5. ма̄тан̇гапуттаттхерага̄тха̄ван̣н̣ана̄
атисӣтанти а̄йасмато ма̄тан̇гапуттаттхерасса га̄тха̄. ка̄ уппатти? айам̣ кира падумуттарасса бхагавато ка̄ле химавантасамӣпе махато джа̄тассарасса хет̣т̣ха̄ махати на̄габхаване маха̄нубха̄во на̄гара̄джа̄ хутва̄ ниббатто екадивасам̣ на̄габхаванато никкхамитва̄ вичаранто саттха̄рам̣ а̄ка̄сена гаччхантам̣ дисва̄ пасаннама̄насо аттано сӣсаман̣ина̄ пӯджам̣ ака̄си. со тена пун̃н̃акаммена девамануссесу сам̣саранто имасмим̣ буддхуппа̄де косаларат̣т̣хе ма̄тан̇гасса на̄ма кут̣умбикасса путто хутва̄ ниббатто ма̄тан̇гапуттотвева пан̃н̃а̄йиттха. со вин̃н̃утам̣ патто аласаджа̄тико хутва̄ кин̃чи каммам̣ акаронто н̃а̄такехи ан̃н̃ехи ча гарахито ‘‘сукхаджӣвино име саман̣а̄ сакйапуттийа̄’’ти сукхаджӣвитам̣ а̄кан̇кханто бхиккхӯхи катапаричайо хутва̄ саттха̄рам̣ упасан̇камитва̄ дхаммам̣ сутва̄ пат̣иладдхасаддхо паббаджитва̄ ан̃н̃е бхиккхӯ иддхиманте дисва̄ иддхибалам̣ паттхетва̄ саттху сантике каммат̣т̣ха̄нам̣ гахетва̄ бха̄ванам̣ ануйун̃джанто чхал̣абхин̃н̃о ахоси. тена вуттам̣ апада̄не (апа. тхера 2.48.8-29) –
‘‘падумуттаро на̄ма джино, саббадхамма̄на па̄рагӯ;
вивекака̄мо самбуддхо, гаччхате анилан̃джасе.
‘‘авидӯре химавантасса, маха̄джа̄тассаро аху;
таттха ме бхаванам̣ а̄си, пун̃н̃акаммена сам̣йутам̣.
‘‘бхавана̄ абхиниккхамма, аддасам̣ локана̄йакам̣;
индӣварам̣ва джалитам̣, а̄диттам̣ва хута̄санам̣.
‘‘вичинам̣ наддасам̣ пуппхам̣, пӯджайиссанти на̄йакам̣;
сакам̣ читтам̣ паса̄детва̄, авандим̣ саттхуно ахам̣.
‘‘мама сӣсе ман̣им̣ гайха, пӯджайим̣ локана̄йакам̣;
има̄йа ман̣ипӯджа̄йа, випа̄ко хоту бхаддако.
‘‘падумуттаро локавидӯ, а̄хутӣнам̣ пат̣иггахо;
анталиккхе т̣хито саттха̄, имам̣ га̄тхам̣ абха̄сатха.
‘‘со те иджджхату сан̇каппо, лабхассу випулам̣ сукхам̣;
има̄йа ман̣ипӯджа̄йа, анубхохи маха̄йасам̣.
‘‘идам̣ ватва̄на бхагава̄, джаладжуттамана̄мако;
агама̄си буддхасет̣т̣хо, йаттха читтам̣ пан̣ӣхитам̣.
‘‘сат̣т̣хикаппа̄ни девиндо, девараджджамака̄райим̣;
анекасатаккхаттун̃ча, чаккаваттӣ ахосахам̣.
‘‘пуббакаммам̣ сарантасса, девабхӯтасса ме сато;
ман̣и ниббаттате майхам̣, а̄локакаран̣о мамам̣.
‘‘чхал̣асӣтисахасса̄ни, на̄рийо ме париггаха̄;
вичиттаваттха̄бхаран̣а̄, а̄муккаман̣икун̣д̣ала̄.
‘‘ал̣а̄рапамха̄ хасула̄, сусан̃н̃а̄ танумаджджхима̄;
парива̄ренти мам̣ ниччам̣, ман̣ипӯджа̄йидам̣ пхалам̣.
‘‘сон̣н̣амайа̄ ман̣имайа̄, лохитан̇камайа̄ татха̄;
бхан̣д̣а̄ ме суката̄ хонти, йадиччхаси пил̣андхана̄.
‘‘кӯт̣а̄га̄ра̄ гаха̄ рамма̄, сайанан̃ча маха̄рахам̣;
мама сан̇каппаман̃н̃а̄йа, ниббаттанти йадиччхакам̣.
‘‘ла̄бха̄ тесам̣ суладдхан̃ча, йе лабханти упассутим̣;
пун̃н̃аккхеттам̣ манусса̄нам̣, осадхам̣ саббапа̄н̣инам̣.
‘‘майхампи сукатам̣ каммам̣, йохам̣ адаккхи на̄йакам̣;
винипа̄та̄ памуттомхи, паттомхи ачалам̣ падам̣.
‘‘йам̣ йам̣ йонӯпападжджа̄ми, деваттам̣ атха ма̄нусам̣;
дивасан̃чева раттин̃ча, а̄локо хоти ме сада̄.
‘‘та̄йева ман̣ипӯджа̄йа, анубхотва̄на сампада̄;
н̃а̄н̣а̄локо майа̄ дит̣т̣хо, паттомхи ачалам̣ падам̣.
‘‘сатасахассито каппе, йам̣ ман̣им̣ абхипӯджайим̣;
дуггатим̣ на̄бхиджа̄на̄ми, ман̣ипӯджа̄йидам̣ пхалам̣.
‘‘килеса̄ джха̄пита̄ майхам̣…пе… катам̣ буддхасса са̄сана’’нти.
чхал̣абхин̃н̃о пана хутва̄ пуггала̄дхит̣т̣ха̄навасена косаджджам̣ гараханто аттано ча вӣрийа̄рамбхам̣ киттенто –
231. ‘‘атисӣтам̣ атиун̣хам̣, атиса̄йамидам̣ аху;
ити виссат̣т̣хакамманте, кхан̣а̄ ачченти ма̄н̣аве.
232. ‘‘йо ча сӣтан̃ча ун̣хан̃ча, тин̣а̄ бхиййо на ман̃н̃ати;
карам̣ пурисакичча̄ни, со сукха̄ на виха̄йати.
233. ‘‘даббам̣ кусам̣ пот̣акилам̣, усӣрам̣ мун̃джапаббаджам̣;
ураса̄ панудисса̄ми, вивекаманубрӯхайа’’нти. – га̄тха̄ттайама̄ха;
таттха атисӣтанти химапа̄таваддала̄дина̄ ативийа сӣтам̣, идам̣ ахӯти а̄нетва̄ самбандхо. атиун̣ханти дхаммапарита̄па̄дина̄ ативийа ун̣хам̣, убхайенапи утувасена косаджджаваттхума̄ха. атиса̄йанти дивасасса парин̣атийа̄ атиса̄йам̣, са̄йаггахан̣енева четтха па̄топи сан̇гайхати, тадубхайена ка̄лавасена косаджджаваттхума̄ха. итӣти имина̄ пака̄рена. етена ‘‘идха, бхиккхаве, бхиккхуна̄ каммам̣ каттаббам̣ хотӣ’’тиа̄дина̄ (а. ни. 8.80; дӣ. ни. 3.334) вуттам̣ косаджджаваттхум̣ сан̇ган̣ха̄ти. виссат̣т̣хакаммантети париччаттайогакамманте. кхан̣а̄ти буддхуппа̄да̄дайо брахмачарийава̄сасса ока̄са̄. аччентӣти атиккаманти. ма̄н̣авети сатте. тин̣а̄ бхиййо на ман̃н̃атӣти тин̣ато упари на ман̃н̃ати, тин̣ам̣ вийа ман̃н̃ати, сӣтун̣ха̄ни абхибхавитва̄ аттана̄ каттаббам̣ кароти. каранти каронто. пурисакичча̄нӣти вӣрапурисена каттабба̄ни аттахитапарахита̄ни. сукха̄ти сукхато, нибба̄насукхатоти адхиппа̄йо. татийага̄тха̄йа аттхо хет̣т̣ха̄ вуттойева.
ма̄тан̇гапуттаттхерага̄тха̄ван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.