11. антавагго
1. антасуттам̣
103. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘чатта̄роме, бхиккхаве, анта̄. катаме чатта̄ро? сакка̄йанто, сакка̄йасамудайанто, сакка̄йаниродханто, сакка̄йаниродхага̄миниппат̣ипаданто. катамо ча, бхиккхаве, сакка̄йанто? пан̃чупа̄да̄наккхандха̄тисса вачанӣйам̣. катаме пан̃ча? сеййатхидам̣ – рӯпупа̄да̄наккхандхо, веданупа̄да̄наккхандхо, сан̃н̃упа̄да̄наккхандхо, сан̇кха̄рупа̄да̄наккхандхо, вин̃н̃а̄н̣упа̄да̄наккхандхо – айам̣ вуччати, бхиккхаве, сакка̄йанто’’.
‘‘катамо ча, бхиккхаве, сакка̄йасамудайанто? йа̄йам̣ тан̣ха̄ понобхавика̄ нандира̄гасахагата̄ татрататра̄бхинандинӣ, сеййатхидам̣ – ка̄матан̣ха̄, бхаватан̣ха̄, вибхаватан̣ха̄. айам̣ вуччати, бхиккхаве, сакка̄йасамудайанто.
‘‘катамо ча, бхиккхаве, сакка̄йаниродханто? йо тасса̄йева тан̣ха̄йа асесавира̄ганиродхо ча̄го пат̣иниссагго мутти ана̄лайо – айам̣ вуччати, бхиккхаве, сакка̄йаниродханто.
‘‘катамо ча, бхиккхаве, сакка̄йаниродхага̄миниппат̣ипаданто? айамева арийо ат̣т̣хан̇гико магго. сеййатхидам̣ – самма̄дит̣т̣хи, самма̄сан̇каппо, самма̄ва̄ча̄, самма̄камманто, самма̄а̄джӣво, самма̄ва̄йа̄мо, самма̄сати, самма̄сама̄дхи. айам̣ вуччати, бхиккхаве, сакка̄йаниродхага̄миниппат̣ипаданто. име кхо, бхиккхаве, чатта̄ро анта̄’’ти. пат̣хамам̣.
2. дуккхасуттам̣
104. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘дуккхан̃ча во, бхиккхаве, десесса̄ми дуккхасамудайан̃ча дуккханиродхан̃ча дуккханиродхага̄минин̃ча пат̣ипадам̣. там̣ сун̣а̄тха. катаман̃ча, бхиккхаве, дуккхам̣? пан̃чупа̄да̄наккхандха̄тисса вачанӣйам̣. катаме пан̃ча? сеййатхидам̣ – рӯпупа̄да̄наккхандхо…пе… вин̃н̃а̄н̣упа̄да̄наккхандхо. идам̣ вуччати, бхиккхаве, дуккхам̣. катамо ча, бхиккхаве, дуккхасамудайо? йа̄йам̣ тан̣ха̄ понобхавика̄…пе… ка̄матан̣ха̄, бхаватан̣ха̄, вибхаватан̣ха̄ – айам̣ вуччати, бхиккхаве, дуккхасамудайо. катамо ча, бхиккхаве, дуккханиродхо? йо тасса̄йева тан̣ха̄йа асесавира̄ганиродхо ча̄го пат̣иниссагго мутти ана̄лайо – айам̣ вуччати, бхиккхаве, дуккханиродхо. катама̄ ча, бхиккхаве, дуккханиродхага̄минӣ пат̣ипада̄? айамева арийо ат̣т̣хан̇гико магго. сеййатхидам̣ – самма̄дит̣т̣хи…пе… самма̄сама̄дхи. айам̣ вуччати, бхиккхаве, дуккханиродхага̄минӣ пат̣ипада̄’’ти. дутийам̣.
3. сакка̄йасуттам̣
105. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘сакка̄йан̃ча во, бхиккхаве, десесса̄ми сакка̄йасамудайан̃ча сакка̄йаниродхан̃ча сакка̄йаниродхага̄минин̃ча пат̣ипадам̣. там̣ сун̣а̄тха. катамо ча, бхиккхаве, сакка̄йо? пан̃чупа̄да̄наккхандха̄тисса вачанӣйам̣. катаме пан̃ча? сеййатхидам̣ – рӯпупа̄да̄наккхандхо, веданупа̄да̄наккхандхо, сан̃н̃упа̄да̄наккхандхо, сан̇кха̄рупа̄да̄наккхандхо, вин̃н̃а̄н̣упа̄да̄наккхандхо. айам̣ вуччати, бхиккхаве, сакка̄йо. катамо ча, бхиккхаве, сакка̄йасамудайо? йа̄йам̣ тан̣ха̄ понобхавика̄…пе… ка̄матан̣ха̄, бхаватан̣ха̄, вибхаватан̣ха̄ – айам̣ вуччати, бхиккхаве, сакка̄йасамудайо. катамо ча, бхиккхаве, сакка̄йаниродхо? йо тасса̄йева тан̣ха̄йа…пе… айам̣ вуччати, бхиккхаве, сакка̄йаниродхо. катама̄ ча, бхиккхаве, сакка̄йаниродхага̄минӣ пат̣ипада̄? айамева арийо ат̣т̣хан̇гико магго. сеййатхидам̣ – самма̄дит̣т̣хи…пе… самма̄сама̄дхи. айам̣ вуччати, бхиккхаве, сакка̄йаниродхага̄минӣ пат̣ипада̄’’ти. татийам̣.
4. парин̃н̃еййасуттам̣
106. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘парин̃н̃еййе ча, бхиккхаве, дхамме десесса̄ми парин̃н̃ан̃ча парин̃н̃а̄та̄вин̃ча пуггалам̣. там̣ сун̣а̄тха. катаме ча, бхиккхаве, парин̃н̃еййа̄ дхамма̄? рӯпам̣, бхиккхаве, парин̃н̃еййо дхаммо. ведана̄…пе… сан̃н̃а̄… сан̇кха̄ра̄… вин̃н̃а̄н̣ам̣ парин̃н̃еййо дхаммо. име вуччанти, бхиккхаве, парин̃н̃еййа̄ дхамма̄. катама̄ ча, бхиккхаве, парин̃н̃а̄? ра̄гаккхайо, досаккхайо, мохаккхайо – айам̣ вуччати, бхиккхаве, парин̃н̃а̄. катамо ча, бхиккхаве, парин̃н̃а̄та̄вӣ пуггало? араха̄тисса вачанӣйам̣. йва̄йам̣ а̄йасма̄ евам̣на̄мо евам̣готто – айам̣ вуччати, бхиккхаве, парин̃н̃а̄та̄вӣ пуггало’’ти. чатуттхам̣.
5. саман̣асуттам̣
107. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘пан̃чиме, бхиккхаве, упа̄да̄наккхандха̄. катаме пан̃ча? сеййатхидам̣ – рӯпупа̄да̄наккхандхо…пе… вин̃н̃а̄н̣упа̄да̄наккхандхо. йе хи кечи, бхиккхаве, саман̣а̄ ва̄ бра̄хман̣а̄ ва̄ имесам̣ пан̃чаннам̣ упа̄да̄наккхандха̄нам̣ асса̄дан̃ча а̄дӣнаван̃ча ниссаран̣ан̃ча йатха̄бхӯтам̣ наппаджа̄нанти…пе… паджа̄нанти, сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихарантӣ’’ти. пан̃чамам̣.
6. дутийасаман̣асуттам̣
108. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘пан̃чиме, бхиккхаве, упа̄да̄наккхандха̄. катаме пан̃ча? сеййатхидам̣ – рӯпупа̄да̄наккхандхо, веданупа̄да̄наккхандхо, сан̃н̃упа̄да̄наккхандхо, сан̇кха̄рупа̄да̄наккхандхо, вин̃н̃а̄н̣упа̄да̄наккхандхо. йе хи кечи, бхиккхаве, саман̣а̄ ва̄ бра̄хман̣а̄ ва̄ имесам̣ пан̃чаннам̣ упа̄да̄наккхандха̄нам̣ самудайан̃ча аттхан̇гаман̃ча асса̄дан̃ча а̄дӣнаван̃ча ниссаран̣ан̃ча йатха̄бхӯтам̣ наппаджа̄нанти…пе… паджа̄нанти, сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихарантӣ’’ти. чхат̣т̣хам̣.
7. сота̄паннасуттам̣
109. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘пан̃чиме, бхиккхаве, упа̄да̄наккхандха̄. катаме пан̃ча? сеййатхидам̣ – рӯпупа̄да̄наккхандхо…пе… вин̃н̃а̄н̣упа̄да̄наккхандхо. йато кхо, бхиккхаве, арийаса̄вако имесам̣ пан̃чаннам̣ упа̄да̄наккхандха̄нам̣ самудайан̃ча аттхан̇гаман̃ча асса̄дан̃ча а̄дӣнаван̃ча ниссаран̣ан̃ча йатха̄бхӯтам̣ паджа̄на̄ти. айам̣ вуччати, бхиккхаве, арийаса̄вако сота̄панно авинипа̄тадхаммо нийато самбодхипара̄йано’’ти. саттамам̣.
8. арахантасуттам̣
110. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘пан̃чиме, бхиккхаве, упа̄да̄наккхандха̄. катаме пан̃ча? сеййатхидам̣ – рӯпупа̄да̄наккхандхо…пе… вин̃н̃а̄н̣упа̄да̄наккхандхо. йато кхо, бхиккхаве, бхиккху имесам̣ пан̃чаннам̣ упа̄да̄наккхандха̄нам̣ самудайан̃ча аттхан̇гаман̃ча асса̄дан̃ча а̄дӣнаван̃ча ниссаран̣ан̃ча йатха̄бхӯтам̣ видитва̄ анупа̄да̄вимутто хоти. айам̣ вуччати, бхиккхаве, бхиккху арахам̣ кхӣн̣а̄саво вуситава̄ катакаран̣ӣйо охитабха̄ро ануппаттасадаттхо париккхӣн̣абхавасам̣йоджано саммадан̃н̃а̄вимутто’’ти. ат̣т̣хамам̣.
9. чхандаппаха̄насуттам̣
111. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘рӯпе, бхиккхаве, йо чхандо йо ра̄го йа̄ нандӣ йа̄ тан̣ха̄, там̣ паджахатха. евам̣ там̣ рӯпам̣ пахӣнам̣ бхависсати уччхиннамӯлам̣ та̄ла̄ваттхукатам̣ анабха̄вам̣катам̣ а̄йатим̣ ануппа̄дадхаммам̣. ведана̄йа…пе… сан̃н̃а̄йа… сан̇кха̄ресу… вин̃н̃а̄н̣е йо чхандо йо ра̄го йа̄ нандӣ йа̄ тан̣ха̄, там̣ паджахатха. евам̣ там̣ вин̃н̃а̄н̣ам̣ пахӣнам̣ бхависсати уччхиннамӯлам̣ та̄ла̄ваттхукатам̣ анабха̄вам̣катам̣ а̄йатим̣ ануппа̄дадхамма’’нти. навамам̣.
10. дутийачхандаппаха̄насуттам̣
112. са̄ваттхинида̄нам̣. ‘‘рӯпе, бхиккхаве, йо чхандо йо ра̄го йа̄ нандӣ йа̄ тан̣ха̄ йе упайупа̄да̄на̄ четасо адхит̣т̣ха̄на̄бхинивеса̄нусайа̄, те паджахатха. евам̣ там̣ рӯпам̣ пахӣнам̣ бхависсати уччхиннамӯлам̣…пе… ведана̄йа… сан̃н̃а̄йа… сан̇кха̄ресу йо чхандо…пе… евам̣ те сан̇кха̄ра̄ пахӣна̄ бхависсанти уччхиннамӯла̄ та̄ла̄ваттхуката̄ анабха̄вам̣ката̄ а̄йатим̣ ануппа̄дадхамма̄. вин̃н̃а̄н̣е йо чхандо йо ра̄го йа̄ нандӣ йа̄ тан̣ха̄ йе упайупа̄да̄на̄ четасо адхит̣т̣ха̄на̄бхинивеса̄нусайа̄, те паджахатха. евам̣ там̣ вин̃н̃а̄н̣ам̣ пахӣнам̣ бхависсати уччхиннамӯлам̣ та̄ла̄ваттхукатам̣ анабха̄вам̣катам̣ а̄йатим̣ ануппа̄дадхамма’’нти. дасамам̣.
антавагго ека̄дасамо.
тассудда̄нам̣ –
анто дуккхан̃ча сакка̄йо, парин̃н̃еййа̄ саман̣а̄ дуве;
сота̄панно араха̄ ча, дуве ча чхандаппаха̄на̄ти.