3. пхен̣апин̣д̣ӯпамасуттаван̣н̣ана̄

95. татийе ган̇га̄йа надийа̄ тӣрети айуджджхапурава̄сино апарима̄н̣абхиккхупарива̄рам̣ ча̄рикам̣ чарама̄нам̣ татха̄гатам̣ аттано нагарам̣ сампаттам̣ дисва̄ екасмим̣ ган̇га̄йа ниваттанат̣т̣ха̄не маха̄ванасан̣д̣аман̣д̣итаппадесе саттху виха̄рам̣ катва̄ адам̣су. бхагава̄ таттха вихарати. там̣ сандха̄йа вуттам̣ ‘‘ган̇га̄йа надийа̄ тӣре’’ти. татра кхо бхагава̄ бхиккхӯ а̄мантесӣти тасмим̣ виха̄ре васанто бхагава̄ са̄йанхасамайам̣ гандхакут̣ито никкхамитва̄ ган̇га̄тӣре пан̃н̃аттаварабуддха̄сане нисинно ган̇га̄йа надийа̄ а̄гаччхантам̣ махантам̣ пхен̣апин̣д̣ам̣ дисва̄, ‘‘мама са̄сане пан̃чаккхандханисситам̣ екам̣ дхаммам̣ катхесса̄мӣ’’ти чинтетва̄ парива̄ретва̄ нисинне бхиккхӯ а̄мантеси.

махантам̣ пхен̣апин̣д̣анти ут̣т̣ха̄нут̣т̣ха̄не бадарапаккаппама̄н̣ато пат̣т̣ха̄йа анусота̄гаманена анупуббена павад̣д̣хитва̄ паббатакӯт̣аматтам̣ джа̄там̣, йаттха удакасаппа̄дайо анекапа̄н̣айо нивасанти, еварӯпам̣ махантам̣ пхен̣апин̣д̣ам̣. а̄вахеййа̄ти а̄хареййа. со пана̄йам̣ пхен̣апин̣д̣о ут̣т̣хитат̣т̣ха̄непи бхиджджати, тхокам̣ гантва̄пи, екадвийоджана̄дивасена дӯрам̣ гантва̄пи, антара̄ пана абхиджджантопи маха̄самуддам̣ патва̄ авассамева бхиджджати. ниджджха̄йеййа̄ти олокеййа. йонисо упапариккхеййа̄ти ка̄ран̣ена упапариккхеййа. кин̃хи сийа̄, бхиккхаве, пхен̣апин̣д̣е са̄роти, бхиккхаве, пхен̣апин̣д̣амхи са̄ро на̄ма ким̣ бхавеййа? вилӣйитва̄ виддхам̣сеййева.

евамева кхоти йатха̄ пхен̣апин̣д̣о нисса̄ро, евам̣ рӯпампи ниччаса̄радхуваса̄рааттаса̄равирахена нисса̄рамева. йатха̄ ча со ‘‘имина̄ паттам̣ ва̄ тха̄лакам̣ ва̄ карисса̄мӣ’’ти гахетум̣ на сакка̄, гахитопи таматтхам̣ на са̄дхети, бхиджджати ева, евам̣ рӯпампи ниччанти ва̄ дхуванти ва̄ аханти ва̄ маманти ва̄ гахетум̣ на сакка̄, гахитампи на татха̄ тит̣т̣хати, аниччам̣ дуккхам̣ анатта̄ асубхан̃н̃ева хотӣти евам̣ пхен̣апин̣д̣асадисамева хоти. йатха̄ ва̄ пана пхен̣апин̣д̣о чхидда̄вачхиддо анекасандхигхат̣ито бахӯнам̣ удакасаппа̄дӣнам̣ па̄н̣а̄нам̣ а̄ва̄со, евам̣ рӯпампи чхидда̄вачхиддам̣ анекасандхигхат̣итам̣, кулавасеневеттха асӣти кимикула̄ни васанти, тадева тесам̣ сӯтигхарампи ваччакут̣ипи гила̄наса̄ла̄пи суса̄нампи, на те ан̃н̃аттха гантва̄ габбхавут̣т̣ха̄на̄дӣни каронти, евампи пхен̣апин̣д̣асадисам̣.

йатха̄ ча пхен̣апин̣д̣о а̄дито бадарапаккаматто хутва̄ анупуббена паббатакӯт̣аматтопи хоти, евам̣ рӯпампи а̄дито калаламаттам̣ хутва̄ анупуббена бйа̄маматтампи гомахим̣сахаттхиа̄дӣнам̣ васена паббатакӯт̣а̄диматтам̣ хоти маччхакаччхапа̄дӣнам̣ васена анекайоджанасатапама̄н̣ампи, евампи пхен̣апин̣д̣асадисам̣. йатха̄ ча пхен̣апин̣д̣о ут̣т̣хитаматтопи бхиджджати, тхокам̣ гантва̄пи, дӯрам̣ гантва̄пи, самуддам̣ патва̄ пана авассамева бхиджджати, евамевам̣ рӯпампи калалабха̄вепи бхиджджати аббуда̄дибха̄вепи, антара̄ пана абхиджджама̄нампи вассасата̄йука̄нам̣ вассасатам̣ патва̄ авассамева бхиджджати, маран̣амукхе чун̣н̣авичун̣н̣ам̣ хоти, евампи пхен̣апин̣д̣асадисам̣.

кин̃хи сийа̄, бхиккхаве, ведана̄йа са̄ротиа̄дӣсу ведана̄дӣнам̣ пуббул̣а̄дӣхи евам̣ садисата̄ ведитабба̄. йатха̄ хи пуббул̣о аса̄ро евам̣ ведана̄пи. йатха̄ ча со абало агайхӯпаго, на сакка̄ там̣ гахетва̄ пхалакам̣ ва̄ а̄санам̣ ва̄ ка̄тум̣, гахитопи бхиджджатева, евам̣ ведана̄пи абала̄ агайхӯпага̄, на сакка̄ ничча̄ти ва̄ дхува̄ти ва̄ гахетум̣, гахита̄пи на татха̄ тит̣т̣хати, евам̣ агайхӯпагата̄йапи ведана̄ пуббул̣асадиса̄. йатха̄ пана тасмим̣ тасмим̣ удакабиндумхи пуббул̣о уппаджджати чева бхиджджати ча, на чират̣т̣хитико хоти, евам̣ ведана̄пи уппаджджати чева бхиджджати ча, на чират̣т̣хитика̄ хоти. екаччхараккхан̣е кот̣исатасахассасан̇кха̄ уппаджджитва̄ нируджджхати. йатха̄ ча пуббул̣о удакаталам̣, удакабиндум̣, удакаджаллам̣, сан̇кад̣д̣хитва̄ пут̣ам̣ катва̄ гахан̣ава̄тан̃ча̄ти чатта̄ри ка̄ран̣а̄ни пат̣ичча уппаджджати, евам̣ ведана̄пи ваттхум̣ а̄рамман̣ам̣ килесаджаллам̣ пхассасан̇гхат̣т̣анан̃ча̄ти чатта̄ри ка̄ран̣а̄ни пат̣ичча уппаджджати. евампи ведана̄ пуббул̣асадиса̄.

сан̃н̃а̄пи аса̄ракат̣т̣хена марӣчисадиса̄. татха̄ агайхӯпагат̣т̣хена. на хи сакка̄ там̣ гахетва̄ пивитум̣ ва̄ нха̄йитум̣ ва̄ бха̄джанам̣ ва̄ пӯретум̣. апича йатха̄ марӣчи виппхандати, сан̃джа̄тӯмивега̄ вийа кха̄йати, евам̣ нӣласан̃н̃а̄дибхеда̄ сан̃н̃а̄пи нӣла̄дианубхаванаттха̄йа пхандати виппхандати. йатха̄ ча марӣчи маха̄джанам̣ виппаламбхети ‘‘пун̣н̣ава̄пи вийа пун̣н̣анадӣ вийа диссатӣ’’ти вада̄пети, евам̣ сан̃н̃а̄пи виппаламбхети, ‘‘идам̣ нӣлакам̣ субхам̣ сукхам̣ ничча’’нти вада̄пети. пӣтака̄дӣсупи есева найо. евам̣ сан̃н̃а̄ виппаламбханена̄пи марӣчисадиса̄.

акуккукаджа̄танти анто асан̃джа̄тагханадан̣д̣акам̣. сан̇кха̄ра̄пи аса̄ракат̣т̣хена кадаликкхандхасадиса̄, татха̄ агайхӯпагат̣т̣хена. йатхева хи кадаликкхандхато кин̃чи гахетва̄ на сакка̄ гопа̄насиа̄дӣнам̣ аттха̄йа упанетум̣, упанӣтампи на татха̄ хоти, евам̣ сан̇кха̄ра̄пи на сакка̄ ничча̄дивасена гахетум̣, гахита̄пи на татха̄ хонти. йатха̄ ча кадаликкхандхо бахупаттават̣т̣исамодха̄но хоти, евам̣ сан̇кха̄раккхандхо бахудхаммасамодха̄но. йатха̄ ча кадаликкхандхо на̄на̄лаккхан̣о. ан̃н̃ойева хи ба̄хира̄йа паттават̣т̣ийа̄ ван̣н̣о, ан̃н̃о тато аббхантарааббхантара̄нам̣, евамева сан̇кха̄раккхандхепи ан̃н̃адева пхассасса лаккхан̣ам̣, ан̃н̃а̄ четана̄дӣнам̣, самодха̄нетва̄ пана сан̇кха̄раккхандхова вуччатӣти евампи сан̇кха̄раккхандхо кадаликкхандхасадисо.

чаккхума̄ пурисоти мам̣сачаккхуна̄ чева пан̃н̃а̄чаккхуна̄ ча̄ти двӣхи чаккхӯхи чаккхума̄. мам̣сачаккхумпи хисса парисуддхам̣ ват̣т̣ати апагатапат̣алапил̣акам̣, пан̃н̃а̄чаккхумпи аса̄рабха̄вадассанасаматтхам̣. вин̃н̃а̄н̣ампи аса̄ракат̣т̣хена ма̄йа̄садисам̣, татха̄ агайхӯпагат̣т̣хена. йатха̄ ча ма̄йа̄ иттара̄ лахупаччупат̣т̣ха̄на̄, евам̣ вин̃н̃а̄н̣ам̣. тан̃хи татопи иттаратаран̃чева лахупаччупат̣т̣ха̄натаран̃ча. тенева хи читтена пурисо а̄гато вийа гато вийа т̣хито вийа нисинно вийа хоти. ан̃н̃адева ча а̄гаманака̄ле читтам̣, ан̃н̃ам̣ гаманака̄ла̄дӣсу. евампи вин̃н̃а̄н̣ам̣ ма̄йа̄садисам̣. ма̄йа̄ ча маха̄джанам̣ ван̃чети, йам̣кин̃чидева ‘‘идам̣ суван̣н̣ам̣ раджатам̣ мутта̄’’ти га̄ха̄пети, вин̃н̃а̄н̣ампи маха̄джанам̣ ван̃чети. тенева хи читтена а̄гаччхантам̣ вийа гаччхантам̣ вийа т̣хитам̣ вийа нисиннам̣ вийа катва̄ га̄ха̄пети. ан̃н̃адева ча а̄гамане читтам̣, ан̃н̃ам̣ гамана̄дӣсу. евампи вин̃н̃а̄н̣ам̣ ма̄йа̄садисам̣.

бхӯрипан̃н̃ена̄ти сан̣хапан̃н̃ена чева випулавиттхатапан̃н̃ена ча. а̄йӯти джӣвитиндрийам̣. усма̄ти каммаджатеджодха̄ту. парабхаттанти на̄на̄видха̄нам̣ кимиган̣а̄дӣнам̣ бхаттам̣ хутва̄. ета̄диса̄йам̣ санта̄ноти ета̄дисӣ айам̣ павен̣ӣ матакасса йа̄ва суса̄на̄ гхат̣т̣ӣйатӣти. ма̄йа̄йам̣ ба̄лала̄пинӣти йва̄йам̣ вин̃н̃а̄н̣аккхандхо на̄ма, айам̣ ба̄ламаха̄джаналапа̄паникама̄йа̄ на̄ма. вадхакоти двӣхи ка̄ран̣ехи айам̣ кхандхасан̇кха̄то вадхако ан̃н̃аман̃н̃агха̄таненапи, кхандхесу сати вадхо пан̃н̃а̄йатӣтипи. ека̄ хи патхавӣдха̄ту бхиджджама̄на̄ сесадха̄туйо гахетва̄ва бхиджджати, татха̄ а̄подха̄туа̄дайо. рӯпаккхандхо ча бхиджджама̄но арӯпаккхандхе гахетва̄ва бхиджджати, татха̄ арӯпаккхандхесу ведана̄дайо сан̃н̃а̄дике. чатта̄ропи чете ваттхурӯпанти евам̣ ан̃н̃аман̃н̃авадханенеттха вадхаката̄ ведитабба̄. кхандхесу пана сати вадхабандханаччхеда̄дӣни самбхаванти, евам̣ етесу сати вадхабха̄ватопи вадхаката̄ ведитабба̄. саббасам̣йоганти саббам̣ дасавидхампи сам̣йоджанам̣. аччутам̣ паданти нибба̄нам̣. татийам̣.