4. падасодхаммасиккха̄падаван̣н̣ана̄

44. чатуттхасиккха̄паде – аппатисса̄ти аппатиссава̄. упа̄сака̄ти вутте вачанампи на сотука̄ма̄; ана̄дара̄ти аттхо. аппатиссайа̄ ва̄ анӣчавуттиноти аттхо. асабха̄гавуттика̄ти висабха̄гаджӣвика̄, йатха̄ бхиккхӯсу ваттитаббам̣; евам̣ аппаваттавуттиноти аттхо.

45. падасо дхаммам̣ ва̄чеййа̄ти екато падам̣ падам̣ дхаммам̣ ва̄чеййа; кот̣т̣ха̄сам̣ кот̣т̣ха̄сам̣ ва̄чеййа̄ти аттхо. йасма̄ пана там̣ кот̣т̣ха̄сана̄макам̣ падам̣ чатуббидхам̣ хоти, тасма̄ там̣ дассетум̣ ‘‘падам̣ анупадам̣ анваккхарам̣ анубйан̃джана’’нти падабха̄джанам̣ вуттам̣. таттха паданти еко га̄тха̄па̄до адхиппето. анупаданти дутийапа̄до. анваккхаранти екекамаккхарам̣. анубйан̃джананти пуримабйан̃джанена садисам̣ паччха̄бйан̃джанам̣. йам̣ кин̃чи ва̄ екамаккхарам̣ анваккхарам̣, аккхарасамӯхо анубйан̃джанам̣, аккхара̄нубйан̃джанасамӯхо падам̣. пат̣хамападам̣ падамева, дутийам̣ анупаданти еваметтха на̄на̄каран̣ам̣ ведитаббам̣.

ида̄ни падам̣ на̄ма екато пат̣т̣хапетва̄ екато оса̄пентӣти га̄тха̄бандхам̣ дхаммам̣ ва̄ченто ‘‘манопуббан̇гама̄ дхамма̄’’ти екамекам̣ падам̣ са̄ман̣ерена саддхим̣ екато а̄рабхитва̄ екатойева нит̣т̣ха̄пети. евам̣ ва̄чентасса падаган̣ана̄йа па̄читтийа̄ ведитабба̄. анупадам̣ на̄ма па̄т̣еккам̣ пат̣т̣хапетва̄ екато оса̄пентӣти тхерена ‘‘манопуббан̇гама̄ дхамма̄’’ти вутте са̄ман̣еро там̣ падам̣ апа̄пун̣итва̄ ‘‘маносет̣т̣ха̄ маномайа̄’’ти дутийападам̣ екато бхан̣ати, име па̄т̣еккам̣ пат̣т̣хапетва̄ екато оса̄пенти на̄ма. евам̣ ва̄чентасса̄пи анупадаган̣ана̄йа па̄читтийа̄. анваккхарам̣ на̄ма рӯпам̣ аниччанти вуччама̄но ‘‘рӯ’’ти опа̄тетӣти ‘‘рӯпам̣ аниччанти бхан̣а са̄ман̣ера̄’’ти вуччама̄но рӯка̄раматтамева екато ватва̄ тит̣т̣хати. евам̣ ва̄чентасса̄пи анваккхараган̣ана̄йа па̄читтийа̄. га̄тха̄бандхепи ча еса найо лаббхатийева. анубйан̃джанам̣ на̄ма рӯпам̣ аниччанти вуччама̄но ведана̄ аничча̄ти саддам̣ ниччха̄ретӣти ‘‘рӯпам̣, бхиккхаве, аниччам̣, ведана̄ аничча̄’’ти имам̣ суттам̣ ва̄чайама̄но тхерена ‘‘рӯпам̣ аничча’’нти вуччама̄но са̄ман̣еро сӣгхапан̃н̃ата̄йа ‘‘ведана̄ аничча̄’’ти имам̣ аниччападам̣ тхерасса ‘‘рӯпам̣ аничча’’нти етена аниччападена саддхим̣ екато бхан̣анто ва̄чам̣ ниччха̄рети. евам̣ ва̄чентасса̄пи анубйан̃джанаган̣ана̄йа па̄читтийа̄. айам̣ панеттха сан̇кхепо – имесу пада̄дӣсу йам̣ йам̣ екато бхан̣ати тена тена а̄паттим̣ а̄паджджатӣти.

буддхабха̄ситоти сакалам̣ винайапит̣акам̣ абхидхаммапит̣акам̣ дхаммападам̣ чарийа̄пит̣акам̣ уда̄нам̣ итивуттакам̣ джа̄такам̣ суттанипа̄то вима̄наваттху петаваттху брахмаджа̄ла̄дӣни ча сутта̄ни. са̄вакабха̄ситоти чатупарисапарийа̄паннехи са̄вакехи бха̄сито анан̇ган̣асамма̄дит̣т̣хианума̄насуттачул̣аведалламаха̄ведалла̄дико. исибха̄ситоти ба̄хирапарибба̄джакехи бха̄сито сакало парибба̄джакавагго, ба̄варийасса антева̄сика̄нам̣ сол̣асаннам̣ бра̄хман̣а̄нам̣ пуччха̄ти евама̄ди. девата̄бха̄ситоти девата̄хи бха̄сито; со девата̄сам̣йуттадевапуттасам̣йуттама̄расам̣йуттабрахмасам̣йуттасаккасам̣йутта̄дивасена ведитаббо.

аттхӯпасан̃хитоти ат̣т̣хакатха̄ниссито. дхаммӯпасан̃хитоти па̄л̣иниссито; убхайена̄пи виват̣т̣ӯпанисситамева вадати. кин̃ча̄пи виват̣т̣ӯпанисситам̣ вадати, тиссо сан̇гӣтийо а̄рул̣хадхаммам̣йева пана падасо ва̄чентасса а̄патти. виват̣т̣ӯпанисситепи на̄на̄бха̄са̄васена га̄тха̄силокабандха̄дӣхи абхисан̇кхате ана̄патти. тиссо сан̇гӣтийо ана̄рул̣хепи кулумбасуттам̣ ра̄джова̄дасуттам̣ тиккхиндрийам̣ чатупариват̣т̣ам̣ нандопананданти ӣдисе а̄паттийева. апала̄ладаманампи вуттам̣, маха̄паччарийампана пат̣исиддхам̣. мен̣д̣акамилиндапан̃хесу тхерасса сакапат̣ибха̄не ана̄патти, йам̣ ран̃н̃о сан̃н̃а̄панаттхам̣ а̄харитва̄ вуттам̣, таттха а̄патти. ван̣н̣апит̣акаан̇гулима̄лапит̣акарат̣т̣хапа̄лагааджатаа̄л̣авакагаджджитагул̣хамаггагул̣хавессантарагул̣хавинайаведаллапит̣ака̄ни пана абуддхавачана̄нийева̄ти вуттам̣. сӣлӯпадесо на̄ма дхаммасена̄патина̄ вуттоти ваданти, тасмим̣ а̄паттийева. ан̃н̃а̄нипи маггакатха̄а̄рамман̣акатха̄буддхикадан̣д̣ака н̃а̄н̣аваттхуасубхакатха̄дӣни аттхи, тесу саттатим̣са бодхипаккхийадхамма̄ вибхатта̄, дхутан̇гапан̃хе пат̣ипада̄ вибхатта̄; тасма̄ тесу а̄паттӣти вуттам̣. маха̄паччарийа̄дӣсу пана сан̇гӣтим̣ ана̄рул̣хесу ра̄джова̄датиккхиндрийачатупариват̣т̣анандопанандакулумбасуттесуйева а̄паттӣти ватва̄ авасесесу йам̣ буддхавачанато а̄харитва̄ вуттам̣, тадева а̄паттиваттху хоти, на итаранти айаматтхо париггахито.

48. екато уддиса̄пентоти анупасампаннена саддхим̣ екато уддесам̣ ган̣хантопи екато вадати ана̄паттӣти аттхо.

татра̄йам̣ виниччхайо – упасампанно ча анупасампанно ча нисӣдитва̄ уддиса̄пенти. а̄чарийо нисинна̄нам̣ бхан̣а̄мӣти техи саддхим̣ екато вадати, а̄чарийасса а̄патти. анупасампаннена саддхим̣ ган̣хантасса ана̄патти. двепи т̣хита̄ ган̣ханти, есева найо. дахарабхиккху нисинно, са̄ман̣еро т̣хито, нисиннасса бхан̣а̄мӣти бхан̣ато ана̄патти. саче дахаро тит̣т̣хати, итаро нисӣдати, т̣хитасса бхан̣а̄мӣти бхан̣атопи ана̄патти. саче бахӯнам̣ бхиккхӯнам̣ антаре еко са̄ман̣еро нисинно хоти, тасмим̣ нисинне падасо дхаммам̣ ва̄чентасса а̄чарийасса ачиттака̄патти. саче са̄ман̣еро упача̄рам̣ мун̃читва̄ т̣хито ва̄ нисинно ва̄ хоти, йесам̣ ва̄чети, тесу апарийа̄паннатта̄ екена диса̄бха̄гена пала̄йанакагантхам̣ на̄ма ган̣ха̄тӣти сан̇кхйам̣ гаччхати, тасма̄ ана̄патти. екато саджджха̄йам̣ каронтопи анупасампаннена саддхим̣ упасампанно екато саджджха̄йам̣ каронто тена саддхим̣йева бхан̣ати, ана̄патти. анупасампаннасса сантике уддесам̣ ган̣хантассапи тена саддхим̣ екато бхан̣антасса ана̄патти. айампи хи екато саджджха̄йам̣ каротиччева сан̇кхйам̣ гаччхати.

йебхуййена пагун̣ам̣ гантхам̣ бхан̣антам̣ опа̄тетӣти саче екага̄тха̄йа еко па̄до на а̄гаччхати, сесам̣ а̄гаччхати, айам̣ йебхуййена пагун̣агантхо на̄ма. етена найена суттепи ведитаббо. там̣ опа̄тентасса евам̣ бхан̣а̄хӣти екатопи бхан̣антасса ана̄патти. оса̄рентам̣ опа̄тетӣти суттам̣ учча̄рентам̣ парисамаджджхе парисан̇кама̄нам̣ евам̣ вадехӣти тена саддхим̣ екатопи вадантасса ана̄патти. йам̣ пана маха̄паччарийа̄дӣсу ‘‘майа̄ саддхим̣ ма̄ вада̄’’ти вутто йади вадати, ‘‘ана̄паттӣ’’ти вуттам̣, там̣ маха̄ат̣т̣хакатха̄йам̣ наттхи, наттхибха̄войева часса йутто. касма̄? кирийасамут̣т̣ха̄натта̄. итаратха̄ хи кирийа̄кирийам̣ бхавеййа. сесам̣ утта̄наттхамева.

падасодхаммасамут̣т̣ха̄нам̣ – ва̄чато ча ва̄ча̄читтато ча самут̣т̣ха̄ти, кирийам̣, носан̃н̃а̄вимоккхам̣, ачиттакам̣, пан̣н̣аттиваджджам̣, вачӣкаммам̣, тичиттам̣, тиведананти.

падасодхаммасиккха̄падам̣ чатуттхам̣.