(6.) чхакканиддесаван̣н̣ана̄

944. чхакканиддесе йасма̄ куддхо ва̄ кодхавасена, сандит̣т̣хипара̄ма̄сӣ ва̄ сандит̣т̣хипара̄ма̄сита̄йа калахам̣ виггахам̣ вива̄дам̣ а̄паджджати, тасма̄ кодха̄дайо ‘вива̄дамӯла̄нӣ’ти вутта̄.

чхандара̄ганиддесе ка̄магехаситатта̄ чхандара̄га̄ гехассита̄ дхамма̄ти сан̇гахато ватва̄ пуна пабхедато дассетум̣ мана̄пийесу рӯпесӯтиа̄ди вуттам̣. таттха мана̄пийесӯти манавад̣д̣ханакесу ит̣т̣хесу. виродха̄ ева виродхаваттхӯни. амана̄пийесӯти анит̣т̣хесу.

945. ага̄равесу ага̄равоти га̄рававирахито. аппатиссоти аппатиссайо анӣчавутти. еттха пана йо бхиккху саттхари дхарама̄не тӣсу ка̄лесу упат̣т̣ха̄нам̣ на йа̄ти, саттхари анупа̄хане чан̇каманте саупа̄хано чан̇камати, нӣче чан̇каме чан̇каманте учче чан̇каме чан̇камати, хет̣т̣ха̄ васанте упари васати, саттхудассанат̣т̣ха̄не убхо ам̣се па̄рупати, чхаттам̣ дха̄рети, упа̄ханам̣ дха̄рети, нха̄йати, учча̄рам̣ ва̄ пасса̄вам̣ ва̄ кароти, париниббуте ва̄ пана четийам̣ вандитум̣ на гаччхати, четийасса пан̃н̃а̄йанат̣т̣ха̄не саттхудассанат̣т̣ха̄не вуттам̣ саббам̣ кароти – айам̣ саттхари ага̄раво на̄ма. йо пана дхаммасаване сан̇гхут̣т̣хе саккаччам̣ на гаччхати, саккаччам̣ дхаммам̣ на сун̣а̄ти, самуллапанто нисӣдати, на саккаччам̣ ган̣ха̄ти, на саккаччам̣ ва̄чети – ‘айам̣ дхамме ага̄раво на̄ма. йо пана тхерена бхиккхуна̄ анаджджхит̣т̣хо дхаммам̣ десети, пан̃хам̣ катхети, вуд̣д̣хе бхиккхӯ гхат̣т̣енто гаччхати, тит̣т̣хати, нисӣдати, дуссапаллаттхикам̣ ва̄ хаттхапаллаттхикам̣ ва̄ кароти, сан̇гхамаджджхе убхо ам̣се па̄рупати, чхаттупа̄ханам̣ дха̄рети – айам̣ сан̇гхе ага̄раво на̄ма. екабхиккхусмимпи хи ага̄раве кате сан̇гхе ага̄раво катова хоти. тиссо сиккха̄ пана апӯрайама̄нова сиккха̄йа ага̄раво на̄ма. аппама̄далаккхан̣ам̣ ананубрӯхайама̄но аппама̄де ага̄раво на̄ма. дувидхам̣ пат̣исантха̄рам̣ акаронто пат̣исантха̄ре ага̄раво на̄ма.

париха̄нийа̄ дхамма̄ти париха̄накара̄ дхамма̄. камма̄ра̄мата̄ти навакамме ва̄ чӣваравича̄ран̣а̄дӣсу ва̄ каммесу абхирати йуттапайуттата̄. бхасса̄ра̄мата̄ти тираччха̄накатха̄васена бхассе йуттапайуттата̄. нидда̄ра̄мата̄ти нидда̄йа йуттапайуттата̄. сан̇ган̣ика̄ра̄мата̄ти сан̇ган̣ика̄йа йуттапайуттата̄. сам̣сагга̄ра̄мата̄ти саванасам̣сагге, дассанасам̣сагге, самулла̄пасам̣сагге, парибхогасам̣сагге, ка̄йасам̣саггети пан̃чавидхе сам̣сагге йуттапайуттата̄. папан̃ча̄ра̄мата̄ти тан̣ха̄ма̄надит̣т̣хипапан̃чесу йуттапайуттата̄.

946. соманассупавича̄ра̄дӣсу соманассена саддхим̣ упавичарантӣти соманассупавича̄ра̄. чаккхуна̄ рӯпам̣ дисва̄ти чаккхувин̃н̃а̄н̣ена рӯпам̣ пасситва̄. соманассат̣т̣ха̄нийанти соманассасса а̄рамман̣авасена ка̄ран̣абхӯтам̣. упавичаратӣти таттха вича̄раппаваттанена упавичарати. витакко пана там̣сампайутто ва̄ти имина̄ найена тӣсупи чхаккесу аттхо ведитаббо.

947. гехасита̄нӣти ка̄магун̣аниссита̄ни. соманасса̄нӣти четасикасукха̄ни. доманасса̄нӣти четасикадуккха̄ни. упеккха̄ти ан̃н̃а̄н̣асампайутта̄ упеккха̄ ведана̄, ан̃н̃а̄н̣упеккха̄типи ета̄сам̣йева на̄мам̣.

948. аттхи ме атта̄ти ва̄ти саббападесу ва̄-саддо викаппаттхо; евам̣ ва̄ дит̣т̣хи уппаджджатӣти вуттам̣ хоти. аттхи ме атта̄ти четтха сассатадит̣т̣хи саббака̄лесу аттано аттхитам̣ ган̣ха̄ти. саччато тхетатоти бхӯтато ча тхирато ча; идам̣ саччанти сут̣т̣ху дал̣хабха̄вена̄ти вуттам̣ хоти. наттхи ме атта̄ти айам̣ пана уччхедадит̣т̣хи, сато саттасса таттха таттха вибхаваггахан̣ато. атха ва̄ пурима̄пи тӣсу ка̄лесу аттхӣти гахан̣ато сассатадит̣т̣хи, паччуппаннамева аттхӣти ган̣хантӣ уччхедадит̣т̣хи. паччхима̄пи атӣта̄на̄гатесу наттхӣти гахан̣ато ‘бхасманта̄ а̄хутийо’ти гахитадит̣т̣хика̄нам̣ вийа уччхедадит̣т̣хи, атӣтейева наттхӣти ган̣хантӣ адхиччасамуппанникассева сассатадит̣т̣хи. аттана̄ ва̄ атта̄нам̣ сан̃джа̄на̄мӣти сан̃н̃а̄ккхандхасӣсена кхандхе атта̄ти гахетва̄ сан̃н̃а̄йа авасесаккхандхе сан̃джа̄нанато ‘имина̄ аттана̄ имам̣ атта̄нам̣ сан̃джа̄на̄мӣ’ти евам̣ хоти. аттана̄ ва̄ анатта̄нанти сан̃н̃а̄ккхандхам̣йева атта̄ти гахетва̄ итаре чатта̄ро кхандхе анатта̄ти гахетва̄ сан̃н̃а̄йа тесам̣ джа̄нанато евам̣ хоти. анаттана̄ ва̄ атта̄нанти сан̃н̃а̄ккхандхам̣ анатта̄ти итаре ча чатта̄ро кхандхе атта̄ти гахетва̄ сан̃н̃а̄йа тесам̣ джа̄нанато евам̣ хоти. сабба̄пи сассатуччхедадит̣т̣хийова.

вадо ведеййоти а̄дайо пана сассатадит̣т̣хийа̄ ева абхинивеса̄ка̄ра̄. таттха вадатӣти вадо; вачӣкаммасса ка̄ракоти вуттам̣ хоти. ведайатӣти ведеййо; джа̄на̄ти анубхавати ча̄ти вуттам̣ хоти. ида̄ни йам̣ со ведети там̣ дассетум̣ татра татра дӣгхараттам̣ калйа̄н̣апа̄пака̄нантиа̄ди вуттам̣. таттха татра татра̄ти тесу тесу йонигатит̣хитинива̄саника̄йесу а̄рамман̣есу ва̄. дӣгхараттанти чирараттам̣. паччанубхотӣти пат̣исам̣ведайати. на со джа̄то на̄хосӣти со атта̄ аджа̄тидхаммато на джа̄то на̄ма; сада̄ виджджама̄но йева̄ти аттхо. тенева атӣте на̄хоси, ана̄гатепи на бхависсати. йо хи джа̄то со ахоси, йо ча джа̄йиссати со бхависсатӣти. атхава̄ ‘на со джа̄то на̄хосӣ’ти со сада̄ виджджама̄натта̄ атӣтепи на джа̄ту на̄хоси, ана̄гатепи на джа̄ту на бхависсати. ниччоти уппа̄давайарахито. дхувоти тхиро са̄рабхӯто. сассатоти саббака̄лико. авипарин̣а̄мадхаммоти аттано пакатибха̄вам̣ авиджаханадхаммо какан̣т̣ако вийа на̄наппака̄раттам̣ на̄паджджати. евамайам̣ сабба̄савадит̣т̣хи (ма. ни. 1.17 а̄дайо) на̄ма катхита̄. сесам̣ саббаттха утта̄наттхамева̄ти.

чхакканиддесаван̣н̣ана̄.