18. самуддавагго
1. пат̣хамасамуддасуттам̣
228. ‘‘‘самуддо, самуддо’ти, бхиккхаве, ассутава̄ путхуджджано бха̄сати. несо, бхиккхаве, арийасса винайе самуддо. маха̄ есо, бхиккхаве, удакара̄си маха̄удакан̣н̣аво. чаккху, бхиккхаве, пурисасса самуддо; тасса рӯпамайо вего. йо там̣ рӯпамайам̣ вегам̣ сахати, айам̣ вуччати, бхиккхаве, атари чаккхусамуддам̣ саӯмим̣ са̄ват̣т̣ам̣ сага̄хам̣ сараккхасам̣; тин̣н̣о па̄ран̇гато тхале тит̣т̣хати бра̄хман̣о…пе… дживха̄, бхиккхаве, пурисасса самуддо; тасса расамайо вего. йо там̣ расамайам̣ вегам̣ сахати, айам̣ вуччати, бхиккхаве, атари дживха̄самуддам̣ саӯмим̣ са̄ват̣т̣ам̣ сага̄хам̣ сараккхасам̣; тин̣н̣о па̄ран̇гато тхале тит̣т̣хати бра̄хман̣о…пе… мано, бхиккхаве, пурисасса самуддо; тасса дхаммамайо вего. йо там̣ дхаммамайам̣ вегам̣ сахати, айам̣ вуччати, бхиккхаве, атари маносамуддам̣ саӯмим̣ са̄ват̣т̣ам̣ сага̄хам̣ сараккхасам̣; тин̣н̣о па̄ран̇гато тхале тит̣т̣хати бра̄хман̣о’’ти. идамавоча…пе… саттха̄ –
‘‘йо имам̣ самуддам̣ сага̄хам̣ сараккхасам̣,
саӯмим̣ са̄ват̣т̣ам̣ сабхайам̣ дуттарам̣ аччатари;
са ведагӯ вуситабрахмачарийо,
локантагӯ па̄рагатоти вуччатӣ’’ти. пат̣хамам̣;
2. дутийасамуддасуттам̣
229. ‘‘самуддо, самуддо’ти, бхиккхаве, ассутава̄ путхуджджано бха̄сати. несо, бхиккхаве, арийасса винайе самуддо. маха̄ есо, бхиккхаве, удакара̄си маха̄удакан̣н̣аво. санти, бхиккхаве, чаккхувин̃н̃еййа̄ рӯпа̄ ит̣т̣ха̄ канта̄ мана̄па̄ пийарӯпа̄ ка̄мӯпасам̣хита̄ раджанӣйа̄. айам̣ вуччати, бхиккхаве, арийасса винайе самуддо. еттха̄йам̣ садевако локо сама̄рако сабрахмако сассаман̣абра̄хман̣ӣ паджа̄ садеваманусса̄ йебхуййена самунна̄ танта̄кулакаджа̄та̄ кулаган̣т̣хикаджа̄та̄ [гул̣а̄гун̣т̣хикаджа̄та̄ (сӣ.), кулагун̣д̣икаджа̄та̄ (сйа̄. кам̣.), гун̣агун̣икаджа̄та̄ (пӣ.), кула̄гун̣д̣икаджа̄та̄ (ка.)] мун̃джапаббаджабхӯта̄, апа̄йам̣ дуггатим̣ винипа̄там̣ сам̣са̄рам̣ на̄тиваттати…пе….
‘‘санти, бхиккхаве, дживха̄вин̃н̃еййа̄ раса̄…пе… санти, бхиккхаве, мановин̃н̃еййа̄ дхамма̄ ит̣т̣ха̄ канта̄ мана̄па̄ пийарӯпа̄ ка̄мӯпасам̣хита̄ раджанӣйа̄. айам̣ вуччати, бхиккхаве, арийасса винайе самуддо. еттха̄йам̣ садевако локо сама̄рако сабрахмако сассаман̣абра̄хман̣ӣ паджа̄ садеваманусса̄ йебхуййена самунна̄ танта̄кулакаджа̄та̄ кулаган̣т̣хикаджа̄та̄ мун̃джапаббаджабхӯта̄ апа̄йам̣ дуггатим̣ винипа̄там̣ сам̣са̄рам̣ на̄тиваттатӣ’’ти.
‘‘йасса ра̄го ча досо ча, авиджджа̄ ча вира̄джита̄;
со имам̣ самуддам̣ сага̄хам̣ сараккхасам̣, саӯмибхайам̣ дуттарам̣ аччатари.
‘‘сан̇га̄тиго маччуджахо нирупадхи, паха̄си дуккхам̣ апунаббхава̄йа;
аттхан̇гато со на пунети [на пама̄н̣амети (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)], амохайӣ, маччура̄джанти брӯмӣ’’ти. дутийам̣;
3. ба̄л̣исикопамасуттам̣
230. ‘‘сеййатха̄пи, бхиккхаве, ба̄л̣исико а̄мисагатабал̣исам̣ гамбхӣре удакарахаде паккхипеййа. таменам̣ ан̃н̃атаро а̄мисачаккху маччхо гилеййа. еван̃хи со, бхиккхаве, маччхо гилитабал̣исо ба̄л̣исикасса анайам̣ а̄панно бйасанам̣ а̄панно йатха̄ка̄макаран̣ӣйо ба̄л̣исикасса.
евамева кхо, бхиккхаве, чхайиме бал̣иса̄ локасмим̣ анайа̄йа сатта̄нам̣ вадха̄йа [бйа̄ба̄дха̄йа (сӣ. пӣ.)] па̄н̣инам̣. катаме чха? санти, бхиккхаве, чаккхувин̃н̃еййа̄ рӯпа̄ ит̣т̣ха̄ канта̄ мана̄па̄ пийарӯпа̄ ка̄мӯпасам̣хита̄ раджанӣйа̄. тан̃че, бхиккху, абхинандати абхивадати аджджхоса̄йа тит̣т̣хати. айам̣ вуччати, бхиккхаве, бхиккху гилитабал̣исо, ма̄расса анайам̣ а̄панно бйасанам̣ а̄панно йатха̄ка̄макаран̣ӣйо па̄пимато…пе… санти, бхиккхаве, дживха̄вин̃н̃еййа̄ раса̄…пе….
санти, бхиккхаве, мановин̃н̃еййа̄ дхамма̄ ит̣т̣ха̄ канта̄ мана̄па̄ пийарӯпа̄ ка̄мӯпасам̣хита̄ раджанӣйа̄. тан̃че, бхиккху, абхинандати абхивадати аджджхоса̄йа тит̣т̣хати. айам̣ вуччати, бхиккхаве, бхиккху гилитабал̣исо ма̄расса анайам̣ а̄панно бйасанам̣ а̄панно йатха̄ка̄макаран̣ӣйо па̄пимато.
‘‘санти ча, бхиккхаве, чаккхувин̃н̃еййа̄ рӯпа̄ ит̣т̣ха̄ канта̄ мана̄па̄ пийарӯпа̄ ка̄мӯпасам̣хита̄ раджанӣйа̄. тан̃че бхиккху на̄бхинандати на̄бхивадати на̄джджхоса̄йа тит̣т̣хати. айам̣ вуччати, бхиккхаве, бхиккху на гилитабал̣исо ма̄расса абхеди бал̣исам̣ парибхеди бал̣исам̣ на анайам̣ а̄панно на бйасанам̣ а̄панно на йатха̄ка̄макаран̣ӣйо па̄пимато…пе….
‘‘санти, бхиккхаве, дживха̄вин̃н̃еййа̄ раса̄…пе…. санти, бхиккхаве, мановин̃н̃еййа̄ дхамма̄ ит̣т̣ха̄ канта̄ мана̄па̄ пийарӯпа̄ ка̄мӯпасам̣хита̄ раджанӣйа̄. тан̃че бхиккху на̄бхинандати на̄бхивадати на̄джджхоса̄йа тит̣т̣хати, айам̣ вуччати, бхиккхаве, бхиккху на гилитабал̣исо ма̄расса абхеди бал̣исам̣ парибхеди бал̣исам̣ на анайам̣ а̄панно на бйасанам̣ а̄панно на йатха̄ка̄макаран̣ӣйо па̄пимато’’ти. татийам̣.
4. кхӣраруккхопамасуттам̣
231. ‘‘йасса кассачи, бхиккхаве, бхиккхусса ва̄ бхиккхунийа̄ ва̄ чаккхувин̃н̃еййесу рӯпесу йо ра̄го со аттхи, йо досо со аттхи, йо мохо со аттхи, йо ра̄го со аппахӣно, йо досо со аппахӣно, йо мохо со аппахӣно тасса паритта̄ чепи чаккхувин̃н̃еййа̄ рӯпа̄ чаккхусса а̄па̄тхам̣ а̄гаччханти парийа̄дийантевасса читтам̣; ко пана ва̄до адхиматта̄нам̣! там̣ кисса хету? йо, бхиккхаве, ра̄го, со аттхи, йо досо со аттхи, йо мохо со аттхи, йо ра̄го со аппахӣно, йо досо со аппахӣно, йо мохо со аппахӣно…пе….
‘‘йасса кассачи, бхиккхаве, бхиккхусса ва̄ бхиккхунийа̄ ва̄ дживха̄вин̃н̃еййесу расесу йо ра̄го со аттхи…пе….
‘‘йасса кассачи, бхиккхаве, бхиккхусса ва̄ бхиккхунийа̄ ва̄ мановин̃н̃еййесу дхаммесу йо ра̄го со аттхи, йо досо со аттхи, йо мохо со аттхи, йо ра̄го со аппахӣно, йо досо со аппахӣно, йо мохо со аппахӣно, тасса паритта̄ чепи мановин̃н̃еййа̄ дхамма̄ манасса а̄па̄тхам̣ а̄гаччханти парийа̄дийантевасса читтам̣; ко пана ва̄до адхиматта̄нам̣! там̣ кисса хету? йо, бхиккхаве, ра̄го, со аттхи, йо досо со аттхи, йо мохо со аттхи, йо ра̄го со аппахӣно, йо досо со аппахӣно, йо мохо со аппахӣно.
‘‘сеййатха̄пи, бхиккхаве, кхӣраруккхо ассаттхо ва̄ нигродхо ва̄ пилаккхо ва̄ удумбаро ва̄ дахаро тарун̣о кома̄рако. таменам̣ пурисо тин̣ха̄йа кут̣ха̄рийа̄ йато йато а̄бхиндеййа [бхиндеййа (сйа̄. кам̣. сӣ. ат̣т̣ха.), абхиндеййа (каттхачи)] а̄гаччхеййа кхӣра’’нти? ‘‘евам̣, бханте’’. ‘‘там̣ кисса хету’’? ‘‘йан̃хи, бханте, кхӣрам̣ там̣ аттхӣ’’ти.
‘‘евамева кхо, бхиккхаве, йасса кассачи бхиккхусса ва̄ бхиккхунийа̄ ва̄ чаккхувин̃н̃еййесу рӯпесу йо ра̄го со аттхи, йо досо со аттхи, йо мохо со аттхи, йо ра̄го со аппахӣно, йо досо со аппахӣно, йо мохо со аппахӣно, тасса паритта̄ чепи чаккхувин̃н̃еййа̄ рӯпа̄ чаккхусса а̄па̄тхам̣ а̄гаччханти парийа̄дийантевасса читтам̣; ко пана ва̄до адхиматта̄нам̣! там̣ кисса хету? йо, бхиккхаве, ра̄го со аттхи, йо досо со аттхи, йо мохо со аттхи, йо ра̄го со аппахӣно, йо досо со аппахӣно, йо мохо со аппахӣно…пе….
‘‘йасса кассачи, бхиккхаве, бхиккхусса ва̄ бхиккхунийа̄ ва̄ дживха̄вин̃н̃еййесу расесу йо ра̄го со аттхи…пе….
‘‘йасса кассачи, бхиккхаве, бхиккхусса ва̄ бхиккхунийа̄ ва̄ мановин̃н̃еййесу дхаммесу йо ра̄го со аттхи, йо досо со аттхи, йо мохо со аттхи, йо ра̄го со аппахӣно, йо досо со аппахӣно, йо мохо со аппахӣно, тасса паритта̄ чепи мановин̃н̃еййа̄ дхамма̄ манасса а̄па̄тхам̣ а̄гаччханти парийа̄дийантевасса читтам̣; ко пана ва̄до адхиматта̄нам̣! там̣ кисса хету? йо, бхиккхаве, ра̄го со аттхи, йо досо со аттхи, йо мохо со аттхи, йо ра̄го со аппахӣно, йо досо со аппахӣно, йо мохо со аппахӣно.
‘‘йасса кассачи, бхиккхаве, бхиккхусса ва̄ бхиккхунийа̄ ва̄ чаккхувин̃н̃еййесу рӯпесу йо ра̄го со наттхи, йо досо со наттхи, йо мохо со наттхи, йо ра̄го со пахӣно, йо досо со пахӣно, йо мохо со пахӣно, тасса адхиматта̄ чепи чаккхувин̃н̃еййа̄ рӯпа̄ чаккхусса а̄па̄тхам̣ а̄гаччханти невасса читтам̣ парийа̄дийанти; ко пана ва̄до паритта̄нам̣! там̣ кисса хету? йо, бхиккхаве, ра̄го со наттхи, йо досо со наттхи, йо мохо со наттхи, йо ра̄го со пахӣно, йо досо со пахӣно, йо мохо со пахӣно…пе….
‘‘йасса кассачи, бхиккхаве, бхиккхусса ва̄ бхиккхунийа̄ ва̄ дживха̄вин̃н̃еййесу расесу…пе… мановин̃н̃еййесу дхаммесу йо ра̄го со наттхи, йо досо со наттхи, йо мохо со наттхи, йо ра̄го со пахӣно, йо досо со пахӣно, йо мохо со пахӣно, тасса адхиматта̄ чепи мановин̃н̃еййа̄ дхамма̄ манасса а̄па̄тхам̣ а̄гаччханти невасса читтам̣ парийа̄дийанти; ко пана ва̄до паритта̄нам̣! там̣ кисса хету? йо, бхиккхаве, ра̄го со наттхи, йо досо со наттхи, йо мохо со наттхи, йо ра̄го со пахӣно, йо досо со пахӣно, йо мохо со пахӣно. сеййатха̄пи, бхиккхаве, кхӣраруккхо ассаттхо ва̄ нигродхо ва̄ пилаккхо ва̄ удумбаро ва̄ суккхо кола̄по теровассико. таменам̣ пурисо тин̣ха̄йа кут̣ха̄рийа̄ йато йато а̄бхиндеййа а̄гаччхеййа кхӣра’’нти? ‘‘но хетам̣, бханте’’. ‘‘там̣ кисса хету’’? ‘‘йан̃хи, бханте, кхӣрам̣ там̣ наттхӣ’’ти.
‘‘евамева кхо, бхиккхаве, йасса кассачи бхиккхусса ва̄ бхиккхунийа̄ ва̄ чаккхувин̃н̃еййесу рӯпесу йо ра̄го со наттхи, йо досо со наттхи, йо мохо со наттхи, йо ра̄го со пахӣно, йо досо со пахӣно, йо мохо со пахӣно, тасса адхиматта̄ чепи чаккхувин̃н̃еййа̄ рӯпа̄ чаккхусса а̄па̄тхам̣ а̄гаччханти невасса читтам̣ парийа̄дийанти; ко пана ва̄до паритта̄нам̣! там̣ кисса хету? йо, бхиккхаве, ра̄го со наттхи, йо досо со наттхи, йо мохо со наттхи, йо ра̄го со пахӣно, йо досо со пахӣно, йо мохо со пахӣно…пе….
‘‘йасса кассачи, бхиккхаве, бхиккхусса ва̄ бхиккхунийа̄ ва̄ дживха̄вин̃н̃еййесу расесу…пе….
‘‘йасса кассачи, бхиккхаве, бхиккхусса ва̄ бхиккхунийа̄ ва̄ мановин̃н̃еййесу дхаммесу йо ра̄го со наттхи, йо досо со наттхи, йо мохо со наттхи, йо ра̄го со пахӣно, йо досо со пахӣно, йо мохо со пахӣно, тасса адхиматта̄ чепи мановин̃н̃еййа̄ дхамма̄ манасса а̄па̄тхам̣ а̄гаччханти, невасса читтам̣ парийа̄дийанти; ко пана ва̄до паритта̄нам̣! там̣ кисса хету? йо, бхиккхаве, ра̄го со наттхи, йо досо со наттхи, йо мохо со наттхи, йо ра̄го со пахӣно, йо досо со пахӣно, йо мохо со пахӣно’’ти. чатуттхам̣.
5. кот̣т̣хикасуттам̣
232. екам̣ самайам̣ а̄йасма̄ ча са̄рипутто а̄йасма̄ ча маха̄кот̣т̣хико ба̄ра̄н̣асийам̣ вихаранти исипатане мигада̄йе. атха кхо а̄йасма̄ маха̄кот̣т̣хико са̄йанхасамайам̣ пат̣исалла̄на̄ вут̣т̣хито йена̄йасма̄ са̄рипутто тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ а̄йасмата̄ са̄рипуттена саддхим̣ саммоди. саммоданӣйам̣ катхам̣ са̄ран̣ӣйам̣ вӣтиса̄ретва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисинно кхо а̄йасма̄ маха̄кот̣т̣хико а̄йасмантам̣ са̄рипуттам̣ етадавоча –
‘‘ким̣ ну кхо, а̄вусо са̄рипутта, чаккху рӯпа̄нам̣ сам̣йоджанам̣, рӯпа̄ чаккхусса сам̣йоджанам̣…пе… дживха̄ раса̄нам̣ сам̣йоджанам̣, раса̄ дживха̄йа сам̣йоджанам̣ …пе… мано дхамма̄нам̣ сам̣йоджанам̣, дхамма̄ манасса сам̣йоджана’’нти?
‘‘на кхо, а̄вусо кот̣т̣хика, чаккху рӯпа̄нам̣ сам̣йоджанам̣, на рӯпа̄ чаккхусса сам̣йоджанам̣. йан̃ча таттха тадубхайам̣ пат̣ичча уппаджджати чхандара̄го там̣ таттха сам̣йоджанам̣…пе… на дживха̄ раса̄нам̣ сам̣йоджанам̣, на раса̄ дживха̄йа сам̣йоджанам̣. йан̃ча таттха тадубхайам̣ пат̣ичча уппаджджати чхандара̄го там̣ таттха сам̣йоджанам̣…пе… на мано дхамма̄нам̣ сам̣йоджанам̣, на дхамма̄ манасса сам̣йоджанам̣. йан̃ча таттха тадубхайам̣ пат̣ичча уппаджджати чхандара̄го там̣ таттха сам̣йоджанам̣.
‘‘сеййатха̄пи, а̄вусо, ка̄л̣о ча балӣбаддо [баливаддо (сӣ. пӣ.), балибаддо (сйа̄. кам̣. ка.)] ода̄то ча балӣбаддо екена да̄мена ва̄ йоттена ва̄ сам̣йутта̄ ассу. йо ну кхо евам̣ вадеййа – ‘ка̄л̣о балӣбаддо ода̄тасса балӣбаддасса сам̣йоджанам̣, ода̄то балӣбаддо ка̄л̣асса балӣбаддасса сам̣йоджана’нти, самма̄ ну кхо со вадама̄но вадеййа̄’’ти? ‘‘но хетам̣, а̄вусо’’. ‘‘на кхо, а̄вусо, ка̄л̣о балӣбаддо ода̄тасса балӣбаддасса сам̣йоджанам̣, на ода̄то балӣбаддо ка̄л̣асса балӣбаддасса сам̣йоджанам̣. йена ча кхо те екена да̄мена ва̄ йоттена ва̄ сам̣йутта̄ там̣ таттха сам̣йоджанам̣.
‘‘евамева кхо, а̄вусо, на чаккху рӯпа̄нам̣ сам̣йоджанам̣, на рӯпа̄ чаккхусса сам̣йоджанам̣. йан̃ча таттха тадубхайам̣ пат̣ичча уппаджджати чхандара̄го там̣ таттха сам̣йоджанам̣…пе… на дживха̄ раса̄нам̣ сам̣йоджанам̣…пе… на мано дхамма̄нам̣ сам̣йоджанам̣, на дхамма̄ манасса сам̣йоджанам̣. йан̃ча таттха тадубхайам̣ пат̣ичча уппаджджати чхандара̄го, там̣ таттха сам̣йоджанам̣.
‘‘чаккху ва̄, а̄вусо, рӯпа̄нам̣ сам̣йоджанам̣ абхависса, рӯпа̄ ва̄ чаккхусса сам̣йоджанам̣, найидам̣ брахмачарийава̄со пан̃н̃а̄йетха [пан̃н̃а̄йати (ка.)] самма̄ дуккхаккхайа̄йа. йасма̄ ча кхо, а̄вусо, на чаккху рӯпа̄нам̣ сам̣йоджанам̣, на рӯпа̄ чаккхусса сам̣йоджанам̣; йан̃ча таттха тадубхайам̣ пат̣ичча уппаджджати чхандара̄го, там̣ таттха сам̣йоджанам̣, тасма̄ брахмачарийава̄со пан̃н̃а̄йати самма̄ дуккхаккхайа̄йа…пе….
‘‘дживха̄, а̄вусо, раса̄нам̣ сам̣йоджанам̣ абхависса, раса̄ ва̄ дживха̄йа сам̣йоджанам̣, найидам̣ брахмачарийава̄со пан̃н̃а̄йетха самма̄ дуккхаккхайа̄йа. йасма̄ ча кхо, а̄вусо, на дживха̄ раса̄нам̣ сам̣йоджанам̣, на раса̄ дживха̄йа сам̣йоджанам̣; йан̃ча таттха тадубхайам̣ пат̣ичча уппаджджати чхандара̄го, там̣ таттха сам̣йоджанам̣, тасма̄ брахмачарийава̄со пан̃н̃а̄йати самма̄ дуккхаккхайа̄йа…пе….
‘‘мано ва̄, а̄вусо, дхамма̄нам̣ сам̣йоджанам̣ абхависса, дхамма̄ ва̄ манасса сам̣йоджанам̣, найидам̣ брахмачарийава̄со пан̃н̃а̄йетха самма̄ дуккхаккхайа̄йа. йасма̄ ча кхо, а̄вусо, на мано дхамма̄нам̣ сам̣йоджанам̣, на дхамма̄ манасса сам̣йоджанам̣; йан̃ча таттха тадубхайам̣ пат̣ичча уппаджджати чхандара̄го, там̣ таттха сам̣йоджанам̣, тасма̄ брахмачарийава̄со пан̃н̃а̄йати самма̄ дуккхаккхайа̄йа.
‘‘имина̄петам̣, а̄вусо, парийа̄йена ведитаббам̣ йатха̄ на чаккху рӯпа̄нам̣ сам̣йоджанам̣, на рӯпа̄ чаккхусса сам̣йоджанам̣. йан̃ча таттха тадубхайам̣ пат̣ичча уппаджджати чхандара̄го, там̣ таттха сам̣йоджанам̣…пе… на дживха̄ раса̄нам̣ сам̣йоджанам̣…пе… на мано дхамма̄нам̣ сам̣йоджанам̣, на дхамма̄ манасса сам̣йоджанам̣. йан̃ча таттха тадубхайам̣ пат̣ичча уппаджджати чхандара̄го, там̣ таттха сам̣йоджанам̣.
‘‘сам̣виджджати кхо, а̄вусо, бхагавато чаккху. пассати бхагава̄ чаккхуна̄ рӯпам̣. чхандара̄го бхагавато наттхи. сувимуттачитто бхагава̄. сам̣виджджати кхо, а̄вусо, бхагавато сотам̣. сун̣а̄ти бхагава̄ сотена саддам̣. чхандара̄го бхагавато наттхи. сувимуттачитто бхагава̄. сам̣виджджати кхо, а̄вусо, бхагавато гха̄нам̣. гха̄йати бхагава̄ гха̄нена гандхам̣. чхандара̄го бхагавато наттхи. сувимуттачитто бхагава̄. сам̣виджджати кхо, а̄вусо, бхагавато дживха̄. са̄йати бхагава̄ дживха̄йа расам̣. чхандара̄го бхагавато наттхи. сувимуттачитто бхагава̄. сам̣виджджати кхо, а̄вусо, бхагавато ка̄йо. пхусати бхагава̄ ка̄йена пхот̣т̣хаббам̣. чхандара̄го бхагавато наттхи. сувимуттачитто бхагава̄. сам̣виджджати кхо, а̄вусо, бхагавато мано. виджа̄на̄ти бхагава̄ манаса̄ дхаммам̣. чхандара̄го бхагавато наттхи. сувимуттачитто бхагава̄.
‘‘имина̄ кхо етам̣, а̄вусо, парийа̄йена ведитаббам̣ йатха̄ на чаккху рӯпа̄нам̣ сам̣йоджанам̣, на рӯпа̄ чаккхусса сам̣йоджанам̣; йан̃ча таттха тадубхайам̣ пат̣ичча уппаджджати чхандара̄го, там̣ таттха сам̣йоджанам̣. на сотам̣… на гха̄нам̣… на дживха̄ раса̄нам̣ сам̣йоджанам̣, на раса̄ дживха̄йа сам̣йоджанам̣; йан̃ча таттха тадубхайам̣ пат̣ичча уппаджджати чхандара̄го там̣ таттха сам̣йоджанам̣. на ка̄йо… на мано дхамма̄нам̣ сам̣йоджанам̣, на дхамма̄ манасса сам̣йоджанам̣; йан̃ча таттха тадубхайам̣ пат̣ичча уппаджджати чхандара̄го, там̣ таттха сам̣йоджана’’нти. пан̃чамам̣.
6. ка̄мабхӯсуттам̣
233. екам̣ самайам̣ а̄йасма̄ ча а̄нандо а̄йасма̄ ча ка̄мабхӯ косамбийам̣ вихаранти гхосита̄ра̄ме. атха кхо а̄йасма̄ ка̄мабхӯ са̄йанхасамайам̣ пат̣исалла̄на̄ вут̣т̣хито йена̄йасма̄ а̄нандо тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ а̄йасмата̄ а̄нандена саддхим̣ саммоди. саммоданӣйам̣ катхам̣ са̄ран̣ӣйам̣ вӣтиса̄ретва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисинно кхо а̄йасма̄ ка̄мабхӯ а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ етадавоча –
‘‘ким̣ ну кхо, а̄вусо а̄нанда, чаккху рӯпа̄нам̣ сам̣йоджанам̣, рӯпа̄ чаккхусса сам̣йоджанам̣…пе… дживха̄ раса̄нам̣ сам̣йоджанам̣, раса̄ дживха̄йа сам̣йоджанам̣…пе… мано дхамма̄нам̣ сам̣йоджанам̣, дхамма̄ манасса сам̣йоджана’’нти?
‘‘на кхо, а̄вусо ка̄мабхӯ [ка̄мабху (сӣ.) моггалла̄не 65-ге ва̄ти суттам̣ пасситаббам̣], чаккху рӯпа̄нам̣ сам̣йоджанам̣, на рӯпа̄ чаккхусса сам̣йоджанам̣. йан̃ча таттха тадубхайам̣ пат̣ичча уппаджджати чхандара̄го, там̣ таттха сам̣йоджанам̣…пе… на дживха̄ раса̄нам̣ сам̣йоджанам̣, на раса̄ дживха̄йа сам̣йоджанам̣…пе… на мано дхамма̄нам̣ сам̣йоджанам̣, на дхамма̄ манасса сам̣йоджанам̣. йан̃ча таттха тадубхайам̣ пат̣ичча уппаджджати чхандара̄го там̣ таттха сам̣йоджанам̣.
‘‘сеййатха̄пи, а̄вусо, ка̄л̣о ча балӣбаддо ода̄то ча балӣбаддо екена да̄мена ва̄ йоттена ва̄ сам̣йутта̄ ассу. йо ну кхо евам̣ вадеййа – ‘ка̄л̣о балӣбаддо ода̄тасса балӣбаддасса сам̣йоджанам̣, ода̄то балӣбаддо ка̄л̣асса балӣбаддасса сам̣йоджана’нти, самма̄ ну кхо со вадама̄но вадеййа̄’’ти? ‘‘но хетам̣, а̄вусо’’. ‘‘на кхо, а̄вусо, ка̄л̣о балӣбаддо ода̄тасса балӣбаддасса сам̣йоджанам̣, напи ода̄то балӣбаддо ка̄л̣асса балӣбаддасса сам̣йоджанам̣. йена ча кхо те екена да̄мена ва̄ йоттена ва̄ сам̣йутта̄, там̣ таттха сам̣йоджанам̣. евамева кхо, а̄вусо, на чаккху рӯпа̄нам̣ сам̣йоджанам̣, на рӯпа̄ чаккхусса сам̣йоджанам̣…пе… на дживха̄…пе… на мано…пе… йан̃ча таттха тадубхайам̣ пат̣ичча уппаджджати чхандара̄го, там̣ таттха сам̣йоджана’’нти. чхат̣т̣хам̣.
7. уда̄йӣсуттам̣
234. екам̣ самайам̣ а̄йасма̄ ча а̄нандо а̄йасма̄ ча уда̄йӣ косамбийам̣ вихаранти гхосита̄ра̄ме. атха кхо а̄йасма̄ уда̄йӣ са̄йанхасамайам̣ пат̣исалла̄на̄ вут̣т̣хито йена̄йасма̄ а̄нандо тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ а̄йасмата̄ а̄нандена саддхим̣ саммоди. саммоданӣйам̣ катхам̣ са̄ран̣ӣйам̣ вӣтиса̄ретва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисинно кхо а̄йасма̄ уда̄йӣ а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ етадавоча –
‘‘йатхева ну кхо, а̄вусо а̄нанда, айам̣ ка̄йо бхагавата̄ анекапарийа̄йена аккха̄то виват̣о пака̄сито – ‘итипа̄йам̣ ка̄йо анатта̄’ти, сакка̄ евамева вин̃н̃а̄н̣ам̣ пидам̣ а̄чиккхитум̣ десетум̣ пан̃н̃апетум̣ пат̣т̣хапетум̣ виваритум̣ вибхаджитум̣ утта̄нӣка̄тум̣ – ‘итипидам̣ вин̃н̃а̄н̣ам̣ анатта̄’’’ти?
‘‘йатхева кхо, а̄вусо уда̄йӣ, айам̣ ка̄йо бхагавата̄ анекапарийа̄йена аккха̄то виват̣о пака̄сито – ‘итипа̄йам̣ ка̄йо анатта̄’ти, сакка̄ евамева вин̃н̃а̄н̣ам̣ пидам̣ а̄чиккхитум̣ десетум̣ пан̃н̃апетум̣ пат̣т̣хапетум̣ виваритум̣ вибхаджитум̣ утта̄нӣка̄тум̣ – ‘итипидам̣ вин̃н̃а̄н̣ам̣ анатта̄’’’ти.
‘‘чаккхун̃ча, а̄вусо, пат̣ичча рӯпе ча уппаджджати чаккхувин̃н̃а̄н̣а’’нти? ‘‘евама̄вусо’’ти. ‘‘йо ча̄вусо, хету, йо ча паччайо чаккхувин̃н̃а̄н̣асса уппа̄да̄йа, со ча хету, со ча паччайо саббена саббам̣ саббатха̄ саббам̣ апарисесам̣ нируджджхеййа. апи ну кхо чаккхувин̃н̃а̄н̣ам̣ пан̃н̃а̄йетха̄’’ти? ‘‘но хетам̣, а̄вусо’’. ‘‘имина̄пи кхо етам̣, а̄вусо, парийа̄йена бхагавата̄ аккха̄там̣ виват̣ам̣ пака̄ситам̣ – ‘итипидам̣ вин̃н̃а̄н̣ам̣ анатта̄’’’ти…пе….
‘‘дживхан̃ча̄вусо, пат̣ичча расе ча уппаджджати дживха̄вин̃н̃а̄н̣а’’нти? ‘‘евама̄вусо’’ти. ‘‘йо ча̄вусо, хету йо ча паччайо дживха̄вин̃н̃а̄н̣асса уппа̄да̄йа, со ча хету, со ча паччайо саббена саббам̣ саббатха̄ саббам̣ апарисесам̣ нируджджхеййа, апи ну кхо дживха̄вин̃н̃а̄н̣ам̣ пан̃н̃а̄йетха̄’’ти? ‘‘но хетам̣, а̄вусо’’. ‘‘имина̄пи кхо етам̣, а̄вусо, парийа̄йена бхагавата̄ аккха̄там̣ виват̣ам̣ пака̄ситам̣ – ‘итипидам̣ вин̃н̃а̄н̣ам̣ анатта̄’’’ти…пе….
‘‘манан̃ча̄вусо, пат̣ичча дхамме ча уппаджджати мановин̃н̃а̄н̣а’’нти? ‘‘евама̄вусо’’ти. ‘‘йо ча̄вусо, хету, йо ча паччайо мановин̃н̃а̄н̣асса уппа̄да̄йа, со ча хету, со ча паччайо саббена саббам̣ саббатха̄ саббам̣ апарисесам̣ нируджджхеййа, апи ну кхо мановин̃н̃а̄н̣ам̣ пан̃н̃а̄йетха̄’’ти? ‘‘но хетам̣, а̄вусо’’. ‘‘имина̄пи кхо етам̣, а̄вусо, парийа̄йена бхагавата̄ аккха̄там̣ виват̣ам̣ пака̄ситам̣ – ‘итипидам̣ вин̃н̃а̄н̣ам̣ анатта̄’’’ти.
‘‘сеййатха̄пи, а̄вусо, пурисо са̄раттхико са̄рагавесӣ са̄рапарийесанам̣ чарама̄но тин̣хам̣ кут̣ха̄рим̣ а̄да̄йа ванам̣ пависеййа. со таттха пассеййа махантам̣ кадаликкхандхам̣ уджум̣ навам̣ акуккукаджа̄там̣ [акуккут̣акаджа̄там̣ (сйа̄. кам̣.), акуккаджат̣аджа̄там̣ (ка.)]. таменам̣ мӯле чхиндеййа; мӯле чхетва̄ агге чхиндеййа; агге чхетва̄ паттават̣т̣им̣ виниббхуджеййа [виниббхуджджеййа (пӣ.), виниббхаджджеййа (сйа̄. кам̣.)]. со таттха пхеггумпи на̄дхигаччхеййа, куто са̄рам̣! евамева кхо, а̄вусо, бхиккху чхасу пхасса̄йатанесу неватта̄нам̣ на аттанийам̣ саманупассати. со евам̣ асаманупассанто [евам̣ саманупассанто (сйа̄. кам̣. ка.)] на кин̃чи локе упа̄дийати. анупа̄дийам̣ на паритассати. апаритассам̣ паччаттан̃н̃ева паринибба̄йати. ‘кхӣн̣а̄ джа̄ти, вуситам̣ брахмачарийам̣, катам̣ каран̣ӣйам̣, на̄парам̣ иттхатта̄йа̄’ти паджа̄на̄тӣ’’ти. саттамам̣.
8. а̄диттапарийа̄йасуттам̣
235. ‘‘а̄диттапарийа̄йам̣ во, бхиккхаве, дхаммапарийа̄йам̣ десесса̄ми. там̣ сун̣а̄тха. катамо ча, бхиккхаве, а̄диттапарийа̄йо, дхаммапарийа̄йо? варам̣, бхиккхаве, татта̄йа айосала̄ка̄йа а̄дитта̄йа сампаджджалита̄йа саджотибхӯта̄йа [сан̃джотибхӯта̄йа (сйа̄. кам̣.)] чаккхундрийам̣ сампалимат̣т̣хам̣, на твева чаккхувин̃н̃еййесу рӯпесу анубйан̃джанасо нимиттагга̄хо. нимиттасса̄дагатхитам̣ [нимиттасса̄дагадхитам̣ (сйа̄. кам̣. ка.) ма. ни. 3.316-317] ва̄, бхиккхаве, вин̃н̃а̄н̣ам̣ тит̣т̣хама̄нам̣ тит̣т̣хеййа, анубйан̃джанасса̄дагатхитам̣ ва̄ тасмин̃че самайе ка̄лам̣ кареййа, т̣ха̄наметам̣ виджджати, йам̣ двиннам̣ гатӣнам̣ ан̃н̃атарам̣ гатим̣ гаччхеййа – нирайам̣ ва̄, тираччха̄найоним̣ ва̄. имам̣ кхва̄хам̣, бхиккхаве, а̄дӣнавам̣ дисва̄ евам̣ вада̄ми.
‘‘варам̣, бхиккхаве, тин̣хена айосан̇куна̄ а̄диттена сампаджджалитена саджотибхӯтена сотиндрийам̣ сампалимат̣т̣хам̣, на твева сотавин̃н̃еййесу саддесу анубйан̃джанасо нимиттагга̄хо. нимиттасса̄дагатхитам̣ ва̄, бхиккхаве, вин̃н̃а̄н̣ам̣ тит̣т̣хама̄нам̣ тит̣т̣хеййа, анубйан̃джанасса̄дагатхитам̣ ва̄ тасмин̃че самайе ка̄лан̇кареййа, т̣ха̄наметам̣ виджджати, йам̣ двиннам̣ гатӣнам̣ ан̃н̃атарам̣ гатим̣ гаччхеййа – нирайам̣ ва̄ тираччха̄найоним̣ ва̄. имам̣ кхва̄хам̣, бхиккхаве, а̄дӣнавам̣ дисва̄ евам̣ вада̄ми.
‘‘варам̣, бхиккхаве, тин̣хена накхаччхеданена а̄диттена сампаджджалитена саджотибхӯтена гха̄ниндрийам̣ сампалимат̣т̣хам̣, на твева гха̄навин̃н̃еййесу гандхесу анубйан̃джанасо нимиттагга̄хо. нимиттасса̄дагатхитам̣ ва̄, бхиккхаве, вин̃н̃а̄н̣ам̣ тит̣т̣хама̄нам̣ тит̣т̣хеййа, анубйан̃джанасса̄дагатхитам̣ ва̄ тасмин̃че самайе ка̄лам̣ кареййа. т̣ха̄наметам̣ виджджати, йам̣ двиннам̣ гатӣнам̣ ан̃н̃атарам̣ гатим̣ гаччхеййа – нирайам̣ ва̄ тираччха̄найоним̣ ва̄. имам̣ кхва̄хам̣, бхиккхаве, а̄дӣнавам̣ дисва̄ евам̣ вада̄ми.
‘‘варам̣, бхиккхаве, тин̣хена кхурена а̄диттена сампаджджалитена саджотибхӯтена дживхиндрийам̣ сампалимат̣т̣хам̣, на твева дживха̄вин̃н̃еййесу расесу анубйан̃джанасо нимиттагга̄хо. нимиттасса̄дагатхитам̣ ва̄, бхиккхаве, вин̃н̃а̄н̣ам̣ тит̣т̣хама̄нам̣ тит̣т̣хеййа, анубйан̃джанасса̄дагатхитам̣ ва̄ тасмин̃че самайе ка̄лам̣ кареййа. т̣ха̄наметам̣ виджджати, йам̣ двиннам̣ гатӣнам̣ ан̃н̃атарам̣ гатим̣ гаччхеййа – нирайам̣ ва̄ тираччха̄найоним̣ ва̄. имам̣ кхва̄хам̣, бхиккхаве, а̄дӣнавам̣ дисва̄ евам̣ вада̄ми.
‘‘варам̣, бхиккхаве, тин̣ха̄йа саттийа̄ а̄дитта̄йа сампаджджалита̄йа саджотибхӯта̄йа ка̄йиндрийам̣ сампалимат̣т̣хам̣, на твева ка̄йавин̃н̃еййесу пхот̣т̣хаббесу анубйан̃джанасо нимиттагга̄хо. нимиттасса̄дагатхитам̣ ва̄, бхиккхаве, вин̃н̃а̄н̣ам̣ тит̣т̣хама̄нам̣ тит̣т̣хеййа, анубйан̃джанасса̄дагатхитам̣ ва̄ тасмин̃че самайе ка̄лам̣ кареййа. т̣ха̄наметам̣ виджджати, йам̣ двиннам̣ гатӣнам̣ ан̃н̃атарам̣ гатим̣ гаччхеййа – нирайам̣ ва̄ тираччха̄найоним̣ ва̄. имам̣ кхва̄хам̣, бхиккхаве, а̄дӣнавам̣ дисва̄ евам̣ вада̄ми.
‘‘варам̣, бхиккхаве, соттам̣. соттам̣ кхо пана̄хам̣, бхиккхаве, ван̃джхам̣ джӣвита̄нам̣ вада̄ми, апхалам̣ джӣвита̄нам̣ вада̄ми, момӯхам̣ джӣвита̄нам̣ вада̄ми, на твева татха̄рӯпе витакке витаккеййа йатха̄рӯпа̄нам̣ витакка̄нам̣ васам̣ гато сан̇гхам̣ бхиндеййа. имам̣ кхва̄хам̣, бхиккхаве, ван̃джхам̣ джӣвита̄нам̣ а̄дӣнавам̣ дисва̄ евам̣ вада̄ми.
‘‘таттха, бхиккхаве, сутава̄ арийаса̄вако ити пат̣исан̃чиккхати – ‘тит̣т̣хату та̄ва татта̄йа айосала̄ка̄йа а̄дитта̄йа сампаджджалита̄йа саджотибхӯта̄йа чаккхундрийам̣ сампалимат̣т̣хам̣. ханда̄хам̣ идамева манаси кароми – ити чаккху аниччам̣, рӯпа̄ аничча̄, чаккхувин̃н̃а̄н̣ам̣ аниччам̣, чаккхусампхассо аниччо, йампидам̣ чаккхусампхассапаччайа̄ уппаджджати ведайитам̣ сукхам̣ ва̄ дуккхам̣ ва̄ адуккхамасукхам̣ ва̄ тампи аниччам̣’’’ [аничча’’нти (?)].
‘‘тит̣т̣хату та̄ва тин̣хена айосан̇куна̄ а̄диттена сампаджджалитена саджотибхӯтена сотиндрийам̣ сампалимат̣т̣хам̣. ханда̄хам̣ идамева манаси кароми – ити сотам̣ аниччам̣, садда̄ аничча̄, сотавин̃н̃а̄н̣ам̣ аниччам̣, сотасампхассо аниччо, йампидам̣ сотасампхассапаччайа̄ уппаджджати ведайитам̣ сукхам̣ ва̄ дуккхам̣ ва̄ адуккхамасукхам̣ ва̄ тампи аниччам̣.
‘‘тит̣т̣хату та̄ва тин̣хена накхаччхеданена а̄диттена сампаджджалитена саджотибхӯтена гха̄ниндрийам̣ сампалимат̣т̣хам̣. ханда̄хам̣ идамева манаси кароми – ити гха̄нам̣ аниччам̣, гандха̄ аничча̄, гха̄навин̃н̃а̄н̣ам̣ аниччам̣, гха̄насампхассо аниччо, йампидам̣ гха̄насампхассапаччайа̄ уппаджджати ведайитам̣…пе… тампи аниччам̣.
‘‘тит̣т̣хату та̄ва тин̣хена кхурена а̄диттена сампаджджалитена саджотибхӯтена дживхиндрийам̣ сампалимат̣т̣хам̣. ханда̄хам̣ идамева манаси кароми – ити дживха̄ аничча̄, раса̄ аничча̄, дживха̄вин̃н̃а̄н̣ам̣ аниччам̣, дживха̄сампхассо аниччо, йампидам̣ дживха̄сампхассапаччайа̄ уппаджджати…пе… тампи аниччам̣.
‘‘тит̣т̣хату та̄ва тин̣ха̄йа саттийа̄ а̄дитта̄йа сампаджджалита̄йа саджотибхӯта̄йа ка̄йиндрийам̣ сампалимат̣т̣хам̣. ханда̄хам̣ идамева манаси кароми – ити ка̄йо аниччо, пхот̣т̣хабба̄ аничча̄, ка̄йавин̃н̃а̄н̣ам̣ аниччам̣, ка̄йасампхассо аниччо, йампидам̣ ка̄йасампхассапаччайа̄ уппаджджати ведайитам̣…пе… тампи аниччам̣.
‘‘тит̣т̣хату та̄ва соттам̣. ханда̄хам̣ идамева манаси кароми – ити мано аниччо, дхамма̄ аничча̄, мановин̃н̃а̄н̣ам̣ аниччам̣, маносампхассо аниччо, йампидам̣ маносампхассапаччайа̄ уппаджджати ведайитам̣ сукхам̣ ва̄ дуккхам̣ ва̄ адуккхамасукхам̣ ва̄ тампи аниччам̣’’.
‘‘евам̣ пассам̣, бхиккхаве, сутава̄ арийаса̄вако чаккхусмимпи ниббиндати, рӯпесупи ниббиндати, чаккхувин̃н̃а̄н̣епи ниббиндати, чаккхусампхассепи ниббиндати…пе… йампидам̣ маносампхассапаччайа̄ уппаджджати ведайитам̣ сукхам̣ ва̄ дуккхам̣ ва̄ адуккхамасукхам̣ ва̄ тасмимпи ниббиндати. ниббиндам̣ вираджджати; вира̄га̄ вимуччати; вимуттасмим̣ вимуттамити н̃а̄н̣ам̣ хоти. ‘кхӣн̣а̄ джа̄ти, вуситам̣ брахмачарийам̣, катам̣ каран̣ӣйам̣, на̄парам̣ иттхатта̄йа̄’ти паджа̄на̄ти. айам̣ кхо, бхиккхаве, а̄диттапарийа̄йо, дхаммапарийа̄йо’’ти. ат̣т̣хамам̣.
9. пат̣хамахаттхапа̄допамасуттам̣
236. ‘‘хаттхесу, бхиккхаве, сати а̄да̄наниккхепанам̣ пан̃н̃а̄йати; па̄десу сати абхиккамапат̣иккамо пан̃н̃а̄йати; паббесу сати самин̃джанапаса̄ран̣ам̣ пан̃н̃а̄йати; куччхисмим̣ сати джигхаччха̄ пипа̄са̄ пан̃н̃а̄йати. евамева кхо, бхиккхаве, чаккхусмим̣ сати чаккхусампхассапаччайа̄ уппаджджати аджджхаттам̣ сукхам̣ дуккхам̣…пе… дживха̄йа сати дживха̄сампхассапаччайа̄ уппаджджати аджджхаттам̣ сукхам̣ дуккхам̣…пе… манасмим̣ сати маносампхассапаччайа̄ уппаджджати аджджхаттам̣ сукхам̣ дуккхам̣…пе….
‘‘хаттхесу, бхиккхаве, асати а̄да̄наниккхепанам̣ на пан̃н̃а̄йати; па̄десу асати абхиккамапат̣иккамо на пан̃н̃а̄йати; паббесу асати самин̃джанапаса̄ран̣ам̣ на пан̃н̃а̄йати; куччхисмим̣ асати джигхаччха̄ пипа̄са̄ на пан̃н̃а̄йати. евамева кхо, бхиккхаве, чаккхусмим̣ асати чаккхусампхассапаччайа̄ нуппаджджати аджджхаттам̣ сукхам̣ дуккхам̣…пе… дживха̄йа асати дживха̄сампхассапаччайа̄ нуппаджджати…пе… манасмим̣ асати маносампхассапаччайа̄ нуппаджджати аджджхаттам̣ сукхам̣ дуккха’’нти. навамам̣.
10. дутийахаттхапа̄допамасуттам̣
237. ‘‘хаттхесу, бхиккхаве, сати а̄да̄наниккхепанам̣ хоти; па̄десу сати абхиккамапат̣иккамо хоти; паббесу сати самин̃джанапаса̄ран̣ам̣ хоти; куччхисмим̣ сати джигхаччха̄ пипа̄са̄ хоти. евамева кхо, бхиккхаве, чаккхусмим̣ сати чаккхусампхассапаччайа̄ уппаджджати аджджхаттам̣ сукхам̣ дуккхам̣…пе… дживха̄йа сати…пе… манасмим̣ сати маносампхассапаччайа̄ уппаджджати аджджхаттам̣ сукхам̣ дуккхам̣…пе….
‘‘хаттхесу, бхиккхаве, асати а̄да̄наниккхепанам̣ на хоти; па̄десу асати абхиккамапат̣иккамо на хоти; паббесу асати самин̃джанапаса̄ран̣ам̣ на хоти; куччхисмим̣ асати джигхаччха̄ пипа̄са̄ на хоти. евамева кхо, бхиккхаве, чаккхусмим̣ асати чаккхусампхассапаччайа̄ нуппаджджати аджджхаттам̣ сукхам̣ дуккхам̣…пе… дживха̄йа асати дживха̄сампхассапаччайа̄ нуппаджджати…пе… манасмим̣ асати маносампхассапаччайа̄ нуппаджджати аджджхаттам̣ сукхам̣ дуккха’’нти. дасамам̣.
самуддавагго ат̣т̣харасамо.
тассудда̄нам̣ –
две самудда̄ ба̄л̣исико, кхӣраруккхена кот̣т̣хико;
ка̄мабхӯ уда̄йӣ чева, а̄диттена ча ат̣т̣хамам̣;
хаттхапа̄дӯпама̄ двети, вагго тена павуччатӣти.