8. чханнасуттам̣

90. екам̣ самайам̣ самбахула̄ тхера̄ бхиккхӯ ба̄ра̄н̣асийам̣ вихаранти исипатане мигада̄йе. атха кхо а̄йасма̄ чханно са̄йанхасамайам̣ пат̣исалла̄на̄ вут̣т̣хито ава̄пуран̣ам̣ [апа̄пуран̣ам̣ (сӣ. сйа̄. кам̣.)] а̄да̄йа виха̄рена виха̄рам̣ упасан̇камитва̄ тхере бхиккхӯ етадавоча – ‘‘оваданту мам̣ а̄йасманто тхера̄, ануса̄санту мам̣ а̄йасманто тхера̄, каронту ме а̄йасманто тхера̄ дхаммим̣ катхам̣, йатха̄хам̣ дхаммам̣ пассеййа’’нти.

евам̣ вутте, тхера̄ бхиккхӯ а̄йасмантам̣ чханнам̣ етадавочум̣ – ‘‘рӯпам̣ кхо, а̄вусо чханна, аниччам̣; ведана̄ аничча̄; сан̃н̃а̄ аничча̄; сан̇кха̄ра̄ аничча̄; вин̃н̃а̄н̣ам̣ аниччам̣. рӯпам̣ анатта̄; ведана̄… сан̃н̃а̄… сан̇кха̄ра̄… вин̃н̃а̄н̣ам̣ анатта̄. саббе сан̇кха̄ра̄ аничча̄; саббе дхамма̄ анатта̄’’ти.

атха кхо а̄йасмато чханнасса етадахоси – ‘‘майхампи кхо етам̣ евам̣ [майхампи кхо евам̣ (сйа̄. кам̣.)] хоти – ‘рӯпам̣ аниччам̣, ведана̄… сан̃н̃а̄… сан̇кха̄ра̄… вин̃н̃а̄н̣ам̣ аниччам̣; рӯпам̣ анатта̄, ведана̄ … сан̃н̃а̄… сан̇кха̄ра̄… вин̃н̃а̄н̣ам̣ анатта̄. саббе сан̇кха̄ра̄ аничча̄, саббе дхамма̄ анатта̄’ти. атха ча пана ме саббасан̇кха̄расаматхе саббӯпадхипат̣иниссагге тан̣ха̄ккхайе вира̄ге ниродхе нибба̄не читтам̣ на паккхандати наппасӣдати на сантит̣т̣хати на̄дхимуччати. паритассана̄ упа̄да̄нам̣ уппаджджати; паччуда̄ваттати ма̄насам̣ – ‘атха ко чарахи ме атта̄’ти? на кхо паневам̣ дхаммам̣ пассато хоти. ко ну кхо ме татха̄ дхаммам̣ десеййа йатха̄хам̣ дхаммам̣ пассеййа’’нти.

атха кхо а̄йасмато чханнасса етадахоси – ‘‘айам̣ кхо а̄йасма̄ а̄нандо косамбийам̣ вихарати гхосита̄ра̄ме саттху чева сам̣ван̣н̣ито самбха̄вито ча вин̃н̃ӯнам̣ сабрахмача̄рӣнам̣, пахоти ча ме а̄йасма̄ а̄нандо татха̄ дхаммам̣ десетум̣ йатха̄хам̣ дхаммам̣ пассеййам̣; аттхи ча ме а̄йасманте а̄нанде та̄ватика̄ виссат̣т̣хи [виссаттхи (?)]. йам̣нӯна̄хам̣ йена̄йасма̄ а̄нандо тенупасан̇камеййа’’нти. атха кхо а̄йасма̄ чханно сена̄санам̣ сам̣са̄метва̄ паттачӣварама̄да̄йа йена косамбӣ гхосита̄ра̄мо йена̄йасма̄ а̄нандо тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ а̄йасмата̄ а̄нандена саддхим̣ саммоди…пе… екамантам̣ нисинно кхо а̄йасма̄ чханно а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ етадавоча –

‘‘екамида̄хам̣, а̄вусо а̄нанда, самайам̣ ба̄ра̄н̣асийам̣ вихара̄ми исипатане мигада̄йе. атха кхва̄хам̣, а̄вусо, са̄йанхасамайам̣ пат̣исалла̄на̄ вут̣т̣хито ава̄пуран̣ам̣ а̄да̄йа виха̄рена виха̄рам̣ упасан̇камим̣; упасан̇камитва̄ тхере бхиккхӯ етадавочам̣ – ‘оваданту мам̣ а̄йасманто тхера̄, ануса̄санту мам̣ а̄йасманто тхера̄, каронту ме а̄йасманто тхера̄ дхаммим̣ катхам̣ йатха̄хам̣ дхаммам̣ пассеййа’нти. евам̣ вутте мам̣, а̄вусо, тхера̄ бхиккхӯ етадавочум̣ – ‘рӯпам̣ кхо, а̄вусо чханна, аниччам̣; ведана̄… сан̃н̃а̄… сан̇кха̄ра̄… вин̃н̃а̄н̣ам̣ аниччам̣; рӯпам̣ анатта̄…пе… вин̃н̃а̄н̣ам̣ анатта̄. саббе сан̇кха̄ра̄ аничча̄, саббе дхамма̄ анатта̄’’’ти.

‘‘тасса майхам̣, а̄вусо, етадахоси – ‘майхампи кхо етам̣ евам̣ хоти – рӯпам̣ аниччам̣…пе… вин̃н̃а̄н̣ам̣ аниччам̣, рӯпам̣ анатта̄, ведана̄… сан̃н̃а̄… сан̇кха̄ра̄… вин̃н̃а̄н̣ам̣ анатта̄. саббе сан̇кха̄ра̄ аничча̄, саббе дхамма̄ анатта̄’ти. атха ча пана ме саббасан̇кха̄расаматхе саббӯпадхипат̣иниссагге тан̣ха̄ккхайе вира̄ге ниродхе нибба̄не читтам̣ на паккхандати наппасӣдати на сантит̣т̣хати на̄дхимуччати. паритассана̄ упа̄да̄нам̣ уппаджджати; паччуда̄ваттати ма̄насам̣ – ‘атха ко чарахи ме атта̄’ти? на кхо паневам̣ дхаммам̣ пассато хоти. ко ну кхо ме татха̄ дхаммам̣ десеййа йатха̄хам̣ дхаммам̣ пассеййанти!

‘‘тасса майхам̣, а̄вусо, етадахоси – ‘айам̣ кхо а̄йасма̄ а̄нандо косамбийам̣ вихарати гхоситара̄ме саттху чева сам̣ван̣н̣ито самбха̄вито ча вин̃н̃ӯнам̣ сабрахмача̄рӣнам̣, пахоти ча ме а̄йасма̄ а̄нандо татха̄ дхаммам̣ десетум̣ йатха̄хам̣ дхаммам̣ пассеййам̣. аттхи ча ме а̄йасманте а̄нанде та̄ватика̄ виссат̣т̣хи. йам̣нӯна̄хам̣ йена̄йасма̄ а̄нандо тенупасан̇камеййа’нти. овадату мам̣, а̄йасма̄ а̄нандо; ануса̄сату мам̣, а̄йасма̄ а̄нандо; кароту ме, а̄йасма̄ а̄нандо дхаммим̣ катхам̣ йатха̄хам̣ дхаммам̣ пассеййа’’нти.

‘‘еттакенапи майам̣ а̄йасмато чханнасса аттамана̄ апи на̄ма там̣ [аттамана̄ абхираддха̄, там̣ (сӣ. сйа̄. кам̣.)] а̄йасма̄ чханно а̄ви ака̄си кхӣлам̣ чхинди [пабхинди (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)]. одаха̄вусо, чханна, сотам̣; бхаббоси [бхаббо твам̣ (ка.)] дхаммам̣ вин̃н̃а̄ту’’нти. атха кхо а̄йасмато чханнасса та̄ватакенева [та̄вадева (сӣ.)] ул̣а̄рам̣ пӣтипа̄моджджам̣ уппаджджи – ‘‘бхаббо кирасми дхаммам̣ вин̃н̃а̄ту’’нти.

‘‘саммукха̄ метам̣, а̄вусо чханна, бхагавато сутам̣, саммукха̄ ча пат̣иггахитам̣ качча̄наготтам̣ бхиккхум̣ овадантасса – двайаниссито кхва̄йам̣, качча̄на, локо йебхуййена аттхитан̃чева наттхитан̃ча. локасамудайам̣ кхо, качча̄на, йатха̄бхӯтам̣ саммаппан̃н̃а̄йа пассато йа̄ локе наттхита̄, са̄ на хоти. локаниродхам̣ кхо, качча̄на, йатха̄бхӯтам̣ саммаппан̃н̃а̄йа пассато йа̄ локе аттхита̄, са̄ на хоти. упайупа̄да̄на̄бхинивесавинибандхо кхва̄йам̣, качча̄на, локо йебхуййена там̣ ча̄йам̣ упайупа̄да̄нам̣ четасо адхит̣т̣ха̄на̄бхинивеса̄нусайам̣ на упети на упа̄дийати на̄дхит̣т̣ха̄ти ‘атта̄ ме’ти. дуккхамева уппаджджама̄нам̣ уппаджджати, дуккхам̣ нируджджхама̄нам̣ нируджджхатӣти на кан̇кхати на вичикиччхати. апараппаччайа̄ н̃а̄н̣амевасса еттха хоти. етта̄вата̄ кхо, качча̄на, самма̄дит̣т̣хи хоти. саббаматтхӣти кхо, качча̄на, айамеко анто. саббам̣ наттхӣти айам̣ дутийо анто. ете те, качча̄на, убхо анте анупагамма маджджхена татха̄гато дхаммам̣ десети – авиджджа̄паччайа̄ сан̇кха̄ра̄; сан̇кха̄рапаччайа̄ вин̃н̃а̄н̣ам̣…пе… еваметасса кеваласса дуккхаккхандхасса самудайо хоти. авиджджа̄йа твева асесавира̄ганиродха̄ сан̇кха̄раниродхо…пе… еваметасса кеваласса дуккхаккхандхасса ниродхо хотӣ’’ти.

‘‘еваметам̣, а̄вусо а̄нанда, хоти йесам̣ а̄йасманта̄нам̣ та̄диса̄ сабрахмача̄райо анукампака̄ аттхака̄ма̄ ова̄дака̄ ануса̄сака̄. идан̃ча пана ме а̄йасмато а̄нандасса дхаммадесанам̣ сутва̄ дхаммо абхисамито’’ти. ат̣т̣хамам̣.