15-16. бхава-вибхавадит̣т̣хиниддесо

148. олӣйана̄бхинивесо бхавадит̣т̣хи. атидха̄вана̄бхинивесо вибхавадит̣т̣хи. асса̄дадит̣т̣хийа̄ пан̃чатим̣са̄йа а̄ка̄рехи абхинивесо кати бхавадит̣т̣хийо, кати вибхавадит̣т̣хийо? атта̄нудит̣т̣хийа̄ вӣсатийа̄ а̄ка̄рехи абхинивесо кати бхавадит̣т̣хийо кати вибхавадит̣т̣хийо…пе… локава̄дапат̣исам̣йутта̄йа дит̣т̣хийа̄ ат̣т̣хахи а̄ка̄рехи абхинивесо кати бхавадит̣т̣хийо кати вибхавадит̣т̣хийо?

асса̄дадит̣т̣хийа̄ пан̃чатим̣са̄йа а̄ка̄рехи абхинивесо сийа̄ бхавадит̣т̣хийо, сийа̄ вибхавадит̣т̣хийо. атта̄нудит̣т̣хийа̄ вӣсатийа̄ а̄ка̄рехи абхинивесо паннараса бхавадит̣т̣хийо, пан̃ча вибхавадит̣т̣хийо. миччха̄дит̣т̣хийа̄ дасахи а̄ка̄рехи абхинивесо сабба̄ва та̄ вибхавадит̣т̣хийо. сакка̄йадит̣т̣хийа̄ вӣсатийа̄ а̄ка̄рехи абхинивесо паннараса бхавадит̣т̣хийо, пан̃ча вибхавадит̣т̣хийо. сакка̄йаваттхука̄йа сассатадит̣т̣хийа̄ паннарасахи а̄ка̄рехи абхинивесо сабба̄ва та̄ бхавадит̣т̣хийо. сакка̄йаваттхука̄йа уччхедадит̣т̣хийа̄ пан̃чаха̄ка̄рехи абхинивесо сабба̄ва та̄ вибхавадит̣т̣хийо.

‘‘сассато локо’’ти – антагга̄хика̄йа дит̣т̣хийа̄ пан̃чаха̄ка̄рехи абхинивесо сабба̄ва та̄ бхавадит̣т̣хийо. ‘‘асассато локо’’ти – антагга̄хика̄йа дит̣т̣хийа̄ пан̃чаха̄ка̄рехи абхинивесо сабба̄ва та̄ вибхавадит̣т̣хийо. ‘‘антава̄ локо’’ти – антагга̄хика̄йа дит̣т̣хийа̄ пан̃чаха̄ка̄рехи абхинивесо сийа̄ бхавадит̣т̣хийо, сийа̄ вибхавадит̣т̣хийо. ‘‘анантава̄ локо’’ти – антагга̄хика̄йа дит̣т̣хийа̄ пан̃чаха̄ка̄рехи абхинивесо сийа̄ бхавадит̣т̣хийо, сийа̄ вибхавадит̣т̣хийо. ‘‘там̣ джӣвам̣ там̣ сарӣра’’нти – антагга̄хика̄йа дит̣т̣хийа̄ пан̃чаха̄ка̄рехи абхинивесо сабба̄ва та̄ вибхавадит̣т̣хийо. ‘‘ан̃н̃ам̣ джӣвам̣ ан̃н̃ам̣ сарӣра’’нти – антагга̄хика̄йа дит̣т̣хийа̄ пан̃чаха̄ка̄рехи абхинивесо сабба̄ва та̄ бхавадит̣т̣хийо. ‘‘хоти татха̄гато парам̣ маран̣а̄’’ти – антагга̄хика̄йа дит̣т̣хийа̄ пан̃чаха̄ка̄рехи абхинивесо сабба̄ва та̄ бхавадит̣т̣хийо. ‘‘на хоти татха̄гато парам̣ маран̣а̄’’ти – антагга̄хика̄йа дит̣т̣хийа̄ пан̃чаха̄ка̄рехи абхинивесо сабба̄ва та̄ вибхавадит̣т̣хийо. ‘‘хоти ча на ча хоти татха̄гато парам̣ маран̣а̄’’ти – антагга̄хика̄йа дит̣т̣хийа̄ пан̃чаха̄ка̄рехи абхинивесо сийа̄ бхавадит̣т̣хийо, сийа̄ вибхавадит̣т̣хийо ‘‘нева хоти на на хоти татха̄гато парам̣ маран̣а̄’’ти – антагга̄хика̄йа дит̣т̣хийа̄ пан̃чаха̄ка̄рехи абхинивесо сийа̄ бхавадит̣т̣хийо, сийа̄ вибхавадит̣т̣хийо.

пуббанта̄нудит̣т̣хийа̄ ат̣т̣ха̄расахи а̄ка̄рехи абхинивесо сийа̄ бхавадит̣т̣хийо, сийа̄ вибхавадит̣т̣хийо. апаранта̄нудит̣т̣хийа̄ чатучатта̄рӣса̄йа а̄ка̄рехи абхинивесо сийа̄ бхавадит̣т̣хийо, сийа̄ вибхавадит̣т̣хийо. сан̃н̃оджаника̄йа дит̣т̣хийа̄ ат̣т̣ха̄расахи а̄ка̄рехи абхинивесо сийа̄ бхавадит̣т̣хийо, сийа̄ вибхавадит̣т̣хийо. аханти – ма̄навинибандха̄йа дит̣т̣хийа̄ ат̣т̣ха̄расахи а̄ка̄рехи абхинивесо сабба̄ва та̄ вибхавадит̣т̣хийо. маманти – ма̄навинибандха̄йа дит̣т̣хийа̄ ат̣т̣ха̄расахи а̄ка̄рехи абхинивесо сабба̄ва та̄ бхавадит̣т̣хийо. аттава̄дапат̣исам̣йутта̄йа дит̣т̣хийа̄ вӣсатийа̄ а̄ка̄рехи абхинивесо паннараса бхавадит̣т̣хийо, пан̃ча вибхавадит̣т̣хийо. локава̄дапат̣исам̣йутта̄йа дит̣т̣хийа̄ ат̣т̣хахи а̄ка̄рехи абхинивесо сийа̄ бхавадит̣т̣хийо, сийа̄ вибхавадит̣т̣хийо.

сабба̄ва та̄ дит̣т̣хийо асса̄дадит̣т̣хийо. сабба̄ва та̄ дит̣т̣хийо атта̄нудит̣т̣хийо. сабба̄ва та̄ дит̣т̣хийо миччха̄дит̣т̣хийо. сабба̄ва та̄ дит̣т̣хийо сакка̄йадит̣т̣хийо. сабба̄ва та̄ дит̣т̣хийо антагга̄хика̄ дит̣т̣хийо. сабба̄ва та̄ дит̣т̣хийо сан̃н̃оджаника̄ дит̣т̣хийо. сабба̄ва та̄ дит̣т̣хийо аттава̄дапат̣исам̣йутта̄ дит̣т̣хийо.

бхаван̃ча дит̣т̣хим̣ вибхаван̃ча дит̣т̣хим̣, етам̣ двайам̣ таккика̄ ниссита̄се;

тесам̣ ниродхамхи на хаттхи н̃а̄н̣ам̣, йаттха̄йам̣ локо випарӣтасан̃н̃ӣти.

149. ‘‘двӣхи, бхиккхаве, дит̣т̣хигатехи парийут̣т̣хита̄ деваманусса̄ олӣйанти [олийанти (сйа̄. ка.) итиву. 49 пасситабба̄] еке, атидха̄ванти еке; чаккхуманто ча пассанти. катхан̃ча, бхиккхаве, олӣйанти еке? бхава̄ра̄ма̄, бхиккхаве, деваманусса̄ бхаварата̄ бхавасаммудита̄. тесам̣ бхаваниродха̄йа дхамме десийама̄не читтам̣ на паккхандати на пасӣдати на сантит̣т̣хати на̄дхимуччати. евам̣ кхо, бхиккхаве, олӣйанти еке.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, атидха̄ванти еке? бхавенева кхо панеке ат̣т̣ӣйама̄на̄ [ат̣т̣ийама̄на̄ (сйа̄. ка.) итиву. 49 пасситабба̄] хара̄йама̄на̄ джигуччхама̄на̄ вибхавам̣ абхинанданти – ‘‘йато кира, бхо, айам̣ атта̄ ка̄йасса бхеда̄ парам̣ маран̣а̄ уччхиджджати винассати на хоти парам̣ маран̣а̄, етам̣ сантам̣ етам̣ пан̣ӣтам̣ етам̣ йа̄тха̄ванти. евам̣ кхо, бхиккхаве, атидха̄ванти еке.

‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, чаккхуманто ча пассанти? идха, бхиккхаве, бхиккху бхӯтам̣ бхӯтато пассати. бхӯтам̣ бхӯтато дисва̄ бхӯтасса ниббида̄йа вира̄га̄йа ниродха̄йа пат̣ипанно хоти. евам̣ кхо, бхиккхаве, чаккхуманто ча пассанти.

‘‘йо [айам̣ га̄тха̄ итиву. 49 диссати] бхӯтам̣ бхӯтато дисва̄, бхӯтасса ча атиккамам̣;

йатха̄бхӯтедхимуччати, бхаватан̣ха̄ париккхайа̄.

‘‘са ве бхӯтапарин̃н̃а̄то, вӣтатан̣хо бхава̄бхаве;

бхӯтасса вибхава̄ бхиккху, на̄гаччхати пунаббхава’’нти.

150. тайо пуггала̄ випаннадит̣т̣хӣ, тайо пуггала̄ сампаннадит̣т̣хӣ. катаме тайо пуггала̄ випаннадит̣т̣хӣ? титтхийо ча, титтхийаса̄вако ча, йо ча миччха̄дит̣т̣хико – име тайо пуггала̄ випаннадит̣т̣хӣ.

катаме тайо пуггала̄ сампаннадит̣т̣хӣ? татха̄гато ча, татха̄гатаса̄вако ча, йо ча самма̄дит̣т̣хико – име тайо пуггала̄ сампаннадит̣т̣хӣ.

‘‘кодхано упана̄хӣ ча, па̄памаккхӣ ча йо наро;

випаннадит̣т̣хи ма̄йа̄вӣ, там̣ джан̃н̃а̄ васало ити’’ [име (сйа̄.) су. ни. 116 пасситабба̄].

аккодхано анупана̄хӣ, висуддхо [амаккхӣ (сйа̄.) ат̣т̣хакатха̄ олокетабба̄] суддхатам̣ гато;

сампаннадит̣т̣хи медха̄вӣ, там̣ джан̃н̃а̄ арийо итӣти.

тиссо випаннадит̣т̣хийо, тиссо сампаннадит̣т̣хийо. катама̄ тиссо випаннадит̣т̣хийо? етам̣ мама̄ти – випаннадит̣т̣хи. есохамасмӣти – випаннадит̣т̣хи. есо ме атта̄ти – випаннадит̣т̣хи. има̄ тиссо випаннадит̣т̣хийо.

катама̄ тиссо сампаннадит̣т̣хийо? нетам̣ мама̄ти – сампаннадит̣т̣хи. несохамасмӣти – сампаннадит̣т̣хи. на месо атта̄ти – сампаннадит̣т̣хи. има̄ тиссо сампаннадит̣т̣хийо.

етам̣ мама̄ти – ка̄ дит̣т̣хи, кати дит̣т̣хийо, катаманта̄нуггахита̄ та̄ дит̣т̣хийо? есохамасмӣти – ка̄ дит̣т̣хи, кати дит̣т̣хийо, катаманта̄нуггахита̄ та̄ дит̣т̣хийо? есо ме атта̄ти – ка̄ дит̣т̣хи, кати дит̣т̣хийо, катаманта̄нуггахита̄ та̄ дит̣т̣хийо?

етам̣ мама̄ти – пуббанта̄нудит̣т̣хи. ат̣т̣ха̄раса дит̣т̣хийо. пуббанта̄нуггахита̄ та̄ дит̣т̣хийо. есохамасмӣти – апаранта̄нудит̣т̣хи. чатучатта̄рӣсам̣ дит̣т̣хийо. апаранта̄нуггахита̄ та̄ дит̣т̣хийо. есо ме атта̄ти – вӣсативаттхука̄ атта̄нудит̣т̣хи. вӣсативаттхука̄ сакка̄йадит̣т̣хи. сакка̄йадит̣т̣хиппамукха̄ни [сакка̄йадит̣т̣хиппамукхена (сйа̄.)] два̄сат̣т̣хи дит̣т̣хигата̄ни. пуббанта̄паранта̄нуггахита̄ та̄ дит̣т̣хийо.

151. ‘‘йе кечи, бхиккхаве, майи нит̣т̣хам̣ гата̄, саббе те дит̣т̣хисампанна̄. тесам̣ дит̣т̣хисампанна̄нам̣ пан̃чаннам̣ идха нит̣т̣ха̄, пан̃чаннам̣ идха виха̄йа нит̣т̣ха̄. катамесам̣ пан̃чаннам̣ идха нит̣т̣ха̄? саттаккхаттупарамасса, колам̣коласса, екабӣджисса, сакада̄га̄мисса, йо ча дит̣т̣хева дхамме араха̄ – имесам̣ пан̃чаннам̣ идха нит̣т̣ха̄.

‘‘катамесам̣ пан̃чаннам̣ идха виха̄йа нит̣т̣ха̄? антара̄паринибба̄йисса, упахаччапаринибба̄йисса, асан̇кха̄рапаринибба̄йисса, сасан̇кха̄рапаринибба̄йисса, уддхам̣сотасса, аканит̣т̣хага̄мино – имесам̣ пан̃чаннам̣ идха виха̄йа нит̣т̣ха̄.

‘‘йе кечи, бхиккхаве, майи нит̣т̣хам̣ гата̄, саббе те дит̣т̣хисампанна̄. тесам̣ дит̣т̣хисампанна̄нам̣ имесам̣ пан̃чаннам̣ идха нит̣т̣ха̄, имесам̣ пан̃чаннам̣ идха виха̄йа нит̣т̣ха̄.

‘‘йе кечи, бхиккхаве, майи авеччаппасанна̄, саббе те сота̄панна̄. тесам̣ сота̄панна̄нам̣ пан̃чаннам̣ идха нит̣т̣ха̄, пан̃чаннам̣ идха виха̄йа нит̣т̣ха̄. катамесам̣ пан̃чаннам̣ идха нит̣т̣ха̄? саттаккхаттупарамасса, колам̣коласса, екабӣджисса, сакада̄га̄мисса, йо ча дит̣т̣хева дхамме араха̄ – имесам̣ пан̃чаннам̣ идха нит̣т̣ха̄.

‘‘катамесам̣ пан̃чаннам̣ идха виха̄йа нит̣т̣ха̄? антара̄паринибба̄йисса, упахаччапаринибба̄йисса, асан̇кха̄рапаринибба̄йисса, сасан̇кха̄рапаринибба̄йисса, уддхам̣сотасса, аканит̣т̣хага̄мино – имесам̣ пан̃чаннам̣ идха виха̄йа нит̣т̣ха̄.

‘‘йе кечи, бхиккхаве, майи авеччаппасанна̄, саббе те сота̄панна̄. тесам̣ сота̄панна̄нам̣ имесам̣ пан̃чаннам̣ идха нит̣т̣ха̄. имесам̣ пан̃чаннам̣ идха виха̄йа нит̣т̣ха̄ти’’.

бхававибхавадит̣т̣хиниддесо сол̣асамо.

дит̣т̣хикатха̄ нит̣т̣хита̄.