8. веса̄раджджасуттаван̣н̣ана̄
8. ат̣т̣хаме бйа̄мохавасена саран̣апарийесанам̣ са̄раджджанам̣ са̄радо, бйа̄мохабхайам̣. вигато са̄радо етасса̄ти виса̄радо, тасса бха̄во веса̄раджджам̣. там̣ пана н̃а̄н̣асампадам̣, паха̄насампадам̣, десана̄висесасампадам̣ кхеман̃ча нисса̄йа паваттам̣ чатуббидхапаччавеккхан̣ан̃а̄н̣ам̣. тена̄ха ‘‘чатӯсу т̣ха̄несӯ’’тиа̄ди. усабхасса иданти а̄сабхам̣, сет̣т̣хат̣т̣ха̄нам̣. саббан̃н̃утапат̣иджа̄нанавасена абхимукхам̣ гаччханти, ат̣т̣ха ва̄ париса̄ упасан̇камантӣти а̄сабха̄, пуббабуддха̄. идам̣ пана̄ти буддха̄нам̣ т̣ха̄нам̣ саббан̃н̃утамева вадати. тит̣т̣хама̄нова̄ти авадантопи тит̣т̣хама̄нова пат̣иджа̄на̄ти на̄ма̄ти аттхо. упагаччхатӣти ануджа̄на̄ти.
ат̣т̣хасу париса̄сӯти ‘‘абхиджа̄на̄ми кхо пана̄хам̣, са̄рипутта, анекасатам̣ кхаттийапарисам̣ упасан̇камита̄…пе… бра̄хман̣апарисам̣ гахапатипарисам̣, саман̣апарисам̣, ча̄тумаха̄ра̄джикапарисам̣, та̄ватим̣сапарисам̣, ма̄рапарисам̣, брахмапарисам̣ упасан̇камита̄, татрапи майа̄ саннисиннапуббан̃чева саллапитапуббан̃ча са̄каччха̄ ча сама̄паджджитапубба̄. татра вата мам̣ ‘бхайам̣ ва̄ са̄раджджам̣ ва̄ оккамиссатӣ’ти нимиттаметам̣, са̄рипутта, на саманупасса̄мӣ’’ти (ма. ни. 1.151) евам̣ вуттапариса̄су. абхӣтана̄дам̣ надатӣти парато дасситан̃а̄н̣айогена виса̄радо аханти абхӣтана̄дам̣ надати. сӣхана̄дасуттена̄ти кхандхавагге а̄гатена сӣхана̄дасуттена.
‘‘деваманусса̄нам̣ чатучаккам̣ ваттатӣ’’ти (а. ни. 4.31) суттасесена саппурисӯпаниссайа̄дипхаласампаттипаватти вутта̄, пуримасаппурисӯпаниссайа̄диупаниссайа̄ паччхимасаппурисӯпаниссайа̄дисампаттипаватти ва̄ вутта̄. а̄ди-саддена таттха ча чаккасаддасса гахан̣ам̣ ведитаббам̣. вичаккасан̣т̣ха̄на̄ асани ева асанивичаккам̣. урачакка̄дӣсӯти а̄ди-саддена а̄н̣а̄самӯха̄дӣсупи чаккасаддасса паватти ведитабба̄. ‘‘сан̇гхабхедам̣ карисса̄ма чаккабхеда’’нтиа̄дӣсу (па̄ра̄. 409; чӯл̣ава. 343) хи а̄н̣а̄ ‘‘чакка’’нти вутта̄. ‘‘девачаккам̣ асурачакка’’нтиа̄дӣсу самӯхоти.
пат̣иведханит̣т̣хатта̄ арахаттамагган̃а̄н̣ам̣ пат̣иведхоти ‘‘пхалаккхан̣е уппаннам̣ на̄ма̄’’ти вуттам̣. тена пат̣иладдхассапи десана̄н̃а̄н̣асса киччаниппхатти парасса буджджханаматтена хотӣти ‘‘ан̃н̃а̄сикон̣д̣ан̃н̃асса сота̄патти…пе… пхалаккхан̣е паваттам̣ на̄ма̄’’ти вуттам̣. тато парам̣ пана йа̄ва паринибба̄на̄ десана̄н̃а̄н̣аппаватти тассева паваттитасса дхаммачаккасса т̣ха̄нанти ведитаббам̣.
дасситадхаммесӯти вуттадхаммесу. вачанаматтамева хи тесам̣, на пана дассанам̣ та̄дисассева дхаммасса абха̄вато. бхагавато ева ва̄ ‘‘име дхамма̄ анабхисамбуддхо’’ти парасса вачанавасена дасситадхаммесу. ‘‘дхаммапат̣исамбхида̄’’тиа̄дӣсу (вибха. 718-721) вийа дхамма-саддо хетупарийа̄йоти а̄ха ‘‘сахадхаммена̄ти сахетуна̄’’ти. хетӯти ча упапаттиса̄дханахету ведитаббо, на ка̄рако, сампа̄пако ва̄. нимиттанти чодана̄йа ка̄ран̣ам̣. таттха чодако чоданам̣ каротӣти ка̄ран̣ам̣, дхаммо чоданам̣ кароти етена̄ти ка̄ран̣ам̣. тена̄ха ‘‘пуггалопӣ’’тиа̄ди. кхеманти кеначи аппат̣иба̄хийабха̄вена анупаддутам̣.
антара̄йо етесам̣ аттхи, антара̄йе ва̄ нийутта̄ти антара̄йика̄. евам̣бхӯта̄ пана те йасма̄ антара̄йакара̄ на̄ма хонти, тасма̄ а̄ха ‘‘антара̄йам̣ каронтӣти антара̄йика̄’’ти. асан̃чичча вӣтиккаме на̄тиса̄ваджджа̄ти катва̄ вуттам̣ ‘‘сан̃чичча вӣтикканта̄’’ти. сатта а̄паттиккхандха̄тиа̄ди нидассанаматтам̣ итаресампи чатуннам̣ ‘‘антара̄йика̄’’ти вуттадхамма̄нам̣ таббха̄ве бйабхича̄ра̄бха̄вато. идха пана метхунадхаммо адхиппетоти идам̣ ат̣т̣хуппаттивасена вуттам̣ арит̣т̣хасиккха̄падам̣ (па̄чи. 417) вийа. йасма̄ там̣кхан̣ампи ка̄ма̄нам̣ а̄дӣнавам̣ дисва̄ вирато хоти че, висесам̣ адхигаччхати, на ка̄месу а̄сатто, тасма̄ вуттам̣ ‘‘метхуна…пе…антара̄йо хотӣ’’ти. таттха йасса кассачӣти на кевалам̣ паббаджитассева, атха кхо йасса кассачи. татха̄ хи вуттам̣ ‘‘метхунамануйуттасса, муссатева̄пи са̄сана’’нти (су. ни. 820).
тасмим̣ аниййа̄никадхаммети тасмим̣ парехи парикаппитааниййа̄никадхамманимиттам̣. нимиттаттхе хи идам̣ каммасам̣йоге бхуммам̣.
упанибаддха̄ти вирачита̄. тена̄ха ‘‘абхисан̇кхата̄’’ти. путхубха̄ванти бахубха̄вам̣. путхӯхи ва̄ сита̄ти бахӯхи саман̣абра̄хман̣ехи сита̄ упанибаддха̄.
веса̄раджджасуттаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.