2. парийа̄йасуттаван̣н̣ана̄
233. дутийе самбахула̄ти винайапарийа̄йена тайо джана̄ самбахула̄ти вуччанти, тато парам̣ сан̇гхо. суттантапарийа̄йена тайо тайо ева, тато уддхам̣ самбахула̄. идха суттантапарийа̄йена самбахула̄ти ведитабба̄. пин̣д̣а̄йа пависим̣сӯти пин̣д̣а̄йа павит̣т̣ха̄. те пана на та̄ва павит̣т̣ха̄, ‘‘пависисса̄ма̄’’ти никкхантатта̄ пана пависим̣сӯти вутта̄. йатха̄ ким̣? йатха̄ ‘‘га̄мам̣ гамисса̄мӣ’’ти никкхантапурисо там̣ га̄мам̣ апаттопи ‘‘кахам̣ иттханна̄мо’’ти вутте ‘‘га̄мам̣ гато’’ти вуччати, евам̣. парибба̄джака̄нам̣ а̄ра̄моти джетаванасса авидӯре ан̃н̃атиттхийа̄нам̣ парибба̄джака̄нам̣ а̄ра̄мо аттхи, там̣ сандха̄йетам̣ вуттам̣. саман̣о а̄вусоти а̄вусо тумха̄кам̣ саттха̄ саман̣о готамо.
майампи кхо а̄вусо са̄вака̄нам̣ евам̣ дхаммам̣ десема̄ти титтхийа̄нам̣ самайе ‘‘пан̃ча нӣваран̣а̄ паха̄табба̄, сатта боджджхан̇га̄ бха̄ветабба̄’’ти етам̣ наттхи. те пана а̄ра̄мам̣ гантва̄ парисапарийанте т̣хатва̄ ан̃н̃ам̣ олокенто вийа ан̃н̃авихитака̄ вийа хутва̄ бхагавато дхаммадесанам̣ сун̣анти. тато ‘‘саман̣о готамо ‘идам̣ паджахатха идам̣ бха̄ветха̄’ти вадатӣ’’ти саллаккхетва̄ аттано а̄ра̄мам̣ гантва̄ а̄ра̄мамаджджхе а̄санам̣ пан̃н̃а̄петва̄ упат̣т̣ха̄йакаупат̣т̣ха̄йика̄хи паривута̄ сӣсам̣ уккхипитва̄ ка̄йам̣ унна̄метва̄ аттано сайамбхӯн̃а̄н̣ена пат̣ивиддха̄ка̄рам̣ дассента̄ – ‘‘пан̃ча нӣваран̣а̄ на̄ма паха̄табба̄, сатта боджджхан̇га̄ на̄ма бха̄ветабба̄’’ти катхенти.
идха но а̄вусоти еттха идха̄ти имасмим̣ пан̃н̃а̄пане. ко висесоти ким̣ адхикам̣? ко адхиппайа̄соти ко адхикаппайого? ким̣ на̄на̄каран̣анти ким̣ на̄наттам̣? дхаммадесана̄йа ва̄ дхаммадесананти йадидам̣ саман̣асса ва̄ готамасса дхаммадесана̄йа саддхим̣ амха̄кам̣ дхаммадесанам̣, амха̄кам̣ ва̄ дхаммадесана̄йа саддхим̣ саман̣асса готамасса дхаммадесанам̣ а̄раббха на̄на̄каран̣ам̣ вуччеййа, там̣ кинна̄ма̄ти ваданти. дутийападепи есева найо.
нева абхинандим̣сӯти ‘‘евамева’’нти на сампат̣иччхим̣су. наппат̣иккосим̣сӯти ‘‘найидам̣ ева’’нти на пат̣иседхим̣су. ким̣ пана те пахонта̄ евам̣ акам̣су, уда̄ху аппахонта̄ти? пахонта̄. на хи те еттакам̣ катхам̣ катхетум̣ на сакконти ‘‘а̄вусо тумха̄кам̣ самайе пан̃ча нӣваран̣а̄ паха̄табба̄ на̄ма наттхи, сатта боджджхан̇га̄ бха̄ветабба̄ на̄ма наттхӣ’’ти. евам̣ пана тесам̣ ахоси – ‘‘аттхи но етам̣ катха̄па̄бхатам̣, майам̣ етам̣ саттху а̄рочесса̄ма, атха но саттха̄ мадхурадхаммадесанам̣ десессатӣ’’ти.
парийа̄йоти ка̄ран̣ам̣. на чева сампа̄йиссантӣти сампа̄детва̄ катхетум̣ на саккхиссанти. уттарин̃ча вигха̄танти асампа̄йанато уттаримпи дуккхам̣ а̄паджджиссанти. сампа̄детва̄ катхетум̣ асакконта̄нан̃хи дуккхам̣ уппаджджати. йатха̄ там̣, бхиккхаве, ависайасминти еттха танти нипа̄таматтам̣, йатха̄ти ка̄ран̣авачанам̣, йасма̄ ависайе пан̃хо пуччхитоти аттхо. садевакети саха девехи садеваке. сама̄рака̄дӣсупи есева найо. евам̣ тӣн̣и т̣ха̄на̄ни локе паккхипитва̄ две паджа̄йа̄ти, пан̃чахипи сатталокамева парийа̄дийитва̄ етасмим̣ садевака̄дибхеде локе девам̣ ва̄ мануссам̣ ва̄ на саманупасса̄мӣти дӣпети. ито ва̄ пана сутва̄ти ито ва̄ пана мама са̄санато сутва̄. ито сутва̄ хи татха̄гато татха̄гатаса̄вакопи а̄ра̄дхеййа, паритосеййа, ан̃н̃атха̄ а̄ра̄дхана̄ на̄ма наттхӣти дассети.
ида̄ни аттано тесам̣ пан̃ха̄нам̣ веййа̄каран̣ена читта̄ра̄дханам̣ дассенто катамо ча бхиккхаве парийа̄йотиа̄дима̄ха. таттха аджджхаттам̣ ка̄маччхандоти аттано пан̃чаккхандхе а̄раббха уппанначхандара̄го. бахиддха̄ ка̄маччхандоти паресам̣ пан̃чаккхандхе а̄раббха уппанначхандара̄го. уддесам̣ гаччхатӣти ган̣анам̣ гаччхати. аджджхаттам̣ бйа̄па̄доти аттано хаттхапа̄да̄дӣсу уппаннапат̣игхо. бахиддха̄ бйа̄па̄доти паресам̣ тесу уппаннапат̣игхо. аджджхаттам̣ дхаммесу вичикиччха̄ти аттано кхандхесу вимати. бахиддха̄ дхаммесу вичикиччха̄ти бахиддха̄ ат̣т̣хасу т̣ха̄несу маха̄вичикиччха̄. аджджхаттам̣ дхаммесу сатӣти аджджхаттике сан̇кха̄ре пат̣игган̣хантасса уппанна̄ сати. бахиддха̄ дхаммесу сатӣти бахиддха̄ сан̇кха̄ре паригган̣хантасса уппанна̄ сати. дхаммавичайасамбоджджхан̇гепи есева найо.
ка̄йиканти чан̇камам̣ адхит̣т̣хахантасса уппаннавӣрийам̣. четасиканти – ‘‘на та̄ва̄хам̣ имам̣ паллан̇кам̣ бхиндисса̄ми, йа̄ва ме анупа̄да̄йа а̄савехи читтам̣ вимуччиссатӣ’’ти евам̣ ка̄йапайогам̣ вина̄ уппаннавӣрийам̣. ка̄йаппассаддхӣти тин̣н̣ам̣ кхандха̄нам̣ даратхапассаддхи. читтаппассаддхӣти вин̃н̃а̄н̣аккхандхасса даратхапассаддхи. упеккха̄самбоджджхан̇ге сатисамбоджджхан̇гасадисова виниччхайо.
имасмим̣ сутте миссакасамбоджджхан̇га̄ катхита̄. етесу хи аджджхаттадхаммесу сати, павичайо, упеккха̄ти име аттано кхандха̄рамман̣атта̄ локийа̄ва хонти, татха̄ маггам̣ апаттам̣ ка̄йикавӣрийам̣. авитаккаавича̄ра̄ пана пӣтисама̄дхӣ кин̃ча̄пи рӯпа̄вачара̄ хонти, рӯпа̄вачаре пана боджджхан̇га̄ на лаббхантӣти локуттара̄ва хонти. йе ча тхера̄ брахмавиха̄равипассана̄па̄дакаджджха̄на̄дӣсу боджджхан̇ге уддхаранти, тесам̣ матена рӯпа̄вачара̄пи арӯпа̄вачара̄пи хонти. боджджхан̇гесу хи арӯпа̄вачаре пӣтийева екантена на лаббхати, сеса̄ чха миссака̄ва хонтӣти. десана̄парийоса̄не кечи бхиккхӯ сота̄панна̄ джа̄та̄, кечи сакада̄га̄мӣ, кечи ана̄га̄мӣ, кечи арахантоти.