1. амбалат̣т̣хикара̄хулова̄дасуттаван̣н̣ана̄

107. евам̣ ме сутанти амбалат̣т̣хикара̄хулова̄дасуттам̣. таттха амбалат̣т̣хика̄йам̣ вихаратӣти вел̣уванавиха̄расса паччанте падха̄нагхарасан̇кхепе вивекака̄ма̄нам̣ васанаттха̄йа кате амбалат̣т̣хика̄ти евам̣на̄маке па̄са̄де павивекам̣ брӯхайанто вихарати. кан̣т̣ако на̄ма джа̄така̄лато пат̣т̣ха̄йа тикхин̣ова хоти, евамевам̣ айампи а̄йасма̄ саттавассикаса̄ман̣ерака̄лейева павивекам̣ брӯхайама̄но таттха виха̄си. пат̣исалла̄на̄ вут̣т̣хитоти пхаласама̄паттито вут̣т̣ха̄йа. а̄сананти пакатипан̃н̃аттамеветтха а̄санам̣ аттхи, там̣ паппхот̣етва̄ т̣хапеси. удака̄дха̄нети удакабха̄джане. ‘‘удакат̣т̣ха̄не’’типи па̄т̣хо.

а̄йасмантам̣ ра̄хулам̣ а̄мантесӣти ова̄дада̄наттхам̣ а̄мантеси. бхагавата̄ хи ра̄хулаттхерасса самбахула̄ дхаммадесана̄ ката̄. са̄ман̣ерапан̃хам̣ тхерассева вуттам̣. татха̄ ра̄хуласам̣йуттам̣ маха̄ра̄хулова̄дасуттам̣ чӯл̣ара̄хулова̄дасуттамидам̣ амбалат̣т̣хикара̄хулова̄дасуттанти.

айан̃хи а̄йасма̄ саттавассикака̄ле бхагавантам̣ чӣваракан̣н̣е гахетва̄ ‘‘да̄йаджджам̣ ме саман̣а дехӣ’’ти да̄йаджджам̣ йа̄чама̄но бхагавата̄ дхаммасена̄патиса̄рипуттаттхерасса ниййа̄детва̄ пабба̄джито. атха бхагава̄ дахаракума̄ра̄ на̄ма йутта̄йуттам̣ катхам̣ катхенти, ова̄дамасса демӣти ра̄хулакума̄рам̣ а̄мантетва̄ ‘‘са̄ман̣ерена на̄ма, ра̄хула, тираччха̄накатхам̣ катхетум̣ на ват̣т̣ати, твам̣ катхайама̄но еварӯпам̣ катхам̣ катхеййа̄сӣ’’ти саббабуддхехи авиджахитам̣ дасапуччхам̣ пан̃чапан̣н̣а̄сависсаджджанам̣ – ‘‘еко пан̃хо еко уддесо екам̣ веййа̄каран̣ам̣ две пан̃ха̄…пе… даса пан̃ха̄ даса уддеса̄ даса веййа̄каран̣а̄ти. екам̣ на̄ма ким̣? саббе сатта̄ а̄ха̄рат̣т̣хитика̄…пе… даса на̄ма ким̣? дасахан̇гехи саманна̄гато араха̄ти вуччатӣ’’ти (кху. па̄. 4.10) имам̣ са̄ман̣ерапан̃хам̣ катхеси. пуна чинтеси ‘‘дахаракума̄ра̄ на̄ма пийамуса̄ва̄да̄ хонти, адит̣т̣хамева дит̣т̣хам̣ амхехи, дит̣т̣хамева на дит̣т̣хам̣ амхехӣти ваданти ова̄дамасса демӣ’’ти аккхӣхи олокетва̄пи сукхасан̃джа̄нанаттхам̣ пат̣хамамева чатассо удака̄дха̄нӯпама̄йо, тато две хаттхиупама̄йо екам̣ а̄да̄сӯпаман̃ча дассетва̄ имам̣ суттам̣ катхеси. чатӯсу пана паччайесу тан̣ха̄виват̣т̣анам̣ пан̃часу ка̄магун̣есу чхандара̄гаппаха̄нам̣ калйа̄н̣амиттупаниссайасса махантабха̄ван̃ча дассетва̄ ра̄хуласуттам̣ (су. ни. ра̄хуласутта) катхеси. а̄гата̄гатат̣т̣ха̄не бхавесу чхандара̄го на каттабботи дассетум̣ ра̄хуласам̣йуттам̣ (сам̣. ни. 2.188 а̄дайо) катхеси. ‘‘ахам̣ собха̄ми, мама ван̣н̣а̄йатанам̣ пасанна’’нти аттабха̄вам̣ нисса̄йа гехасситачхандара̄го на каттабботи маха̄ра̄хулова̄дасуттам̣ катхеси.

таттха ра̄хуласуттам̣ имасмим̣ на̄ма ка̄ле вуттанти на ваттаббам̣. тан̃хи абхин̣хова̄давасена вуттам̣. ра̄хуласам̣йуттам̣ саттавассикака̄лато пат̣т̣ха̄йа йа̄ва авассикабхиккхука̄ла̄ вуттам̣. маха̄ра̄хулова̄дасуттам̣ ат̣т̣ха̄раса вассаса̄ман̣ерака̄ле вуттам̣. чӯл̣ара̄хулова̄дасуттам̣ авассикабхиккхука̄ле вуттам̣. кума̄ракапан̃хан̃ча идан̃ча амбалат̣т̣хикара̄хулова̄дасуттам̣ саттавассикаса̄ман̣ерака̄ле вуттам̣. тесу ра̄хуласуттам̣ абхин̣хова̄даттхам̣, ра̄хуласам̣йуттам̣, тхерасса випассана̄габбхагахан̣аттхам̣, маха̄ра̄хулова̄дам̣ гехасситачхандара̄гавиноданаттхам̣, чӯл̣ара̄хулова̄дам̣ тхерасса пан̃чадаса-вимуттипарипа̄чанӣйа-дхаммапарипа̄кака̄ле арахаттага̄ха̄панаттхам̣ вуттам̣. идан̃ча пана сандха̄йа ра̄хулаттхеро бхиккхусан̇гхамаджджхе татха̄гатасса гун̣ам̣ катхенто идама̄ха –

‘‘кикӣва бӣджам̣ раккхеййа, ча̄марӣ ва̄ламуттамам̣;

нипако сӣласампанно, мамам̣ раккхи татха̄гато’’ти. (апа. 1.2.83);

са̄ман̣ерапан̃хам̣ айуттавачанапаха̄наттхам̣, идам̣ амбалат̣т̣хикара̄хулова̄дасуттам̣ сампаджа̄намуса̄ва̄дасса акаран̣аттхам̣ вуттам̣.

таттха пассаси ноти пассаси ну. париттанти тхокам̣. са̄ман̃н̃анти саман̣адхаммо. никкуджджитва̄ти адхомукхам̣ катва̄. уккуджджитва̄ти утта̄нам̣ катва̄.

108. сеййатха̄пи, ра̄хула, ран̃н̃о на̄готи айам̣ упама̄ сампаджа̄намуса̄ва̄де сам̣варарахитасса опаммадассанаттхам̣ вутта̄. таттха ӣса̄дантоти ратхӣса̄садисаданто. урул̣хава̄ти абхивад̣д̣хито а̄рохасампанно. абхиджа̄тоти суджа̄то джа̄тисампанно. сан̇га̄ма̄вачароти сан̇га̄мам̣ отин̣н̣апуббо. каммам̣ каротӣти а̄гата̄гате пават̣т̣енто гха̄тети. пураттхимака̄йа̄дӣсу пана пураттхимака̄йена та̄ва пат̣исена̄йа пхалакакот̣т̣хакамун̣д̣апа̄ка̄ра̄дайо па̄тети, татха̄ паччхимака̄йена. сӣсена каммам̣ на̄ма нийаметва̄ етам̣ падесам̣ маддисса̄мӣти ниваттитва̄ олокети, еттакена сатампи сахассампи дведха̄ бхиджджати. кан̣н̣ехи каммам̣ на̄ма а̄гата̄гате саре кан̣н̣ехи пахаритва̄ па̄танам̣. дантехи каммам̣ на̄ма пат̣ихаттхиассахаттха̄рохаасса̄рохапада̄дӣнам̣ виджджханам̣. нан̇гут̣т̣хена каммам̣ на̄ма нан̇гут̣т̣хе бандха̄йа дӣгха̄силат̣т̣хийа̄ ва̄ айамусалена ва̄ чхеданабхеданам̣. раккхатева сон̣д̣анти сон̣д̣ам̣ пана мукхе паккхипитва̄ раккхати.

таттха̄ти тасмим̣ тасса хаттхино каран̣е. апариччаттанти аниссат̣т̣хам̣, паресам̣ джайам̣ амха̄кан̃ча пара̄джайам̣ пассӣти ман̃н̃ати. сон̣д̣а̄йапи каммам̣ каротӣти айамуггарам̣ ва̄ кхадирамусалам̣ ва̄ гахетва̄ саманта̄ ат̣т̣ха̄расахаттхат̣т̣ха̄нам̣ маддати. париччаттанти виссат̣т̣хам̣, ида̄ни хаттхийодха̄дӣсу на куточи бха̄йати, амха̄кам̣ джайам̣ паресан̃ча пара̄джайам̣ пассӣти ман̃н̃ати. на̄хам̣ тасса кин̃чи па̄панти тасса дуккат̣а̄диа̄паттивӣтиккаме ва̄ ма̄тугха̄така̄дикаммесу ва̄ кин̃чи па̄пам̣ акаттаббам̣ на̄ма наттхи. тасма̄ тиха тети йасма̄ сампаджа̄намуса̄ва̄дино акаттаббам̣ па̄пам̣ на̄ма наттхи, тасма̄ тайа̄ хаса̄йапи давакамйата̄йапи муса̄ на бхан̣исса̄мӣти сиккхитаббам̣. паччавеккхан̣аттхоти олоканаттхо, йам̣ мукхе ваджджам̣ хоти, тасса дассанаттхоти вуттам̣ хоти. паччавеккхитва̄ паччавеккхитва̄ти олокетва̄ олокетва̄.

109. сасаккам̣ на каран̣ӣйанти екам̣сенева на ка̄таббам̣. пат̣исам̣хареййа̄сӣти ниваттеййа̄си ма̄ кареййа̄си. анупададжджеййа̄сӣти анупадеййа̄си упаттхамбхеййа̄си пунаппунам̣ кареййа̄си. ахоратта̄нусиккхӣти раттин̃ча диван̃ча сиккхама̄но.

111. ат̣т̣ӣйитаббанти ат̣т̣ена пӣл̣итена бхавитаббам̣. хара̄йитаббанти ладжджитаббам̣. джигуччхитаббанти гӯтхам̣ дисва̄ вийа джигуччха̄ уппа̄детабба̄. манокаммасса пана адесана̄ваттхукатта̄ идха десетаббанти на вуттам̣. киттаке пана т̣ха̄не ка̄йакаммавачӣкамма̄ни содхетабба̄ни, киттаке манокамманти. ка̄йакаммавачӣкамма̄ни та̄ва екасмим̣ пуребхаттейева содхетабба̄ни. бхаттакиччам̣ катва̄ дива̄т̣т̣ха̄не нисиннена хи паччавеккхитаббам̣ ‘‘арун̣уггаманато пат̣т̣ха̄йа йа̄ва имасмим̣ т̣ха̄не нисаджджа̄ аттхи ну кхо ме имасмим̣ антаре паресам̣ аппийам̣ ка̄йакаммам̣ ва̄ вачӣкаммам̣ ва̄’’ти. саче аттхӣти джа̄на̄ти, десана̄йуттам̣ десетаббам̣, а̄викаран̣айуттам̣ а̄вика̄таббам̣. саче наттхи, тенева пӣтипа̄моджджена виха̄таббам̣. манокаммам̣ пана етасмим̣ пин̣д̣апа̄тапарийесанат̣т̣ха̄не содхетаббам̣. катхам̣? ‘‘аттхи ну кхо ме аджджа пин̣д̣апа̄тапарийесанат̣т̣ха̄не рӯпа̄дӣсу чхандо ва̄ ра̄го ва̄ пат̣игхам̣ ва̄’’ти? саче аттхи, ‘‘пуна на евам̣ карисса̄мӣ’’ти читтенева адхит̣т̣ха̄таббам̣. саче наттхи, тенева пӣтипа̄моджджена виха̄таббам̣.

112. саман̣а̄ ва̄ бра̄хман̣а̄ ва̄ти буддха̄ ва̄ паччекабуддха̄ ва̄ татха̄гатаса̄вака̄ ва̄. тасма̄тиха̄ти йасма̄ атӣтепи евам̣ парисодхесум̣, ана̄гатепи парисодхессанти, етарахипи парисодхенти, тасма̄ тумхехипи тесам̣ анусиккхантехи евам̣ сиккхитаббанти аттхо. сесам̣ саббаттха утта̄намева. имам̣ пана десанам̣ бхагава̄ йа̄ва бхавагга̄ усситасса ратанара̄сино йоджанийаман̣иккхандхена кӯт̣ам̣ ган̣ханто вийа неййапуггалавасена паринит̣т̣ха̄песӣти.

папан̃часӯданийа̄ маджджхиманика̄йат̣т̣хакатха̄йа

амбалат̣т̣хикара̄хулова̄дасуттаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.