3. а̄ча̄мада̄йика̄вима̄наван̣н̣ана̄
пин̣д̣а̄йа те чарантасса̄ти а̄ча̄мада̄йика̄вима̄нам̣. тасса ка̄ уппатти? бхагава̄ ра̄джагахе вихарати вел̣уване каландаканива̄пе. тена кхо пана самайена ра̄джагахе ан̃н̃атарам̣ кулам̣ ахива̄тарогена упаддутам̣ ахоси. таттха саббе джана̄ мата̄ т̣хапетва̄ екам̣ иттхим̣. са̄ гехам̣ гехагатан̃ча саббам̣ дханадхан̃н̃ам̣ чхад̣д̣етва̄ маран̣абхайабхӣта̄ бхиттичхиддена пала̄та̄ ана̄тха̄ хутва̄ парагехам̣ гантва̄ тасса пит̣т̣хипассе васати. тасмим̣ гехе манусса̄ карун̣а̄йанта̄ уккхалиа̄дӣсу авасит̣т̣хам̣ йа̄губхаттаа̄ча̄ма̄дим̣ тасса̄ денти. са̄ там̣ бхун̃джитва̄ джӣвикам̣ каппети.
тена ча самайена а̄йасма̄ маха̄кассапо сатта̄хам̣ ниродхасама̄паттим̣ сама̄паджджитва̄ тато вут̣т̣хито ‘‘кам̣ ну кхо ахам̣ аджджа а̄ха̄рапат̣иггахан̣ена ануггахесса̄ми, дуггатито ча дуккхато ча мочесса̄мӣ’’ти чинтенто там̣ иттхим̣ а̄саннамаран̣ам̣ нирайасам̣ваттаникан̃часса̄ каммам̣ катока̄сам̣ дисва̄ ‘‘айам̣ майи гате аттана̄ ладдхам̣ а̄ча̄мам̣ дассати, тенева нимма̄наратидевалоке уппаджджиссати, евам̣ нирайӯпапаттито мочетва̄ ханда̄хам̣ имисса̄ саггасампаттим̣ ниппха̄десса̄мӣ’’ти пуббан̣хасамайам̣ нива̄сетва̄ паттачӣварам̣ а̄да̄йа тасса̄ нивесанат̣т̣ха̄на̄бхимукхо гаччхати. атха сакко дева̄наминдо ан̃н̃а̄такавесена анекарасам̣ анекасӯпабйан̃джанам̣ дибба̄ха̄рам̣ упанеси. там̣ н̃атва̄ тхеро ‘‘косийа, твам̣ катакусало, касма̄ евам̣ кароси, ма̄ дуггата̄нам̣ капан̣а̄нам̣ сампаттим̣ вилумпӣ’’ти пат̣иккхипитва̄ тасса̄ иттхийа̄ пурато ат̣т̣ха̄си.
са̄ тхерам̣ дисва̄ ‘‘айам̣ маха̄нубха̄во тхеро, имасса да̄таббайуттакам̣ кха̄данӣйам̣ ва̄ бходжанӣйам̣ ва̄ идха наттхи, идан̃ча килит̣т̣хабха̄джанагатам̣ тин̣ачун̣н̣араджа̄нукин̣н̣ам̣ алон̣ам̣ сӣталам̣ аппарасам̣ а̄ча̄макан̃джийаматтам̣ едисасса да̄тум̣ на уссаха̄мӣ’’ти чинтетва̄ ‘‘атиччхатха̄’’ти а̄ха. тхеро екападаниккхепаматтам̣ апасаккитва̄ ат̣т̣ха̄си. гехава̄сино манусса̄ бхиккхам̣ упанесум̣, тхеро на сампат̣иччхати. са̄ дуггатиттхӣ ‘‘мамева ануггахаттха̄йа идха̄гато, мама сантакамева пат̣иггахетука̄мо’’ти н̃атва̄ пасаннама̄наса̄ а̄дараджа̄та̄ там̣ а̄ча̄мам̣ тхерасса патте а̄кири. тхеро тасса̄ паса̄дасам̣ваддханаттхам̣ бхун̃джана̄ка̄рам̣ дассеси, манусса̄ а̄санам̣ пан̃н̃а̄песум̣. тхеро таттха нисӣдитва̄ там̣ а̄ча̄мам̣ бхун̃джитва̄ пивитва̄ онӣтапаттапа̄н̣ӣ анумоданам̣ катва̄ там̣ дуггатиттхим̣ ‘‘твам̣ ито татийе аттабха̄ве мама ма̄та̄ ахосӣ’’ти ватва̄ гато. са̄ тена тхере атипаса̄дан̃ча уппа̄детва̄ тасса̄ раттийа̄ пат̣хамайа̄ме ка̄лам̣ катва̄ нимма̄наратӣнам̣ дева̄нам̣ сахабйатам̣ упападжджи. атха сакко девара̄джа̄ тасса̄ ка̄лакатабха̄вам̣ н̃атва̄ ‘‘каттха ну кхо уппанна̄’’ти а̄вадждженто та̄ватим̣сесу адисва̄ раттийа̄ маджджхимайа̄ме а̄йасмантам̣ маха̄кассапам̣ упасан̇камитва̄ тасса̄ ниббаттат̣т̣ха̄нам̣ пуччханто –
185. ‘‘пин̣д̣а̄йа те чарантасса, тун̣хӣбхӯтасса тит̣т̣хато;
далидда̄ капан̣а̄ на̄рӣ, пара̄га̄рам̣ апассита̄.
186. ‘‘йа̄ те ада̄си а̄ча̄мам̣, пасанна̄ сехи па̄н̣ибхи;
са̄ хитва̄ ма̄нусам̣ дехам̣, кам̣ ну са̄ дисатам̣ гата̄’’ти. –
две га̄тха̄ абха̄си.
185. таттха пин̣д̣а̄йа̄ти пин̣д̣апа̄таттха̄йа. тун̣хӣбхӯтасса тит̣т̣хатоти идам̣ пин̣д̣а̄йа чаран̣а̄ка̄радассанам̣, уддисса тит̣т̣хатоти аттхо. далидда̄ти дуггата̄. капан̣а̄ти вара̄кӣ. ‘‘далидда̄’’ти имина̄ тасса̄ бхогапа̄риджун̃н̃ам̣ дассети, ‘‘капан̣а̄’’ти имина̄ н̃а̄типа̄риджун̃н̃ам̣. пара̄га̄рам̣ апассита̄ти парагехам̣ ниссита̄, паресам̣ гхаре бахипит̣т̣хичхаданам̣ нисса̄йа васантӣ.
186. кам̣ ну са̄ дисатам̣ гата̄ти чхасу ка̄мадевалокесу уппаджджанавасена кам̣ на̄ма дисам̣ гата̄. ити сакко ‘‘тхерена татха̄ ката̄нуггаха̄ ул̣а̄ра̄йа диббасампаттийа̄ бха̄гинӣ, на ча диссатӣ’’ти хет̣т̣ха̄ двӣсу девалокесу апассанто сам̣сайа̄панно пуччхати.
атхасса тхеро –
187. ‘‘пин̣д̣а̄йа ме чарантасса, тун̣хӣбхӯтасса тит̣т̣хато;
далидда̄ капан̣а̄ на̄рӣ, пара̄га̄рам̣ апассита̄.
188. ‘‘йа̄ ме ада̄си а̄ча̄мам̣, пасанна̄ сехи па̄н̣ибхи;
са̄ хитва̄ ма̄нусам̣ дехам̣, виппамутта̄ ито чута̄.
189. ‘‘нимма̄наратино на̄ма, санти дева̄ махиддхика̄;
таттха са̄ сукхита̄ на̄рӣ, модата̄ча̄мада̄йика̄’’ти. –
пуччхитанийа̄менева пат̣ивачанам̣ денто тасса̄ ниббаттат̣т̣ха̄нам̣ катхеси.
188. таттха виппамутта̄ти тато мануссадобхаггийато парамака̄рун̃н̃авуттито виппамутта̄ апагата̄.
189. модата̄ча̄мада̄йика̄ти а̄ча̄маматтада̄йика̄, са̄пи на̄ма пан̃чаме ка̄масагге диббасампаттийа̄ модати, пасса та̄ва кхеттасампаттипхаланти дассети.
пуна сакко тасса̄ да̄насса махаппхалатам̣ маха̄нисам̣сатан̃ча сутва̄ там̣ тхоменто –
190. ‘‘ахо да̄нам̣ вара̄кийа̄, кассапе суппатит̣т̣хитам̣;
пара̄бхатена да̄нена, иджджхиттха вата даккхин̣а̄.
191. ‘‘йа̄ махеситтам̣ ка̄реййа, чаккаваттисса ра̄джино;
на̄рӣ саббан̇гакалйа̄н̣ӣ, бхатту ча̄номадассика̄;
етасса̄ча̄мада̄насса, калам̣ на̄ггхати сол̣асим̣.
192. ‘‘сутам̣ никкха̄ сатам̣ асса̄, сатам̣ ассатарӣратха̄;
сатам̣ кан̃н̃а̄сахасса̄ни, а̄муттаман̣икун̣д̣ала̄;
етасса̄ча̄мада̄насса, калам̣ на̄ггханти сол̣асим̣.
193. ‘‘сатам̣ хемавата̄ на̄га̄, ӣса̄данта̄ урӯл̣хава̄;
суван̣н̣акаччха̄ митан̇га̄, хемакаппанава̄саса̄;
етасса̄ча̄мада̄насса, калам̣ на̄гаччханти сол̣асим̣.
194. ‘‘чатуннамапи дӣпа̄нам̣, иссарам̣ йодха ка̄райе;
етасса̄ча̄мада̄насса, калам̣ на̄ггхати сол̣аси’’нти. – а̄ха;
190. таттха ахоти аччхарийаттхе нипа̄то. вара̄кийа̄ти капан̣ийа̄. пара̄бхатена̄ти парато а̄нӣтена, паресам̣ гхарато уччха̄чарийа̄йа ладдхена̄ти аттхо. да̄нена̄ти да̄таббена а̄ча̄маматтена деййадхаммена. иджджхиттха вата даккхин̣а̄ти даккхин̣а̄ да̄нам̣ ахо ниппхаджджиттха, ахо махаппхала̄ маха̄джутика̄ маха̄виппха̄ра̄ ахуваттха̄ти аттхо.
191. ида̄ни ‘‘иттхиратана̄дӣнипи тасса да̄насса сатабха̄гампи сахассабха̄гампи на упентӣ’’ти дассетум̣ ‘‘йа̄ махеситтам̣ ка̄реййа̄’’тиа̄ди вуттам̣. таттха саббан̇гакалйа̄н̣ӣти ‘‘на̄тидӣгха̄ на̄тирасса̄ на̄тикиса̄ на̄титхӯла̄ на̄тика̄л̣ӣ на̄ччода̄та̄ атикканта̄ ма̄нусаван̣н̣ам̣ аппатта̄ диббаван̣н̣а’’нти евам̣ вуттехи саббехи ан̇гехи ка̄ран̣ехи, саббехи ва̄ ан̇гапаччан̇гехи калйа̄н̣ӣ собхана̄ сундара̄. бхатту ча̄номадассика̄ти са̄микасса ала̄макадассана̄ са̄тисайам̣ дассанӣйа̄ па̄са̄дика̄. етасса̄ча̄мада̄насса, калам̣ на̄ггхати сол̣асинти етасса ета̄йа диннасса а̄ча̄мада̄насса пхалам̣ сол̣асабха̄гам̣ катва̄ тато екам̣ бха̄гам̣ пуна сол̣асабха̄гам̣ катва̄ гахитабха̄гасан̇кха̄там̣ сол̣асим̣ калам̣ чаккаваттиран̃н̃о иттхиратанабха̄вопи на̄ггхати на̄нубхоти на па̄пун̣а̄ти. ‘‘суван̣н̣асса пан̃чадасадхаран̣ам̣ никкха’’нти ваданти, ‘‘сатадхаран̣а’’нти апаре.
193. хемавата̄ти химавати джа̄та̄, хемаватаджа̄тика̄ ва̄. те хи маханта̄ тха̄маджавасампанна̄ ча хонти. ӣса̄данта̄ти ратхӣса̄садисаданта̄, тхокам̣йева аванатаданта̄ти аттхо. тена виса̄лакада̄т̣хӣбха̄вам̣ нива̄рети. урӯл̣хава̄ти тха̄маджавапараккамехи брӯханто, махантам̣ йуддхакиччам̣ вахитум̣ саматтха̄ти аттхо. суван̣н̣акаччха̄ти хемамайагӣвеййакапат̣имукка̄. каччхасӣсена хи саббам̣ хаттхийоггам̣ вадати. хемакаппанава̄саса̄ти суван̣н̣акхачитагаджаттхаран̣акан̇кана̄дихаттха̄лан̇ка̄расампанна̄.
194. чатуннамапи дӣпа̄нам̣ иссаранти двисахассапариттадӣпапарива̄ра̄нам̣ джамбудӣпа̄дӣнам̣ чатуннам̣ маха̄дӣпа̄нам̣ иссарийам̣. тена саттаратанасамуджджалам̣ сакалам̣ чаккаваттисирим̣ вадати. йам̣ панеттха, там̣ хет̣т̣ха̄ вуттанайамева.
идха саккена девара̄джена аттана̄ ча вуттам̣ саббам̣ а̄йасма̄ маха̄кассапаттхеро бхагавато а̄рочеси. бхагава̄ там̣ ат̣т̣хуппаттим̣ катва̄ сампаттапариса̄йа виттха̄рена дхаммам̣ десеси. са̄ десана̄ маха̄джанасса са̄ттхика̄ ахосӣти.
а̄ча̄мада̄йика̄вима̄наван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.