(15) 2. ат̣т̣ха̄напа̄л̣и-дутийаваггаван̣н̣ана̄

278. вива̄дупаччхедатоти вива̄дупаччхедака̄ран̣а̄. двӣсу уппаннесу йо вива̄до бхавеййа, тасса ануппа̄дойеветтха вива̄дупаччхедо. екасмим̣ дӣпетиа̄дина̄ дӣпантарепи екаджджхам̣ на уппаджджати, пагева екадӣпети дассети. сопи париха̄йетха̄ти чаккава̄л̣асса падесе ева паваттитаббатта̄ париха̄йеййа.

279-280. мануссаттанти мануссабха̄во тассева паббаджджа̄дигун̣а̄нам̣ йоггабха̄вато. лин̇гасампаттӣти пурисабха̄во. хетӯти мановачӣпан̣идха̄напуббика̄ хетусампада̄. саттха̄радассананти саттхусаммукхӣбха̄во. паббаджджа̄ти каммакирийава̄дӣсу та̄пасесу, бхиккхӯсу ва̄ паббаджджа̄. гун̣асампаттӣти абхин̃н̃а̄дигун̣асампада̄. адхика̄роти буддхе уддисса адхико ка̄ро, сависеса̄ упака̄ракирийа̄ адхико сакка̄роти вуттам̣ хоти. чхандова чхандата̄, самма̄самбодхим̣ уддисса са̄тисайо каттукамйата̄кусалаччхандо. ат̣т̣хадхаммасамодха̄на̄ти етесам̣ ат̣т̣ханнам̣ дхамма̄нам̣ сама̄йогена. абхинӣха̄роти ка̄йапан̣идха̄нам̣. самиджджхатӣти ниппхаджджати. айаметтха сан̇кхепо, виттха̄ро пана параматтхадӣпанийа̄ чарийа̄пит̣акаван̣н̣ана̄йа (чарийа̄. ат̣т̣ха. пакин̣н̣акакатха̄) вуттанайена ведитаббо. сабба̄ка̄рапарипӯрамева̄ти парипун̣н̣алаккхан̣ата̄йа саттуттама̄дӣхи сабба̄ка̄рена сампаннамева. на хи иттхийа̄ косохитаваттхагуйхата̄ди самбхавати. дутийапакати ча на̄ма пат̣хамапакатито нихӣна̄ ева. тенева̄ха – анантарава̄ре ‘‘йасма̄’’тиа̄ди.

281. идха пурисасса таттха ниббаттанатоти имасмим̣ мануссалоке пурисабхӯтасса таттха брахмалоке брахматтабха̄вена ниббаттанато. тена асатипи пурисалин̇ге пуриса̄ка̄ра̄ брахма̄но хонтӣти дассети. там̣йева ча пуриса̄ка̄рам̣ сандха̄йа вуттам̣ бхагавата̄ ‘‘йам̣ пурисо брахматтам̣ ка̄реййа̄’’ти. тенева̄ха – ‘‘сама̄непӣ’’тиа̄ди. йади евам̣ иттхийо брахмалоке на уппаджджеййунти а̄ха – ‘‘брахматта’’нтиа̄ди.

290-295. ‘‘ка̄йадуччаритасса̄’’тиа̄дипа̄л̣ийа̄ камманийа̄мо на̄ма катхито. саман̃джанам̣ саман̇го, саманна̄гамо, со етасса аттхӣти саман̇гӣ, саманна̄гато, саман̃джанасӣло ва̄ саман̇гӣ, пуббабха̄ге упакаран̣асамуда̄йато пабхути а̄йӯханавасена а̄йӯханасаман̇гӣта̄, саннит̣т̣ха̄пакачетана̄васена четана̄саман̇гита̄. четана̄сантативасена ва̄ а̄йӯханасаман̇гита̄, там̣там̣четана̄ккхан̣авасена четана̄саман̇гӣта̄. катӯпачитасса авипаккавипа̄касса каммасса васена каммасаман̇гита̄. камме пана випаччитум̣ а̄раддхе випа̄каппаваттивасена випа̄касаман̇гита̄. камма̄дӣнам̣ упат̣т̣ха̄нака̄лавасена упат̣т̣ха̄насаман̇гита̄. кусала̄кусалакамма̄йӯханаккхан̣ети кусалакаммасса акусалакаммасса ча самӣханаккхан̣е. татха̄ти имина̄ кусала̄кусалакаммападам̣ а̄кад̣д̣хати. йатха̄ катам̣ каммам̣ пхалада̄насаматтхам̣ хоти, татха̄ катам̣ упачитам̣. випа̄ка̄раханти дутийабхава̄дӣсу випаччана̄рахам̣. уппаджджама̄на̄нам̣ упапаттинимиттам̣ упат̣т̣ха̄тӣти йоджана̄. упапаттийа̄ уппаджджанасса нимиттам̣ ка̄ран̣анти упапаттинимиттам̣, каммам̣, камманимиттам̣, гатинимиттан̃ча. ат̣т̣хакатха̄йам̣ пана гатинимиттавасенева йоджана̄ дассита̄. каммакамманимитта̄нампи упат̣т̣ха̄нам̣ йатха̄рахам̣ дат̣т̣хаббам̣. ‘‘йа̄нисса та̄ни пуббе ката̄ни камма̄ни, та̄нисса тасмим̣ самайе оламбанти аджджхоламбанти абхиламбанти’’ти (ма. ни. 3.248) вачанато са̄йанхе маханта̄нам̣ паббатакӯт̣а̄нам̣ чха̄йа̄ вийа а̄саннамаран̣асса саттасса читте супине вийа випаччитум̣ катока̄сам̣ каммам̣, тасса нимиттам̣ гатинимиттам̣ упатит̣т̣хатева. чалатӣти париваттати. екена хи каммуна̄ тадждже нимитте упат̣т̣хите паччайависесавасена тато ан̃н̃ена каммуна̄ тадан̃н̃асса нимиттасса упат̣т̣ха̄нам̣ париваттанам̣. сеса̄ ниччала̄ авасеса̄ чатуббидха̄пи саман̇гита̄ ниччала̄ апариваттанато.

сунакхава̄джикоти сунакхехи мигава̄джавасена ваджанасӣло, сунакхалуддакоти аттхо. таласантхаран̣апӯджанти бхӯмиталасса пуппхехи сантхаран̣апӯджам̣. а̄йӯханачетана̄ каммасаман̇гита̄васена̄ти ка̄йадуччаритасса апара̄парам̣ а̄йӯханена саннит̣т̣ха̄пакачетана̄йа тассева пакаппане каммаккхайакаран̃а̄н̣ена акхепитатта̄ йатхӯпачитакаммуна̄ ча саман̇гибха̄васса васена.

камманти акусалакаммам̣. тасмим̣йева кхан̣ети а̄йӯханаккхан̣ейева. тасса̄ти каммасаман̇гино пуггаласса сагго ва̄рито, тан̃че каммам̣ випа̄кава̄рам̣ лабхеййа̄ти адхиппа̄йо. сагго ва̄ритоти ча нидассанаматтам̣. мануссалокописса ва̄ритова̄ти. апаре пана пуримехи випа̄ка̄варан̣асса ануддхат̣атта̄ ‘‘тасмим̣йева кхан̣е’’ти ча ависесена вуттатта̄ там̣ досам̣ парихаритум̣ ‘‘а̄йӯхитакаммам̣ на̄ма̄’’тиа̄дима̄ха. йада̄ каммам̣ випа̄кава̄рам̣ лабхатӣти идам̣ катока̄сасса аппат̣иба̄хийатта̄ вуттам̣. татха̄ хи бхагава̄ татийапа̄ра̄джикаваттхусмим̣ (па̄ра̄. 162 а̄дайо) пат̣исаллӣйи, имасмим̣ сутте ‘‘ка̄йадуччаритасаман̇гӣ’’ти а̄гататта̄ випа̄кӯпат̣т̣ха̄насаман̇гита̄ на лаббханти.

(дутийаваггаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.)

ат̣т̣ха̄напа̄л̣иван̣н̣ана̄йам̣ анутта̄наттхадӣпана̄ нит̣т̣хита̄.