43. падесавиха̄ран̃а̄н̣аниддесаван̣н̣ана̄

94. падесавиха̄ран̃а̄н̣аниддесе йена̄ка̄рена ма̄тика̄йа уддит̣т̣хо падесо паччавеккхитаббо, там̣ дассенто миччха̄дит̣т̣хипаччайа̄пи ведайитантиа̄дима̄ха. таттха миччха̄дит̣т̣хипаччайа̄ти дит̣т̣хисампайуттаведана̄пи ват̣т̣ати дит̣т̣хим̣ упаниссайам̣ катва̄ уппанна̄ кусала̄кусалаведана̄пи випа̄каведана̄пи. таттха миччха̄дит̣т̣хисампайутта̄ акусала̄ва хоти, дит̣т̣хим̣ пана упанисса̄йа кусала̄пи уппаджджанти акусала̄пи. миччха̄дит̣т̣хика̄ хи дит̣т̣хим̣ упанисса̄йа паккхадивасесу йа̄губхатта̄дӣни денти, андхакут̣т̣хиа̄дӣнам̣ ваттам̣ пат̣т̣хапенти, чатумаха̄патхе са̄лам̣ каронти, поккхаран̣им̣ кхан̣а̄пенти, пуппха̄ра̄мам̣ пхала̄ра̄мам̣ ропенти, надӣвидуггесу сетум̣ аттхаранти, висамам̣ самам̣ каронти. ити тесам̣ кусала̄ ведана̄ уппаджджати. миччха̄дит̣т̣хим̣ пана нисса̄йа самма̄дит̣т̣хике аккосанти парибха̄санти вадхабандха̄дӣни каронти, па̄н̣ам̣ вадхитва̄ девата̄нам̣ упахаранти. ити несам̣ акусала̄ ведана̄ уппаджджати. випа̄каведана̄ пана бхавантарагата̄нам̣ хоти. са̄ пана миччха̄дит̣т̣хи сахаджа̄та̄йа ведана̄йа сахаджа̄таан̃н̃аман̃н̃аниссайасампайуттааттхиавигатапаччайехи паччайо хоти, саманантаранируддха̄ миччха̄дит̣т̣хи паччуппаннамиччха̄дит̣т̣хисампайутта̄йа ведана̄йа анантарасаманантарӯпаниссайаа̄севананаттхивигатапаччайехи паччайо хоти, миччха̄дит̣т̣хим̣ гарум̣ катва̄ абхинандантасса лобхасахагатаведана̄йа а̄рамман̣аа̄рамман̣а̄дхипатиа̄рамман̣ӯпаниссайапаччайехи паччайо хоти, сабба̄кусалехи миччха̄дит̣т̣хим̣ а̄рамман̣аматтам̣ каронтасса сабба̄кусалаведана̄йа миччха̄дит̣т̣хим̣ паччавеккхантасса випассантасса кусала̄бйа̄катаведана̄йа а̄рамман̣апаччайена паччайо хоти, миччха̄дит̣т̣хипаччайена уппаджджама̄на̄нам̣ кусала̄кусалаведана̄нам̣ бхавантаре випа̄каведана̄нан̃ча упаниссайапаччайена паччайо хоти.

миччха̄дит̣т̣хивӯпасамапаччайа̄ти миччха̄дит̣т̣хивӯпасамо на̄ма самма̄дит̣т̣хи, тасма̄ йам̣ самма̄дит̣т̣хипаччайа̄ ведайитам̣ вуттам̣, тадева ‘‘миччха̄дит̣т̣хивӯпасамапаччайа̄’’ти ведитаббам̣. кечи пана ‘‘миччха̄дит̣т̣хивӯпасамо на̄ма випассана̄ккхан̣е сота̄паттимаггаккхан̣е ча̄’’ти ваданти.

самма̄дит̣т̣хипаччайа̄пи ведайитанти еттха̄пи самма̄дит̣т̣хисампайуттаведана̄пи ват̣т̣ати самма̄дит̣т̣хим̣ упаниссайам̣ катва̄ уппанна̄ кусала̄кусалаведана̄пи випа̄каведана̄пи. таттха самма̄дит̣т̣хисампайутта̄ кусала̄ва хоти, самма̄дит̣т̣хим̣ пана упанисса̄йа буддхапӯджа̄ дӣпама̄ла̄ропанам̣ маха̄дхаммассаванам̣ аппатит̣т̣хите диса̄бха̄ге четийапатит̣т̣ха̄пананти евама̄дӣни пун̃н̃а̄ни каронти. ити несам̣ кусала̄ ведана̄ уппаджджати. самма̄дит̣т̣химева нисса̄йа миччха̄дит̣т̣хике аккосанти парибха̄санти, атта̄нам̣ уккам̣санти, парам̣ вамбхенти. ити несам̣ акусала̄ ведана̄ уппаджджати. випа̄каведана̄ пана бхавантарагата̄нам̣йева хоти. са̄ пана самма̄дит̣т̣хи сахаджа̄та̄йа саманантаранируддха̄йа паччуппанна̄йа ведана̄йа миччха̄дит̣т̣хийа̄ вуттапаччайехева паччайо хоти, локикасамма̄дит̣т̣хи паччавеккхан̣асампайутта̄йа випассана̄сампайутта̄йа никантисампайутта̄йа ча ведана̄йа а̄рамман̣апаччайена паччайо хоти, миччха̄дит̣т̣хийа̄ вуттанайенева упаниссайапаччайена паччайо хоти, маггапхаласамма̄дит̣т̣хи паччавеккхан̣асампайутта̄йа ведана̄йа а̄рамман̣аа̄рамман̣а̄дхипатиа̄рамман̣ӯпаниссайапаччайавасена паччайо хоти.

самма̄дит̣т̣хивӯпасамапаччайа̄пи ведайитанти самма̄дит̣т̣хивӯпасамо на̄ма миччха̄дит̣т̣хи, тасма̄ йам̣ миччха̄дит̣т̣хипаччайа̄ ведайитам̣ вуттам̣, тадева ‘‘самма̄дит̣т̣хивӯпасамапаччайа̄’’ти ведитаббам̣. миччха̄сан̇каппапаччайа̄ миччха̄сан̇каппавӯпасамапаччайа̄тиа̄дӣсупи есева найо. йасса йасса хи ‘‘вӯпасамапаччайа̄’’ти вуччати, тасса тасса пат̣ипаккхадхаммапаччайа̄ва там̣ там̣ ведайитам̣ адхиппетам̣. миччха̄н̃а̄н̣а̄дӣсу пана миччха̄н̃а̄н̣ам̣ на̄ма па̄пакирийа̄су упа̄йачинта̄. атха ва̄ миччха̄н̃а̄н̣ам̣ миччха̄паччавеккхан̣ан̃а̄н̣ам̣. самма̄н̃а̄н̣ам̣ на̄ма випассана̄самма̄дит̣т̣хим̣ локуттарасамма̄дит̣т̣хин̃ча т̣хапетва̄ авасесакусала̄бйа̄катам̣ н̃а̄н̣ам̣. миччха̄вимутти на̄ма па̄па̄дхимуттита̄. атха ва̄ айа̄тха̄вавимутти аниййа̄никавимутти авимуттассева сато вимуттисан̃н̃ӣти. самма̄вимутти на̄ма калйа̄н̣а̄дхимуттита̄ пхалавимутти ча. самма̄дит̣т̣хиа̄дайо хет̣т̣ха̄ вуттаттха̄йева.

чхандапаччайа̄пӣтиа̄дӣсу пана чхандо на̄ма лобхо, чхандапаччайа̄ ат̣т̣халобхасахагатачиттасампайуттаведана̄ ведитабба̄. чхандавӯпасамапаччайа̄ пат̣хамаджджха̄наведана̄ва. витаккапаччайа̄ пат̣хамаджджха̄наведана̄. витаккавӯпасамапаччайа̄ дутийаджджха̄наведана̄. сан̃н̃а̄паччайа̄ т̣хапетва̄ пат̣хамаджджха̄нам̣ сеса̄ чха сама̄паттиведана̄. сан̃н̃а̄вӯпасамапаччайа̄ невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанаведана̄.

чхандо ча авӯпасанто хотӣтиа̄дӣсу саче чхандавитаккасан̃н̃а̄ авӯпасанта̄ хонтӣти аттхо. таппаччайа̄ти со чхандавитаккасан̃н̃а̄нам̣ авӯпасамо ева паччайо таппаччайо, тасма̄ таппаччайа̄. чхандавитаккасан̃н̃а̄авӯпасамапаччайа̄ ведана̄ хотӣти аттхо. са̄ ат̣т̣халобхасахагатачиттасампайуттаведана̄ хоти. саче чхандо вӯпасанто витаккасан̃н̃а̄ авӯпасанта̄. таппаччайа̄ти со чхандасса вӯпасамо витаккасан̃н̃а̄нам̣ авӯпасамо ева паччайо таппаччайо, тасма̄ таппаччайа̄. са̄ пат̣хамаджджха̄наведана̄ва. саче чхандавитакка̄ вӯпасанта̄ сан̃н̃а̄ авӯпасанта̄. таппаччайа̄ти со чхандавитакка̄нам̣ вӯпасамо сан̃н̃а̄йа авӯпасамо ева паччайо таппаччайо, тасма̄ таппаччайа̄. са̄ дутийаджджха̄наведана̄ва. саче чхандавитаккасан̃н̃а̄ вӯпасанта̄. таппаччайа̄ти со чхандавитаккасан̃н̃а̄нам̣ вӯпасамо ева паччайо таппаччайо, тасма̄ таппаччайа̄. са̄ невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанаведана̄ва. кечи пана ‘‘чхандо на̄ма аппанам̣ па̄пун̣исса̄мӣти пуббабха̄ге дхаммаччхандо, аппана̄ппаттасса со чхандо вӯпасанто хоти. пат̣хамаджджха̄не витакко хоти, дутийаджджха̄наппаттасса витакко вӯпасанто хоти. саттасу сама̄паттӣсу сан̃н̃а̄ хоти, невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанам̣ сама̄паннасса ча ниродхам̣ сама̄паннасса ча сан̃н̃а̄ вӯпасанта̄ хотӣ’’ти евам̣ ван̣н̣айанти. идха пана ниродхасама̄патти на йуджджати. аппаттасса паттийа̄ти арахаттапхаласса паттаттха̄йа. аттхи а̄йаванти аттхи вӣрийам̣. а̄йа̄вантипи па̄т̣хо. тасмимпи т̣ха̄не ануппаттети тасса вӣрийа̄рамбхасса васена тасмим̣ арахаттапхаласса ка̄ран̣е арийамагге ануппатте. таппаччайа̄пи ведайитанти арахаттасса т̣ха̄напаччайа̄ ведайитам̣. етена чатумаггасахаджа̄та̄ ниббаттиталокуттараведана̄ гахита̄. кечи пана ‘‘а̄йаванти пат̣ипатти. тасмимпи т̣ха̄не ануппаттети тасса̄ бхӯмийа̄ паттийа̄’’ти ван̣н̣айанти.

падесавиха̄ран̃а̄н̣аниддесаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.