3. татийавагго

1. самбахуласуттам̣

157. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ саккесу вихарати сила̄ватийам̣. тена кхо пана самайена самбахула̄ бхиккхӯ бхагавато авидӯре аппаматта̄ а̄та̄пино пахитатта̄ вихаранти. атха кхо ма̄ро па̄пима̄ бра̄хман̣аван̣н̣ам̣ абхинимминитва̄ махантена джат̣ан̣д̣увена аджинаккхипаниваттхо джин̣н̣о гопа̄насиван̇ко гхуругхурупасса̄сӣ удумбарадан̣д̣ам̣ гахетва̄ йена те бхиккхӯ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ те бхиккхӯ етадавоча – ‘‘дахара̄ бхаванто паббаджита̄ сусӯ ка̄л̣акеса̄ бхадрена йоббанена саманна̄гата̄ пат̣хамена вайаса̄ аниккӣл̣ита̄вино ка̄месу. бхун̃джанту бхаванто ма̄нусаке ка̄ме. ма̄ сандит̣т̣хикам̣ хитва̄ ка̄ликам̣ анудха̄виттха̄’’ти. ‘‘на кхо майам̣, бра̄хман̣а, сандит̣т̣хикам̣ хитва̄ ка̄ликам̣ анудха̄ва̄ма. ка̄ликан̃ча кхо майам̣, бра̄хман̣а, хитва̄ сандит̣т̣хикам̣ анудха̄ва̄ма. ка̄лика̄ хи, бра̄хман̣а, ка̄ма̄ вутта̄ бхагавата̄ бахудуккха̄ бахупа̄йа̄са̄, а̄дӣнаво еттха бхиййо. сандит̣т̣хико айам̣ дхаммо ака̄лико ехипассико опанеййико паччаттам̣ ведитаббо вин̃н̃ӯхӣ’’ти. евам̣ вутте, ма̄ро па̄пима̄ сӣсам̣ окампетва̄ дживхам̣ нилла̄летва̄ тивиса̄кхам̣ нала̄т̣е нала̄т̣икам̣ вут̣т̣ха̄петва̄ дан̣д̣амолуббха пакка̄ми.

атха кхо те бхиккхӯ йена бхагава̄ тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣдим̣су. екамантам̣ нисинна̄ кхо те бхиккхӯ бхагавантам̣ етадавочум̣ – ‘‘идха майам̣, бханте, бхагавато авидӯре аппаматта̄ а̄та̄пино пахитатта̄ вихара̄ма. атха кхо, бханте, ан̃н̃атаро бра̄хман̣о махантена джат̣ан̣д̣увена аджинаккхипаниваттхо джин̣н̣о гопа̄насиван̇ко гхуругхурупасса̄сӣ удумбарадан̣д̣ам̣ гахетва̄ йена майам̣ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ амхе етадавоча – ‘дахара̄ бхаванто паббаджита̄ сусӯ ка̄л̣акеса̄ бхадрена йоббанена саманна̄гата̄ пат̣хамена вайаса̄ аниккӣл̣ита̄вино ка̄месу. бхун̃джанту бхаванто ма̄нусаке ка̄ме. ма̄ сандит̣т̣хикам̣ хитва̄ ка̄ликам̣ анудха̄виттха̄’ти. евам̣ вутте, майам̣, бханте, там̣ бра̄хман̣ам̣ етадавочумха – ‘на кхо майам̣, бра̄хман̣а, сандит̣т̣хикам̣ хитва̄ ка̄ликам̣ анудха̄ва̄ма. ка̄ликан̃ча кхо майам̣, бра̄хман̣а, хитва̄ сандит̣т̣хикам̣ анудха̄ва̄ма. ка̄лика̄ хи, бра̄хман̣а, ка̄ма̄ вутта̄ бхагавата̄ бахудуккха̄ бахупа̄йа̄са̄, а̄дӣнаво еттха бхиййо. сандит̣т̣хико айам̣ дхаммо ака̄лико ехипассико опанеййико паччаттам̣ ведитаббо вин̃н̃ӯхӣ’ти. евам̣ вутте, бханте, со бра̄хман̣о сӣсам̣ окампетва̄ дживхам̣ нилла̄летва̄ тивиса̄кхам̣ нала̄т̣е нала̄т̣икам̣ вут̣т̣ха̄петва̄ дан̣д̣амолуббха пакканто’’ти.

‘‘несо, бхиккхаве, бра̄хман̣о. ма̄ро есо па̄пима̄ тумха̄кам̣ вичаккхукамма̄йа а̄гато’’ти. атха кхо бхагава̄ етаматтхам̣ видитва̄ та̄йам̣ вела̄йам̣ имам̣ га̄тхам̣ абха̄си –

‘‘йо дуккхамаддаккхи йатонида̄нам̣,

ка̄месу со джанту катхам̣ намеййа;

упадхим̣ видитва̄ сан̇готи локе,

тассева джанту винайа̄йа сиккхе’’ти.

2. самиддхисуттам̣

158. екам̣ самайам̣ бхагава̄ саккесу вихарати сила̄ватийам̣. тена кхо пана самайена а̄йасма̄ самиддхи бхагавато авидӯре аппаматто а̄та̄пӣ пахитатто вихарати. атха кхо а̄йасмато самиддхисса рахогатасса пат̣исаллӣнасса евам̣ четасо паривитакко удапа̄ди – ‘‘ла̄бха̄ вата ме, суладдхам̣ вата ме, йасса ме саттха̄ арахам̣ самма̄самбуддхо. ла̄бха̄ вата ме, суладдхам̣ вата ме, йва̄хам̣ евам̣ сва̄ккха̄те дхаммавинайе паббаджито. ла̄бха̄ вата ме, суладдхам̣ вата ме, йасса ме сабрахмача̄рино сӣлаванто калйа̄н̣адхамма̄’’ти. атха кхо ма̄ро па̄пима̄ а̄йасмато самиддхисса четаса̄ четопаривитаккаман̃н̃а̄йа йена̄йасма̄ самиддхи тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ а̄йасмато самиддхисса авидӯре махантам̣ бхайабхеравам̣ саддамака̄си, аписсудам̣ патхавӣ ман̃н̃е ундрӣйати.

атха кхо а̄йасма̄ самиддхи йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисинно а̄йасма̄ самиддхи бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘идха̄хам̣, бханте, бхагавато авидӯре аппаматто а̄та̄пӣ пахитатто вихара̄ми. тасса майхам̣, бханте, рахогатасса пат̣исаллӣнасса евам̣ четасо паривитакко удапа̄ди – ‘ла̄бха̄ вата ме, суладдхам̣ вата ме, йасса ме саттха̄ арахам̣ самма̄самбуддхо. ла̄бха̄ вата ме, суладдхам̣ вата ме, йва̄хам̣ евам̣ сва̄ккха̄те дхаммавинайе паббаджито. ла̄бха̄ вата ме, суладдхам̣ вата ме, йасса ме сабрахмача̄рино сӣлаванто калйа̄н̣адхамма̄’ти. тасса майхам̣, бханте, авидӯре маха̄бхайабхеравасаддо ахоси, аписсудам̣ патхавӣ ман̃н̃е ундрӣйатӣ’’ти.

‘‘неса̄, самиддхи, патхавӣ ундрӣйати. ма̄ро есо па̄пима̄ туйхам̣ вичаккхукамма̄йа а̄гато. гаччха твам̣, самиддхи, таттхева аппаматто а̄та̄пӣ пахитатто вихара̄хӣ’’ти. ‘‘евам̣, бханте’’ти кхо а̄йасма̄ самиддхи бхагавато пат̣иссутва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ падаккхин̣ам̣ катва̄ пакка̄ми. дутийампи кхо а̄йасма̄ самиддхи таттхева аппаматто а̄та̄пӣ пахитатто виха̄си. дутийампи кхо а̄йасмато самиддхисса рахогатасса пат̣исаллӣнасса…пе… дутийампи кхо ма̄ро па̄пима̄ а̄йасмато самиддхисса четаса̄ четопаривитаккаман̃н̃а̄йа…пе… аписсудам̣ патхавӣ ман̃н̃е ундрӣйати. атха кхо а̄йасма̄ самиддхи ма̄рам̣ па̄пимантам̣ га̄тха̄йа аджджхабха̄си –

‘‘саддха̄йа̄хам̣ паббаджито, ага̄расма̄ анага̄рийам̣;

сати пан̃н̃а̄ ча ме буддха̄, читтан̃ча сусама̄хитам̣;

ка̄мам̣ карассу рӯпа̄ни, нева мам̣ бйа̄дхайиссасӣ’’ти.

атха кхо ма̄ро па̄пима̄ ‘‘джа̄на̄ти мам̣ самиддхи бхиккхӯ’’ти дуккхӣ думмано таттхевантарадха̄йӣти.

3. годхикасуттам̣

159. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ ра̄джагахе вихарати вел̣уване каландаканива̄пе. тена кхо пана самайена а̄йасма̄ годхико исигилипассе вихарати ка̄л̣асила̄йам̣. атха кхо а̄йасма̄ годхико аппаматто а̄та̄пӣ пахитатто вихаранто са̄майикам̣ четовимуттим̣ пхуси. атха кхо а̄йасма̄ годхико тамха̄ са̄майика̄йа четовимуттийа̄ париха̄йи. дутийампи кхо а̄йасма̄ годхико аппаматто а̄та̄пӣ пахитатто вихаранто са̄майикам̣ четовимуттим̣ пхуси. дутийампи кхо а̄йасма̄ годхико тамха̄ са̄майика̄йа четовимуттийа̄ париха̄йи. татийампи кхо а̄йасма̄ годхико аппаматто а̄та̄пӣ пахитатто вихаранто са̄майикам̣ четовимуттим̣ пхуси. татийампи кхо а̄йасма̄ годхико тамха̄…пе… париха̄йи. чатуттхампи кхо а̄йасма̄ годхико аппаматто…пе… вимуттим̣ пхуси. чатуттхампи кхо а̄йасма̄ годхико тамха̄…пе… париха̄йи. пан̃чамампи кхо а̄йасма̄ годхико…пе… четовимуттим̣ пхуси. пан̃чамампи кхо а̄йасма̄…пе… вимуттийа̄ париха̄йи. чхат̣т̣хампи кхо а̄йасма̄ годхико аппаматто а̄та̄пӣ пахитатто вихаранто са̄майикам̣ четовимуттим̣ пхуси. чхат̣т̣хампи кхо а̄йасма̄ годхико тамха̄ са̄майика̄йа четовимуттийа̄ париха̄йи. саттамампи кхо а̄йасма̄ годхико аппаматто а̄та̄пӣ пахитатто вихаранто са̄майикам̣ четовимуттим̣ пхуси.

атха кхо а̄йасмато годхикасса етадахоси – ‘‘йа̄ва чхат̣т̣хам̣ кхва̄хам̣ са̄майика̄йа четовимуттийа̄ парихӣно. йам̣нӯна̄хам̣ саттхам̣ а̄хареййа’’нти. атха кхо ма̄ро па̄пима̄ а̄йасмато годхикасса четаса̄ четопаривитаккаман̃н̃а̄йа йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ га̄тха̄хи аджджхабха̄си –

‘‘маха̄вӣра маха̄пан̃н̃а, иддхийа̄ йасаса̄ джала;

саббаверабхайа̄тӣта, па̄де ванда̄ми чаккхума.

‘‘са̄вако те маха̄вӣра, маран̣ам̣ маран̣а̄бхибхӯ;

а̄кан̇кхати четайати, там̣ ниседха джутиндхара.

‘‘катхан̃хи бхагава̄ туйхам̣, са̄вако са̄сане рато;

аппаттама̄насо секкхо, ка̄лам̣ кайира̄ джанесута̄’’ти.

тена кхо пана самайена а̄йасмато годхикена саттхам̣ а̄харитам̣ хоти. атха кхо бхагава̄ ‘‘ма̄ро айам̣ па̄пима̄’’ ити видитва̄ ма̄рам̣ па̄пимантам̣ га̄тха̄йа аджджхабха̄си –

‘‘еван̃хи дхӣра̄ куббанти, на̄вакан̇кханти джӣвитам̣;

самӯлам̣ тан̣хамаббуйха, годхико париниббуто’’ти.

атха кхо бхагава̄ бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘а̄йа̄ма, бхиккхаве, йена исигилипассам̣ ка̄л̣асила̄ тенупасан̇камисса̄ма йаттха годхикена кулапуттена саттхам̣ а̄харита’’нти. ‘‘евам̣, бханте’’ти кхо те бхиккхӯ бхагавато паччассосум̣.

атха кхо бхагава̄ самбахулехи бхиккхӯхи саддхим̣ йена исигилипассам̣ ка̄л̣асила̄ тенупасан̇ками. аддаса̄ кхо бхагава̄ а̄йасмантам̣ годхикам̣ дӯратова ман̃чаке виваттаккхандхам̣ сема̄нам̣ [сеййама̄нам̣ (сйа̄. кам̣.), соппама̄нам̣ (ка.)]. тена кхо пана самайена дхӯма̄йитаттам̣ тимира̄йитаттам̣ гаччхатева пуримам̣ дисам̣, гаччхати паччхимам̣ дисам̣, гаччхати уттарам̣ дисам̣, гаччхати даккхин̣ам̣ дисам̣, гаччхати уддхам̣, гаччхати адхо, гаччхати анудисам̣.

атха кхо бхагава̄ бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘пассатха но тумхе, бхиккхаве, етам̣ дхӯма̄йитаттам̣ тимира̄йитаттам̣ гаччхатева пуримам̣ дисам̣, гаччхати паччхимам̣ дисам̣, гаччхати уттарам̣ дисам̣, гаччхати даккхин̣ам̣ дисам̣, гаччхати уддхам̣, гаччхати адхо, гаччхати анудиса’’нти? ‘‘евам̣, бханте’’. ‘‘есо кхо, бхиккхаве, ма̄ро па̄пима̄ годхикасса кулапуттасса вин̃н̃а̄н̣ам̣ саманвесати – ‘каттха годхикасса кулапуттасса вин̃н̃а̄н̣ам̣ патит̣т̣хита’нти? аппатит̣т̣хитена ча, бхиккхаве, вин̃н̃а̄н̣ена годхико кулапутто париниббуто’’ти. атха кхо ма̄ро па̄пима̄ белувапан̣д̣увӣн̣ам̣ а̄да̄йа йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ га̄тха̄йа аджджхабха̄си –

‘‘уддхам̣ адхо ча тирийам̣, диса̄ анудиса̄ свахам̣;

анвесам̣ на̄дхигаччха̄ми, годхико со кухим̣ гато’’ти.

‘‘йо [со (сӣ. пӣ.)] дхӣро дхитисампанно, джха̄йӣ джха̄нарато сада̄;

ахораттам̣ ануйун̃джам̣, джӣвитам̣ аника̄майам̣.

‘‘джетва̄на маччуно [бхетва̄ намучино (сӣ.)] сенам̣, ана̄гантва̄ пунаббхавам̣;

самӯлам̣ тан̣хамаббуйха, годхико париниббуто’’ти.

‘‘тасса сокапаретасса, вӣн̣а̄ каччха̄ абхассатха;

тато со думмано йаккхо, таттхевантарадха̄йатха̄’’ти [таттхевантарадха̄йитха̄ти (сйа̄. кам̣.), таттхева антарадха̄йӣти (ка.)].

4. саттавасса̄нубандхасуттам̣

160. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ урувела̄йам̣ вихарати наджджа̄ неран̃джара̄йа тӣре аджапа̄ланигродхе. тена кхо пана самайена ма̄ро па̄пима̄ саттавасса̄ни бхагавантам̣ анубандхо хоти ота̄ра̄пеккхо ота̄рам̣ алабхама̄но. атха кхо ма̄ро па̄пима̄ йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ га̄тха̄йа аджджхабха̄си –

‘‘сока̄ватин̣н̣о ну ванамхи джха̄йаси,

виттам̣ ну джӣно уда паттхайа̄но;

а̄гум̣ ну га̄масмимака̄си кин̃чи,

касма̄ джанена на кароси саккхим̣;

саккхӣ на сампаджджати кеначи те’’ти.

‘‘сокасса мӯлам̣ паликха̄йа саббам̣,

ана̄гу джха̄йа̄ми асочама̄но;

чхетва̄на саббам̣ бхавалобхаджаппам̣,

ана̄саво джха̄йа̄ми паматтабандхӯ’’ти.

‘‘йам̣ ваданти мама йиданти, йе ваданти маманти ча;

еттха че те мано аттхи, на ме саман̣а моккхасӣ’’ти.

‘‘йам̣ ваданти на там̣ майхам̣, йе ваданти на те ахам̣;

евам̣ па̄пима джа̄на̄хи, на ме маггампи даккхасӣ’’ти.

‘‘саче маггам̣ анубуддхам̣, кхемам̣ аматага̄минам̣;

апехи гаччха твамевеко, киман̃н̃амануса̄сасӣ’’ти.

‘‘амаччудхеййам̣ пуччханти, йе джана̄ па̄рага̄мино;

теса̄хам̣ пут̣т̣хо аккха̄ми, йам̣ саччам̣ там̣ нирӯпадхи’’нти.

‘‘сеййатха̄пи, бханте, га̄масса ва̄ нигамасса ва̄ авидӯре поккхаран̣ӣ. татрасса каккат̣ако. атха кхо, бханте, самбахула̄ кума̄рака̄ ва̄ кума̄рика̄йо ва̄ тамха̄ га̄ма̄ ва̄ нигама̄ ва̄ никкхамитва̄ йена са̄ поккхаран̣ӣ тенупасан̇камеййум̣; упасан̇камитва̄ там̣ каккат̣акам̣ удака̄ уддхаритва̄ тхале патит̣т̣хапеййум̣. йам̣ йадева хи со, бханте, каккат̣ако ал̣ам̣ абхининна̄меййа там̣ тадева те кума̄рака̄ ва̄ кума̄рика̄йо ва̄ кат̣т̣хена ва̄ катхала̄йа ва̄ сан̃чхиндеййум̣ самбхан̃джеййум̣ сампалибхан̃джеййум̣. еван̃хи со, бханте, каккат̣ако саббехи ал̣ехи сан̃чхиннехи самбхаггехи сампалибхаггехи абхаббо там̣ поккхаран̣им̣ отаритум̣. евамева кхо, бханте, йа̄ни ка̄ничи висӯка̄йика̄ни [йа̄ни висука̄йика̄ни (сӣ. пӣ. ка.)] висевита̄ни виппхандита̄ни, сабба̄ни та̄ни [ка̄ничи ка̄ничи сабба̄ни (сӣ. пӣ. ка.)] бхагавата̄ сан̃чхинна̄ни самбхагга̄ни сампалибхагга̄ни. абхаббо да̄на̄хам̣, бханте, пуна бхагавантам̣ упасан̇камитум̣ йадидам̣ ота̄ра̄пеккхо’’ти. атха кхо ма̄ро па̄пима̄ бхагавато сантике има̄ ниббеджанӣйа̄ га̄тха̄йо абха̄си –

‘‘медаван̣н̣ан̃ча па̄са̄н̣ам̣, ва̄йасо анупарийага̄;

апеттха мудум̣ виндема, апи асса̄дана̄ сийа̄.

‘‘аладдха̄ таттха асса̄дам̣, ва̄йасетто апаккаме;

ка̄кова селама̄саджджа, ниббиджджа̄пема готама̄’’ти.

5. ма̄радхӣтусуттам̣

161. атха кхо ма̄ро па̄пима̄ бхагавато сантике има̄ ниббеджанӣйа̄ га̄тха̄йо абха̄ситва̄ тамха̄ т̣ха̄на̄ апаккамма бхагавато авидӯре патхавийам̣ паллан̇кена нисӣди тун̣хӣбхӯто ман̇кубхӯто паттаккхандхо адхомукхо паджджха̄йанто аппат̣ибха̄но кат̣т̣хена бхӯмим̣ виликханто. атха кхо тан̣ха̄ ча арати ча рага̄ ча ма̄радхӣтаро йена ма̄ро па̄пима̄ тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ ма̄рам̣ па̄пимантам̣ га̄тха̄йа аджджхабха̄сим̣су –

‘‘кена̄си думмано та̄та, пурисам̣ кам̣ ну сочаси;

майам̣ там̣ ра̄гапа̄сена, а̄ран̃н̃амива кун̃джарам̣;

бандхитва̄ а̄найисса̄ма, васаго те бхависсатӣ’’ти.

‘‘арахам̣ сугато локе, на ра̄гена сува̄найо;

ма̄радхеййам̣ атикканто, тасма̄ соча̄махам̣ бхуса’’нти.

атха кхо тан̣ха̄ ча арати ча рага̄ ча ма̄радхӣтаро йена бхагава̄ тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ етадавочум̣ – ‘‘па̄де те, саман̣а, парича̄рема̄’’ти. атха кхо бхагава̄ на манаса̄ка̄си, йатха̄ там̣ ануттаре упадхисан̇кхайе вимутто.

атха кхо тан̣ха̄ ча арати ча рага̄ ча ма̄радхӣтаро екамантам̣ апаккамма евам̣ самачинтесум̣ – ‘‘учча̄вача̄ кхо пуриса̄нам̣ адхиппа̄йа̄. йам̣нӯна майам̣ екасатам̣ екасатам̣ кума̄риван̣н̣асатам̣ абхинимминеййа̄ма̄’’ти. атха кхо тан̣ха̄ ча арати ча рага̄ ча ма̄радхӣтаро екасатам̣ екасатам̣ кума̄риван̣н̣асатам̣ абхинимминитва̄ йена бхагава̄ тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ етадавочум̣ – ‘‘па̄де те, саман̣а, парича̄рема̄’’ти. тампи бхагава̄ на манаса̄ка̄си, йатха̄ там̣ ануттаре упадхисан̇кхайе вимутто.

атха кхо тан̣ха̄ ча арати ча рага̄ ча ма̄радхӣтаро екамантам̣ апаккамма евам̣ самачинтесум̣ – ‘‘учча̄вача̄ кхо пуриса̄нам̣ адхиппа̄йа̄. йам̣нӯна майам̣ екасатам̣ екасатам̣ авиджа̄таван̣н̣асатам̣ абхинимминеййа̄ма̄’’ти. атха кхо тан̣ха̄ ча арати ча рага̄ ча ма̄радхӣтаро екасатам̣ екасатам̣ авиджа̄таван̣н̣асатам̣ абхинимминитва̄ йена бхагава̄ тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ етадавочум̣ – ‘‘па̄де те, саман̣а, парича̄рема̄’’ти. тампи бхагава̄ на манаса̄ка̄си, йатха̄ там̣ ануттаре упадхисан̇кхайе вимутто.

атха кхо тан̣ха̄ ча…пе… йам̣нӯна майам̣ екасатам̣ екасатам̣ саким̣ виджа̄таван̣н̣асатам̣ абхинимминеййа̄ма̄ти. атха кхо тан̣ха̄ ча…пе… саким̣ виджа̄таван̣н̣асатам̣ абхинимминитва̄ йена бхагава̄ тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ етадавочум̣ – ‘‘па̄де те, саман̣а, парича̄рема̄’’ти. тампи бхагава̄ на манаса̄ка̄си, йатха̄ там̣ ануттаре упадхисан̇кхайе вимутто.

атха кхо тан̣ха̄ ча…пе… йам̣нӯна майам̣ екасатам̣ екасатам̣ дувиджа̄таван̣н̣асатам̣ абхинимминеййа̄ма̄ти. атха кхо тан̣ха̄ ча…пе… дувиджа̄таван̣н̣асатам̣ абхинимминитва̄ йена бхагава̄…пе… йатха̄ там̣ ануттаре упадхисан̇кхайе вимутто. атха кхо тан̣ха̄ ча…пе… маджджхимиттхиван̣н̣асатам̣ абхинимминеййа̄ма̄ти. атха кхо тан̣ха̄ ча…пе… маджджхимиттхиван̣н̣асатам̣ абхинимминитва̄…пе… ануттаре упадхисан̇кхайе вимутто.

атха кхо тан̣ха̄ ча…пе… махиттхиван̣н̣асатам̣ абхинимминеййа̄ма̄ти. атха кхо тан̣ха̄ ча…пе… махиттхиван̣н̣асатам̣ абхинимминитва̄ йена бхагава̄…пе… ануттаре упадхисан̇кхайе вимутто. атха кхо тан̣ха̄ ча арати ча рага̄ ча ма̄радхӣтаро екамантам̣ апаккамма етадавочум̣ – саччам̣ кира но пита̄ авоча –

‘‘арахам̣ сугато локе, на ра̄гена сува̄найо;

ма̄радхеййам̣ атикканто, тасма̄ соча̄махам̣ бхуса’’нти.

‘‘йан̃хи майам̣ саман̣ам̣ ва̄ бра̄хман̣ам̣ ва̄ авӣтара̄гам̣ имина̄ упаккамена упаккамеййа̄ма хадайам̣ ва̄сса пхалеййа, ун̣хам̣ лохитам̣ ва̄ мукхато уггаччхеййа, умма̄дам̣ ва̄ па̄пун̣еййа читтаккхепам̣ ва̄. сеййатха̄ ва̄ пана нал̣о харито луто уссуссати висуссати мила̄йати; евамева уссуссеййа висуссеййа мила̄йеййа̄’’ти.

атха кхо тан̣ха̄ ча арати ча рага̄ ча ма̄радхӣтаро йена бхагава̄ тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ екамантам̣ ат̣т̣хам̣су. екамантам̣ т̣хита̄ кхо тан̣ха̄ ма̄радхӣта̄ бхагавантам̣ га̄тха̄йа аджджхабха̄си –

‘‘сока̄ватин̣н̣о ну ванамхи джха̄йаси,

виттам̣ ну джӣно уда паттхайа̄но;

а̄гум̣ ну га̄масмимака̄си кин̃чи,

касма̄ джанена на кароси саккхим̣;

саккхӣ на сампаджджати кеначи те’’ти.

‘‘аттхасса паттим̣ хадайасса сантим̣,

джетва̄на сенам̣ пийаса̄тарӯпам̣;

екохам̣ [ека̄хам̣ (сйа̄. кам̣. пӣ. ка.)] джха̄йам̣ сукхаманубодхим̣,

тасма̄ джанена на кароми саккхим̣;

саккхӣ на сампаджджати кеначи ме’’ти.

атха кхо арати [арати ча (ка.)] ма̄радхӣта̄ бхагавантам̣ га̄тха̄йа аджджхабха̄си –

‘‘катхам̣ виха̄рӣбахулодха бхиккху,

пан̃чогхатин̣н̣о атарӣдха чхат̣т̣хам̣;

катхам̣ джха̄йим̣ [катхам̣ джха̄йам̣ (сйа̄. кам̣. пӣ.), катхаджджха̄йам̣ (ка.)] бахулам̣ ка̄масан̃н̃а̄,

париба̄хира̄ хонти аладдха йо та’’нти.

‘‘пассаддхака̄йо сувимуттачитто,

асан̇кхара̄но сатима̄ аноко;

ан̃н̃а̄йа дхаммам̣ авитаккаджха̄йӣ,

на куппати на сарати на тхино [на куппатӣ нассаратӣ на тхӣно (сӣ.)].

‘‘евам̣виха̄рӣбахулодха бхиккху,

пан̃чогхатин̣н̣о атарӣдха чхат̣т̣хам̣;

евам̣ джха̄йим̣ бахулам̣ ка̄масан̃н̃а̄,

париба̄хира̄ хонти аладдха йо та’’нти.

атха кхо рага̄ [рага̄ча (ка.)] ма̄радхӣта̄ бхагавато сантике га̄тха̄йа аджджхабха̄си –

‘‘аччхеджджа тан̣хам̣ ган̣асан̇гхача̄рӣ,

аддха̄ чариссанти [тариссанти (сӣ.)] бахӯ ча саддха̄;

бахум̣ вата̄йам̣ джанатам̣ аноко,

аччхеджджа нессати маччура̄джасса па̄ра’’нти.

‘‘найанти ве маха̄вӣра̄, саддхаммена татха̄гата̄;

дхаммена найама̄на̄нам̣, ка̄ усӯйа̄ виджа̄ната’’нти.

атха кхо тан̣ха̄ ча арати ча рага̄ ча ма̄радхӣтаро йена ма̄ро па̄пима̄ тенупасан̇камим̣су. аддаса̄ кхо ма̄ро па̄пима̄ тан̣хан̃ча аратин̃ча раган̃ча ма̄радхӣтаро дӯратова а̄гаччхантийо. дисва̄на га̄тха̄хи аджджхабха̄си –

‘‘ба̄ла̄ кумудана̄л̣ехи, паббатам̣ абхиматтхатха [абхимантхатха (сӣ.)];

гирим̣ накхена кханатха, айо дантехи кха̄датха.

‘‘селам̣ва сирасӯхачча [сираси ӯхачча (сӣ.), сираси охачча (сйа̄. кам̣.)], па̄та̄ле га̄дхамесатха;

кха̄н̣ум̣ва ураса̄саджджа, ниббиджджа̄петха готама̄’’ти.

‘‘даддаллама̄на̄ а̄ган̃чхум̣, тан̣ха̄ ча аратӣ рага̄;

та̄ таттха панудӣ саттха̄, тӯлам̣ бхат̣т̣хам̣ва ма̄луто’’ти.

татийо вагго.

тассудда̄нам̣ –

самбахула̄ самиддхи ча, годхикам̣ саттавасса̄ни;

дхӣтарам̣ деситам̣ буддха, сет̣т̣хена имам̣ ма̄рапан̃чаканти.

ма̄расам̣йуттам̣ саматтам̣.