4. ка̄магун̣асуттам̣
117. ‘‘пуббева ме, бхиккхаве, самбодха̄ анабхисамбуддхасса бодхисаттассева сато етадахоси – ‘йеме пан̃ча ка̄магун̣а̄ четасо сампхут̣т̣хапубба̄ атӣта̄ нируддха̄ випарин̣ата̄, татра ме читтам̣ бахулам̣ гаччхама̄нам̣ гаччхеййа паччуппаннесу ва̄ аппам̣ ва̄ ана̄гатесу’. тасса майхам̣, бхиккхаве, етадахоси – ‘йеме пан̃ча ка̄магун̣а̄ четасо сампхут̣т̣хапубба̄ атӣта̄ нируддха̄ випарин̣ата̄, татра ме аттарӯпена аппама̄до сати четасо а̄раккхо каран̣ӣйо’. тасма̄тиха, бхиккхаве, тумха̄кампи йе те пан̃ча ка̄магун̣а̄ четасо сампхут̣т̣хапубба̄ атӣта̄ нируддха̄ випарин̣ата̄, татра во читтам̣ бахулам̣ гаччхама̄нам̣ гаччхеййа паччуппаннесу ва̄ аппам̣ ва̄ ана̄гатесу. тасма̄тиха, бхиккхаве, тумха̄кампи йе те пан̃ча ка̄магун̣а̄ четасо сампхут̣т̣хапубба̄ атӣта̄ нируддха̄ випарин̣ата̄, татра во аттарӯпехи аппама̄до сати четасо а̄раккхо каран̣ӣйо. тасма̄тиха, бхиккхаве, се а̄йатане ведитаббе йаттха чаккху ча нируджджхати, рӯпасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе…пе… йаттха дживха̄ ча нируджджхати, расасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе…пе… йаттха мано ча нируджджхати, дхаммасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе’’ти. идам̣ ватва̄ бхагава̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ виха̄рам̣ па̄виси.
атха кхо тесам̣ бхиккхӯнам̣ ачирапаккантасса бхагавато етадахоси – ‘‘идам̣ кхо но, а̄вусо, бхагава̄ сам̣кхиттена уддесам̣ уддиситва̄ виттха̄рена аттхам̣ авибхаджитва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ виха̄рам̣ павит̣т̣хо – ‘тасма̄тиха, бхиккхаве, се а̄йатане ведитаббе йаттха чаккху ча нируджджхати, рӯпасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе…пе… йаттха дживха̄ ча нируджджхати, расасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе…пе… йаттха мано ча нируджджхати, дхаммасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе’ти. ко ну кхо имасса бхагавата̄ сам̣кхиттена уддесасса уддит̣т̣хасса виттха̄рена аттхам̣ авибхаттасса виттха̄рена аттхам̣ вибхаджеййа̄’’ти?
атха кхо тесам̣ бхиккхӯнам̣ етадахоси – ‘‘айам̣ кхо а̄йасма̄ а̄нандо саттху чева сам̣ван̣н̣ито, самбха̄вито ча вин̃н̃ӯнам̣ сабрахмача̄рӣнам̣. пахоти ча̄йасма̄ а̄нандо имасса бхагавата̄ сам̣кхиттена уддесасса уддит̣т̣хасса виттха̄рена аттхам̣ авибхаттасса виттха̄рена аттхам̣ вибхаджитум̣. йам̣нӯна майам̣ йена̄йасма̄ а̄нандо тенупасан̇камеййа̄ма; упасан̇камитва̄ а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ етаматтхам̣ пат̣ипуччхеййа̄ма̄’’ти.
атха кхо те бхиккхӯ йена̄йасма̄ а̄нандо тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ а̄йасмата̄ а̄нандена саддхим̣ саммодим̣су. саммоданӣйам̣ катхам̣ са̄ран̣ӣйам̣ вӣтиса̄ретва̄ екамантам̣ нисӣдим̣су. екамантам̣ нисинна̄ кхо те бхиккхӯ а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ етадавочум̣ –
‘‘идам̣ кхо но, а̄вусо а̄нанда, бхагава̄ сам̣кхиттена уддесам̣ уддиситва̄ виттха̄рена аттхам̣ авибхаджитва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ виха̄рам̣ павит̣т̣хо – ‘тасма̄тиха, бхиккхаве, се а̄йатане ведитаббе йаттха чаккху ча нируджджхати, рӯпасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе…пе… йаттха дживха̄ ча нируджджхати, расасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе…пе… йаттха мано ча нируджджхати, дхаммасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе’ти. тесам̣ но, а̄вусо, амха̄кам̣ ачирапаккантасса бхагавато етадахоси – ‘идам̣ кхо но, а̄вусо, бхагава̄ сам̣кхиттена уддесам̣ уддиситва̄ виттха̄рена аттхам̣ авибхаджитва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ виха̄рам̣ павит̣т̣хо – тасма̄тиха, бхиккхаве, се а̄йатане ведитаббе йаттха чаккху ча нируджджхати, рӯпасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе…пе… йаттха дживха̄ ча нируджджхати, расасан̃н̃а̄ ча нируджджхати се а̄йатане ведитаббе…пе… йаттха мано ча нируджджхати, дхаммасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе’ти. ко ну кхо имасса бхагавата̄ сам̣кхиттена уддесасса уддит̣т̣хасса виттха̄рена аттхам̣ авибхаттасса виттха̄рена аттхам̣ вибхаджеййа̄ти? тесам̣ но, а̄вусо, амха̄кам̣ етадахоси – ‘айам̣ кхо а̄йасма̄ а̄нандо саттху чева сам̣ван̣н̣ито, самбха̄вито ча вин̃н̃ӯнам̣ сабрахмача̄рӣнам̣. пахоти ча̄йасма̄ а̄нандо имасса бхагавата̄ сам̣кхиттена уддесасса уддит̣т̣хасса виттха̄рена аттхам̣ авибхаттасса виттха̄рена аттхам̣ вибхаджитум̣. йам̣нӯна майам̣ йена̄йасма̄ а̄нандо тенупасан̇камеййа̄ма; упасан̇камитва̄ а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ етаматтхам̣ пат̣ипуччхеййа̄ма̄’ти. вибхаджата̄йасма̄ а̄нандо’’ти.
‘‘сеййатха̄пи, а̄вусо, пурисо са̄раттхико са̄рагавесӣ са̄рапарийесанам̣ чарама̄но махато руккхасса…пе… вибхаджата̄йасма̄ а̄нандо агарум̣ каритва̄ти.
‘‘тенаха̄вусо, сун̣а̄тха, са̄дхукам̣ манаси каротха; бха̄сисса̄мӣ’’ти. ‘‘евама̄вусо’’ти кхо те бхиккхӯ а̄йасмато а̄нандасса паччассосум̣. а̄йасма̄ а̄нандо етадавоча –
‘‘йам̣ кхо во, а̄вусо, бхагава̄ сам̣кхиттена уддесам̣ уддиситва̄ виттха̄рена аттхам̣ авибхаджитва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ виха̄рам̣ павит̣т̣хо – ‘тасма̄тиха, бхиккхаве, се а̄йатане ведитаббе йаттха чаккху ча нируджджхати, рӯпасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе…пе… йаттха мано ча нируджджхати, дхаммасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе’ти. имасса кхва̄хам̣, а̄вусо, бхагавата̄ сам̣кхиттена уддесасса уддит̣т̣хасса виттха̄рена аттхам̣ авибхаттасса виттха̄рена аттхам̣ а̄джа̄на̄ми. сал̣а̄йатананиродхам̣ но етам̣, а̄вусо, бхагавата̄ сандха̄йа бха̄ситам̣ – ‘тасма̄тиха, бхиккхаве, се а̄йатане ведитаббе, йаттха чаккху ча нируджджхати, рӯпасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе…пе… йаттха мано ча нируджджхати, дхаммасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе’ти. айам̣ кхо, а̄вусо, бхагава̄ сам̣кхиттена уддесам̣ уддиситва̄ виттха̄рена аттхам̣ авибхаджитва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ виха̄рам̣ павит̣т̣хо – ‘тасма̄тиха, бхиккхаве, се а̄йатане ведитаббе йаттха чаккху ча нируджджхати, рӯпасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе…пе… йаттха мано ча нируджджхати, дхаммасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе’ти. имасса кхва̄хам̣, а̄вусо, бхагавата̄ сам̣кхиттена уддесасса уддит̣т̣хасса виттха̄рена аттхам̣ авибхаттасса евам̣ виттха̄рена аттхам̣ а̄джа̄на̄ми. а̄кан̇кхама̄на̄ ча пана тумхе а̄йасманто бхагавантам̣йева упасан̇каматха; упасан̇камитва̄ етаматтхам̣ пуччхеййа̄тха. йатха̄ во бхагава̄ бйа̄кароти татха̄ нам̣ дха̄реййа̄тха̄’’ти.
‘‘евама̄вусо’’ти кхо те бхиккхӯ а̄йасмато а̄нандасса пат̣иссутва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ йена бхагава̄ тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣдим̣су. екамантам̣ нисинна̄ кхо те бхиккхӯ бхагавантам̣ етадавочум̣ –
‘‘йам̣ кхо но, бханте, бхагава̄ сам̣кхиттена уддесам̣ уддиситва̄ виттха̄рена аттхам̣ авибхаджитва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ виха̄рам̣ павит̣т̣хо – ‘тасма̄тиха, бхиккхаве, се а̄йатане ведитаббе йаттха чаккху ча нируджджхати, рӯпасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе…пе… йаттха дживха̄ ча нируджджхати, расасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе…пе… йаттха мано ча нируджджхати, дхаммасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе’ти, тесам̣ но, бханте, амха̄кам̣ ачирапаккантасса бхагавато етадахоси – ‘идам̣ кхо но, а̄вусо, бхагава̄ сам̣кхиттена уддесам̣ уддиситва̄ виттха̄рена аттхам̣ авибхаджитва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ виха̄рам̣ павит̣т̣хо – тасма̄тиха, бхиккхаве, се а̄йатане ведитаббе йаттха чаккху ча нируджджхати, рӯпасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе…пе… йаттха мано ча нируджджхати, дхаммасан̃н̃а̄ ча нируджджхати, се а̄йатане ведитаббе’ти. ‘ко ну кхо имасса бхагавата̄ сам̣кхиттена уддесасса уддит̣т̣хасса виттха̄рена аттхам̣ авибхаттасса виттха̄рена аттхам̣ вибхаджеййа̄’ти? тесам̣ но, бханте, амха̄кам̣ етадахоси – ‘айам̣ кхо а̄йасма̄ а̄нандо саттху чева сам̣ван̣н̣ито, самбха̄вито ча вин̃н̃ӯнам̣ сабрахмача̄рӣнам̣. пахоти ча̄йасма̄ а̄нандо имасса бхагавата̄ сам̣кхиттена уддесасса уддит̣т̣хасса виттха̄рена аттхам̣ авибхаттасса виттха̄рена аттхам̣ вибхаджитум̣. йам̣нӯна майам̣ йена̄йасма̄ а̄нандо тенупасан̇камеййа̄ма; упасан̇камитва̄ а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ етаматтхам̣ пат̣ипуччхеййа̄ма̄’ти. атха кхо майам̣, бханте, йена̄йасма̄ а̄нандо тенупасан̇камимха; упасан̇камитва̄ а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ етаматтхам̣ пат̣ипуччхимха. тесам̣ но, бханте, а̄йасмата̄ а̄нандена имехи а̄ка̄рехи, имехи падехи, имехи бйан̃джанехи аттхо вибхатто’’ти.
‘‘пан̣д̣ито, бхиккхаве, а̄нандо; маха̄пан̃н̃о, бхиккхаве, а̄нандо! мам̣ чепи тумхе, бхиккхаве, етаматтхам̣ пат̣ипуччхеййа̄тха, ахампи там̣ евамевам̣ бйа̄кареййам̣ йатха̄ там̣ а̄нандена бйа̄катам̣. есо чеветасса аттхо. еван̃ча нам̣ дха̄реййа̄тха̄’’ти. чатуттхам̣.