23. пан̃н̃а̄бха̄вана̄нисам̣саниддесо

а̄нисам̣сапака̄сана̄

854. йам̣ пана вуттам̣ ‘‘пан̃н̃а̄бха̄вана̄йа ко а̄нисам̣со’’ти, таттха вада̄ма. айан̃хи пан̃н̃а̄бха̄вана̄ на̄ма анекасата̄нисам̣са̄. тасса̄ дӣгхена̄пи аддхуна̄ на сукарам̣ виттха̄рато а̄нисам̣сам̣ пака̄сетум̣. сан̇кхепато панасса̄ на̄на̄килесавиддхам̣санам̣, арийапхалараса̄нубхаванам̣, ниродхасама̄паттисама̄паджджанасаматтхата̄, а̄хунеййабха̄ва̄дисиддхӣти айама̄нисам̣со ведитаббо.

на̄на̄килесавиддхам̣санакатха̄

855. таттха йам̣ на̄марӯпапариччхедато пат̣т̣ха̄йа сакка̄йадит̣т̣ха̄дӣнам̣ васена на̄на̄килесавиддхам̣санам̣ вуттам̣, айам̣ локика̄йа пан̃н̃а̄бха̄вана̄йа а̄нисам̣со. йам̣ арийамаггаккхан̣е сам̣йоджана̄дӣнам̣ васена на̄на̄килесавиддхам̣санам̣ вуттам̣, айам̣ локуттара̄йа пан̃н̃а̄бха̄вана̄йа а̄нисам̣соти ведитаббо.

бхӣмавега̄нупатита̄, асанӣва силуччайе;

ва̄йувегасамут̣т̣хито, аран̃н̃амива па̄вако.

андхака̄рам̣ вийа рави, сатеджуджджаламан̣д̣ало;

дӣгхаратта̄нупатитам̣, сабба̄наттхавидха̄йакам̣.

килесаджа̄лам̣ пан̃н̃а̄ хи, виддхам̣сайати бха̄вита̄;

сандит̣т̣хикамато джан̃н̃а̄, а̄нисам̣самимам̣ идха.

пхаласама̄паттикатха̄

856. арийапхалараса̄нубхавананти на кевалан̃ча килесавиддхам̣санан̃н̃ева, арийапхалараса̄нубхаванампи пан̃н̃а̄бха̄вана̄йа а̄нисам̣со. арийапхаланти хи сота̄паттипхала̄ди са̄ман̃н̃апхалам̣ вуччати. тасса двӣха̄ка̄рехи раса̄нубхаванам̣ хоти. маггавӣтхийан̃ча пхаласама̄паттивасена ча паваттийам̣. татра̄сса маггавӣтхийам̣ паватти дассита̄йева.

857. апича йе ‘‘сам̣йоджанаппаха̄наматтамева пхалам̣ на̄ма, на кочи ан̃н̃о дхаммо аттхӣ’’ти ваданти, тесам̣ анунайаттхам̣ идам̣ суттампи дассетаббам̣ – ‘‘катхам̣ пайогапат̣иппассаддхипан̃н̃а̄ пхале н̃а̄н̣ам̣? сота̄паттимаггаккхан̣е дассанат̣т̣хена самма̄дит̣т̣хи миччха̄дит̣т̣хийа̄ вут̣т̣ха̄ти, тадануваттакакилесехи ча кхандхехи ча вут̣т̣ха̄ти, бахиддха̄ ча саббанимиттехи вут̣т̣ха̄ти. тампайогапат̣иппассаддхатта̄ уппаджджати самма̄дит̣т̣хи, маггассетам̣ пхала’’нти (пат̣и. ма. 1.63) виттха̄ретаббам̣.

‘‘чатта̄ро магга̄ апарийа̄панна̄, чатта̄ри ча са̄ман̃н̃апхала̄ни, име дхамма̄ аппама̄н̣а̄рамман̣а̄’’ (дха. са. 1422). ‘‘махаггато дхаммо аппама̄н̣асса дхаммасса анантарапаччайена паччайо’’ти (пат̣т̣ха̄. 2.12.62) евама̄дӣнипи четтха са̄дхака̄ни.

858. пхаласама̄паттийам̣ паваттидассанаттхам̣ панасса идам̣ пан̃ха̄каммам̣ – ка̄ пхаласама̄патти, ке там̣ сама̄паджджанти, ке на сама̄паджджанти, касма̄ сама̄паджджанти, катхан̃часса̄ сама̄паджджанам̣ хоти, катхам̣ т̣ха̄нам̣, катхам̣ вут̣т̣ха̄нам̣, ким̣ пхаласса анантарам̣, касса ча пхалам̣ анантаранти?

859. таттха ка̄ пхаласама̄паттӣти йа̄ арийапхаласса ниродхе аппана̄.

860. ке там̣ сама̄паджджанти, ке на сама̄паджджантӣти саббепи путхуджджана̄ на сама̄паджджанти. касма̄? анадхигататта̄. арийа̄ пана саббепи сама̄паджджанти. касма̄? адхигататта̄. упарима̄ пана хет̣т̣химам̣ на сама̄паджджанти, пуггалантарабха̄вупагаманена пат̣иппассаддхатта̄. хет̣т̣хима̄ ча упаримам̣, анадхигататта̄. аттано аттанойева пана пхалам̣ сама̄паджджантӣти идаметтха саннит̣т̣ха̄нам̣.

кечи пана ‘‘сота̄паннасакада̄га̄минопи на сама̄паджджанти. упарима̄ двейева сама̄паджджантӣ’’ти ваданти. идан̃ча тесам̣ ка̄ран̣ам̣, ете хи сама̄дхисмим̣ парипӯрака̄риноти. там̣ путхуджджанасса̄пи аттана̄ пат̣иладдхалокийасама̄дхисама̄паджджанато ака̄ран̣амева. кин̃четтха ка̄ран̣а̄ка̄ран̣ачинта̄йа. нану па̄л̣ийам̣йева вуттам̣ – ‘‘катаме даса готрабхудхамма̄ випассана̄васена уппаджджанти? сота̄паттимаггапат̣ила̄бхаттха̄йа уппа̄дам̣ паваттам̣…пе… упа̄йа̄сам̣ бахиддха̄ сан̇кха̄ранимиттам̣ абхибхуййатӣти готрабху. сота̄паттипхаласама̄паттаттха̄йа сакада̄га̄мимаггам̣ …пе… арахаттапхаласама̄паттаттха̄йа… сун̃н̃атавиха̄расама̄паттаттха̄йа… анимиттавиха̄расама̄паттаттха̄йа уппа̄дам̣…пе… бахиддха̄ сан̇кха̄ранимиттам̣ абхибхуййатӣти готрабхӯ’’ти (пат̣и. ма. 1.60). тасма̄ саббепи арийа̄ аттано аттано пхалам̣ сама̄паджджантӣти нит̣т̣хаметтха гантаббам̣.

861. касма̄ сама̄паджджантӣти дит̣т̣хадхаммасукхавиха̄раттхам̣. йатха̄ хи ра̄джа̄ раджджасукхам̣, девата̄ диббасукхам̣ анубхаванти, евам̣ арийа̄ ‘‘арийам̣ локуттарасукхам̣ анубхависса̄ма̄’’ти аддха̄наппариччхедам̣ катва̄ иччхитиччхитаккхан̣е пхаласама̄паттим̣ сама̄паджджанти.

862. катхан̃часса̄ сама̄паджджанам̣ хоти, катхам̣ т̣ха̄нам̣, катхам̣ вут̣т̣ха̄нанти двӣхи та̄ва а̄ка̄рехи асса̄ сама̄паджджанам̣ хоти – нибба̄нато ан̃н̃асса а̄рамман̣асса аманасика̄ра̄ нибба̄насса ча манасика̄ра̄. йатха̄ха – ‘‘две кхо, а̄вусо, паччайа̄ анимитта̄йа четовимуттийа̄ сама̄паттийа̄ саббанимитта̄нан̃ча аманасика̄ро, анимитта̄йа ча дха̄туйа̄ манасика̄ро’’ти (ма. ни. 1.458).

863. айампанеттха сама̄паджджанаккамо. пхаласама̄паттаттхикена хи арийаса̄вакена рахогатена пат̣исаллӣнена удайаббайа̄дивасена сан̇кха̄ра̄ випасситабба̄. тасса паватта̄нупуббавипассанасса сан̇кха̄ра̄рамман̣аготрабхун̃а̄н̣а̄нантара̄ пхаласама̄паттивасена ниродхе читтам̣ аппети. пхаласама̄паттининната̄йа четтха секкхасса̄пи пхаламева уппаджджати, на магго.

йе пана ваданти ‘‘сота̄панно ‘пхаласама̄паттим̣ сама̄паджджисса̄мӣ’ти випассанам̣ пат̣т̣хапетва̄ сакада̄га̄мӣ хоти. сакада̄га̄мӣ ча ана̄га̄мӣ’’ти, те ваттабба̄ ‘‘евам̣ сати ана̄га̄мӣ араха̄ бхависсати, араха̄ паччекабуддхо, паччекабуддхо ча буддхо. тасма̄ на кин̃чи етам̣, па̄л̣ивасенева ча пат̣иккхитта’’нтипи на гахетаббам̣. идамева пана гахетаббам̣ – секкхасса̄пи пхаламева уппаджджати, на магго. пхалан̃часса саче анена пат̣хамаджджха̄нико магго адхигато хоти. пат̣хамаджджха̄никамева уппаджджати. саче дутийа̄дӣсу ан̃н̃атараджджха̄нико, дутийа̄дӣсу ан̃н̃атараджджха̄никамева̄ти. евам̣ та̄васса̄ сама̄паджджанам̣ хоти.

864. ‘‘тайо кхо, а̄вусо, паччайа̄ анимитта̄йа четовимуттийа̄ т̣хитийа̄ саббанимитта̄нан̃ча аманасика̄ро, анимитта̄йа ча дха̄туйа̄ манасика̄ро, пуббе ча абхисан̇кха̄ро’’ти (ма. ни. 1.458) вачанато панасса̄ тӣха̄ка̄рехи т̣ха̄нам̣ хоти. таттха пуббе ча абхисан̇кха̄роти сама̄паттито пуббе ка̄лапариччхедо. ‘‘асукасмим̣ на̄ма ка̄ле вут̣т̣хахисса̄мӣ’’ти париччхиннатта̄ хисса̄ йа̄ва со ка̄ло на̄гаччхати, та̄ва т̣ха̄нам̣ хоти. евамасса̄ т̣ха̄нам̣ хотӣти.

865. ‘‘две кхо, а̄вусо, паччайа̄ анимитта̄йа четовимуттийа̄ вут̣т̣ха̄на̄йа саббанимитта̄нан̃ча манасика̄ро, анимитта̄йа ча дха̄туйа̄ аманасика̄ро’’ти (ма. ни. 1.458) вачанато панасса̄ двӣха̄ка̄рехи вут̣т̣ха̄нам̣ хоти. таттха саббанимитта̄нанти рӯпанимиттаведана̄сан̃н̃а̄сан̇кха̄равин̃н̃а̄н̣анимитта̄нам̣. ка̄ман̃ча на сабба̄невета̄ни екато манасикароти саббасан̇га̄хикавасена панетам̣ вуттам̣. тасма̄ йам̣ бхаван̇гасса а̄рамман̣ам̣ хоти, там̣ манасикарото пхаласама̄паттивут̣т̣ха̄нам̣ хотӣти евамасса̄ вут̣т̣ха̄нам̣ ведитаббам̣.

866. ким̣ пхаласса анантарам̣, касса ча пхалам̣ анантаранти пхаласса та̄ва пхаламева ва̄ анантарам̣ хоти, бхаван̇гам̣ ва̄. пхалам̣ пана аттхи магга̄нантарам̣, аттхи пхала̄нантарам̣, аттхи готрабхуанантарам̣, аттхи невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатана̄нантарам̣. таттха маггавӣтхийам̣ магга̄нантарам̣, пуримасса пуримасса паччхимам̣ паччхимам̣ пхала̄нантарам̣. пхаласама̄паттӣсу пуримам̣ пуримам̣ готрабхуанантарам̣. готрабхӯти четтха ануломам̣ ведитаббам̣. вуттан̃хетам̣ пат̣т̣ха̄не – ‘‘арахато ануломам̣ пхаласама̄паттийа̄ анантарапаччайена паччайо. секкха̄нам̣ ануломам̣ пхаласама̄паттийа̄ анантарапаччайена паччайо’’ти (пат̣т̣ха̄. 1.1.417). йена пхалена ниродха̄ вут̣т̣ха̄нам̣ хоти, там̣ невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатана̄нантаранти. таттха т̣хапетва̄ маггавӣтхийам̣ уппаннам̣ пхалам̣ авасесам̣ саббам̣ пхаласама̄паттивасена паваттам̣ на̄ма. еваметам̣ маггавӣтхийам̣ пхаласама̄паттийам̣ ва̄ уппаджджанавасена,

пат̣иппассаддхадаратхам̣, амата̄рамман̣ам̣ субхам̣;

ванталока̄мисам̣ сантам̣, са̄ман̃н̃апхаламуттамам̣.

оджавантена сучина̄, сукхена абхисандитам̣;

йена са̄та̄тиса̄тена, аматена мадхум̣ вийа.

там̣ сукхам̣ тасса арийасса, расабхӯтамануттарам̣;

пхаласса пан̃н̃ам̣ бха̄ветва̄, йасма̄ виндати пан̣д̣ито.

тасма̄ арийапхалассетам̣, раса̄нубхаванам̣ идха;

випассана̄бха̄вана̄йа, а̄нисам̣соти вуччати.

ниродхасама̄паттикатха̄

867. ниродхасама̄паттисама̄паджджанасаматтхата̄ти на кевалан̃ча арийапхалараса̄нубхаванам̣йева, айам̣ пана ниродхасама̄паттийа̄ сама̄паджджанасаматтхата̄пи имисса̄ пан̃н̃а̄бха̄вана̄йа а̄нисам̣соти ведитаббо.

татридам̣ ниродхасама̄паттийа̄ вибха̄ванаттхам̣ пан̃ха̄каммам̣ – ка̄ ниродхасама̄патти, ке там̣ сама̄паджджанти, ке на сама̄паджджанти, каттха сама̄паджджанти, касма̄ сама̄паджджанти, катхан̃часса̄ сама̄паджджанам̣ хоти, катхам̣ т̣ха̄нам̣, катхам̣ вут̣т̣ха̄нам̣, вут̣т̣хитасса ким̣ниннам̣ читтам̣ хоти, матасса ча сама̄паннасса ча ко висесо, ниродхасама̄патти ким̣ сан̇кхата̄ асан̇кхата̄ локийа̄ локуттара̄ ниппханна̄ аниппханна̄ти?

868. таттха ка̄ ниродхасама̄паттӣти йа̄ анупуббаниродхавасена читтачетасика̄нам̣ дхамма̄нам̣ аппаватти. ке там̣ сама̄паджджанти, ке на сама̄паджджантӣти саббепи путхуджджана̄, сота̄панна̄, сакада̄га̄мино, суккхавипассака̄ ча ана̄га̄мино, араханто на сама̄паджджанти. ат̣т̣хасама̄паттила̄бхино пана ана̄га̄мино, кхӣн̣а̄сава̄ ча сама̄паджджанти. ‘‘двӣхи балехи саманна̄гататта̄, тайо ча сан̇кха̄ра̄нам̣ пат̣иппассаддхийа̄, сол̣асахи н̃а̄н̣ачарийа̄хи, навахи сама̄дхичарийа̄хи васӣбха̄вата̄ пан̃н̃а̄ ниродхасама̄паттийа̄ н̃а̄н̣а’’нти (пат̣и. ма. ма̄тика̄ 1.34) хи вуттам̣. айан̃ча сампада̄ т̣хапетва̄ ат̣т̣хасама̄паттила̄бхино ана̄га̄микхӣн̣а̄саве ан̃н̃есам̣ наттхи. тасма̄ тейева сама̄паджджанти, на ан̃н̃е.

869. катама̄ни панеттха две бала̄ни…пе… катама̄ васӣбха̄вата̄ти? на еттха кин̃чи амхехи ваттаббам̣ аттхи. саббамидам̣ етасса уддесасса ниддесе вуттамева. йатха̄ха –

‘‘двӣхи балехӣти две бала̄ни саматхабалам̣ випассана̄балам̣. катамам̣ саматхабалам̣? неккхаммавасена читтасса екаггата̄ авиккхепо саматхабалам̣. абйа̄па̄давасена… а̄локасан̃н̃а̄васена… авиккхепавасена…пе… пат̣иниссагга̄нупассиасса̄савасена… пат̣иниссагга̄нупассипасса̄савасена читтасса екаггата̄ авиккхепо саматхабаланти. кенат̣т̣хена саматхабалам̣? пат̣хамаджджха̄нена нӣваран̣е на кампатӣти саматхабалам̣. дутийаджджха̄нена витаккавича̄ре…пе… невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанасама̄паттийа̄ а̄кин̃чан̃н̃а̄йатанасан̃н̃а̄йа на кампатӣти саматхабалам̣. уддхачче ча уддхаччасахагатакилесе ча кхандхе ча на кампати на чалати на ведхатӣти саматхабалам̣. идам̣ саматхабалам̣.

‘‘катамам̣ випассана̄балам̣? аничча̄нупассана̄ випассана̄балам̣. дуккха̄нупассана̄… анатта̄нупассана̄… ниббида̄нупассана̄… вира̄га̄нупассана̄… ниродха̄нупассана̄… пат̣иниссагга̄нупассана̄ випассана̄балам̣. рӯпе аничча̄нупассана̄…пе… рӯпе пат̣иниссагга̄нупассана̄ випассана̄балам̣. ведана̄йа… сан̃н̃а̄йа… сан̇кха̄ресу… вин̃н̃а̄н̣е… чаккхусмим̣…пе… джара̄маран̣е аничча̄нупассана̄. джара̄маран̣е пат̣иниссагга̄нупассана̄ випассана̄баланти. кенат̣т̣хена випассана̄балам̣? аничча̄нупассана̄йа ниччасан̃н̃а̄йа на кампатӣти випассана̄балам̣. дуккха̄нупассана̄йа сукхасан̃н̃а̄йа на кампатӣти… анатта̄нупассана̄йа аттасан̃н̃а̄йа на кампатӣти… ниббида̄нупассана̄йа нандийа̄ на кампатӣти… вира̄га̄нупассана̄йа ра̄ге на кампатӣти… ниродха̄нупассана̄йа самудайе на кампатӣти… пат̣иниссагга̄нупассана̄йа а̄да̄не на кампатӣти випассана̄балам̣. авиджджа̄йа ча авиджджа̄сахагатакилесе ча кхандхе ча на кампати на чалати на ведхатӣти випассана̄балам̣. идам̣ випассана̄балам̣.

‘‘тайо ча сан̇кха̄ра̄нам̣ пат̣иппассаддхийа̄ти катамесам̣ тин̣н̣аннам̣ сан̇кха̄ра̄нам̣ пат̣иппассаддхийа̄? дутийаджджха̄нам̣ сама̄паннасса витаккавича̄ра̄ вачӣсан̇кха̄ра̄ пат̣иппассаддха̄ хонти. чатуттхам̣ джха̄нам̣ сама̄паннасса асса̄сапасса̄са̄ ка̄йасан̇кха̄ра̄ пат̣иппассаддха̄ хонти. сан̃н̃а̄ведайитаниродхам̣ сама̄паннасса сан̃н̃а̄ ча ведана̄ ча читтасан̇кха̄ра̄ пат̣иппассаддха̄ хонти. имесам̣ тин̣н̣аннам̣ сан̇кха̄ра̄нам̣ пат̣иппассаддхийа̄.

‘‘сол̣асахи н̃а̄н̣ачарийа̄хӣти катама̄хи сол̣асахи н̃а̄н̣ачарийа̄хи? аничча̄нупассана̄ н̃а̄н̣ачарийа̄. дуккха̄… анатта̄… ниббида̄… вира̄га̄… ниродха̄… пат̣иниссагга̄… виват̣т̣а̄нупассана̄ н̃а̄н̣ачарийа̄. сота̄паттимагго н̃а̄н̣ачарийа̄. сота̄паттипхаласама̄патти н̃а̄н̣ачарийа̄. сакада̄га̄мимагго…пе… арахаттапхаласама̄патти н̃а̄н̣ачарийа̄. има̄хи сол̣асахи н̃а̄н̣ачарийа̄хи.

‘‘навахи сама̄дхичарийа̄хӣти катама̄хи навахи сама̄дхичарийа̄хи? пат̣хамаджджха̄нам̣ сама̄дхичарийа̄. дутийаджджха̄нам̣…пе… невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанасама̄патти сама̄дхичарийа̄. пат̣хамаджджха̄напат̣ила̄бхаттха̄йа витакко ча вича̄ро ча пӣти ча сукхан̃ча читтекаггата̄ ча…пе… невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанасама̄паттим̣ пат̣ила̄бхаттха̄йа витакко ча вича̄ро ча пӣти ча сукхан̃ча читтекаггата̄ ча. има̄хи навахи сама̄дхичарийа̄хи.

‘‘васӣти пан̃ча васийо – а̄ваджджанавасӣ, сама̄паджджанавасӣ, адхит̣т̣ха̄навасӣ, вут̣т̣ха̄навасӣ, паччавеккхан̣авасӣ. пат̣хамаджджха̄нам̣ йаттхиччхакам̣ йадиччхакам̣ йа̄ватиччхакам̣ а̄ваджджати, а̄ваджджана̄йа дандха̄йитаттам̣ наттхӣти а̄ваджджанавасӣ. пат̣хамаджджха̄нам̣ йаттхиччхакам̣ йадиччхакам̣ йа̄ватиччхакам̣ сама̄паджджати, сама̄паджджана̄йа дандха̄йитаттам̣ наттхӣти сама̄паджджанавасӣ…пе… адхит̣т̣ха̄ти адхит̣т̣ха̄не…пе… вут̣т̣ха̄ти вут̣т̣ха̄не…пе… паччавеккхати паччавеккхан̣а̄йа дандха̄йитаттам̣ наттхӣти паччавеккхан̣авасӣ. дутийам̣…пе… невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанасама̄паттим̣ йаттхиччхакам̣ йадиччхакам̣ йа̄ватиччхакам̣ а̄ваджджати …пе… паччавеккхати. паччавеккхан̣а̄йа дандха̄йитаттам̣ наттхӣти паччавеккхан̣авасӣ. има̄ пан̃ча васийо’’ти (пат̣и. ма. 1.83).

870. еттха ча ‘‘сол̣асахи н̃а̄н̣ачарийа̄хӣ’’ти уккат̣т̣ханиддесо еса. ана̄га̄мино пана чуддасахи н̃а̄н̣ачарийа̄хи хоти. йади евам̣ сакада̄га̄мино два̄дасахи сота̄паннасса ча дасахи ким̣ на хотӣти? на хоти, сама̄дхипа̄рибандхикасса пан̃ча ка̄магун̣икара̄гасса аппахӣнатта̄. тесам̣ хи со аппахӣно. тасма̄ саматхабалам̣ на парипун̣н̣ам̣ хоти, тасмим̣ апарипӯре двӣхи балехи сама̄паджджитаббам̣ ниродхасама̄паттим̣ балавекаллена сама̄паджджитум̣ на сакконти. ана̄га̄мисса пана со пахӣно, тасма̄ еса парипун̣н̣абало хоти. парипун̣н̣абалатта̄ саккоти. тена̄ха бхагава̄ – ‘‘ниродха̄ вут̣т̣хахантасса невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанакусалам̣ пхаласама̄паттийа̄ анантарапаччайена паччайо’’ти (пат̣т̣ха̄. 1.1.417). идан̃хи пат̣т̣ха̄не маха̄пакаран̣е ана̄га̄минова ниродха̄ вут̣т̣ха̄нам̣ сандха̄йа вуттанти.

871. каттха сама̄паджджантӣти пан̃чавока̄рабхаве. касма̄? анупуббасама̄паттисаббха̄вато. чатувока̄рабхаве пана пат̣хамаджджха̄на̄дӣнам̣ уппатти наттхи. тасма̄ на сакка̄ таттха сама̄паджджитунти. кечи пана ‘‘ваттхусса абха̄ва̄’’ти ваданти.

872. касма̄ сама̄паджджантӣти сан̇кха̄ра̄нам̣ паваттибхеде уккан̣т̣хитва̄ дит̣т̣хева дхамме ачиттака̄ хутва̄ ‘‘ниродхам̣ нибба̄нам̣ патва̄ сукхам̣ вихарисса̄ма̄’’ти сама̄паджджанти.

873. катхан̃часса̄ сама̄паджджанам̣ хотӣти саматхавипассана̄васена уссаккитва̄ катапуббакиччасса невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанам̣ ниродхайато, евамасса сама̄паджджанам̣ хоти. йо хи саматхавасенева уссаккати, со невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанасама̄паттим̣ патва̄ тит̣т̣хати. йо пана випассана̄васенева уссаккати, со пхаласама̄паттим̣ патва̄ тит̣т̣хати. йо пана убхайавасенева уссаккитва̄ пуббакиччам̣ катва̄ невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанам̣ ниродхети, со там̣ сама̄паджджатӣти айаметтха сан̇кхепо.

874. айам̣ пана виттха̄ро – идха бхиккху ниродхам̣ сама̄паджджитука̄мо катабхаттакиччо судхотахаттхапа̄до вивитте ока̄се супан̃н̃аттамхи а̄сане нисӣдати паллан̇кам̣ а̄бхуджитва̄ уджум̣ ка̄йам̣ пан̣идха̄йа паримукхам̣ сатим̣ упат̣т̣хапетва̄, со пат̣хамам̣ джха̄нам̣ сама̄паджджитва̄ вут̣т̣ха̄йа таттха сан̇кха̄ре аниччато дуккхато анаттато випассати.

випассана̄ панеса̄ тивидха̄ хоти – сан̇кха̄рапариган̣ханакавипассана̄, пхаласама̄паттивипассана̄, ниродхасама̄паттивипассана̄ти. таттха сан̇кха̄рапариган̣ханакавипассана̄ манда̄ ва̄ хоту тиккха̄ ва̄, маггасса падат̣т̣ха̄нам̣ хотийева. пхаласама̄паттивипассана̄ тиккха̄ва ват̣т̣ати маггабха̄вана̄садиса̄. ниродхасама̄паттивипассана̄ пана на̄тимандана̄титиккха̄ ват̣т̣ати. тасма̄ еса на̄тиманда̄йа на̄титиккха̄йа випассана̄йа те сан̇кха̄ре випассати.

тато дутийам̣ джха̄нам̣ сама̄паджджитва̄ вут̣т̣ха̄йа таттха сан̇кха̄ре татхева випассати. тато татийам̣ джха̄нам̣…пе… тато вин̃н̃а̄н̣ан̃ча̄йатанам̣ сама̄паджджитва̄ вут̣т̣ха̄йа таттха сан̇кха̄ре татхева випассати. татха̄ а̄кин̃чан̃н̃а̄йатанам̣ сама̄паджджитва̄ вут̣т̣ха̄йа чатуббидхам̣ пуббакиччам̣ кароти – на̄на̄баддхаавикопанам̣, сан̇гхапат̣има̄нанам̣, саттхупаккосанам̣, аддха̄напариччхеданти.

875. таттха на̄на̄баддхаавикопананти йам̣ имина̄ бхиккхуна̄ саддхим̣ ека̄баддхам̣ на хоти, на̄на̄баддхам̣ хутва̄ т̣хитам̣ паттачӣварам̣ ва̄ ман̃чапӣт̣хам̣ ва̄ нива̄сагехам̣ ва̄ ан̃н̃ам̣ ва̄ пана кин̃чи париккха̄раджа̄там̣, там̣ йатха̄ на викуппати, аггиудакава̄тачораундӯра̄дӣнам̣ васена на винассати, евам̣ адхит̣т̣ха̄таббам̣.

татридам̣ адхит̣т̣ха̄навидха̄нам̣ ‘‘идан̃ча идан̃ча имасмим̣ сатта̄хаббхантаре ма̄ аггина̄ джха̄йату, ма̄ удакена вуйхату, ма̄ ва̄тена виддхам̣сату, ма̄ чорехи харийату, ма̄ ундӯра̄дӣхи кхаджджатӯ’’ти. евам̣ адхит̣т̣хите там̣ сатта̄хам̣ тасса на кочи париссайо хоти.

анадхит̣т̣хахато пана аггиа̄дӣхи винассати маха̄на̄гаттхерасса вийа. тхеро кира ма̄туупа̄сика̄йа га̄мам̣ пин̣д̣а̄йа па̄виси. упа̄сика̄ йа̄гум̣ датва̄ а̄санаса̄ла̄йа нисӣда̄песи. тхеро ниродхам̣ сама̄паджджитва̄ нисӣди. тасмим̣ нисинне а̄санаса̄ла̄йа аггина̄ гахита̄йа сесабхиккхӯ аттано аттано нисинна̄санам̣ гахетва̄ пала̄йим̣су. га̄мава̄сика̄ саннипатитва̄ тхерам̣ дисва̄ ‘‘аласасаман̣о’’ти а̄хам̣су. агги тин̣авен̣укат̣т̣ха̄ни джха̄петва̄ тхерам̣ париккхипитва̄ ат̣т̣ха̄си. манусса̄ гхат̣ехи удакам̣ а̄харитва̄ нибба̄петва̄ чха̄рикам̣ апанетва̄ парибхан̣д̣ам̣ катва̄ пуппха̄ни викиритва̄ намассама̄на̄ ат̣т̣хам̣су. тхеро париччхиннака̄лавасена вут̣т̣ха̄йа те дисва̄ ‘‘па̄кат̣омхи джа̄то’’ти веха̄сам̣ уппатитва̄ пийан̇гудӣпам̣ агама̄си. идам̣ на̄на̄баддхаавикопанам̣ на̄ма.

йам̣ ека̄баддхам̣ хоти нива̄санапа̄вуран̣ам̣ ва̄ нисинна̄санам̣ ва̄, таттха висум̣ адхит̣т̣ха̄накиччам̣ наттхи. сама̄паттивасенева нам̣ раккхати а̄йасмато сан̃джӣвасса вийа. вуттампи четам̣ ‘‘а̄йасмато сан̃джӣвасса сама̄дхивиппха̄ра̄ иддхи, а̄йасмато са̄рипуттасса сама̄дхивиппха̄ра̄ иддхӣ’’ти.

876. сан̇гхапат̣има̄нананти сан̇гхасса пат̣има̄нанам̣ удиккханам̣. йа̄ва есо бхиккху а̄гаччхати, та̄ва сан̇гхакаммасса акаран̣анти аттхо. еттха ча на пат̣има̄нанам̣ етасса пуббакиччам̣, пат̣има̄нана̄ваджджанам̣ пана пуббакиччам̣. тасма̄ евам̣ а̄ваджджитаббам̣ ‘‘саче майи сатта̄хам̣ ниродхам̣ сама̄паджджитва̄ нисинне сан̇гхо уттикамма̄дӣсу кин̃чидева каммам̣ каттука̄мо хоти, йа̄ва мам̣ кочи бхиккху а̄гантва̄ на паккосати, та̄вадева вут̣т̣хахисса̄мӣ’’ти. евам̣ катва̄ сама̄панно хи тасмим̣ самайе вут̣т̣ха̄тийева.

йо пана евам̣ на кароти, сан̇гхо ча саннипатитва̄ там̣ апассанто ‘‘асуко бхиккху кухи’’нти ‘‘ниродхасама̄панно’’ти вутте сан̇гхо кан̃чи бхиккхум̣ песети ‘‘гаччха нам̣ сан̇гхасса вачанена паккоса̄хӣ’’ти. атхасса тена бхиккхуна̄ саванӯпача̄ре т̣хатва̄ ‘‘сан̇гхо там̣ а̄вусо пат̣има̄нетӣ’’ти вуттаматтева вут̣т̣ха̄нам̣ хоти. евам̣ гарука̄ хи сан̇гхасса а̄н̣а̄ на̄ма. тасма̄ там̣ а̄ваджджитва̄ йатха̄ сайамева вут̣т̣ха̄ти, евам̣ сама̄паджджитаббам̣.

877. саттхупаккосананти идха̄пи саттхупаккосана̄ваджджанамева имасса киччам̣. тасма̄ тампи евам̣ а̄ваджджитаббам̣ ‘‘саче майи сатта̄хам̣ ниродхам̣ сама̄паджджитва̄ нисинне саттха̄ отин̣н̣аваттхусмим̣ сиккха̄падам̣ ва̄ пан̃н̃апети, татха̄рӯпа̄йа ва̄ аттхуппаттийа̄ дхаммам̣ десети, йа̄ва мам̣ кочи а̄гантва̄ на паккосати, та̄вадева вут̣т̣хахисса̄мӣ’’ти. евам̣ катва̄ нисинно хи тасмим̣ самайе вут̣т̣ха̄тийева.

йо пана евам̣ на кароти, саттха̄ ча сан̇гхе саннипатите там̣ апассанто ‘‘асуко бхиккху кухи’’нти ‘‘ниродхасама̄панно’’ти вутте кан̃чи бхиккхум̣ песети ‘‘гаччха нам̣ мама вачанена паккоса̄’’ти. атхасса тена бхиккхуна̄ саванӯпача̄ре т̣хатва̄ ‘‘саттха̄ а̄йасмантам̣ а̄мантетӣ’’ти вуттаматтева вут̣т̣ха̄нам̣ хоти. евам̣ гарукам̣ хи саттхупаккосанам̣, тасма̄ там̣ а̄ваджджитва̄ йатха̄ сайамева вут̣т̣ха̄ти, евам̣ сама̄паджджитаббам̣.

878. аддха̄напариччхедоти джӣвитаддха̄насса париччхедо. имина̄ бхиккхуна̄ аддха̄напариччхеде сукусалена бхавитаббам̣. аттано ‘‘а̄йусан̇кха̄ра̄ сатта̄хам̣ паваттиссанти на паваттиссантӣ’’ти а̄ваджджитва̄ва сама̄паджджитаббам̣. саче хи сатта̄хаббхантаре нируджджханаке а̄йусан̇кха̄ре ана̄ваджджитва̄ва сама̄паджджати, на̄сса ниродхасама̄патти маран̣ам̣ пат̣иба̄хитум̣ саккоти. антониродхе маран̣асса наттхита̄йа антара̄ва сама̄паттито вут̣т̣ха̄ти. тасма̄ етам̣ а̄ваджджитва̄ва сама̄паджджитаббам̣. авасесам̣ хи ана̄ваджджитумпи ват̣т̣ати. идам̣ пана а̄ваджджитаббамева̄ти вуттам̣.

879. со евам̣ а̄кин̃чан̃н̃а̄йатанам̣ сама̄паджджитва̄ вут̣т̣ха̄йа имам̣ пуббакиччам̣ катва̄ невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанам̣ сама̄паджджати. атхекам̣ ва̄ две ва̄ читтава̄ре атиккамитва̄ ачиттако хоти, ниродхам̣ пхусати. касма̄ панасса двиннам̣ читта̄нам̣ упаричитта̄ни на паваттантӣти? ниродхасса пайогатта̄. идан̃хи имасса бхиккхуно две саматхавипассана̄дхамме йуганаддхе катва̄ ат̣т̣ха сама̄паттиа̄роханам̣ анупуббаниродхасса пайого, на невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанасама̄паттийа̄ти ниродхасса пайогатта̄ двиннам̣ читта̄нам̣ упари на паваттанти.

йо пана бхиккху а̄кин̃чан̃н̃а̄йатанато вут̣т̣ха̄йа идам̣ пуббакиччам̣ акатва̄ невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанам̣ сама̄паджджати, со парато ачиттако бхавитум̣ на саккоти, пат̣иниваттитва̄ пуна а̄кин̃чан̃н̃а̄йатанейева патит̣т̣ха̄ти. маггам̣ агатапуббапурисӯпама̄ четтха ваттабба̄ –

еко кира пурисо екам̣ маггам̣ агатапуббо антара̄ удакакандарам̣ ва̄ гамбхӣрам̣ удакачиккхаллам̣ атиккамитва̄ т̣хапитам̣ чан̣д̣а̄тапасантаттапа̄са̄н̣ам̣ ва̄ а̄гамма там̣ нива̄санапа̄вуран̣ам̣ асан̣т̣хапетва̄ва кандарам̣ орӯл̣хо париккха̄ратеманабхайена пунадева тӣре патит̣т̣ха̄ти. па̄са̄н̣ам̣ аккамитва̄пи сантаттапа̄до пунадева орабха̄ге патит̣т̣ха̄ти. таттха йатха̄ со пурисо асан̣т̣хапитанива̄санапа̄вуран̣атта̄ кандарам̣ отин̣н̣аматтова, таттапа̄са̄н̣ам̣ аккантаматто ева ча пат̣иниваттитва̄ оратова патит̣т̣ха̄ти, евам̣ йога̄вачаропи пуббакиччасса акататта̄ невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанам̣ сама̄паннаматтова пат̣иниваттитва̄ а̄кин̃чан̃н̃а̄йатане патит̣т̣ха̄ти.

йатха̄ пана пуббепи там̣ маггам̣ гатапуббапурисо там̣ т̣ха̄нам̣ а̄гамма екам̣ са̄т̣акам̣ дал̣хам̣ нива̄сетва̄ апарам̣ хаттхена гахетва̄ кандарам̣ уттаритва̄ таттапа̄са̄н̣ам̣ ва̄ аккантаматтакамева каритва̄ парато гаччхати, евамевам̣ катапуббакиччо бхиккху невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанам̣ сама̄паджджитва̄ва парато ачиттако хутва̄ ниродхам̣ пхуситва̄ вихарати.

880. катхам̣ т̣ха̄нанти евам̣ сама̄панна̄йа панасса̄ ка̄лапариччхедавасена чева антара̄а̄йуккхайасан̇гхапат̣има̄нанасаттхупаккосана̄бха̄вена ча т̣ха̄нам̣ хоти.

881. катхам̣ вут̣т̣ха̄нанти ана̄га̄мисса ана̄га̄мипхалуппаттийа̄, арахато арахаттапхалуппаттийа̄ти евам̣ дведха̄ вут̣т̣ха̄нам̣ хоти.

882. вут̣т̣хитасса ким̣ниннам̣ читтам̣ хотӣти нибба̄наниннам̣. вуттам̣ хетам̣ ‘‘сан̃н̃а̄ведайитаниродхасама̄паттийа̄ вут̣т̣хитасса кхо, а̄вусо виса̄кха, бхиккхуно вивеканиннам̣ читтам̣ хоти вивекапон̣ам̣ вивекапаббха̄ра’’нти (ма. ни. 1.464).

883. матасса ча сама̄паннасса ча ко висесоти айампи аттхо сутте вуттойева. йатха̄ха – ‘‘йва̄йам̣, а̄вусо, мато ка̄лан̇като, тасса ка̄йасан̇кха̄ра̄ нируддха̄ пат̣иппассаддха̄, вачӣсан̇кха̄ра̄… читтасан̇кха̄ра̄ нируддха̄ пат̣иппассаддха̄, а̄йу париккхӣн̣о, усма̄ вӯпасанта̄, индрийа̄ни парибхинна̄ни. йо ча̄йам̣ бхиккху сан̃н̃а̄ведайитаниродхам̣ сама̄панно, тассапи ка̄йасан̇кха̄ра̄ нируддха̄ пат̣иппассаддха̄, вачӣсан̇кха̄ра̄… читтасан̇кха̄ра̄ нируддха̄ пат̣иппассаддха̄, а̄йу апариккхӣн̣о, усма̄ авӯпасанта̄, индрийа̄ни апарибхинна̄нӣ’’ти (ма. ни. 1.457).

884. ниродхасама̄патти сан̇кхата̄тиа̄дипуччха̄йам̣ пана сан̇кхата̄типи асан̇кхата̄типи локийа̄типи локуттара̄типи на ваттабба̄. касма̄? сабха̄вато наттхита̄йа. йасма̄ панасса̄ сама̄паджджантасса васена сама̄панна̄ на̄ма хоти, тасма̄ ниппханна̄ти ваттум̣ ват̣т̣ати, но аниппханна̄.

ити сантам̣ сама̄паттим̣, имам̣ арийанисевитам̣;

дит̣т̣хева дхамме нибба̄намитисан̇кхам̣ упа̄гатам̣;

бха̄ветва̄ арийам̣ пан̃н̃ам̣, сама̄паджджанти пан̣д̣ита̄.

йасма̄ тасма̄ имисса̄пи, сама̄паттисаматтхата̄;

арийамаггесу пан̃н̃а̄йа, а̄нисам̣соти вуччатӣти.

а̄хунеййабха̄ва̄дисиддхикатха̄

885. а̄хунеййабха̄ва̄дисиддхӣти на кевалан̃ча ниродхасама̄паттийа̄ сама̄паджджанасаматтхата̄ва, айам̣ пана а̄хунеййабха̄ва̄дисиддхипи имисса̄ локуттарапан̃н̃а̄бха̄вана̄йа а̄нисам̣соти ведитаббо. ависесена хи чатуббидха̄йапи етисса̄ бха̄витатта̄ бха̄витапан̃н̃о пуггало садевакасса локасса а̄хунеййо хоти па̄хунеййо даккхин̣еййо ан̃джалӣкаран̣ӣйо ануттарам̣ пун̃н̃аккхеттам̣ локасса.

886. висесато панеттха пат̣хамамаггапан̃н̃ам̣ та̄ва бха̄ветва̄ манда̄йа випассана̄йа а̄гато мудиндрийопи саттаккхаттупарамо на̄ма хоти, саттасугатибхаве сам̣саритва̄ дуккхассантам̣ кароти. маджджхима̄йа випассана̄йа а̄гато маджджхиминдрийо колам̣коло на̄ма хоти, две ва̄ тӣн̣и ва̄ кула̄ни сандха̄витва̄ сам̣саритва̄ дуккхассантам̣ кароти. тиккха̄йа випассана̄йа а̄гато тиккхиндрийо екабӣджӣ на̄ма хоти, екан̃н̃ева ма̄нусакам̣ бхавам̣ ниббаттетва̄ дуккхассантам̣ кароти.

887. дутийамаггапан̃н̃ам̣ бха̄ветва̄ сакада̄га̄мӣ на̄ма хоти, сакидева имам̣ локам̣ а̄гантва̄ дуккхассантам̣ кароти.

888. татийамаггапан̃н̃ам̣ бха̄ветва̄ ана̄га̄мӣ на̄ма хоти. со индрийавематтата̄васена антара̄паринибба̄йӣ, упахаччапаринибба̄йӣ, асан̇кха̄рапаринибба̄йӣ, сасан̇кха̄рапаринибба̄йӣ, уддхам̣сото аканит̣т̣хага̄мӣти пан̃чадха̄. идха виха̄йанит̣т̣хо хоти. таттха антара̄паринибба̄йӣти йаттха каттхачи суддха̄ва̄сабхаве упападжджитва̄ а̄йувемаджджхам̣ аппатва̄ва паринибба̄йати. упахаччапаринибба̄йӣти а̄йувемаджджхам̣ атиккамитва̄ паринибба̄йати. асан̇кха̄рапаринибба̄йӣти асан̇кха̄рена аппайогена упаримаггам̣ ниббаттети. сасан̇кха̄рапаринибба̄йӣти сасан̇кха̄рена саппайогена упаримаггам̣ ниббаттети. уддхам̣сото аканит̣т̣хага̄мӣти йаттхупапанно, тато уддхам̣ йа̄ва аканит̣т̣хабхава̄ а̄руйха таттха паринибба̄йати.

889. чатуттхамаггапан̃н̃ам̣ бха̄ветва̄ кочи саддха̄вимутто хоти, кочи пан̃н̃а̄вимутто хоти, кочи убхатобха̄гавимутто хоти, кочи тевиджджо, кочи чхал̣абхин̃н̃о, кочи пат̣исамбхидаппабхедаппатто маха̄кхӣн̣а̄саво. йам̣ сандха̄йа вуттам̣ ‘‘маггаккхан̣е панеса там̣ джат̣ам̣ виджат̣ети на̄ма. пхалаккхан̣е виджат̣итаджат̣о садевакасса локасса аггадаккхин̣еййо хотӣ’’ти.

евам̣ анека̄нисам̣са̄, арийапан̃н̃а̄йа бха̄вана̄;

йасма̄ тасма̄ кареййа̄тха, ратим̣ таттха вичаккхан̣о.

890. етта̄вата̄ ча –

сӣле патит̣т̣ха̄йа наро сапан̃н̃о, читтам̣ пан̃н̃ан̃ча бха̄вайам̣;

а̄та̄пӣ нипако бхиккху, со имам̣ виджат̣айе джат̣анти. –

имисса̄ га̄тха̄йа сӣласама̄дхипан̃н̃а̄мукхена десите висуддхимагге са̄нисам̣са̄ пан̃н̃а̄бха̄вана̄ паридӣпита̄ хотӣти.

ити са̄дхуджанапа̄моджджаттха̄йа кате висуддхимагге

пан̃н̃а̄бха̄вана̄дхика̄ре

пан̃н̃а̄бха̄вана̄нисам̣саниддесо на̄ма

тевӣсатимо париччхедо.

нигаманакатха̄

891. етта̄вата̄ ча –

‘‘сӣле патит̣т̣ха̄йа наро сапан̃н̃о, читтам̣ пан̃н̃ан̃ча бха̄вайам̣;

а̄та̄пӣ нипако бхиккху, со имам̣ виджат̣айе джат̣а’’нти. –

имам̣ га̄тхам̣ никкхипитва̄ йадавочумха –

‘‘имисса̄ да̄ни га̄тха̄йа, катхита̄йа махесина̄;

ван̣н̣айанто йатха̄бхӯтам̣, аттхам̣ сӣла̄дибхеданам̣.

‘‘судуллабхам̣ лабхитва̄на, паббаджджам̣ джинаса̄сане;

сӣла̄дисан̇гахам̣ кхемам̣, уджум̣ маггам̣ висуддхийа̄.

‘‘йатха̄бхӯтам̣ аджа̄нанта̄, суддхика̄ма̄пи йе идха;

висуддхим̣ на̄дхигаччханти, ва̄йаманта̄пи йогино.

‘‘тесам̣ па̄моджджакаран̣ам̣, сувисуддхавиниччхайам̣;

маха̄виха̄рава̄сӣнам̣, десана̄найанисситам̣.

‘‘висуддхимаггам̣ бха̄сиссам̣, там̣ ме саккачча бха̄сато;

висуддхика̄ма̄ саббепи, ниса̄майатха са̄дхаво’’ти.

сва̄йам̣ бха̄сито хоти.

892. таттха ча –

тесам̣ сӣла̄дибхеда̄нам̣, аттха̄нам̣ йо виниччхайо;

пан̃чаннампи ника̄йа̄нам̣, вутто ат̣т̣хакатха̄найе.

сама̄харитва̄ там̣ саббам̣, йебхуййена саниччхайо;

саббасан̇карадосехи, мутто йасма̄ пака̄сито.

тасма̄ висуддхика̄мехи, суддхапан̃н̃ехи йогихи;

висуддхимагге етасмим̣, каран̣ӣйова а̄дароти.

893. вибхаджджава̄дисет̣т̣ха̄нам̣, тхерийа̄нам̣ йасассинам̣;

маха̄виха̄рава̄сӣнам̣, вам̣саджасса вибха̄вино.

бхадантасан̇гхапа̄ласса, сучисаллекхавуттино;

винайа̄ча̄райуттасса, йуттасса пат̣ипаттийам̣.

кхантисораччаметта̄ди-гун̣абхӯситачетасо;

аджджхесанам̣ гахетва̄на, каронтена имам̣ майа̄.

саддхаммат̣т̣хитика̄мена, йо патто пун̃н̃асан̃чайо;

тасса теджена саббепи, сукхамедханту па̄н̣ино.

894. висуддхимагго есо ча, антара̄йам̣ вина̄ идха;

нит̣т̣хито ат̣т̣хапан̃н̃а̄са-бха̄н̣ава̄ра̄йа па̄л̣ийа̄.

йатха̄ татхева локасса, саббе калйа̄н̣аниссита̄;

анантара̄йа̄ иджджханту, сӣгхам̣ сӣгхам̣ маноратха̄ти.

895. парама висуддха саддха̄ буддхи вӣрийа пат̣иман̣д̣итена сӣла̄ча̄раджджава маддава̄дигун̣асамудайасамудитена сакасамайа самайантарагаханаджджхога̄хан̣асаматтхена пан̃н̃а̄веййаттийасаманна̄гатена типит̣акапарийаттибхеде са̄т̣т̣хакатхе саттхуса̄сане аппат̣ихатан̃а̄н̣аппабха̄вена маха̄веййа̄каран̣ена каран̣асампаттиджанитасукхавиниггатамадхурода̄равачанала̄ван̣н̣айуттена йуттамуттава̄дина̄ ва̄дӣварена маха̄кавина̄ чхал̣абхин̃н̃а̄пат̣исамбхида̄ди бхедагун̣апат̣иман̣д̣ите уттаримануссадхамме аппат̣ихатабуддхӣнам̣ тхеравам̣саппадӣпа̄нам̣ тхера̄нам̣ маха̄виха̄рава̄сӣнам̣ вам̣са̄лан̇ка̄рабхӯтена випулависуддхабуддхина̄ буддхагхосоти гарӯхи гахитана̄мадхеййена тхерена мудантакхедакаваттаббена като висуддхимагго на̄ма.

896. та̄ва тит̣т̣хату локасмим̣, локаниттхаран̣есинам̣;

дассенто кулапутта̄нам̣, найам̣ сӣла̄дисуддхийа̄.

йа̄ва буддхоти на̄мампи, суддхачиттасса та̄дино;

локамхи локаджет̣т̣хасса, паваттати махесиноти.

ити са̄дхуджанапа̄моджджаттха̄йа ката̄ висуддхимаггакатха̄,

па̄л̣иган̣ана̄йа пана са̄ ат̣т̣хапан̃н̃а̄сабха̄н̣ава̄ра̄ хотӣти.

висуддхимаггапакаран̣ам̣ нит̣т̣хитам̣.