9. дӣпавима̄наван̣н̣ана̄

абхиккантена ван̣н̣ена̄ти дӣпавима̄нам̣. тасса ка̄ уппатти? бхагавати са̄ваттхийам̣ вихаранте упосатхадивасе самбахула̄ упа̄сака̄ упосатхика̄ хутва̄ пуребхаттам̣ йатха̄вибхавам̣ да̄нам̣ датва̄ ка̄лассева бхун̃джитва̄ суддхаваттханиваттха̄ суддхуттара̄сан̇га̄ гандхама̄ла̄дихаттха̄ паччха̄бхаттам̣ виха̄рам̣ гантва̄ манобха̄ванӣйе бхиккхӯ пайирупа̄ситва̄ са̄йанхе дхаммам̣ сун̣анти. виха̄рейева васитука̄ма̄нам̣ тесам̣ дхаммам̣ сун̣анта̄нам̣йева сӯрийо аттхан̇гато, андхака̄ро джа̄то. таттхека̄ ан̃н̃атара̄ иттхӣ ‘‘ида̄ни дӣпа̄локам̣ ка̄тум̣ йутта’’нти чинтетва̄ аттано гехато падӣпеййам̣ а̄хара̄петва̄ падӣпам̣ уджджа̄летва̄ дхамма̄санасса пурато т̣хапетва̄ дхаммам̣ сун̣и. са̄ тена падӣпада̄нена аттамана̄ пӣтисоманассаджа̄та̄ хутва̄ вандитва̄ аттано гехам̣ гата̄. са̄ апарабха̄ге ка̄лам̣ катва̄ та̄ватим̣сабхаване джотирасавима̄не ниббатти. сарӣрасобха̄ панасса̄ ативийа пабхассара̄ ан̃н̃е деве абхибхавитва̄ даса диса̄ обха̄сайама̄на̄ тит̣т̣хати. атхекадивасам̣ а̄йасма̄ маха̄моггалла̄но девача̄рикам̣ чарантоти саббам̣ хет̣т̣ха̄ а̄гатанайенева ведитаббам̣. идха пана –

75. ‘‘абхиккантена ван̣н̣ена, йа̄ твам̣ тит̣т̣хаси девате;

обха̄сентӣ диса̄ сабба̄, осадхӣ вийа та̄рака̄.

76. ‘‘кена тета̄дисо ван̣н̣о, кена те идха миджджхати;

уппаджджанти ча те бхога̄, йе кечи манасо пийа̄.

77. ‘‘кена твам̣ вималобха̄са̄, атирочаси девата̄;

кена те саббагаттехи, сабба̄ обха̄сате диса̄.

78. ‘‘пуччха̄ми там̣ деви маха̄нубха̄ве, мануссабхӯта̄ кимака̄си пун̃н̃ам̣;

кена̄си евам̣ джалита̄нубха̄ва̄, ван̣н̣о ча те саббадиса̄ пабха̄сатӣ’’ти. –

чатӯхи га̄тха̄хи пуччхи.

79. ‘‘са̄ девата̄ аттамана̄, моггалла̄нена пуччхита̄;

пан̃хам̣ пут̣т̣ха̄ вийа̄ка̄си, йасса каммассидам̣ пхалам̣’’.

80. ‘‘ахам̣ мануссесу мануссабхӯта̄, пурима̄йа джа̄тийа̄ мануссалоке;

тамандхака̄рамхи тимӣсика̄йам̣, падӣпака̄ламхи ада̄си дӣпам̣.

81. ‘‘йо андхака̄рамхи тимӣсика̄йам̣, падӣпака̄ламхи дада̄ти дӣпам̣;

уппаджджати джотирасам̣ вима̄нам̣, пахӯтамалйам̣ бахупун̣д̣арӣкам̣.

82. ‘‘тена мета̄дисо ван̣н̣о, тена ме идха миджджхати;

уппаджджанти ча ме бхога̄, йе кечи манасо пийа̄.

83. ‘‘тена̄хам̣ вималобха̄са̄, атироча̄ми девата̄;

тена ме саббагаттехи, сабба̄ обха̄сате диса̄.

84. ‘‘аккха̄ми те бхиккху маха̄нубха̄ва, мануссабхӯта̄ йамака̄си пун̃н̃ам̣;

тенамхи евам̣ джалита̄нубха̄ва̄, ван̣н̣о ча ме саббадиса̄ пабха̄сатӣ’’ти. –

виссаджджеси.

75. таттха абхиккантена ван̣н̣ена̄ти еттха абхикканта-саддо ‘‘абхикканта̄, бханте, ратти, никкханто пат̣хамо йа̄мо’’тиа̄дӣсу (а. ни. 8.20; уда̄. 45; чӯл̣ава. 383) кхайе а̄гато. ‘‘айам̣ имесам̣ чатуннам̣ пуггала̄нам̣ абхиккантатаро ча пан̣ӣтатаро ча̄’’тиа̄дӣсу (а. ни. 4.100) сундаре. ‘‘абхиккантам̣, бханте, абхиккантам̣, бханте’’тиа̄дӣсу (дӣ. ни. 1.250; па̄ра̄. 15) аббханумодане. ‘‘абхиккантена ван̣н̣ена, сабба̄ обха̄сайам̣ диса̄’’тиа̄дӣсу (ви. ва. 857) абхирӯпе. идха̄пи абхирӯпе ева дат̣т̣хаббо. тасма̄ абхиккантена̄ти атикантена атимана̄пена, абхирӯпена̄ти аттхо. ван̣н̣ена̄ти чхавиван̣н̣ена. обха̄сентӣ диса̄ сабба̄ти сабба̄пи даса диса̄ джотентӣ ека̄локам̣ каронтӣ. ким̣ вийа̄ти а̄ха ‘‘осадхӣ вийа та̄рака̄’’ти. уссанна̄ пабха̄ ета̄йа дхӣйати, осадхӣнам̣ ва̄ анубалаппада̄йика̄ти катва̄ ‘‘осадхӣ’’ти ладдхана̄ма̄ та̄рака̄ йатха̄ самантато а̄локам̣ курума̄на̄ тит̣т̣хати, евамева твам̣ сабба̄ диса̄ обха̄сайантӣ тит̣т̣хасӣти.

77. саббагаттехӣти саббехи сарӣра̄вайавехи, сакалехи ан̇гапаччан̇гехи обха̄сатӣти адхиппа̄йо, хетумхи четам̣ каран̣авачанам̣. сабба̄ обха̄сате диса̄ти сабба̄пи дасадиса̄ виджджотати. ‘‘обха̄саре’’типи пат̣ханти, тесам̣ сабба̄ диса̄ти бахувачанамева дат̣т̣хаббам̣.

81. падӣпака̄ламхӣти падӣпакаран̣ака̄ле, падӣпуджджаланайогге андхака̄рети аттхо. тена̄ха ‘‘йо андхака̄рамхи тимӣсика̄йа’’нти, бахале махандхака̄рети аттхо. дада̄ти дӣпанти падӣпам̣ уджджа̄ленто ва̄ ануджджа̄ленто ва̄ падӣпада̄нам̣ дада̄ти, падӣпопакаран̣а̄ни даккхин̣еййе уддисса париччаджати. упападжджати джотирасам̣ вима̄нанти пат̣исандхиггахан̣авасена джотирасам̣ вима̄нам̣ упагаччхатӣти. сесам̣ вуттанайамева.

атха йатха̄пуччхите аттхе девата̄йа катхите тхеро тамева катхам̣ ат̣т̣хуппаттим̣ катва̄ да̄на̄дикатха̄йа тасса̄ каллачитта̄дибха̄вам̣ н̃атва̄ сачча̄ни пака̄сеси, саччапарийоса̄не сапарива̄ра̄ са̄ девата̄ сота̄паттипхале патит̣т̣хахи. тхеро тато а̄гантва̄ там̣ паваттим̣ бхагавато а̄рочеси, бхагава̄ тасмим̣ ваттхусмим̣ сампаттапариса̄йа виттха̄рена дхаммам̣ десеси. са̄ десана̄ маха̄джанасса са̄ттхика̄ джа̄та̄, маха̄джано висесато дӣпада̄не саккаччака̄рӣ ахосӣти.

дӣпавима̄наван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.