8. четана̄суттаван̣н̣ана̄
38. йан̃ча̄ти еттха ча-саддо ат̣т̣ха̄не. тена четана̄йа вийа пакаппа̄на̄нусайа̄нампи вин̃н̃а̄н̣асса т̣хитийа̄ ваккхама̄нам̣йева ависит̣т̣хам̣ а̄рамман̣абха̄вам̣ джотети. ка̄мам̣ тӣсупи падесу ‘‘паваттети’’иччева аттхо вутто, ваттанаттхо пана четана̄дӣнам̣ йатха̄ккамам̣ четайанапакаппана̄нусайанарӯпо висит̣т̣хат̣т̣хо дат̣т̣хаббо. тебхӯмакакусала̄кусалачетана̄ гахита̄ каммавин̃н̃а̄н̣асса паччайаниддха̄ран̣аметанти. тан̣ха̄дит̣т̣хикаппа̄ гахита̄ йатха̄раханти адхиппа̄йо. ат̣т̣хасупи хи лобхасахагатачиттесу тан̣ха̄каппо, таттха чатӯсвева дит̣т̣хикаппоти. ка̄мам̣ анусайа̄ локийакусалачетана̄супи анусентийева, акусалесу пана паватти па̄кат̣а̄ти ‘‘два̄дасаннам̣ четана̄на’’нти вуттам̣. сахаджа̄такот̣ийа̄ти идам̣ паччуппанна̄пи ка̄мара̄га̄дайо анусайа̄ва вуччанти там̣садисата̄йа̄ти вуттам̣. на хи ка̄лабхедена лаккхан̣аппабхедо аттхӣти. ана̄гата̄ ева хи ка̄мара̄га̄дайо ниппарийа̄йато ‘‘анусайа̄’’ти ваттаббатам̣ араханти. паччайуппанно ват̣т̣атӣти а̄ха ‘‘а̄рамман̣ам̣ паччайо’’ти. каммавин̃н̃а̄н̣асса т̣хитаттханти каммавин̃н̃а̄н̣ассева паваттийа̄. тасмим̣ паччайе сатӣти тасмим̣ четана̄пакаппана̄нусайасан̃н̃ите паччайе сати патит̣т̣ха̄ вин̃н̃а̄н̣асса хоти. санта̄не пхалада̄насаматтхата̄йева хотӣти ‘‘патит̣т̣ха̄ хоти, тасмим̣ патит̣т̣хите’’ти вуттам̣. саннит̣т̣ха̄пакачетана̄васена вирул̣хети. патит̣т̣хитети хи имина̄ каммасса катабха̄во вутто, ‘‘вирул̣хе’’ти имина̄ упачитабха̄во. тена̄ха ‘‘каммам̣ джава̄петва̄’’тиа̄ди. таттха пуретарам̣ уппанна̄хи каммачетана̄хи ладдхапаччайатта̄ балаппатта̄йа саннит̣т̣ха̄пакачетана̄йа каммавин̃н̃а̄н̣ам̣ ладдхапатит̣т̣хам̣ вирул̣хамӯлан̃ча хотӣти вуттам̣ ‘‘ниббаттамӯле джа̄те’’ти. татха̄ хи саннит̣т̣ха̄пакачетана̄ випа̄кам̣ дентам̣ анантаре джа̄тивасена дети упападжджаведанӣйакамманти.
тебхӯмакачетана̄йа̄ти тебхӯмакакусала̄кусалачетана̄йа. аппаваттанаккхан̣оти идха паваттанаккхан̣о джа̄йама̄наккхан̣о. на джа̄йама̄наккхан̣о аппаваттанаккхан̣о на кевалам̣ бхан̇гаккхан̣о аппахӣна̄нусайасса адхиппетатта̄. аппахӣнакот̣ийа̄ти асамуччхиннабха̄вена. тадидам̣ тебхӯмакакусала̄кусалачетана̄су аппаваттама̄на̄су анусайа̄нам̣ сахаджа̄такот̣иа̄дина̄ паватти на̄ма наттхи, випа̄ка̄дӣсу аппахӣнакот̣ийа̄ паваттати каронтасса абха̄ватоти имаматтхам̣ сандха̄йа вуттам̣. ава̄ритатта̄ти пат̣ипаккхети ава̄ритаббатта̄. паччайова хоти вин̃н̃а̄н̣асса т̣хитийа̄.
пат̣хамадутийава̄рехи ват̣т̣ам̣ дассетва̄ татийава̄ре ‘‘но че’’тиа̄дина̄ виват̣т̣ам̣ дасситанти ‘‘пат̣хамападе тебхӯмакакусала̄кусалачетана̄ ниватта̄’’тиа̄ди вуттам̣. таттха ниватта̄ти акаран̣ато аппаваттийа̄ апагата̄. тан̣ха̄дит̣т̣хийо ниватта̄ти йоджана̄. вуттаппака̄ресӯти ‘‘тебхӯмакавипа̄кесӯ’’тиа̄дина̄ вуттаппака̄ресу.
еттха̄ти имасмим̣ сутте. еттха четана̄пакаппана̄нам̣ паваттанавасена дхаммапариччхедо дасситоти ‘‘чететӣти тебхӯмакакусала̄кусалачетана̄ гахита̄’’тиа̄динайо идхева хотӣти дассито. чатассоти пат̣игхадвайамохамӯласама̄гата̄ чатассо акусалачетана̄. чатӯсу акусалачетана̄сӯти йатха̄вутта̄су ева чатӯсу акусалачетана̄су, итара̄ пана ‘‘на пакаппетӣ’’ти имина̄ пат̣иккхепена ниватта̄ти. сутте а̄гатам̣ ва̄ретва̄ти ‘‘но ча пакаппетӣ’’ти евам̣ пат̣иккхепавасена сутте а̄гатам̣ ваджджетва̄. ‘‘на пакаппетӣ’’ти хи имина̄ ат̣т̣хасу лобхасахагатачиттесу сахаджа̄такот̣ийа̄ паваттаанусайо ниваттито тесам̣ читта̄нам̣ аппаваттанато, тасма̄ там̣ т̣ха̄нам̣ т̣хапетва̄ти аттхо. пуримасадисова пуриманайесу вуттанайена гахетаббо дхаммапариччхедатта̄.
тадаппатит̣т̣хитети сама̄сабха̄вато вибхаттилопо, сандхивасена да-ка̄ра̄гамо, тасса аппатит̣т̣хитам̣ тадаппатит̣т̣хитам̣, тасмим̣ тадаппатит̣т̣хитети еваметтха сама̄сападасиддхи дат̣т̣хабба̄. еттха̄ти етасмим̣ татийава̄ре арахаттамаггасса киччам̣ катхитам̣ саббасо анусайаниббаттибхеданато. кхӣн̣а̄савасса киччакаран̣антипи ваттум̣ ват̣т̣ати саббасо ведана̄дӣнам̣ пат̣иккхепабха̄вато. нава локуттарадхамма̄типи ваттум̣ ват̣т̣ати маггапат̣ипа̄т̣ийа̄ анусайасамуггха̄т̣анато магга̄нантара̄ни пхала̄ни, тадубхайа̄рамман̣ан̃ча нибба̄нанти. вин̃н̃а̄н̣асса̄ти каммавин̃н̃а̄н̣асса. пунаббхавасӣсена анантарабхавасан̇гахитам̣ на̄марӯпам̣ пат̣исандхивин̃н̃а̄н̣амева ва̄ гахитанти а̄ха ‘‘пунаббхавасса ча антаре еко сандхӣ’’ти. бхаваджа̄тӣнанти еттха ‘‘дутийабхавасса татийабхаве джа̄тийа̄’’ти евам̣ парампаравасена гахетаббам̣. а̄йатим̣ пунаббхава̄бхиниббаттигахан̣ена пана на̄нантарийато каммабхаво гахито, джа̄тихетупхаласиддхипеттха вутта̄ ева̄ти ведитаббам̣. еттха ча ‘‘но че, бхиккхаве, четети но ча пакаппети, атха кхо анусетӣ’’ти евам̣ бхагавата̄ дутийанайе пуббабха̄ге бхаваниббаттакакусала̄кусала̄йӯханам̣, пакаппанан̃ча вина̄пи бхавесу дит̣т̣ха̄дӣнавасса йогино анусайапаччайа̄ випассана̄четана̄пи пат̣исандхиджанака̄ хотӣти дассанаттхам̣ кусала̄кусаласса аппаватти чепи, тада̄ виджджама̄натебхӯмакавипа̄ка̄дидхаммесу аппахӣнакот̣ийа̄ анусайитакилесаппаччайа̄ бхававаджджасса каммавин̃н̃а̄н̣асса патит̣т̣хитата̄ хотӣти дассанаттхан̃ча вутто. ‘‘на четети пакаппети анусетӣ’’ти айам̣ найо на гахито четанам̣ вина̄ пакаппанасса абха̄вато.
четана̄суттаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.