7. субхӯтисуттаван̣н̣ана̄

57. саттаме субхӯтӣти тасса тхерасса на̄мам̣. со хи а̄йасма̄ падумуттарасса бхагавато па̄дамӯле ката̄бхинӣха̄ро каппасатасахассам̣ упачитапун̃н̃асамбха̄ро имасмим̣ буддхуппа̄де ул̣а̄равибхаве гахапатикуле уппанно бхагавато дхаммадесанам̣ сутва̄ сам̣вегаджа̄то гхара̄ никкхамма паббаджитва̄ ката̄дхика̄ратта̄ гхат̣енто ва̄йаманто на чирассева чхал̣абхин̃н̃о джа̄то, брахмавиха̄рабха̄вана̄йа пана уккам̣сапа̄рамиппаттийа̄ ‘‘етадаггам̣, бхиккхаве, мама са̄вака̄нам̣ бхиккхӯнам̣ аран̣авиха̄рӣнам̣ йадидам̣ субхӯтӣ’’ти (а. ни. 1.201) аран̣авиха̄ре бхагавата̄ етадагге т̣хапито. со екадивасам̣ са̄йанхасамайам̣ дива̄т̣т̣ха̄нато виха̄ран̇ган̣ам̣ отин̣н̣о чатупарисамаджджхе бхагавантам̣ дхаммам̣ десентам̣ дисва̄ ‘‘десана̄парийоса̄не вут̣т̣хахитва̄ вандисса̄мӣ’’ти ка̄лапариччхедам̣ катва̄ бхагавато авидӯре ан̃н̃атарасмим̣ руккхамӯле нисинно пхаласама̄паттим̣ сама̄паджджи. тена вуттам̣ – ‘‘тена кхо пана самайена а̄йасма̄ субхӯти…пе… сама̄паджджитва̄’’ти.

таттха дутийаджджха̄нато пат̣т̣ха̄йа рӯпа̄вачарасама̄дхи саббопи арӯпа̄вачарасама̄дхи авитаккасама̄дхи ева. идха пана чатуттхаджджха̄напа̄дако арахаттапхаласама̄дхи ‘‘авитаккасама̄дхӣ’’ти адхиппето. дутийаджджха̄на̄дӣхи пахӣна̄ миччха̄витакка̄ на та̄ва суппахӣна̄ аччантапаха̄на̄бха̄вато, арийамаггена пана пахӣна̄ ева пуна паха̄накичча̄бха̄вато. тасма̄ аггамаггапарийоса̄набхӯто арахаттапхаласама̄дхи саббесам̣ миччха̄витакка̄нам̣ паха̄нанте уппаннатта̄ висесато ‘‘авитаккасама̄дхӣ’’ти ваттаббатам̣ арахати, пагева чатуттхаджджха̄напа̄дако. тена вуттам̣ – ‘‘идха пана чатуттхаджджха̄напа̄дако арахаттапхаласама̄дхи ‘авитаккасама̄дхӣ’ти адхиппето’’ти.

етаматтхам̣ видитва̄ти етам̣ а̄йасмато субхӯтисса саббамиччха̄витаккасаббасам̣килесапаха̄насан̇кха̄там̣ аттхам̣ сабба̄ка̄рато джа̄нитва̄ тадаттхадӣпакам̣ имам̣ уда̄нам̣ уда̄неси.

таттха йасса витакка̄ видхӯпита̄ти йена арийапуггалена, йасса ва̄ арийапуггаласса ка̄мавитакка̄дайо саббепи миччха̄витакка̄ видхӯпита̄ арийамагган̃а̄н̣ена санта̄пита̄ самуччхинна̄. аджджхаттам̣ сувикаппита̄ асеса̄ти нийакаджджхаттасан̇кха̄те аттано санта̄не уппаджджана̄раха̄ сувикаппита̄ сут̣т̣ху викаппита̄ асесато, кин̃чипи асесетва̄ сусамуччхинна̄ти аттхо. там̣ сан̇гаматичча арӯпасан̃н̃ӣти еттха нти нипа̄таматтам̣. атха ва̄ хетуаттхо там̣саддо. йасма̄ анавасесена миччха̄витакка̄ самуччхинна̄, тасма̄ ра̄гасан̇га̄дикам̣ пан̃чавидхам̣ сан̇гам̣, саббампи ва̄ килесасан̇гам̣ атичча атиккамитва̄ атиккаманахету рӯпасабха̄ва̄бха̄вато руппанасан̇кха̄тасса ча вика̄расса таттха абха̄вато ниббика̄рахетубха̄вато ва̄ ‘‘арӯпа’’нти ладдхана̄мам̣ нибба̄нам̣ а̄рамман̣ам̣ катва̄ паватта̄хи маггапхаласан̃н̃а̄хи арӯпасан̃н̃ӣ. чатуйога̄тигатоти ка̄майого бхавайого дит̣т̣хийого авиджджа̄йоготи чатта̄ро йоге йатха̄рахам̣ чатӯхипи маггехи атиккамитва̄ гато. на джа̄ту метӣти мака̄ро падасандхикаро, джа̄ту екам̣сенева пунаббхава̄йа на ети, а̄йатим̣ пунаббхава̄бхиниббатти тасса наттхӣти аттхо. ‘‘на джа̄ти метӣ’’типи пат̣ханти, со еваттхо. ити бхагава̄ а̄йасмато субхӯтисса арахаттапхаласама̄паттивиха̄рам̣ анупа̄дисесанибба̄нан̃ча а̄раббха пӣтивегависсат̣т̣хам̣ уда̄нам̣ уда̄неси.

саттамасуттаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.