1. брахма̄йа̄чанасуттам̣
172. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ урувела̄йам̣ вихарати наджджа̄ неран̃джара̄йа тӣре аджапа̄ланигродхамӯле пат̣хама̄бхисамбуддхо. атха кхо бхагавато рахогатасса пат̣исаллӣнасса евам̣ четасо паривитакко удапа̄ди – ‘‘адхигато кхо мйа̄йам̣ дхаммо гамбхӣро дуддасо дуранубодхо санто пан̣ӣто атакка̄вачаро нипун̣о пан̣д̣итаведанӣйо. а̄лайара̄ма̄ кхо пана̄йам̣ паджа̄ а̄лайарата̄ а̄лайасаммудита̄. а̄лайара̄ма̄йа кхо пана паджа̄йа а̄лайарата̄йа а̄лайасаммудита̄йа дуддасам̣ идам̣ т̣ха̄нам̣ йадидам̣ идаппаччайата̄пат̣иччасамуппа̄до. идампи кхо т̣ха̄нам̣ дуддасам̣ йадидам̣ саббасан̇кха̄расаматхо саббӯпадхипат̣иниссагго тан̣ха̄ккхайо вира̄го ниродхо нибба̄нам̣. ахан̃чева кхо пана дхаммам̣ десеййам̣; паре ча ме на а̄джа̄неййум̣; со мамасса киламатхо, са̄ мамасса вихеса̄’’ти. аписсу бхагавантам̣ има̄ аначчхарийа̄ га̄тха̄йо пат̣ибхам̣су пуббе ассутапубба̄ –
‘‘киччхена ме адхигатам̣, халам̣ да̄ни пака̄ситум̣;
ра̄гадосапаретехи, на̄йам̣ дхаммо сусамбудхо.
‘‘пат̣исотага̄мим̣ нипун̣ам̣, гамбхӣрам̣ дуддасам̣ ан̣ум̣;
ра̄гаратта̄ на даккханти, тамокхандхена а̄вут̣а̄’’ти [тамоккхандхена а̄вута̄ти (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)].
итиха бхагавато пат̣исан̃чиккхато аппоссукката̄йа читтам̣ намати, но дхаммадесана̄йа.
атха кхо брахмуно сахампатисса бхагавато четаса̄ четопаривитаккаман̃н̃а̄йа етадахоси – ‘‘нассати вата бхо локо, винассати вата бхо локо, йатра хи на̄ма татха̄гатасса арахато самма̄самбуддхасса аппоссукката̄йа читтам̣ намати [намиссати (?)], но дхаммадесана̄йа̄’’ти. атха кхо брахма̄ сахампати – сеййатха̄пи на̄ма балава̄ пурисо самин̃джитам̣ [саммин̃джитам̣ (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] ва̄ ба̄хам̣ паса̄реййа, паса̄ритам̣ ва̄ ба̄хам̣ самин̃джеййа евамева – брахмалоке антарахито бхагавато пурато па̄турахоси. атха кхо брахма̄ сахампати екам̣сам̣ уттара̄сан̇гам̣ каритва̄ даккхин̣аджа̄н̣уман̣д̣алам̣ патхавийам̣ нихантва̄ йена бхагава̄ тенан̃джалим̣ пан̣а̄метва̄ бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘десету, бханте, бхагава̄ дхаммам̣, десету сугато дхаммам̣. санти сатта̄ аппараджаккхаджа̄тика̄, ассаваната̄ дхаммасса париха̄йанти. бхависсанти дхаммасса ан̃н̃а̄та̄ро’’ти. идамавоча брахма̄ сахампати, идам̣ ватва̄ атха̄парам̣ етадавоча –
‘‘па̄турахоси магадхесу пуббе,
дхаммо асуддхо самалехи чинтито;
апа̄пуретам̣ [ава̄пуретам̣ (сӣ.)] аматасса два̄рам̣,
сун̣анту дхаммам̣ вималена̄нубуддхам̣.
‘‘селе йатха̄ паббатамуддханит̣т̣хито,
йатха̄пи пассе джанатам̣ самантато;
татхӯпамам̣ дхаммамайам̣ сумедха,
па̄са̄дама̄руйха самантачаккху;
сока̄ватин̣н̣ам̣ [сока̄вакин̣н̣ам̣ (сӣ.)] джанатамапетасоко,
авеккхассу джа̄тиджара̄бхибхӯтам̣.
‘‘ут̣т̣хехи вӣра виджитасан̇га̄ма,
саттхава̄ха анан̣а [ан̣ан̣а (рӯпасиддхит̣ӣка̄)] вичара локе;
десассу [десету (сйа̄. кам̣. пӣ. ка.)] бхагава̄ дхаммам̣,
ан̃н̃а̄та̄ро бхависсантӣ’’ти.
атха кхо бхагава̄ брахмуно ча аджджхесанам̣ видитва̄ саттесу ча ка̄рун̃н̃атам̣ пат̣ичча буддхачаккхуна̄ локам̣ волокеси. аддаса̄ кхо бхагава̄ буддхачаккхуна̄ локам̣ волокенто сатте аппараджаккхе маха̄раджаккхе тиккхиндрийе мудиндрийе сва̄ка̄ре два̄ка̄ре сувин̃н̃а̄пайе дувин̃н̃а̄пайе, аппекачче паралокаваджджабхайадасса̄вине вихаранте, аппекачче на паралокаваджджабхайадасса̄вине [дасса̄вино (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] вихаранте. сеййатха̄пи на̄ма уппалинийам̣ ва̄ падуминийам̣ ва̄ пун̣д̣арӣкинийам̣ ва̄ аппекачча̄ни уппала̄ни ва̄ падума̄ни ва̄ пун̣д̣арӣка̄ни ва̄ удаке джа̄та̄ни удаке сам̣вад̣д̣ха̄ни удака̄нуггата̄ни анто нимуггапосӣни, аппекачча̄ни уппала̄ни ва̄ падума̄ни ва̄ пун̣д̣арӣка̄ни ва̄ удаке джа̄та̄ни удаке сам̣вад̣д̣ха̄ни самодакам̣ т̣хита̄ни, аппекачча̄ни уппала̄ни ва̄ падума̄ни ва̄ пун̣д̣арӣка̄ни ва̄ удаке джа̄та̄ни удаке сам̣вад̣д̣ха̄ни удака̄ аччуггамма т̣хита̄ни [тит̣т̣ханти (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] анупалитта̄ни удакена; евамева бхагава̄ буддхачаккхуна̄ локам̣ волокенто аддаса сатте аппараджаккхе маха̄раджаккхе тиккхиндрийе мудиндрийе сва̄ка̄ре два̄ка̄ре сувин̃н̃а̄пайе дувин̃н̃а̄пайе, аппекачче паралокаваджджабхайадасса̄вине вихаранте, аппекачче на паралокаваджджабхайадасса̄вине вихаранте. дисва̄на брахма̄нам̣ сахампатим̣ га̄тха̄йа паччабха̄си –
‘‘апа̄рута̄ тесам̣ аматасса два̄ра̄,
йе сотаванто памун̃чанту саддхам̣;
вихим̣сасан̃н̃ӣ пагун̣ам̣ на бха̄сим̣,
дхаммам̣ пан̣ӣтам̣ мануджесу брахме’’ти.
атха кхо брахма̄ сахампати ‘‘ката̄вака̄со кхомхи бхагавата̄ дхаммадесана̄йа̄’’ти бхагавантам̣ абхива̄детва̄ падаккхин̣ам̣ катва̄ таттхевантарадха̄йӣти.