5. саманупассана̄суттам̣

47. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘йе хи кечи, бхиккхаве, саман̣а̄ ва̄ бра̄хман̣а̄ ва̄ анекавихитам̣ атта̄нам̣ саманупассама̄на̄ саманупассанти, саббете пан̃чупа̄да̄наккхандхе саманупассанти, етесам̣ ва̄ ан̃н̃атарам̣. катаме пан̃ча? идха, бхиккхаве, ассутава̄ путхуджджано арийа̄нам̣ адасса̄вӣ арийадхаммасса аковидо арийадхамме авинӣто, саппуриса̄нам̣ адасса̄вӣ саппурисадхаммасса аковидо саппурисадхамме авинӣто рӯпам̣ аттато саманупассати, рӯпавантам̣ ва̄ атта̄нам̣; аттани ва̄ рӯпам̣, рӯпасмим̣ ва̄ атта̄нам̣. веданам̣… сан̃н̃ам̣… сан̇кха̄ре… вин̃н̃а̄н̣ам̣ аттато саманупассати, вин̃н̃а̄н̣авантам̣ ва̄ атта̄нам̣; аттани ва̄ вин̃н̃а̄н̣ам̣, вин̃н̃а̄н̣асмим̣ ва̄ атта̄нам̣’’.

‘‘ити айан̃чева саманупассана̄ ‘асмӣ’ти часса авигатам̣ [адхигатам̣ (бахӯсу)] хоти. ‘асмӣ’ти кхо пана, бхиккхаве, авигате пан̃чаннам̣ индрийа̄нам̣ авакканти хоти – чаккхундрийасса сотиндрийасса гха̄ниндрийасса дживхиндрийасса ка̄йиндрийасса. аттхи, бхиккхаве, мано, аттхи дхамма̄, аттхи авиджджа̄дха̄ту. авиджджа̄сампхассаджена, бхиккхаве, ведайитена пхут̣т̣хасса ассутавато путхуджджанасса ‘асмӣ’типисса хоти; ‘айамахамасмӣ’типисса хоти; ‘бхависса’нтиписса хоти; ‘на бхависса’нтиписса хоти; ‘рӯпӣ бхависса’нтиписса хоти; ‘арӯпӣ бхависса’нтиписса хоти; ‘сан̃н̃ӣ бхависса’нтиписса хоти; ‘асан̃н̃ӣ бхависса’нтиписса хоти; ‘невасан̃н̃ӣна̄сан̃н̃ӣ бхависса’нтиписса хоти’’.

‘‘тит̣т̣хантева кхо [тит̣т̣ханти кхо пана (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)], бхиккхаве, таттхева [татхева (каттхачи)] пан̃чиндрийа̄ни. атхеттха сутавато арийаса̄вакасса авиджджа̄ пахӣйати, виджджа̄ уппаджджати. тасса авиджджа̄вира̄га̄ виджджуппа̄да̄ ‘асмӣ’типисса на хоти; ‘айамахамасмӣ’типисса на хоти; ‘бхависса’нти… ‘на бхависса’нти… рӯпӣ… арӯпӣ … сан̃н̃ӣ… асан̃н̃ӣ… ‘невасан̃н̃ӣна̄сан̃н̃ӣ бхависса’нтиписса на хотӣ’’ти. пан̃чамам̣.