄ гантаббам̣. четийан̇ган̣е саммаджджаним̣ гахетва̄ бходжанаса̄лан̇ган̣ам̣ ва̄ упосатха̄га̄ран̇ган̣ам̣ ва̄ паривен̣адива̄т̣т̣ха̄нааггиса̄ла̄дӣсу ва̄ ан̃н̃атарам̣ саммаджджитва̄ дховитва̄ пуна саммаджджанима̄л̣акейева т̣хапетабба̄. упосатха̄га̄ра̄дӣсу ан̃н̃атарасмим̣ гахетва̄ авасеса̄ни саммаджджантассапи есева найо.

йо пана бхиккха̄ча̄рамаггам̣ саммаджджанто гантука̄мо хоти, тена саммаджджитва̄ саче антара̄магге са̄ла̄ аттхи, таттха т̣хапетабба̄. саче наттхи, вала̄хака̄нам̣ анут̣т̣хитабха̄вам̣ саллаккхетва̄ ‘‘йа̄ва̄хам̣ га̄мато никкхама̄ми, та̄ва на вассиссатӣ’’ти джа̄нантена йаттха каттхачи никкхипитва̄ пуна пачча̄гаччхантена па̄катикат̣т̣ха̄не т̣хапетабба̄. ‘‘саче вассиссатӣти джа̄нанто аджджхока̄се т̣хапети, дуккат̣а’’нти маха̄паччарийам̣ вуттам̣. саче пана татра татрева саммаджджанаттха̄йа саммаджджанӣ никкхитта̄ хоти, там̣ там̣ т̣ха̄нам̣ саммаджджитва̄ татра татрева никкхипитум̣ ват̣т̣ати, а̄санаса̄лам̣ саммаджджантена ваттам̣ джа̄нитаббам̣. татридам̣ ваттам̣ – маджджхато пат̣т̣ха̄йа па̄дат̣т̣ха̄на̄бхимукха̄ ва̄лика̄ харитабба̄, качаварам̣ хаттхехи гахетва̄ бахи чхад̣д̣етаббам̣.

86. саче вуттаппака̄рам̣ чатуббидхампи сан̇гхикам̣ сена̄санам̣ аджджхока̄се ва̄ руккхамӯле ва̄ ман̣д̣апе ва̄ анупасампаннена сантхара̄пети, йена сантхара̄питам̣, тасса палибодхо. саче пана упасампаннена сантхара̄пети, йена сантхатам̣, тасса палибодхо. татра̄йам̣ виниччхайо (па̄чи. ат̣т̣ха. 111) – тхеро бходжанаса̄ла̄йам̣ бхаттакиччам̣ катва̄ дахарам̣ а̄н̣а̄пети ‘‘гаччха дива̄т̣т̣ха̄не ман̃чапӣт̣хам̣ пан̃н̃апехӣ’’ти. со татха̄ катва̄ нисинно, тхеро йатха̄ручи вичаритва̄ таттха гантва̄ тхавикам̣ ва̄ уттара̄сан̇гам̣ ва̄ т̣хапети, тато пат̣т̣ха̄йа тхерасса палибодхо. нисӣдитва̄ сайам̣ гаччханто нева уддхарати на уддхара̄пети, лед̣д̣упа̄та̄тиккаме па̄читтийам̣. саче пана тхеро таттха тхавикам̣ ва̄ уттара̄сан̇гам̣ ва̄ ат̣т̣хапетва̄ чан̇камантова дахарам̣ ‘‘гаччха тва’’нти бхан̣ати, тена ‘‘идам̣, бханте, ман̃чапӣт̣ха’’нти а̄чиккхитаббам̣. саче тхеро ваттам̣ джа̄на̄ти, ‘‘твам̣ гаччха, ахам̣ па̄катикам̣ карисса̄мӣ’’ти ваттаббам̣. саче ба̄ло хоти ануггахитаватто, ‘‘гаччха, ма̄ идха тит̣т̣ха, нева нисӣдитум̣ на нипаджджитум̣ демӣ’’ти дахарам̣ таджджетийева. дахарена ‘‘бханте, сукхам̣ сайатха̄’’ти каппам̣ лабхитва̄ вандитва̄ гантаббам̣. тасмим̣ гате тхерассева палибодхо, пуриманайенева часса а̄патти ведитабба̄.

атха пана а̄н̣аттиккхан̣ейева дахаро ‘‘майхам̣ бхан̣д̣е бхан̣д̣адхована̄ди кин̃чи каран̣ӣйам̣ аттхӣ’’ти вадати, тхеро пана там̣ ‘‘пан̃н̃апетва̄ гаччха̄хӣ’’ти ватва̄ бходжанаса̄лато никкхамитва̄ ан̃н̃аттха гаччхати, па̄дуддха̄рена ка̄ретаббо. саче таттхева гантва̄ нисӣдати, пуриманайенева часса лед̣д̣упа̄та̄тиккаме а̄патти. саче пана тхеро са̄ман̣ерам̣ а̄н̣а̄пети, са̄ман̣ере таттха ман̃чапӣт̣хам̣ пан̃н̃апетва̄ нисиннепи бходжанаса̄лато ан̃н̃аттха гаччханто па̄дуддха̄рена ка̄ретаббо. гантва̄ нисинно пуна гаманака̄ле лед̣д̣упа̄та̄тиккаме а̄паттийа̄ ка̄ретаббо. саче пана а̄н̣а̄пенто ‘‘ман̃чапӣт̣хам̣ пан̃н̃апетва̄ таттхева нисӣда̄’’ти а̄н̣а̄пети, йатриччхати, татра гантва̄ а̄гантум̣ лабхати. сайам̣ пана па̄катикам̣ акатва̄ гаччхантасса лед̣д̣упа̄та̄тиккаме па̄читтийам̣. антарасаннипа̄те ман̃чапӣт̣ха̄дӣни пан̃н̃апетва̄ нисиннехи гаманака̄ле а̄ра̄мика̄нам̣ ‘‘идам̣ пат̣иса̄метха̄’’ти ваттаббам̣, аватва̄ гаччханта̄нам̣ лед̣д̣упа̄та̄тиккаме а̄патти.

87. маха̄дхаммассаванам̣ на̄ма хоти, таттха упосатха̄га̄ратопи бходжанаса̄латопи а̄харитва̄ ман̃чапӣт̣ха̄ни пан̃н̃апенти, а̄ва̄сика̄нам̣йева палибодхо. саче а̄гантука̄ ‘‘идам̣ амха̄кам̣ упаджджха̄йасса, идам̣ а̄чарийасса̄’’ти ган̣ханти, тато пат̣т̣ха̄йа тесам̣ палибодхо. гаманака̄ле па̄катикам̣ акатва̄ лед̣д̣упа̄там̣ атиккаманта̄нам̣ а̄патти. маха̄паччарийам̣ пана вуттам̣ ‘‘йа̄ва ан̃н̃е на нисӣданти, та̄ва йехи пан̃н̃аттам̣, тесам̣ бха̄ро, ан̃н̃есу а̄гантва̄ нисиннесу нисиннака̄нам̣ бха̄ро. саче те ануддхаритва̄ ва̄ ануддхара̄петва̄ ва̄ гаччханти, дуккат̣ам̣. касма̄? ана̄н̣аттийа̄ пан̃н̃апитатта̄’’ти. дхамма̄сане пан̃н̃атте йа̄ва усса̄рако ва̄ дхаммакатхико ва̄ на̄гаччхати, та̄ва пан̃н̃а̄пака̄нам̣ палибодхо. тасмим̣ а̄гантва̄ нисинне тасса палибодхо. сакалам̣ ахораттам̣ дхаммассаванам̣ хоти, ан̃н̃о усса̄рако ва̄ дхаммакатхико ва̄ ут̣т̣ха̄ти, ан̃н̃о нисӣдати, йо йо а̄гантва̄ нисӣдати, тасса тассева бха̄ро. ут̣т̣хахантена пана ‘‘идама̄санам̣ тумха̄кам̣ бха̄ро’’ти ватва̄ гантаббам̣. сачепи итарасмим̣ ана̄гате пат̣хамам̣ нисинно ут̣т̣ха̄йа гаччхати, тасмин̃ча антоупача̄рат̣т̣хейева итаро а̄гантва̄ нисӣдати, ут̣т̣ха̄йа гато а̄паттийа̄ на ка̄ретаббо. саче пана итарасмим̣ ана̄гатейева пат̣хамам̣ нисинно ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ лед̣д̣упа̄там̣ атиккамати, а̄паттийа̄ ка̄ретаббо. ‘‘саббаттха лед̣д̣упа̄та̄тиккаме пат̣хамапа̄де дуккат̣ам̣, дутийапа̄де па̄читтийа’’нти айам̣ найо маха̄паччарийам̣ вуттоти.

88. саче пана вуттаппака̄расена̄санато ан̃н̃ам̣ сан̇гхикам̣ чимиликам̣ ва̄ уттараттхаран̣ам̣ ва̄ бхӯматтхаран̣ам̣ ва̄ тат̣т̣икам̣ ва̄ чаммакхан̣д̣ам̣ ва̄ па̄дапун̃чханим̣ ва̄ пхалакапӣт̣хам̣ ва̄ аджджхока̄се сантхаритва̄ ва̄ сантхара̄петва̄ ва̄ там̣ паккаманто нева уддхарати на уддхара̄пети ана̄пуччхам̣ ва̄ гаччхати, дуккат̣ам̣. а̄дха̄ракам̣ паттапидха̄накам̣ па̄дакат̣халикам̣ та̄лаван̣т̣ам̣ бӣджанипаттакам̣ йам̣ кин̃чи да̄рубхан̣д̣ам̣ антамасо па̄нӣйаул̣ун̇кам̣ па̄нӣйасан̇кхам̣ аджджхока̄се никкхипитва̄ гаччхантассапи дуккат̣ам̣. аджджхока̄се раджанам̣ пачитва̄ раджанабха̄джанам̣ раджанаул̣ун̇ко раджанадон̣ика̄ти саббам̣ аггиса̄ла̄йа пат̣иса̄метаббам̣. саче аггиса̄ла̄ наттхи, ановассаке паббха̄ре никкхипитаббам̣. тасмимпи асати йаттха олокента̄ бхиккхӯ пассанти, та̄дисе т̣ха̄не т̣хапетва̄ гантум̣ ват̣т̣ати. ан̃н̃апуггалике пана ман̃чапӣт̣ха̄дисена̄санепи дуккат̣амева. еттха пана ‘‘йасмим̣ висса̄сагга̄хо на рухати, тасса сантаке дуккат̣ам̣. йасмим̣ пана висса̄сагга̄хо рухати, тасса сантакам̣ аттано пуггаликамева хотӣ’’ти маха̄паччарийа̄дӣсу вуттам̣. аттано пуггалике пана ана̄паттийева. йо бхиккху ва̄ са̄ман̣еро ва̄ а̄ра̄мико ва̄ ладжджӣ хоти, аттано палибодхам̣ вийа ман̃н̃ати, татха̄рӯпам̣ ана̄пуччхитва̄ гаччхантассапи ана̄патти. йо пана а̄тапе ота̄пенто ‘‘а̄гантва̄ уддхарисса̄мӣ’’ти гаччхати, тассапи ана̄патти.

ити па̄л̣имуттакавинайавиниччхайасан̇гахе

ман̃чапӣт̣ха̄дисан̇гхикасена̄санесу

пат̣ипаджджитаббавиниччхайакатха̄ саматта̄.