3. нандавагго

1. каммавипа̄каджасуттам̣

21. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. тена кхо пана самайена ан̃н̃атаро бхиккху бхагавато авидӯре нисинно хоти паллан̇кам̣ а̄бхуджитва̄ уджум̣ ка̄йам̣ пан̣идха̄йа пура̄н̣акаммавипа̄каджам̣ дуккхам̣ тиббам̣ кхарам̣ кат̣укам̣ веданам̣ адхива̄сенто сато сампаджа̄но авихан̃н̃ама̄но.

аддаса̄ кхо бхагава̄ там̣ бхиккхум̣ авидӯре нисиннам̣ паллан̇кам̣ а̄бхуджитва̄ уджум̣ ка̄йам̣ пан̣идха̄йа пура̄н̣акаммавипа̄каджам̣ дуккхам̣ тиббам̣ кхарам̣ кат̣укам̣ веданам̣ адхива̄сентам̣ сатам̣ сампаджа̄нам̣ авихан̃н̃ама̄нам̣.

атха кхо бхагава̄ етаматтхам̣ видитва̄ та̄йам̣ вела̄йам̣ имам̣ уда̄нам̣ уда̄неси –

‘‘саббакаммаджахасса бхиккхуно,

дхунама̄насса пуре катам̣ раджам̣;

амамасса т̣хитасса та̄дино,

аттхо наттхи джанам̣ лапетаве’’ти. пат̣хамам̣;

2. нандасуттам̣

22. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. тена кхо пана самайена а̄йасма̄ нандо бхагавато бха̄та̄ ма̄туччха̄путто самбахула̄нам̣ бхиккхӯнам̣ евама̄рочети – ‘‘анабхирато ахам̣, а̄вусо, брахмачарийам̣ чара̄ми; на саккоми брахмачарийам̣ сандха̄ретум̣, сиккхам̣ паччаккха̄йа хӣна̄йа̄ваттисса̄мӣ’’ти.

атха кхо ан̃н̃атаро бхиккху йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисинно кхо со бхиккху бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘а̄йасма̄, бханте, нандо бхагавато бха̄та̄ ма̄туччха̄путто самбахула̄нам̣ бхиккхӯнам̣ евама̄рочети – ‘анабхирато ахам̣, а̄вусо, брахмачарийам̣ чара̄ми, на саккоми брахмачарийам̣ сандха̄ретум̣, сиккхам̣ паччаккха̄йа хӣна̄йа̄ваттисса̄мӣ’’’ти.

атха кхо бхагава̄ ан̃н̃атарам̣ бхиккхум̣ а̄мантеси – ‘‘ехи твам̣, бхиккху, мама вачанена нандам̣ бхиккхум̣ а̄мантехи – ‘саттха̄ там̣, а̄вусо нанда, а̄мантетӣ’’’ти. ‘‘евам̣, бханте’’ти кхо со бхиккху бхагавато пат̣иссутва̄ йена̄йасма̄ нандо тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ а̄йасмантам̣ нандам̣ етадавоча – ‘‘саттха̄ там̣, а̄вусо нанда, а̄мантетӣ’’ти.

‘‘евама̄вусо’’ти кхо а̄йасма̄ нандо тасса бхиккхуно пат̣иссутва̄ йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисиннам̣ кхо а̄йасмантам̣ нандам̣ бхагава̄ етадавоча –

‘‘саччам̣ кира твам̣, нанда, самбахула̄нам̣ бхиккхӯнам̣ евама̄рочеси – ‘анабхирато ахам̣, а̄вусо, брахмачарийам̣ чара̄ми, на саккоми брахмачарийам̣ сандха̄ретум̣, сиккхам̣ паччаккха̄йа хӣна̄йа̄ваттисса̄мӣ’’’ти? ‘‘евам̣, бханте’’ти.

‘‘кисса пана твам̣, нанда, анабхирато брахмачарийам̣ чараси, на саккоси брахмачарийам̣ сандха̄ретум̣, сиккхам̣ паччаккха̄йа хӣна̄йа̄ваттиссасӣ’’ти? ‘‘са̄кийа̄нӣ мам̣ [мама (сйа̄., ат̣т̣хакатха̄ олокетабба̄)], бханте, джанападакалйа̄н̣ӣ гхара̄ никкхамантасса [никкхамантам̣ (ат̣т̣хакатха̄йам̣ па̄т̣хантарам̣)] упад̣д̣хулликхитехи кесехи апалокетва̄ мам̣ етадавоча – ‘туват̣ам̣ кхо, аййапутта, а̄гаччхеййа̄сӣ’ти. со кхо ахам̣, бханте, тамануссарама̄но анабхирато брахмачарийам̣ чара̄ми, на саккоми брахмачарийам̣ сандха̄ретум̣, сиккхам̣ паччаккха̄йа хӣна̄йа̄ваттисса̄мӣ’’ти.

атха кхо бхагава̄ а̄йасмантам̣ нандам̣ ба̄ха̄йам̣ гахетва̄ – сеййатха̄пи на̄ма балава̄ пурисо самин̃джитам̣ [саммин̃джитам̣ (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] ва̄ ба̄хам̣ паса̄реййа, паса̄ритам̣ ва̄ ба̄хам̣ самин̃джеййа [саммин̃джеййа (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)], евамева – джетаване антарахито девесу та̄ватим̣сесу па̄турахоси.

тена кхо пана самайена пан̃чаматта̄ни аччхара̄сата̄ни саккасса дева̄наминдасса упат̣т̣ха̄нам̣ а̄гата̄ни хонти какут̣апа̄да̄ни. атха кхо бхагава̄ а̄йасмантам̣ нандам̣ а̄мантеси – ‘‘пассаси но твам̣, нанда, има̄ни пан̃ча аччхара̄сата̄ни какут̣апа̄да̄нӣ’’ти? ‘‘евам̣, бханте’’ти.

‘‘там̣ ким̣ ман̃н̃аси, нанда, катама̄ ну кхо абхирӯпатара̄ ва̄ дассанӣйатара̄ ва̄ па̄са̄дикатара̄ ва̄, са̄кийа̄нӣ ва̄ джанападакалйа̄н̣ӣ, има̄ни ва̄ пан̃ча аччхара̄сата̄ни какут̣апа̄да̄нӣ’’ти? ‘‘сеййатха̄пи, бханте, палут̣т̣хамаккат̣ӣ кан̣н̣ана̄саччхинна̄, евамева кхо, бханте, са̄кийа̄нӣ джанападакалйа̄н̣ӣ имесам̣ пан̃чаннам̣ аччхара̄сата̄нам̣ упанидха̄йа сан̇кхйампи [сан̇кхампи (сӣ.)] нопети калабха̄гампи нопети упанидхимпи нопети. атха кхо има̄ни пан̃ча аччхара̄сата̄ни абхирӯпатара̄ни чева дассанӣйатара̄ни ча па̄са̄дикатара̄ни ча̄’’ти.

‘‘абхирама, нанда, абхирама, нанда! ахам̣ те па̄т̣ибхого пан̃чаннам̣ аччхара̄сата̄нам̣ пат̣ила̄бха̄йа какут̣апа̄да̄на’’нти. ‘‘саче ме, бханте, бхагава̄ па̄т̣ибхого пан̃чаннам̣ аччхара̄сата̄нам̣ пат̣ила̄бха̄йа какут̣апа̄да̄нам̣, абхирамисса̄махам̣, бханте, бхагавати брахмачарийе’’ти [бхагава̄ брахмачарийети (сйа̄. пӣ.), бхагава̄ брахмачарийанти (ка.)].

атха кхо бхагава̄ а̄йасмантам̣ нандам̣ ба̄ха̄йам̣ гахетва̄ – сеййатха̄пи на̄ма балава̄ пурисо самин̃джитам̣ ва̄ ба̄хам̣ паса̄реййа, паса̄ритам̣ ва̄ ба̄хам̣ самин̃джеййа, евамева – девесу та̄ватим̣сесу антарахито джетаване па̄турахоси.

ассосум̣ кхо бхиккхӯ – ‘‘а̄йасма̄ кира нандо бхагавато бха̄та̄ ма̄туччха̄путто аччхара̄нам̣ хету брахмачарийам̣ чарати; бхагава̄ кирасса па̄т̣ибхого пан̃чаннам̣ аччхара̄сата̄нам̣ пат̣ила̄бха̄йа какут̣апа̄да̄на’’нти.

атха кхо а̄йасмато нандасса саха̄йака̄ бхиккхӯ а̄йасмантам̣ нандам̣ бхатакава̄дена ча упаккитакава̄дена ча самуда̄чаранти – ‘‘бхатако кира̄йасма̄ нандо упаккитако кира̄йасма̄ нандо аччхара̄нам̣ хету брахмачарийам̣ чарати; бхагава̄ кирасса па̄т̣ибхого пан̃чаннам̣ аччхара̄сата̄нам̣ пат̣ила̄бха̄йа какут̣апа̄да̄на’’нти.

атха кхо а̄йасма̄ нандо саха̄йака̄нам̣ бхиккхӯнам̣ бхатакава̄дена ча упаккитакава̄дена ча ат̣т̣ӣйама̄но хара̄йама̄но джигуччхама̄но еко вӯпакат̣т̣хо аппаматто а̄та̄пӣ пахитатто вихаранто начирассева – йассаттха̄йа кулапутта̄ саммадева ага̄расма̄ анага̄рийам̣ паббаджанти тадануттарам̣ – брахмачарийапарийоса̄нам̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа виха̄си. ‘‘кхӣн̣а̄ джа̄ти, вуситам̣ брахмачарийам̣, катам̣ каран̣ӣйам̣, на̄парам̣ иттхатта̄йа̄’’ти аббхан̃н̃а̄си. ан̃н̃атаро кхо пана̄йасма̄ нандо арахатам̣ ахоси.

атха кхо ан̃н̃атара̄ девата̄ абхикканта̄йа раттийа̄ абхиккантаван̣н̣а̄ кевалакаппам̣ джетаванам̣ обха̄сетва̄ йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ ат̣т̣ха̄си. екамантам̣ т̣хита̄ кхо са̄ девата̄ бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘а̄йасма̄, бханте, нандо бхагавато бха̄та̄ ма̄туччха̄путто а̄сава̄нам̣ кхайа̄ ана̄савам̣ четовимуттим̣ пан̃н̃а̄вимуттим̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихаратӣ’’ти. бхагаватопи кхо н̃а̄н̣ам̣ удапа̄ди – ‘‘нандо а̄сава̄нам̣ кхайа̄ ана̄савам̣ четовимуттим̣ пан̃н̃а̄вимуттим̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихаратӣ’’ти.

атха кхо а̄йасма̄ нандо тасса̄ раттийа̄ аччайена йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисинно кхо а̄йасма̄ нандо бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘йам̣ ме, бханте, бхагава̄ па̄т̣ибхого пан̃чаннам̣ аччхара̄сата̄нам̣ пат̣ила̄бха̄йа какут̣апа̄да̄нам̣, мун̃ча̄махам̣, бханте, бхагавантам̣ етасма̄ пат̣иссава̄’’ти. ‘‘майа̄пи кхо твам̣, нанда [кхо те нанда (сӣ. сйа̄. пӣ.), кхо нанда (ка.)], четаса̄ чето паричча видито – ‘нандо а̄сава̄нам̣ кхайа̄ ана̄савам̣ четовимуттим̣ пан̃н̃а̄вимуттим̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихаратӣ’ти. девата̄пи ме етаматтхам̣ а̄рочеси – ‘а̄йасма̄, бханте, нандо бхагавато бха̄та̄ ма̄туччха̄путто а̄сава̄нам̣ кхайа̄ ана̄савам̣ четовимуттим̣ пан̃н̃а̄вимуттим̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихаратӣ’ти. йадева кхо те, нанда, анупа̄да̄йа а̄савехи читтам̣ вимуттам̣, атха̄хам̣ мутто етасма̄ пат̣иссава̄’’ти.

атха кхо бхагава̄ етаматтхам̣ видитва̄ та̄йам̣ вела̄йам̣ имам̣ уда̄нам̣ уда̄неси –

‘‘йасса ниттин̣н̣о пан̇ко,

маддито ка̄макан̣т̣ако;

мохаккхайам̣ ануппатто,

сукхадуккхесу на ведхатӣ са бхиккхӯ’’ти. дутийам̣;

3. йасоджасуттам̣

23. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. тена кхо пана самайена йасоджаппамукха̄ни пан̃чаматта̄ни бхиккхусата̄ни са̄ваттхим̣ ануппатта̄ни хонти бхагавантам̣ дассана̄йа. тедха кхо а̄гантука̄ бхиккхӯ нева̄сикехи бхиккхӯхи саддхим̣ пат̣исаммодама̄на̄ сена̄сана̄ни пан̃н̃а̄пайама̄на̄ паттачӣвара̄ни пат̣иса̄майама̄на̄ учча̄садда̄ маха̄садда̄ [учча̄саддамаха̄садда̄ (ка.)] ахесум̣.

атха кхо бхагава̄ а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ а̄мантеси – ‘‘ке панете, а̄нанда, учча̄садда̄ маха̄садда̄ кеват̣т̣а̄ ман̃н̃е маччхавилопе’’ти? ‘‘ета̄ни, бханте, йасоджаппамукха̄ни пан̃чаматта̄ни бхиккхусата̄ни са̄ваттхим̣ ануппатта̄ни бхагавантам̣ дассана̄йа. тете а̄гантука̄ бхиккхӯ нева̄сикехи бхиккхӯхи саддхим̣ пат̣исаммодама̄на̄ сена̄сана̄ни пан̃н̃а̄пайама̄на̄ паттачӣвара̄ни пат̣иса̄майама̄на̄ учча̄садда̄ маха̄садда̄’’ти. ‘‘тенаха̄нанда, мама вачанена те бхиккхӯ а̄мантехи – ‘саттха̄ а̄йасманте а̄мантетӣ’’’ти.

‘‘евам̣, бханте’’ти кхо а̄йасма̄ а̄нандо бхагавато пат̣иссутва̄ йена те бхиккхӯ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ те бхиккхӯ етадавоча – ‘‘саттха̄ а̄йасманте а̄мантетӣ’’ти. ‘‘евама̄вусо’’ти кхо те бхиккхӯ а̄йасмато а̄нандасса пат̣иссутва̄ йена бхагава̄ тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣдим̣су. екамантам̣ нисинне кхо те бхиккхӯ бхагава̄ етадавоча –

‘‘ким̣ ну тумхе, бхиккхаве, учча̄садда̄ маха̄садда̄, кеват̣т̣а̄ ман̃н̃е маччхавилопе’’ти? евам̣ вутте, а̄йасма̄ йасоджо бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘има̄ни, бханте, пан̃чаматта̄ни бхиккхусата̄ни са̄ваттхим̣ ануппатта̄ни бхагавантам̣ дассана̄йа. теме а̄гантука̄ бхиккхӯ нева̄сикехи бхиккхӯхи саддхим̣ пат̣исаммодама̄на̄ сена̄сана̄ни пан̃н̃а̄пайама̄на̄ паттачӣвара̄ни пат̣иса̄майама̄на̄ учча̄садда̄ маха̄садда̄’’ти. ‘‘гаччхатха, бхиккхаве, пан̣а̄меми во [во пан̣а̄меми (саббаттха) ма. ни. 2.157 пасситаббам̣]; на во мама сантике ваттхабба’’нти.

‘‘евам̣, бханте’’ти кхо те бхиккхӯ бхагавато пат̣иссутва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ падаккхин̣ам̣ катва̄ сена̄санам̣ сам̣са̄метва̄ [пат̣исам̣са̄метва̄ (сйа̄.)] паттачӣварама̄да̄йа йена ваджджӣ тена ча̄рикам̣ паккамим̣су. ваджджӣсу анупуббена ча̄рикам̣ чарама̄на̄ йена ваггумуда̄ надӣ тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ ваггумуда̄йа надийа̄ тӣре пан̣н̣акут̣ийо каритва̄ вассам̣ упагаччхим̣су.

атха кхо а̄йасма̄ йасоджо вассӯпагато [вассӯпагате (ка.)] бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘бхагавата̄ майам̣, а̄вусо, пан̣а̄мита̄ аттхака̄мена хитесина̄, анукампакена анукампам̣ упа̄да̄йа. ханда майам̣, а̄вусо, татха̄ виха̄рам̣ каппема йатха̄ но вихаратам̣ бхагава̄ аттамано асса̄’’ти. ‘‘евама̄вусо’’ти кхо те бхиккхӯ а̄йасмато йасоджасса паччассосум̣. атха кхо те бхиккхӯ вӯпакат̣т̣ха̄ аппаматта̄ а̄та̄пино пахитатта̄ вихаранта̄ теневантаравассена саббева тиссо виджджа̄ саччха̄кам̣су.

атха кхо бхагава̄ са̄ваттхийам̣ йатха̄бхирантам̣ вихаритва̄ йена веса̄лӣ тена ча̄рикам̣ пакка̄ми. анупуббена ча̄рикам̣ чарама̄но йена веса̄лӣ тадавасари. татра судам̣ бхагава̄ веса̄лийам̣ вихарати маха̄ване кӯт̣а̄га̄раса̄ла̄йам̣.

атха кхо бхагава̄ ваггумуда̄тӣрийа̄нам̣ бхиккхӯнам̣ четаса̄ чето паричча манаси каритва̄ а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ а̄мантеси – ‘‘а̄локаджа̄та̄ вийа ме, а̄нанда, еса̄ диса̄, обха̄саджа̄та̄ вийа ме, а̄нанда, еса̄ диса̄; йассам̣ диса̄йам̣ [йа̄йам̣ (ка.)] ваггумуда̄тӣрийа̄ бхиккхӯ вихаранти. гантум̣ аппат̣икӯла̄си ме манаси ка̄тум̣. пахин̣еййа̄си твам̣, а̄нанда, ваггумуда̄тӣрийа̄нам̣ бхиккхӯнам̣ сантике дӯтам̣ – ‘саттха̄ а̄йасманте а̄мантети, саттха̄ а̄йасманта̄нам̣ дассанака̄мо’’’ти.

‘‘евам̣, бханте’’ти кхо а̄йасма̄ а̄нандо бхагавато пат̣иссутва̄ йена ан̃н̃атаро бхиккху тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ там̣ бхиккхум̣ етадавоча – ‘‘ехи твам̣, а̄вусо, йена ваггумуда̄тӣрийа̄ бхиккхӯ тенупасан̇кама; упасан̇камитва̄ ваггумуда̄тӣрийе бхиккхӯ евам̣ вадехи – ‘саттха̄ а̄йасманте а̄мантети, саттха̄ а̄йасманта̄нам̣ дассанака̄мо’’’ти.

‘‘евама̄вусо’’ти кхо со бхиккху а̄йасмато а̄нандасса пат̣иссутва̄ – сеййатха̄пи на̄ма балава̄ пурисо самин̃джитам̣ ва̄ ба̄хам̣ паса̄реййа, паса̄ритам̣ ва̄ ба̄хам̣ самин̃джеййа, евамева – маха̄ване кӯт̣а̄га̄раса̄ла̄йам̣ антарахито ваггумуда̄йа надийа̄ тӣре тесам̣ бхиккхӯнам̣ пурато па̄турахоси. атха кхо со бхиккху ваггумуда̄тӣрийе бхиккхӯ етадавоча – ‘‘саттха̄ а̄йасманте а̄мантети, саттха̄ а̄йасманта̄нам̣ дассанака̄мо’’ти.

‘‘евама̄вусо’’ти кхо те бхиккхӯ тасса бхиккхуно пат̣иссутва̄ сена̄санам̣ сам̣са̄метва̄ паттачӣварама̄да̄йа – сеййатха̄пи на̄ма балава̄ пурисо самин̃джитам̣ ва̄ ба̄хам̣ паса̄реййа, паса̄ритам̣ ва̄ ба̄хам̣ самин̃джеййа, евамева – ваггумуда̄йа надийа̄ тӣре антарахита̄ маха̄ване кӯт̣а̄га̄раса̄ла̄йам̣ бхагавато саммукхе па̄турахесум̣. тена кхо пана самайена бхагава̄ а̄нен̃джена сама̄дхина̄ нисинно хоти. атха кхо тесам̣ бхиккхӯнам̣ етадахоси – ‘‘катамена ну кхо бхагава̄ виха̄рена етарахи вихаратӣ’’ти? атха кхо тесам̣ бхиккхӯнам̣ етадахоси – ‘‘а̄нен̃джена кхо бхагава̄ виха̄рена етарахи вихаратӣ’’ти. саббева а̄нен̃джасама̄дхина̄ нисӣдим̣су.

атха кхо а̄йасма̄ а̄нандо абхикканта̄йа раттийа̄, никкханте пат̣хаме йа̄ме, ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ екам̣сам̣ уттара̄сан̇гам̣ [чӣварам̣ (саббаттха)] каритва̄ йена бхагава̄ тенан̃джалим̣ пан̣а̄метва̄ бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘абхикканта̄, бханте, ратти; никкханто пат̣хамо йа̄мо; чиранисинна̄ а̄гантука̄ бхиккхӯ; пат̣исаммодату, бханте, бхагава̄ а̄гантукехи бхиккхӯхӣ’’ти. евам̣ вутте, бхагава̄ тун̣хӣ ахоси.

дутийампи кхо а̄йасма̄ а̄нандо абхикканта̄йа раттийа̄, никкханте маджджхиме йа̄ме, ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ екам̣сам̣ уттара̄сан̇гам̣ каритва̄ йена бхагава̄ тенан̃джалим̣ пан̣а̄метва̄ бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘абхикканта̄, бханте, ратти; никкханто маджджхимо йа̄мо; чиранисинна̄ а̄гантука̄ бхиккхӯ; пат̣исаммодату, бханте, бхагава̄ а̄гантукехи бхиккхӯхӣ’’ти. дутийампи кхо бхагава̄ тун̣хӣ ахоси.

татийампи кхо а̄йасма̄ а̄нандо абхикканта̄йа раттийа̄, никкханте паччхиме йа̄ме, уддхасте арун̣е, нандимукхийа̄ раттийа̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ екам̣сам̣ уттара̄сан̇гам̣ каритва̄ йена бхагава̄ тенан̃джалим̣ пан̣а̄метва̄ бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘абхикканта̄, бханте, ратти; никкханто паччхимо йа̄мо; уддхасто арун̣о; нандимукхӣ ратти; чиранисинна̄ а̄гантука̄ бхиккхӯ; пат̣исаммодату, бханте, бхагава̄, а̄гантукехи бхиккхӯхӣ’’ти.

атха кхо бхагава̄ тамха̄ сама̄дхимха̄ вут̣т̣хахитва̄ а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ а̄мантеси – ‘‘саче кхо твам̣, а̄нанда, джа̄неййа̄си еттакампи те наппат̣ибха̄сеййа [наппат̣ибхеййа (?)]. ахан̃ча, а̄нанда, има̄ни ча пан̃ча бхиккхусата̄ни саббева а̄нен̃джасама̄дхина̄ нисӣдимха̄’’ти.

атха кхо бхагава̄ етаматтхам̣ видитва̄ та̄йам̣ вела̄йам̣ имам̣ уда̄нам̣ уда̄неси –

‘‘йасса джито ка̄макан̣т̣ако,

аккосо ча вадхо ча бандханан̃ча;

паббатова [паббато вийа (сӣ. сйа̄. пӣ.)] со т̣хито анеджо,

сукхадуккхесу на ведхатӣ са бхиккхӯ’’ти. татийам̣;

4. са̄рипуттасуттам̣

24. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. тена кхо пана самайена а̄йасма̄ са̄рипутто бхагавато авидӯре нисинно хоти паллан̇кам̣ а̄бхуджитва̄ уджум̣ ка̄йам̣ пан̣идха̄йа паримукхам̣ сатим̣ упат̣т̣хапетва̄. аддаса̄ кхо бхагава̄ а̄йасмантам̣ са̄рипуттам̣ авидӯре нисиннам̣ паллан̇кам̣ а̄бхуджитва̄ уджум̣ ка̄йам̣ пан̣идха̄йа паримукхам̣ сатим̣ упат̣т̣хапетва̄.

атха кхо бхагава̄ етаматтхам̣ видитва̄ та̄йам̣ вела̄йам̣ имам̣ уда̄нам̣ уда̄неси –

‘‘йатха̄пи паббато село, ачало суппатит̣т̣хито;

евам̣ мохаккхайа̄ бхиккху, паббатова на ведхатӣ’’ти. чатуттхам̣;

5. маха̄моггалла̄насуттам̣

25. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. тена кхо пана самайена а̄йасма̄ маха̄моггалла̄но бхагавато авидӯре нисинно хоти паллан̇кам̣ а̄бхуджитва̄ уджум̣ ка̄йам̣ пан̣идха̄йа ка̄йагата̄йа сатийа̄ аджджхаттам̣ сӯпат̣т̣хита̄йа. аддаса̄ кхо бхагава̄ а̄йасмантам̣ маха̄моггалла̄нам̣ авидӯре нисиннам̣ паллан̇кам̣ а̄бхуджитва̄ уджум̣ ка̄йам̣ пан̣идха̄йа ка̄йагата̄йа сатийа̄ аджджхаттам̣ сӯпат̣т̣хита̄йа.

атха кхо бхагава̄ етаматтхам̣ видитва̄ та̄йам̣ вела̄йам̣ имам̣ уда̄нам̣ уда̄неси –

‘‘сати ка̄йагата̄ упат̣т̣хита̄,

чхасу пхасса̄йатанесу сам̣вуто;

сататам̣ бхиккху сама̄хито,

джан̃н̃а̄ нибба̄наматтано’’ти. пан̃чамам̣;

6. пилиндаваччхасуттам̣

26. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ ра̄джагахе вихарати вел̣уване каландаканива̄пе. тена кхо пана самайена а̄йасма̄ пилиндаваччхо [пилиндиваччхо (сӣ.)] бхиккхӯ васалава̄дена самуда̄чарати. атха кхо самбахула̄ бхиккхӯ йена бхагава̄ тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣдим̣су. екамантам̣ нисинна̄ кхо те бхиккхӯ бхагавантам̣ етадавочум̣ – ‘‘а̄йасма̄, бханте, пилиндаваччхо бхиккхӯ васалава̄дена самуда̄чаратӣ’’ти.

атха кхо бхагава̄ ан̃н̃атарам̣ бхиккхум̣ а̄мантеси – ‘‘ехи твам̣, бхиккху, мама вачанена пилиндаваччхам̣ бхиккхум̣ а̄мантехи – ‘саттха̄ там̣, а̄вусо пилиндаваччха [ваччха (сйа̄.)], а̄мантетӣ’’’ти. ‘‘евам̣, бханте’’ти кхо со бхиккху бхагавато пат̣иссутва̄ йена̄йасма̄ пилиндаваччхо тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ а̄йасмантам̣ пилиндаваччхам̣ етадавоча – ‘‘саттха̄ там̣, а̄вусо пилиндаваччха, а̄мантетӣ’’ти.

‘‘евама̄вусо’’ти кхо а̄йасма̄ пилиндаваччхо тасса бхиккхуно пат̣иссутва̄ йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисиннам̣ кхо а̄йасмантам̣ пилиндаваччхам̣ бхагава̄ етадавоча – ‘‘саччам̣ кира твам̣, ваччха, бхиккхӯ васалава̄дена самуда̄чарасӣ’’ти? ‘‘евам̣, бханте’’ти.

атха кхо бхагава̄ а̄йасмато пилиндаваччхасса пуббенива̄сам̣ манаси каритва̄ бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘ма̄ кхо тумхе, бхиккхаве, ваччхасса бхиккхуно уджджха̄йиттха. на, бхиккхаве, ваччхо досантаро бхиккхӯ васалава̄дена самуда̄чарати. ваччхасса, бхиккхаве, бхиккхуно пан̃ча джа̄тисата̄ни аббокин̣н̣а̄ни бра̄хман̣акуле пачча̄джа̄та̄ни. со тасса васалава̄до дӣгхараттам̣ самуда̄чин̣н̣о [аджджха̄чин̣н̣о (сйа̄. пӣ. ка. ат̣т̣хакатха̄йам̣ па̄т̣хантарам̣)]. тена̄йам̣ ваччхо бхиккхӯ васалава̄дена самуда̄чаратӣ’’ти.

атха кхо бхагава̄ етаматтхам̣ видитва̄ та̄йам̣ вела̄йам̣ имам̣ уда̄нам̣ уда̄неси –

‘‘йамхӣ на ма̄йа̄ васатӣ на ма̄но,

йо вӣталобхо амамо нира̄со;

панун̣н̣акодхо [пан̣уннакодхо (пӣ.)] абхиниббутатто,

со бра̄хман̣о со саман̣о са бхиккхӯ’’ти. чхат̣т̣хам̣;

7. саккуда̄насуттам̣

27. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ ра̄джагахе вихарати вел̣уване каландаканива̄пе. тена кхо пана самайена а̄йасма̄ маха̄кассапо пиппалигуха̄йам̣ вихарати, сатта̄хам̣ екапаллан̇кена нисинно хоти ан̃н̃атарам̣ [нисинно ан̃н̃атарам̣ (сйа̄. ка.)] сама̄дхим̣ сама̄паджджитва̄. атха кхо а̄йасма̄ маха̄кассапо тасса сатта̄хасса аччайена тамха̄ сама̄дхимха̄ вут̣т̣ха̄си. атха кхо а̄йасмато маха̄кассапасса тамха̄ сама̄дхимха̄ вут̣т̣хитасса етадахоси – ‘‘йам̣нӯна̄хам̣ ра̄джагахам̣ пин̣д̣а̄йа пависеййа’’нти.

тена кхо пана самайена пан̃чаматта̄ни девата̄сата̄ни уссуккам̣ а̄панна̄ни хонти а̄йасмато маха̄кассапасса пин̣д̣апа̄тапат̣ила̄бха̄йа. атха кхо а̄йасма̄ маха̄кассапо та̄ни пан̃чаматта̄ни девата̄сата̄ни пат̣иккхипитва̄ пуббан̣хасамайам̣ нива̄сетва̄ паттачӣварама̄да̄йа ра̄джагахам̣ пин̣д̣а̄йа па̄виси.

тена кхо пана самайена сакко дева̄наминдо а̄йасмато маха̄кассапасса пин̣д̣апа̄там̣ да̄тука̄мо хоти. песака̄раван̣н̣ам̣ абхинимминитва̄ тантам̣ вина̄ти. суджа̄ [суджа̄та̄ (сйа̄. пӣ. ка.)] асуракан̃н̃а̄ тасарам̣ пӯрети. атха кхо а̄йасма̄ маха̄кассапо ра̄джагахе сапада̄нам̣ пин̣д̣а̄йа чарама̄но йена саккасса дева̄наминдасса нивесанам̣ тенупасан̇ками. аддаса̄ кхо сакко дева̄наминдо а̄йасмантам̣ маха̄кассапам̣ дӯратова а̄гаччхантам̣. дисва̄на гхара̄ никкхамитва̄ паччугантва̄ хаттхато паттам̣ гахетва̄ гхарам̣ пависитва̄ [пависетва̄ (ка.)] гхат̣ийа̄ оданам̣ уддхаритва̄ паттам̣ пӯретва̄ а̄йасмато маха̄кассапасса ада̄си. со ахоси пин̣д̣апа̄то анекасӯпо анекабйан̃джано анекарасабйан̃джано [анекасӯпарасабйан̃джано (сӣ. пӣ.)]. атха кхо а̄йасмато маха̄кассапасса етадахоси – ‘‘ко ну кхо айам̣ сатто йасса̄йам̣ еварӯпо иддха̄нубха̄во’’ти? атха кхо а̄йасмато маха̄кассапасса етадахоси – ‘‘сакко кхо айам̣ дева̄наминдо’’ти. ити видитва̄ саккам̣ дева̄наминдам̣ етадавоча – ‘‘катам̣ кхо те идам̣, косийа; ма̄ [ма̄ссу (сӣ. сйа̄.)] пунапи еварӯпамака̄сӣ’’ти. ‘‘амха̄кампи, бханте кассапа, пун̃н̃ена аттхо; амха̄кампи пун̃н̃ена каран̣ӣйа’’нти.

атха кхо сакко дева̄наминдо а̄йасмантам̣ маха̄кассапам̣ абхива̄детва̄ падаккхин̣ам̣ катва̄ веха̄сам̣ аббхуггантва̄ а̄ка̄се анталиккхе тиккхаттум̣ уда̄нам̣ уда̄неси – ‘‘ахо да̄нам̣ парамада̄нам̣ [парамам̣ да̄нам̣ (пӣ. ка.)] кассапе суппатит̣т̣хитам̣! ахо да̄нам̣ парамада̄нам̣ кассапе суппатит̣т̣хитам̣!! ахо да̄нам̣ парамада̄нам̣ кассапе суппатит̣т̣хита’’нти!!! ассоси кхо бхагава̄ дибба̄йа сотадха̄туйа̄ висуддха̄йа атиккантама̄нусика̄йа саккасса дева̄наминдасса веха̄сам̣ аббхуггантва̄ а̄ка̄се анталиккхе тиккхаттум̣ уда̄нам̣ уда̄нентасса – ‘‘ахо да̄нам̣ парамада̄нам̣ кассапе суппатит̣т̣хитам̣! ахо да̄нам̣ парамада̄нам̣ кассапе суппатит̣т̣хитам̣!! ахо да̄нам̣ парамада̄нам̣ кассапе суппатит̣т̣хита’’нти!!!

атха кхо бхагава̄ етаматтхам̣ видитва̄ та̄йам̣ вела̄йам̣ имам̣ уда̄нам̣ уда̄неси –

‘‘пин̣д̣апа̄тикасса бхиккхуно,

аттабхарасса анан̃н̃апосино;

дева̄ пихайанти та̄дино,

упасантасса сада̄ сатӣмато’’ти. саттамам̣;

8. пин̣д̣апа̄тикасуттам̣

28. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. тена кхо пана самайена самбахула̄нам̣ бхиккхӯнам̣ паччха̄бхаттам̣ пин̣д̣апа̄тапат̣икканта̄нам̣ карериман̣д̣алама̄л̣е саннисинна̄нам̣ саннипатита̄нам̣ айамантара̄катха̄ удапа̄ди –

‘‘пин̣д̣апа̄тико, а̄вусо, бхиккху пин̣д̣а̄йа чаранто лабхати ка̄лена ка̄лам̣ мана̄пике чаккхуна̄ рӯпе пасситум̣, лабхати ка̄лена ка̄лам̣ мана̄пике сотена садде сотум̣, лабхати ка̄лена ка̄лам̣ мана̄пике гха̄нена гандхе гха̄йитум̣, лабхати ка̄лена ка̄лам̣ мана̄пике дживха̄йа расе са̄йитум̣, лабхати ка̄лена ка̄лам̣ мана̄пике ка̄йена пхот̣т̣хаббе пхуситум̣. пин̣д̣апа̄тико, а̄вусо, бхиккху саккато гарукато ма̄нито пӯджито апачито пин̣д̣а̄йа чарати. ханда̄вусо, майампи пин̣д̣апа̄тика̄ хома. майампи лаччха̄ма ка̄лена ка̄лам̣ мана̄пике чаккхуна̄ рӯпе пасситум̣, майампи лаччха̄ма ка̄лена ка̄лам̣ мана̄пике сотена садде сотум̣, майампи лаччха̄ма ка̄лена ка̄лам̣ мана̄пике гха̄нена гандхе гха̄йитум̣, майампи лаччха̄ма ка̄лена ка̄лам̣ мана̄пике дживха̄йа расе са̄йитум̣, майампи лаччха̄ма ка̄лена ка̄лам̣ мана̄пике ка̄йена пхот̣т̣хаббе пхуситум̣; майампи сакката̄ гаруката̄ ма̄нита̄ пӯджита̄ апачита̄ пин̣д̣а̄йа чарисса̄ма̄’’ти. айан̃чарахи тесам̣ бхиккхӯнам̣ антара̄катха̄ хоти виппаката̄.

атха кхо бхагава̄ са̄йанхасамайам̣ пат̣исалла̄на̄ вут̣т̣хито йена карериман̣д̣алама̄л̣о тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ пан̃н̃атте а̄сане нисӣди. нисаджджа кхо бхагава̄ бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘ка̄йа нуттха, бхиккхаве, етарахи катха̄йа саннисинна̄, ка̄ ча пана во антара̄катха̄ виппаката̄’’ти?

‘‘идха, бханте, амха̄кам̣ паччха̄бхаттам̣ пин̣д̣апа̄тапат̣икканта̄нам̣ карериман̣д̣алама̄л̣е саннисинна̄нам̣ саннипатита̄нам̣ айамантара̄катха̄ удапа̄ди –

‘пин̣д̣апа̄тико, а̄вусо, бхиккху пин̣д̣а̄йа чаранто лабхати ка̄лена ка̄лам̣ мана̄пике чаккхуна̄ рӯпе пасситум̣, лабхати ка̄лена ка̄лам̣ мана̄пике сотена садде сотум̣, лабхати ка̄лена ка̄лам̣ мана̄пике гха̄нена гандхе гха̄йитум̣, лабхати ка̄лена ка̄лам̣ мана̄пике дживха̄йа расе са̄йитум̣, лабхати ка̄лена ка̄лам̣ мана̄пике ка̄йена пхот̣т̣хаббе пхуситум̣. пин̣д̣апа̄тико, а̄вусо, бхиккху саккато гарукато ма̄нито пӯджито апачито пин̣д̣а̄йа чарати. ханда̄вусо, майампи пин̣д̣апа̄тика̄ хома. майампи лаччха̄ма ка̄лена ка̄лам̣ мана̄пике чаккхуна̄ рӯпе пасситум̣…пе… ка̄йена пхот̣т̣хаббе пхуситум̣. майампи сакката̄ гаруката̄ ма̄нита̄ пӯджита̄ апачита̄ пин̣д̣а̄йа чарисса̄ма̄’ти. айам̣ кхо но, бханте, антара̄катха̄ виппаката̄, атха бхагава̄ ануппатто’’ти.

‘‘на кхветам̣, бхиккхаве, тумха̄кам̣ патирӯпам̣ кулапутта̄нам̣ саддха̄ ага̄расма̄ анага̄рийам̣ паббаджита̄нам̣ йам̣ тумхе еварӯпим̣ катхам̣ катхеййа̄тха. саннипатита̄нам̣ во, бхиккхаве, двайам̣ каран̣ӣйам̣ – дхаммӣ ва̄ катха̄ арийо ва̄ тун̣хӣбха̄во’’ти.

атха кхо бхагава̄ етаматтхам̣ видитва̄ та̄йам̣ вела̄йам̣ имам̣ уда̄нам̣ уда̄неси –

‘‘пин̣д̣апа̄тикасса бхиккхуно,

аттабхарасса анан̃н̃апосино;

дева̄ пихайанти та̄дино,

но че саддасилоканиссито’’ти. ат̣т̣хамам̣;

9. сиппасуттам̣

29. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. тена кхо пана самайена самбахула̄нам̣ бхиккхӯнам̣ паччха̄бхаттам̣ пин̣д̣апа̄тапат̣икканта̄нам̣ ман̣д̣алама̄л̣е саннисинна̄нам̣ саннипатита̄нам̣ айамантара̄катха̄ удапа̄ди – ‘‘ко ну кхо, а̄вусо, сиппам̣ джа̄на̄ти? ко ким̣ сиппам̣ сиккхи? катарам̣ сиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’’нти?

таттхекачче евама̄хам̣су – ‘‘хаттхисиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’’нти. екачче евама̄хам̣су – ‘‘ассасиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’’нти. екачче евама̄хам̣су – ‘‘ратхасиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’’нти. екачче евама̄хам̣су – ‘‘дханусиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’’нти. екачче евама̄хам̣су – ‘‘тхарусиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’’нти. екачче евама̄хам̣су – ‘‘мудда̄сиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’’нти. екачче евама̄хам̣су – ‘‘ган̣ана̄сиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’’нти. екачче евама̄хам̣су – ‘‘сан̇кха̄насиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’’нти. екачче евама̄хам̣су – ‘‘лекха̄сиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’’нти. екачче евама̄хам̣су – ‘‘ка̄веййасиппам̣ [ка̄бйасиппам̣ (сйа̄.)] сиппа̄нам̣ агга’’нти. екачче евама̄хам̣су – ‘‘лока̄йатасиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’’нти. екачче евама̄хам̣су – ‘‘кхаттавиджджа̄сиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’’нти. айан̃чарахи тесам̣ бхиккхӯнам̣ антара̄катха̄ хоти виппаката̄.

атха кхо бхагава̄ са̄йанхасамайам̣ пат̣исалла̄на̄ вут̣т̣хито йена ман̣д̣алама̄л̣о тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ пан̃н̃атте а̄сане нисӣди. нисаджджа кхо бхагава̄ бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘ка̄йа нуттха, бхиккхаве, етарахи катха̄йа саннисинна̄, ка̄ ча пана во антара̄катха̄ виппаката̄’’ти?

‘‘идха, бханте, амха̄кам̣ паччха̄бхаттам̣ пин̣д̣апа̄тапат̣икканта̄нам̣ ман̣д̣алама̄л̣е саннисинна̄нам̣ айамантара̄катха̄ удапа̄ди – ‘ко ну кхо, а̄вусо, сиппам̣ джа̄на̄ти? ко ким̣ сиппам̣ сиккхи? катарам̣ сиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’нти?

‘‘таттхекачче евама̄хам̣су – ‘хаттхисиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’нти. екачче евама̄хам̣су – ‘ассасиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’нти; екачче евама̄хам̣су – ‘ратхасиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’нти; екачче евама̄хам̣су – ‘дханусиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’нти; екачче евама̄хам̣су – ‘тхарусиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’нти, екачче евама̄хам̣су – ‘мудда̄сиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’нти екачче евама̄хам̣су – ‘ган̣ана̄сиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’нти; екачче евама̄хам̣су – ‘сан̇кха̄насиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’нти; екачче евама̄хам̣су – ‘лекха̄сиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’нти; екачче евама̄хам̣су – ‘ка̄веййасиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’нти; екачче евама̄хам̣су – ‘лока̄йатасиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’нти; екачче евама̄хам̣су – ‘кхаттавиджджа̄сиппам̣ сиппа̄нам̣ агга’нти. айам̣ кхо но, бханте, антара̄катха̄ хоти виппаката̄, атха бхагава̄ ануппатто’’ти.

‘‘на кхветам̣, бхиккхаве, тумха̄кам̣ патирӯпам̣ кулапутта̄нам̣ саддха̄ ага̄расма̄ анага̄рийам̣ паббаджита̄нам̣ йам̣ тумхе еварӯпим̣ катхам̣ катхеййа̄тха. саннипатита̄нам̣ во, бхиккхаве, двайам̣ каран̣ӣйам̣ – дхаммӣ ва̄ катха̄ арийо ва̄ тун̣хӣбха̄во’’ти.

атха кхо бхагава̄ етаматтхам̣ видитва̄ та̄йам̣ вела̄йам̣ имам̣ уда̄нам̣ уда̄неси –

‘‘асиппаджӣвӣ лаху аттхака̄мо,

йатиндрийо саббадхи виппамутто;

анокаса̄рӣ амамо нира̄со,

хитва̄ ма̄нам̣ екачаро са бхиккхӯ’’ти. навамам̣;

10. локасуттам̣

30. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ урувела̄йам̣ вихарати наджджа̄ неран̃джара̄йа тӣре бодхируккхамӯле пат̣хама̄бхисамбуддхо. тена кхо пана самайена бхагава̄ сатта̄хам̣ екапаллан̇кена нисинно хоти вимуттисукхапат̣исам̣ведӣ.

атха кхо бхагава̄ тасса сатта̄хасса аччайена тамха̄ сама̄дхимха̄ вут̣т̣хахитва̄ буддхачаккхуна̄ локам̣ волокеси. аддаса̄ кхо бхагава̄ буддхачаккхуна̄ волокенто сатте анекехи санта̄пехи сантаппама̄не, анекехи ча парил̣а̄хехи парид̣айхама̄не – ра̄гаджехипи, досаджехипи, мохаджехипи [мохаджехипӣти (саббаттха)].

атха кхо бхагава̄ етаматтхам̣ видитва̄ та̄йам̣ вела̄йам̣ имам̣ уда̄нам̣ уда̄неси –

‘‘айам̣ локо санта̄паджа̄то,

пхассапарето рогам̣ вадати аттато;

йена йена хи ман̃н̃ати [йена хи ман̃н̃ати (сйа̄. пӣ.)],

тато там̣ хоти ан̃н̃атха̄.

‘‘ан̃н̃атха̄бха̄вӣ бхавасатто локо,

бхавапарето бхавамева̄бхинандати;

йадабхинандати там̣ бхайам̣,

йасса бха̄йати там̣ дуккхам̣;

бхававиппаха̄на̄йа кхо панидам̣ брахмачарийам̣ вуссати’’.

‘‘‘йе хи кечи саман̣а̄ ва̄ бра̄хман̣а̄ ва̄ бхавена бхавасса виппамоккхама̄хам̣су, саббе те авиппамутта̄ бхавасма̄’ти вада̄ми. ‘йе ва̄ пана кечи саман̣а̄ ва̄ бра̄хман̣а̄ ва̄ вибхавена бхавасса ниссаран̣ама̄хам̣су, саббе те аниссат̣а̄ бхавасма̄’ти вада̄ми.

‘‘упадхин̃хи пат̣ичча дуккхамидам̣ самбхоти, саббупа̄да̄наккхайа̄ наттхи дуккхасса самбхаво. локамимам̣ пасса; путхӯ авиджджа̄йа парета̄ бхӯта̄ бхӯтарата̄ апаримутта̄; йе хи кечи бхава̄ саббадхи саббаттхата̄йа саббе те бхава̄ аничча̄ дуккха̄ випарин̣а̄мадхамма̄’’ти.

‘‘еваметам̣ йатха̄бхӯтам̣, саммаппан̃н̃а̄йа пассато;

бхаватан̣ха̄ пахӣйати, вибхавам̣ на̄бхинандати.

‘‘саббасо тан̣ха̄нам̣ кхайа̄,

асесавира̄ганиродхо нибба̄нам̣;

тасса ниббутасса бхиккхуно,

анупа̄да̄ [анупа̄да̄на̄ (сӣ.)] пунаббхаво на хоти;

абхибхӯто ма̄ро виджитасан̇га̄мо,

упаччага̄ саббабхава̄ни та̄дӣ’’ти. дасамам̣;

нандавагго татийо нит̣т̣хито.