10. уттарама̄тупетиваттхуван̣н̣ана̄
дива̄виха̄рагатам̣ бхиккхунти идам̣ уттарама̄тупетиваттху. татра̄йам̣ аттхавибха̄вана̄ – саттхари париниббуте пат̣хамамаха̄сан̇гӣтийа̄ паваттита̄йа а̄йасма̄ маха̄качча̄йано два̄дасахи бхиккхӯхи саддхим̣ косамбийа̄ авидӯре ан̃н̃атарасмим̣ аран̃н̃а̄йатане виха̄си. тена ча самайена ран̃н̃о уденасса ан̃н̃атаро амаччо ка̄ламака̄си, тена ча пуббе нагаре камманта̄ адхит̣т̣хита̄ ахесум̣. атха ра̄джа̄ тасса путтам̣ уттарам̣ на̄ма ма̄н̣авам̣ паккоса̄петва̄ ‘‘тван̃ча питара̄ адхит̣т̣хите камманте самануса̄са̄’’ти тена т̣хитат̣т̣ха̄не т̣хапеси.
со ча са̄дхӯти сампат̣иччхитва̄ екадивасам̣ нагарапат̣исан̇кхаран̣ийа̄нам̣ да̄рӯнам̣ аттха̄йа вад̣д̣хакийо гахетва̄ аран̃н̃ам̣ гато. таттха а̄йасмато маха̄качча̄йанаттхерасса васанат̣т̣ха̄нам̣ упагантва̄ тхерам̣ таттха пам̣сукӯлачӣварадхарам̣ вивиттам̣ нисиннам̣ дисва̄ ирийа̄патхейева пасӣдитва̄ катапат̣исантха̄ро вандитва̄ екамантам̣ нисӣди. тхеро тасса дхаммам̣ катхеси. со дхаммам̣ сутва̄ ратанаттайе сан̃джа̄таппаса̄до саран̣есу патит̣т̣ха̄йа тхерам̣ нимантеси – ‘‘адхива̄сетха ме, бханте, сва̄тана̄йа бхаттам̣ саддхим̣ бхиккхӯхи анукампам̣ упа̄да̄йа̄’’ти. адхива̄сеси тхеро тун̣хӣбха̄вена. со тато никкхамитва̄ нагарам̣ гантва̄ ан̃н̃есам̣ упа̄сака̄нам̣ а̄чиккхи – ‘‘тхеро майа̄ сва̄тана̄йа нимантито, тумхехипи мама да̄наггам̣ а̄гантабба’’нти.
со дутийадивасе ка̄лассева пан̣ӣтам̣ кха̄данӣйам̣ бходжанӣйам̣ пат̣ийа̄да̄петва̄ ка̄лам̣ а̄роча̄петва̄ саддхим̣ бхиккхӯхи а̄гаччхантасса тхерасса паччуггаманам̣ катва̄ вандитва̄ пураккхатва̄ гехам̣ павесеси. атха маха̄рахакаппийапаччаттхаран̣ааттхатесу а̄санесу тхере ча бхиккхӯсу ча нисиннесу гандхапуппхадхӯпехи пӯджам̣ катва̄ пан̣ӣтена аннапа̄нена те сантаппетва̄ сан̃джа̄таппаса̄до катан̃джалӣ анумоданам̣ сун̣итва̄ катабхатта̄нумодане тхере гаччханте паттам̣ гахетва̄ анугаччханто нагарато никкхамитва̄ пат̣иниваттанто ‘‘бханте, тумхехи ниччам̣ мама гехам̣ пависитабба’’нти йа̄читва̄ тхерасса адхива̄санам̣ н̃атва̄ ниватти. евам̣ со тхерам̣ упат̣т̣хаханто тасса ова̄де патит̣т̣ха̄йа сота̄паттипхалам̣ па̄пун̣и, виха̄ран̃ча ка̄реси, саббе ча аттано н̃а̄таке са̄сане абхиппасанне ака̄си.
ма̄та̄ панасса маччхерамалапарийут̣т̣хитачитта̄ хутва̄ евам̣ парибха̄си – ‘‘йам̣ твам̣ мама аниччхантийа̄ ева саман̣а̄нам̣ аннапа̄нам̣ деси, там̣ те паралоке лохитам̣ сампаджджатӯ’’ти. екам̣ пана морапин̃чхакала̄пам̣ виха̄рамахадивасе диййама̄нам̣ ануджа̄ни. са̄ ка̄лам̣ катва̄ петайонийам̣ уппаджджи, морапин̃чхакала̄пада̄на̄нумоданена панасса̄ кеса̄ нӣла̄ синиддха̄ веллитагга̄ сукхума̄ дӣгха̄ ча ахесум̣. са̄ йада̄ ган̇га̄надим̣ ‘‘па̄нӣйам̣ пивисса̄мӣ’’ти отарати, тада̄ надӣ лохитапӯра̄ хоти. са̄ пан̃чапан̣н̣а̄са васса̄ни кхуппипа̄са̄бхибхӯта̄ вичаритва̄ екадивасам̣ кан̇кха̄ревататтхерам̣ ган̇га̄йа тӣре дива̄виха̄рам̣ нисиннам̣ дисва̄ атта̄нам̣ аттано кесехи пат̣иччха̄детва̄ упасан̇камитва̄ па̄нӣйам̣ йа̄чи. там̣ сандха̄йа вуттам̣ –
331. ‘‘дива̄виха̄рагатам̣ бхиккхум̣, ган̇га̄тӣре нисиннакам̣;
там̣ петӣ упасан̇камма, дуббан̣н̣а̄ бхӣрудассана̄.
332. ‘‘кеса̄ часса̄ атидӣгха̄, йа̄вабхӯма̄валамбаре;
кесехи са̄ пат̣иччханна̄, саман̣ам̣ етадабравӣ’’ти. –
има̄ две га̄тха̄ сан̇гӣтика̄ракехи идха а̄дито т̣хапита̄.
таттха бхӣрудассана̄ти бхайа̄накадассана̄. ‘‘руддадассана̄’’ти ва̄ па̄т̣хо, бӣбхаччхабха̄рийадассана̄ти аттхо. йа̄вабхӯма̄валамбарети йа̄ва бхӯми, та̄ва оламбанти. пуббе ‘‘бхиккху’’нти ча паччха̄ ‘‘саман̣а’’нти ча кан̇кха̄ревататтхерамева сандха̄йа вуттам̣.
са̄ пана петӣ тхерам̣ упасан̇камитва̄ па̄нӣйам̣ йа̄чантӣ –
333. ‘‘пан̃чапан̣н̣а̄са васса̄ни, йато ка̄лаката̄ ахам̣;
на̄бхиджа̄на̄ми бхуттам̣ ва̄, пӣтам̣ ва̄ пана па̄нийам̣;
дехи твам̣ па̄нийам̣ бханте, тасита̄ па̄нийа̄йа ме’’ти. – имам̣ га̄тхама̄ха;
333. таттха на̄бхиджа̄на̄ми бхуттам̣ ва̄ти евам̣ дӣгхамантаре ка̄ле бходжанам̣ бхуттам̣ ва̄ па̄нӣйам̣ пӣтам̣ ва̄ на̄бхиджа̄на̄ми, на бхуттам̣ на пӣтанти аттхо. тасита̄ти пипа̄сита̄. па̄нийа̄йа̄ти па̄нӣйаттха̄йа а̄хин̣д̣антийа̄ ме па̄нӣйам̣ дехи, бхантети йоджана̄.
ито парам̣ –
334. ‘‘айам̣ сӣтодика̄ ган̇га̄, химавантато сандати;
пива етто гахетва̄на, ким̣ мам̣ йа̄часи па̄нийам̣.
335. ‘‘сача̄хам̣ бханте ган̇га̄йа, сайам̣ ган̣ха̄ми па̄нийам̣;
лохитам̣ ме париваттати, тасма̄ йа̄ча̄ми па̄нийам̣.
336. ‘‘ким̣ ну ка̄йена ва̄ча̄йа, манаса̄ дуккат̣ам̣ катам̣;
киссакаммавипа̄кена, ган̇га̄ те хоти лохитам̣.
337. ‘‘путто ме уттаро на̄ма, саддхо а̄си упа̄сако;
со ча майхам̣ ака̄ма̄йа, саман̣а̄нам̣ павеччхати.
338. ‘‘чӣварам̣ пин̣д̣апа̄тан̃ча, паччайам̣ сайана̄санам̣;
тамахам̣ парибха̄са̄ми, маччхерена упаддута̄.
339. ‘‘йам̣ твам̣ майхам̣ ака̄ма̄йа, саман̣а̄нам̣ павеччхаси;
чӣварам̣ пин̣д̣апа̄тан̃ча, паччайам̣ сайана̄санам̣.
340. ‘‘етам̣ те паралокасмим̣, лохитам̣ хоту уттара;
тассакаммавипа̄кена, ган̇га̄ ме хоти лохита’’нти. –
има̄ тхерасса ча петийа̄ ча вачанапат̣ивачанага̄тха̄.
334. таттха химавантатоти махато химасса аттхита̄йа ‘‘химава̄’’ти ладдхана̄мато паббатара̄джато. сандатӣти паваттати. еттоти ито маха̄ган̇га̄то. кинти касма̄ мам̣ йа̄часи па̄нӣйам̣, ган̇га̄надим̣ отаритва̄ йатха̄ручи пива̄ти дассети.
335. лохитам̣ ме париваттатӣти удакам̣ сандама̄нам̣ майхам̣ па̄пакаммапхалена лохитам̣ хутва̄ париваттати парин̣амати, та̄йа гахитаматтам̣ удакам̣ лохитам̣ джа̄йати.
337-40. майхам̣ ака̄ма̄йа̄ти мама аниччхантийа̄. павеччхатӣти дети. паччайанти гила̄напаччайам̣. етанти йам̣ етам̣ чӣвара̄дикам̣ паччайаджа̄там̣ саман̣а̄нам̣ павеччхаси деси, етам̣ те паралокасмим̣ лохитам̣ хоту уттара̄ти абхисапанавасена катам̣ па̄пакаммам̣, тасса випа̄кена̄ти йоджана̄.
атха̄йасма̄ ревато там̣ петим̣ уддисса бхиккхусан̇гхасса па̄нӣйам̣ ада̄си, пин̣д̣а̄йа чаритва̄ бхаттам̣ гахетва̄ бхиккхӯнамада̄си, сан̇ка̄ракӯт̣а̄дито пам̣сукӯлам̣ гахетва̄ дховитва̄ бхисин̃ча чимиликан̃ча катва̄ бхиккхӯнам̣ ада̄си, тена часса̄ петийа̄ диббасампаттийо ахесум̣. са̄ тхерасса сантикам̣ гантва̄ аттана̄ ладдхадиббасампаттим̣ тхерасса дассеси. тхеро там̣ паваттим̣ аттано сантикам̣ упагата̄нам̣ чатуннам̣ париса̄нам̣ пака̄сетва̄ дхаммакатхам̣ катхеси. тена маха̄джано сан̃джа̄тасам̣вего вигатамаламаччхеро хутва̄ да̄насӣла̄дикусаладхамма̄бхирато ахосӣти. идам̣ пана петаваттху дутийасан̇гӣтийам̣ сан̇гахам̣ а̄рул̣ханти дат̣т̣хаббам̣.
уттарама̄тупетиваттхуван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.