10. кимиласуттаван̣н̣ана̄

986. дасаме кимила̄йанти евам̣на̄маке нагаре. етадавоча̄ти тхеро кира чинтеси – ‘‘айам̣ десана̄ на йатха̄нусандхика̄ ката̄, йатха̄нусандхим̣ гамесса̄мӣ’’ти десана̄нусандхим̣ гхат̣енто етам̣ авоча. ка̄йан̃н̃атаранти патхавӣа̄дӣсу ка̄йесу ан̃н̃атарам̣ вада̄ми ва̄йока̄йам̣ вада̄мӣти аттхо. атха ва̄ чаккха̄йатанам̣…пе… кабал̣ӣка̄ро а̄ха̄роти пан̃чавӣсати рӯпакот̣т̣ха̄са̄ рӯпака̄йо на̄ма, тесу а̄на̄па̄нам̣ пхот̣т̣хабба̄йатане сан̇гахитатта̄ ка̄йан̃н̃атарам̣ хоти, тасма̄пи евама̄ха. тасма̄тиха̄ти йасма̄ чатӯсу ка̄йесу ан̃н̃атарам̣ ва̄йока̄йам̣, пан̃чавӣсати кот̣т̣ха̄се ва̄ рӯпака̄йе ан̃н̃атарам̣ а̄на̄па̄нам̣ анупассати, тасма̄ ка̄йе ка̄йа̄нупассӣти аттхо. евам̣ саббаттха аттхо ведитаббо. ведана̄н̃н̃атаранти тӣсу ведана̄су ан̃н̃атарам̣, сукхаведанам̣ сандха̄йетам̣ вуттам̣.

са̄дхукам̣ манасика̄ранти пӣтипат̣исам̣ведита̄дивасена уппаннам̣ сундарам̣ манасика̄рам̣. ким̣ пана манасика̄ро сукха̄ ведана̄ хотӣти? на хоти, десана̄сӣсам̣ панетам̣. йатхева хи ‘‘аниччасан̃н̃а̄бха̄вана̄нуйогамануйутта̄’’ти (ма. ни. 3.147) еттха сан̃н̃а̄на̄мена пан̃н̃а̄ вутта̄, евамидха̄пи манасика̄рана̄мена джха̄наведана̄ вутта̄ти ведитабба̄. етасмин̃хи чатукке пат̣хамападе пӣтисӣсена ведана̄ вутта̄, дутийападе сукханти сарӯпенева вутта̄. читтасан̇кха̄рапададвайе ‘‘сан̃н̃а̄ ча ведана̄ ча четасика̄ ете дхамма̄ читтаппат̣ибаддха̄ читтасан̇кха̄ра̄’’ти (пат̣и. ма. 1.174) вачанато ‘‘витаккавича̄ре т̣хапетва̄ саббепи читтасампайуттака̄ дхамма̄ читтасан̇кха̄ре сан̇гахита̄’’ти вачанато читтасан̇кха̄рана̄мена ведана̄ вутта̄. там̣ саббам̣ манасика̄рана̄мена сан̇гахетва̄ идха ‘‘са̄дхукам̣ манасика̄ра’’нти а̄ха.

евам̣ сантепи йасма̄ еса̄ ведана̄ а̄рамман̣ам̣ на хоти, тасма̄ ведана̄нупассана̄ на йуджджатӣти. но на йуджджати, маха̄сатипат̣т̣ха̄на̄дӣсупи хи там̣ там̣ сукха̄дӣнам̣ ваттхум̣ а̄рамман̣ам̣ катва̄ ведана̄ ведайати, там̣ пана ведана̄паваттим̣ упа̄да̄йа ‘‘ахам̣ ведайа̄мӣ’’ти воха̄раматтам̣ хоти, там̣ сандха̄йа ‘‘сукхам̣ веданам̣ ведайама̄но сукхам̣ веданам̣ ведайа̄мӣ’’тиа̄ди вуттам̣. апича ‘‘пӣтиппат̣исам̣ведӣ’’тиа̄дӣнам̣ аттхаван̣н̣ана̄йаметасса париха̄ро вуттойева. вуттан̃хетам̣ висуддхимагге –

‘‘двӣха̄ка̄рехи пӣти пат̣исам̣видита̄ хоти – а̄рамман̣ато ча асаммохато ча. катхам̣ а̄рамман̣ато пӣти пат̣исам̣видита̄ хоти? саппӣтике две джха̄не сама̄паджджати, тасса сама̄паттиккхан̣е джха̄напат̣ила̄бхена а̄рамман̣ато пӣти пат̣исам̣видита̄ хоти а̄рамман̣асса пат̣исам̣видитатта̄. катхам̣ асаммохато пӣти пат̣исам̣видита̄ хоти? саппӣтике две джха̄не сама̄паджджитва̄ вут̣т̣ха̄йа джха̄насампайуттапӣтим̣ кхайато вайато саммасати, тасса випассана̄ккхан̣е лаккхан̣аппат̣иведхена асаммохато пӣти пат̣исам̣видита̄ хоти. вуттан̃хетам̣ пат̣исамбхида̄йам̣ (пат̣и. ма. 1.172) ‘‘‘дӣгхам̣ асса̄савасена читтасса екаггатам̣ авиккхепам̣ паджа̄нато сати упат̣т̣хита̄ хоти, та̄йа сатийа̄ тена н̃а̄н̣ена са̄ пӣти пат̣исам̣видита̄ хотӣ’ти. етенева найена авасесапада̄нипи аттхато ведитабба̄нӣ’’ти.

ити йатхева джха̄напат̣ила̄бхена а̄рамман̣ато пӣтисукхачиттасан̇кха̄ра̄ пат̣исам̣видита̄ хонти, евам̣ имина̄пи джха̄насампайуттена ведана̄сан̇кха̄таманасика̄рапат̣ила̄бхена а̄рамман̣ато ведана̄ пат̣исам̣видита̄ хоти. тасма̄ сувуттаметам̣ ‘‘ведана̄су ведана̄нупассӣ бхиккху тасмим̣ самайе вихаратӣ’’ти.

на̄хам̣, а̄нанда, мут̣т̣хассатисса асампаджа̄насса̄ти еттха айамадхиппа̄йо – йасма̄ ‘‘читтапат̣исам̣ведӣ асса̄сисса̄мӣ’’тиа̄дина̄ найена паватто бхиккху кин̃ча̄пи асса̄сапасса̄санимиттама̄рамман̣ам̣ кароти, тасса пана читтасса а̄рамман̣е сатин̃ча сампаджан̃н̃ан̃ча упат̣т̣ха̄петва̄ паваттанато читте читта̄нупассӣйева на̄меса хоти. на хи мут̣т̣хассатисса асампаджа̄насса а̄на̄па̄нассатисама̄дхибха̄вана̄ аттхи, тасма̄ а̄рамман̣ато читтапат̣исам̣видитавасена ‘‘читте читта̄нупассӣ бхиккху тасмим̣ самайе вихаратӣ’’ти.

со йам̣ там̣ хоти абхиджджха̄доманасса̄нам̣ паха̄нам̣, там̣ пан̃н̃а̄йа дисва̄ са̄дхукам̣ аджджхупеккхита̄ хотӣти еттха абхиджджха̄ ка̄маччханданӣваран̣амева, доманассавасена бйа̄па̄данӣваран̣ам̣ дасситам̣. идан̃хи чатуккам̣ випассана̄васенева вуттам̣, дхамма̄нупассана̄ ча нӣваран̣апабба̄дивасена пан̃чавидха̄ хоти, тасса̄ нӣваран̣апаббам̣ а̄ди, тасса̄пи идам̣ нӣваран̣адвайам̣ а̄ди. ити дхамма̄нупассана̄йа а̄дим̣ дассетум̣ абхиджджха̄доманасса̄нанти а̄ха. паха̄нанти аничча̄нупассана̄йа ниччасан̃н̃ам̣ паджахатӣти евам̣ паха̄накаран̃а̄н̣ам̣ адхиппетам̣. там̣ пан̃н̃а̄йа дисва̄ти там̣ аниччавира̄ганиродхапат̣иниссагган̃а̄н̣асан̇кха̄там̣ паха̄нан̃а̄н̣ам̣ апара̄йа випассана̄пан̃н̃а̄йа, тампи апара̄йа̄ти евам̣ випассана̄парампарам̣ дассети. аджджхупеккхита̄ хотӣти йан̃часса патхапат̣ипаннам̣ аджджхупеккхати, йан̃ча екато упат̣т̣ха̄нам̣ аджджхупеккхатӣти двидха̄ аджджхупеккхати на̄ма. таттха сахаджа̄та̄нампиаджджхупеккхана̄ хоти а̄рамман̣асса̄пи аджджхупеккхана̄. идха а̄рамман̣а аджджхупеккхана̄ адхиппета̄. тасма̄тиха̄нанда̄ти йасма̄ ‘‘аничча̄нупассӣ асса̄сисса̄мӣ’’тиа̄дина̄ найена паватто на кевалам̣ нӣваран̣а̄дидхамме, абхиджджха̄доманассасӣсена пана вутта̄нам̣ дхамма̄нам̣ паха̄накаран̃а̄н̣ампи пан̃н̃а̄йа дисва̄ аджджхупеккхита̄ хоти, тасма̄ дхаммесу дхамма̄нупассӣ бхиккху тасмим̣ самайе вихаратӣти ведитаббо.

евамева кхоти еттха чатумаха̄патхо вийа чха а̄йатана̄ни дат̣т̣хабба̄ни. тасмим̣ пам̣супун̃джо вийа чхасу а̄йатанесу килеса̄. чатӯхи диса̄хи а̄гаччханта̄ сакат̣аратха̄ вийа чатӯсу а̄рамман̣есу паватта̄ чатта̄ро сатипат̣т̣ха̄на̄. екена сакат̣ена ва̄ ратхена ва̄ пам̣супун̃джасса упахананам̣ вийа ка̄йа̄нупассана̄дӣхи па̄пака̄нам̣ акусала̄нам̣ дхамма̄нам̣ упагха̄то ведитабботи.

екадхаммавагго пат̣хамо.