11. ва̄чча̄бхидхеййалин̇га̄дипаридӣпанана̄микападама̄ла̄

ва̄чча̄бхидхеййалин̇га̄ди-васенапи ито парам̣;

бха̄сиссам̣ падама̄ла̄йо, бха̄ситасса̄нурӯпато.

таттха ва̄ччалин̇га̄нӣти аппадха̄налин̇га̄ни, гун̣ана̄масан̇кха̄та̄ни ва̄ лин̇га̄ни. абхидхеййалин̇га̄нӣти падха̄налин̇га̄ни, гун̣ӣпадасан̇кха̄та̄ни ва̄ лин̇га̄ни. йасма̄ пана тесу ва̄ччалин̇га̄ни на̄ма абхидхеййалин̇га̄нуваттака̄ни бхаванти, тасма̄ сабба̄ни бхӯдха̄тумайа̄ни ча ва̄ччалин̇га̄ни абхидхеййалин̇га̄нурӯпато йоджетабба̄ни. тесам̣ бхӯдха̄тумайа̄ни ва̄ччалин̇га̄ни сарӯпато на̄микападама̄ла̄йа айоджита̄нипи таттха таттха найато йоджита̄ни, тасма̄ на да̄ни дассесса̄ма. абхӯдха̄тумайа̄нипи кин̃ча̄пи найато йоджита̄ни, татха̄пи сота̄ра̄нам̣ пайогесу косалладжананаттхам̣ катхайа̄ма, на̄микападама̄лан̃ча несам̣ дассесса̄ма кин̃чи пайогам̣ ваданта̄.

дӣгхо рассо нӣло пӣто,

сукко кан̣хо сет̣т̣хо па̄по;

саддхо суддхо уччо нӣчо,

катотӣто ичча̄дӣни.

дӣгха̄ джа̄гарато ратти, дӣгхам̣ сантасса йоджанам̣;

дӣгхо ба̄ла̄на сам̣са̄ро, саддхаммам̣ авиджа̄натам̣.

дӣгхо, дӣгха̄. дӣгхам̣, дӣгхе. дӣгхена, дӣгхехи, дӣгхебхи. дӣгхасса, дӣгха̄нам̣. дӣгха̄, дӣгхасма̄, дӣгхамха̄, дӣгхехи, дӣгхебхи. дӣгхасса, дӣгха̄нам̣. дӣгхе, дӣгхасмим̣, дӣгхамхи, дӣгхесу. бхо дӣгха, бхаванто дӣгха̄. ‘‘дӣгха̄ти мам̣ паккосеййа̄тха̄’’ти идаметтха нидассанам̣.

дӣгха̄, дӣгха̄, дӣгха̄йо. дӣгхам̣, дӣгха̄, дӣгха̄йо. дӣгха̄йа. сесам̣ кан̃н̃а̄найена н̃еййам̣.

дӣгхам̣, дӣгха̄ни, дӣгха̄. дӣгхам̣, дӣгха̄ни, дӣгхе. дӣгхена. сесам̣ читтанайена н̃еййам̣. расса̄дӣни ча евамева виттха̄ретабба̄ни. айам̣ ва̄ччалин̇га̄нам̣ на̄микападама̄ла̄, ‘‘гун̣ана̄ма̄нам̣ на̄микападама̄ла̄’’ти ваттум̣ ват̣т̣ати.

абхидхеййакалин̇гесу, сависеса̄ни йа̄ни хи;

тесам̣ да̄ни йатха̄па̄л̣им̣, падама̄лам̣ катхессахам̣.

катама̄ни та̄ни пада̄ни, йа̄ни сависеса̄ни?

бхава̄бхава̄дикам̣ лан̇ка̄-дӣпо ичча̄дика̄ни ча;

бодхи сандхӣти ча̄дӣни, сависеса̄ни хонти ту.

етесу хи –

бхава̄бхавападам̣ дека-вачо бахувачо квачи;

сама̄се асама̄сепи, самбхаво тасса иччхито.

виггахан̃ча падаттхан̃ча, ватва̄ падассимасса ме;

вуччама̄намавиккхитта̄, падама̄лам̣ нибодхатха.

бхаво ча абхаво ча бхава̄бхавам̣. атха ва̄ бхаво ча абхаво ча бхава̄бхава̄ни, айам̣ виггахо. татра бхавоти кхуддако бхаво. абхавоти маханто бхаво. вуддхаттхава̄чако хеттха ака̄ро. еттха ча сугатидуггативасена хӣнапан̣ӣтавасена ча кхуддакамахантата̄ ведитабба̄. атха ва̄ бхавоти вуддхи. абхавоти авуддхи. айам̣ падаттхо. айам̣ пана на̄микападама̄ла̄ –

бхава̄бхавам̣, бхава̄бхавам̣, бхава̄бхавена, бхава̄бхавасса, бхава̄бхава̄, бхава̄бхавасма̄, бхава̄бхавамха̄, бхава̄бхавасса, бхава̄бхаве, бхава̄бхавасмим̣, бхава̄бхавамхи, бхо бхава̄бхава. ити бхава̄бхавападам̣ екавачанакам̣ бхавати. диссати ча тассекавачаната̄ па̄л̣ийам̣ ат̣т̣хакатха̄йан̃ча –

‘‘атӣтакаппе чаритам̣, т̣хапайитва̄ бхава̄бхаве;

имасмим̣ каппе чаритам̣, паваккхиссам̣ сун̣охи ме’’

ити ва̄,

‘‘евам̣ бахувидхам̣ дуккхам̣, сампаттин̃ча бахӯвидхам̣;

бхава̄бхаве анубхавитва̄, патто самбодхимуттамам̣’’

ити ва̄ евам̣ па̄л̣ийам̣ бхава̄бхава падасса екавачаната̄ дит̣т̣ха̄.

ат̣т̣хакатха̄йампи –

‘‘асамбудхам̣ буддханисевитам̣ йам̣,

бхава̄бхавам̣ гаччхати джӣвалоко;

намо авиджджа̄дикилесаджа̄ла-

виддхам̣сино дхаммаварасса тасса̄’’ти

евам̣ тассекавачаната̄ дит̣т̣ха̄.

бхава̄бхава̄ни, бхава̄бхава̄, бхава̄бхава̄ни, бхава̄бхаве, бхава̄бхавехи, бхава̄бхавебхи, бхава̄бхава̄нам̣, бхава̄бхавехи, бхава̄бхавебхи, бхава̄бхава̄нам̣, бхава̄бхавесу, бхаванто бхава̄бхава̄ни. ити бхава̄бхавападам̣ бахувачанакампи бхавати. диссати ча тасса бахувачанаката̄ па̄л̣ийам̣ ‘‘дхонасса хи наттхи кухин̃чи локе. пакаппика̄ дит̣т̣хи бхава̄бхавесӯ’’ти. убхайампи найам̣ вомиссетва̄ на̄микападама̄ла̄ йоджетабба̄. катхам̣? ‘‘бхава̄бхавам̣, бхава̄бхава̄ни. бхава̄бхавам̣, бхава̄бхава̄ни. бхава̄бхавена, бхава̄бхавехи, бхава̄бхавебхи’’иччевама̄дина̄ читтанайена йоджетабба̄.

напум̣сакекавачана-бахувачанака̄ има̄;

падама̄ла̄ сама̄сатте, ката̄ти паридӣпайе.

сама̄сакападан̃чева, асама̄сакамева ча;

бхава̄бхавападам̣ дведха̄, ити видва̄ вибха̄вайе.

напум̣сакам̣ сама̄сатте, пуллин̇гамитараттане;

напум̣сакам̣ ту па̄йена, екавачанакам̣ ваде.

‘‘бхаво ча абхаво ча̄’’ти, сама̄саттхам̣ ваде будхо;

‘‘бхавато бхава’’миччаттхам̣, асама̄сасса бха̄сайе.

пуллин̇гаттамхи со н̃еййо, ниссаккаупайогато;

евам̣ висесато джан̃н̃а̄, бхава̄бхавападам̣ видӯ.

йатха̄ четтха бхава̄бхавападасса на̄микападама̄ла̄ йоджита̄, евам̣ ‘‘камма̄каммам̣ пхала̄пхала’’нтиа̄дӣнампи на̄микападама̄ла̄ йоджетабба̄. аттхопи несам̣ йатха̄рахам̣ ваттаббо. йебхуййенета̄ни екавачанака̄ни бхаванти. евам̣ та̄ва бхава̄бхавапада̄дӣнам̣ висесавантата̄ дат̣т̣хабба̄.

лан̇ка̄дӣпо, лан̇ка̄дӣпам̣, лан̇ка̄дӣпена, лан̇ка̄дӣпасса, лан̇ка̄дӣпа̄, лан̇ка̄дӣпасма̄, лан̇ка̄дӣпамха̄, лан̇ка̄дӣпасса, лан̇ка̄дӣпе, лан̇ка̄дӣпасмим̣, лан̇ка̄дӣпамхи, бхо лан̇ка̄дӣпа. айам̣ сама̄сатте на̄микападама̄ла̄. асама̄саттепи пана йоджетабба̄.

лан̇ка̄ дӣпо, лан̇кам̣ дӣпам̣, лан̇ка̄йа дӣпена, лан̇ка̄йа дӣпасса, лан̇ка̄йа дӣпа̄, лан̇ка̄йа дӣпасма̄, лан̇ка̄йа дӣпамха̄, лан̇ка̄йа дӣпасса, лан̇ка̄йа дӣпе, лан̇ка̄йа дӣпасмим̣, лан̇ка̄йа дӣпамхи, бхоти лан̇ке дӣпа. айам̣ бйа̄се на̄микападама̄ла̄. айам̣ найо ‘‘джамбудӣпо’’ти еттха на лаббхати кевалена джамбӯсаддена джамбудӣпасса акатханато, йатха̄ кевалена лан̇ка̄саддена лан̇ка̄дӣпо катхийати. айам̣ пана бйа̄се падама̄ла̄найо висесато каббарачана̄йам̣ кавӣнам̣ упака̄ра̄йа сам̣ваттати са̄санасса̄пи. татха̄ хи бйа̄савасена пора̄н̣акавирачана̄ диссати –

‘‘ванда̄ми селамхи самантакӯт̣е,

лан̇ка̄йа дӣпасса сикха̄йама̄не;

а̄ва̄сабхӯте сумана̄марасса,

буддхасса там̣ па̄давал̣ан̃джамагга’’нти.

са̄санепи бйа̄савасена ‘‘диббо ратхо па̄тураху, ведехасса йасассино’’тиа̄дика̄ па̄л̣и диссати.

йатха̄ пана ‘‘джамбудӣпо’’ти еттха айам̣ найо на лаббхати, татха̄ ‘‘на̄гадӣпо’’тиа̄дӣсупи кевалена джамбӯсаддена джамбудӣпасса акатханамива кевалена на̄гасадда̄дина̄ на̄гадӣпа̄дӣнам̣ акатханатоти. нану ча бхо ‘‘буддхасса джамбунадарам̣сино там̣, да̄т̣хам̣ майам̣ джамбунара̄ нама̄ма̄’’ти пора̄н̣акавирачана̄йам̣ джамбӯсаддена джамбудӣпо вутто ‘‘джамбудӣпанара̄’’ти аттхасамбхаватоти? саччам̣ ‘‘джамбудӣпанара̄’’ти аттхо самбхавати, кевалена пана джамбӯсаддена джамбудӣпаттхам̣ на вадати, кинту ‘‘джамбудӣпанара̄’’ти ваттаббе га̄тха̄висайатта̄ адхикаккхарадосам̣ париваджджантена дӣпасаддалопам̣ катва̄ ‘‘джамбунара̄’’ти вуттам̣, евам̣ уттарападалопавасена вутто джамбусаддо нарасаддам̣ пат̣ичча сама̄сабалена ‘‘джамбудӣпанара̄’’ти аттхаппака̄сане саматтхо хоти, на кевало бйа̄сака̄ле, татха̄ хи ‘‘джамбӯ’’ти вутте джамбудӣпо на н̃а̄йати, атха кхо джамбуруккхойева н̃а̄йати.

ким̣ пана бхо ‘‘ка̄ко да̄со, ка̄кам̣ да̄сам̣, ка̄кена да̄сена̄’’ти айам̣ найо лаббхати, на лаббхатӣти? лаббхати, ка̄касаддена ка̄кана̄макасса да̄сасса катханам̣ хоти. йади евам̣ ‘‘джамбудӣпо’’ти еттха̄пи ‘‘джамбуна̄мако дӣпо’’ти аттхам̣ гахетва̄ ‘‘джамбӯ дӣпо, джамбум̣ дӣпам̣, джамбуйа̄ дӣпена̄’’ти айам̣ найо лаббхатӣти? на лаббхати джамбӯсаддасса пан̣н̣аттивасена дӣпе аппаваттанато. джамбӯсаддо хи руккхейева пан̣н̣аттивасена паваттати, на дӣпе. йатха̄ пана читтавоха̄ро читтана̄маке гахапатимхипи манепи паваттати ‘‘читто гахапати. читтам̣ мано ма̄наса’’нтиа̄дӣсу. йатха̄ ча кусавоха̄ро кусана̄маке ран̃н̃епи кусатин̣епи паваттати –

‘‘пабха̄ватин̃ча а̄да̄йа, ман̣им̣ верочанам̣ кусо;

куса̄ватим̣ кусара̄джа̄, агама̄си махаббало;

кусо йатха̄ дуггахито, хаттхамева̄нукантатӣ’’ти

а̄дӣсу, татха̄ ка̄касаддопи ва̄йасе, евам̣на̄маке да̄сепи паваттати ‘‘ка̄ко равати, ка̄ко на̄ма да̄со сат̣т̣хийоджана̄ни гаччхатӣ’’тиа̄дӣсу. джамбӯсаддо пана гахапатимана̄дӣсу читта куса ка̄касадда̄ вийа пан̣н̣аттивасена дӣпасмим̣ на паваттати, тасма̄ йатха̄вуттойева найо манасикаран̣ӣйо.

йатха̄ панеттха ‘‘лан̇ка̄дӣпо’’ти саддасса на̄микападама̄ла̄ сама̄савасена бйа̄савасена ча йоджита̄, евам̣ ‘‘пуббавидехадӣпо, апарагойа̄надӣпо, уттаракурудӣпо, ассайуджанаккхаттам̣, читрама̄со, вессантарара̄джа̄, сетаваттхам̣, диббаратхо’’тиа̄дӣнампи на̄микападама̄ла̄ сама̄савасена бйа̄савасена ча йоджетабба̄. пуббавидеха̄дисаддехи пуббавидехадӣпа̄дӣнам̣ катханан̃ча ведитаббам̣. ‘‘диббаратхо’’тиа̄дӣнам̣ сама̄сагатапада̄нам̣ пайоджане сати бйа̄савасена висум̣ каттаббата̄ ча ведитабба̄. татха̄ хи бйа̄савасена ‘‘диббо ратхо’’тиа̄дина̄ двиннам̣ двиннам̣ пада̄нам̣ сама̄на̄дхикаран̣авасена паччекавибхаттийуттабха̄ве сати га̄тха̄су вуттипа̄ланасукхучча̄ран̣агун̣о бхавати. со ча са̄сана̄нукӯло хи айам̣ найо т̣хапито. татха̄ хи па̄вачане ‘‘диббо ратхо па̄тураху, ведехасса йасассино’’тиа̄дика̄ па̄л̣ийо бахӯ диссанти, евам̣ лан̇ка̄дӣпа̄дисадда̄нам̣ висесавантата̄ бхавати.

ида̄ни бодхисандхиа̄дӣнам̣ висесавантата̄ вуччати –

бодхи сандхи вибхатта̄’йу, дха̄туйева паджа̄пати;

да̄ма̄ да̄мам̣ татха̄ саддха̄, саддхам̣ тат̣ам̣ тат̣ӣ тат̣о.

бйан̃джанам̣ бйан̃джано аттхо, аттхамаккхарамаккхаро;

аджджавам̣ аджджаво чева, татха̄ маддавага̄рава̄.

вачо вачӣти ча̄дӣни, самарӯпа̄ сарӯпато;

двиттилин̇га̄ни самбхонти, йатха̄самбхавамуддисе.

етесу хи бодхисаддасса та̄ва ‘‘бодхи ра̄джакума̄ро’’ти ча, ‘‘арийаса̄вако ‘бодхӣ’ти вуччати, тасса бодхисса ан̇готи боджджхан̇го’’ти ча евам̣ пуггалавачанасса ‘‘бодхи, бодхӣ, бодхайо. бодхим̣, бодхӣ, бодхайо. бодхина̄’’ти пуллин̇ге аггинайена на̄микападама̄ла̄ бхавати.

руккхамагганибба̄насаббан̃н̃утан̃н̃а̄н̣авачанасса пана ‘‘бодхи, бодхӣ, бодхийо. бодхим̣, бодхӣ, бодхийо. бодхийа̄’’ти иттхилин̇ге раттинайена на̄микападама̄ла̄ бхавати.

кечи пана ‘‘руккхавачано бодхисаддо пуллин̇го’’ти ваданти, там̣ а̄гамена вируддхам̣ вийа диссанато вича̄ретаббам̣. на хи а̄гаме руккхавачанасса бодхисаддасса пуллин̇габха̄во диссати, пуггалавачанасса пана диссати. йади ча ‘‘са̄ло дхаво кхадӣро’’тиа̄дӣнам̣ вийа руккхавачанасса бодхисаддасса пуллин̇гаттам̣ сийа̄, джамбӯ симбалӣ па̄т̣алӣсадда̄дӣнам̣ руккхава̄чакатта̄ пуллин̇гаттам̣ сийа̄, на тесам̣ имасса ча руккхава̄чакаттепи пуллин̇габха̄во упалаббхати. йади хи руккхавачано бодхисаддо пуллин̇го, евам̣ санте нибба̄навачано саббан̃н̃утан̃н̃а̄н̣авачано ча бодхисаддо напум̣сакалин̇го сийа̄ ‘‘нибба̄на’’нтиа̄дина̄ напум̣сакалин̇гавасена ниддит̣т̣хасса нибба̄на̄дино аттхасса катханато.

йе евам̣ ваданти ‘‘руккхавачано бодхисаддо пуллин̇го’’ти, те ‘‘бодхи вуччати чатӯсу маггесу н̃а̄н̣ам̣, там̣ еттха бхагава̄ паттоти руккхопи бодхиччева вуччатӣ’’ти вуттаматтхам̣ четаси саннидха̄йа ‘‘буджджхати еттха̄ти бодхӣ’’ти ниббачанавасена ‘‘ким̣ руккхавачано бодхисаддо пуллин̇го на бхависсатӣ’’ти ман̃н̃ама̄на̄ ваданти ман̃н̃е. невам̣ дат̣т̣хаббам̣, еван̃ча пана дат̣т̣хаббам̣, ‘‘бодхи вуччати чатӯсу маггесу н̃а̄н̣ам̣, там̣ еттха бхагава̄ паттоти руккхопи бодхиччева вуччатӣ’’ти вадантехи гарӯхи н̃а̄н̣авачанам̣ иттхи лин̇габхӯтам̣ бодхӣти н̃а̄н̣асса на̄мам̣ пан̣н̣аттиантарапарикаппаненаттхам̣ парикаппентена буджджханат̣т̣ха̄набхӯте руккхе а̄ропетва̄ руккхо ‘‘бодхӣ’’ти вутто, тасма̄ ӣдисесу т̣ха̄несу ниббачане а̄даро на ка̄таббо. на хи ‘‘буджджхати еттха̄ти бодхӣ’’ти ниббачанакаран̣ам̣ руккхавачанасса бодхисаддасса пуллин̇гаттам̣ ка̄тум̣ саккоти сан̇кетасиддхатта̄ воха̄расса, тасма̄ руккхам̣ сайам̣ абодхимпи сама̄нам̣ бодхийа̄ пат̣ила̄бхат̣т̣ха̄натта̄ сан̇кетасиддхена ‘‘бодхӣ’’ти иттхилин̇гавоха̄рена вохаранти са̄саника̄, бодхийа̄ ва̄ ка̄ран̣атта̄ пхалавоха̄рена. етаматтхам̣йева хи сандха̄йа ‘‘бодхи вуччати чатӯсу маггесу н̃а̄н̣ам̣, там̣ еттха бхагава̄ паттоти руккхопи бодхиччева вуччатӣ’’ти вуттанти дат̣т̣хаббам̣, евам̣ ‘‘бодхӣ’’ти иттхилин̇гавасена руккхана̄мам̣ паваттатӣти. тена̄ха а̄йасма̄ са̄рипутто дхаммасена̄пати анудхаммачаккаваттӣ воха̄ракусало иттхилин̇гавоха̄рена ‘‘буддха̄нам̣ бхагаванта̄нам̣ бодхийа̄ мӯле саха саббан̃н̃утан̃н̃а̄н̣аппат̣ила̄бха̄ саччхика̄ пан̃н̃атти йадидам̣ буддхо’’ти. апича таттха таттха ‘‘бодхийа̄ са̄кха̄’’ти ча, ‘‘кенат̣т̣хена маха̄бодхи, касса самбандхинӣ ча са̄’’ти ча,

‘‘хаттхато муттаматта̄ са̄, асӣтиратанам̣ набхам̣;

уггантва̄на тада̄ мун̃чи, чхаббан̣н̣а̄ расмийо субха̄’’ти ча

евама̄дайо руккхава̄чакасса бодхисаддасса иттхилин̇габха̄ве пайога̄ диссанти.

атха ва̄ руккхава̄чако бодхисаддо двилин̇го пумиттхилин̇гавасена. татха̄ хи самантапа̄са̄дика̄йам̣ винайасам̣ван̣н̣ана̄йам̣ маха̄веййа̄каран̣асса па̄л̣инайавидуно буддхагхоса̄чарийасса евам̣ саддарачана̄ диссати ‘‘саккхиссаси твам̣ та̄та па̄т̣алипуттам̣ гантва̄ маха̄бодхина̄ саддхим̣ аййам̣ сан̇гхамиттаттхерим̣ а̄нету’’нти ча, ‘‘са̄пи кхо маха̄бодхисама̄рӯл̣ха̄ на̄ва̄ пассато маха̄ра̄джасса маха̄самуддаталам̣ паккханда̄’’ти ча тасса руккхава̄чакасса бодхисаддасса ‘‘буджджхати еттха̄ти бодхӣ’’ти ниббачанавасена ‘‘бодхи, бодхӣ, бодхайо. бодхим̣, бодхӣ, бодхайо. бодхина̄’’тиа̄дина̄ падама̄ла̄ ведитабба̄. руккхава̄чакассева пана тасса н̃а̄н̣е паваттиттхилин̇гавоха̄рена сан̇кетасиддхена рӯл̣хаттхадӣпакена ‘‘бодхи, бодхӣ, бодхийо. бодхим̣, бодхӣ, бодхийо. бодхийа̄’’тиа̄дина̄ падама̄ла̄ ведитабба̄. иччевам̣ –

пуггалава̄чако бодхи-саддо пуллин̇гико бхаве;

н̃а̄н̣а̄дива̄чако иттхи-лин̇гойева сийа̄ сада̄.

бодхипа̄дапавачано, пумиттхилин̇гико бхаве;

евам̣ сантепи етасса, иттхилин̇гаттамева ту;

иччхитаббатарам̣ йасма̄, дхаммасена̄патӣритам̣.

сандхисадда̄дӣнампи найа̄нуса̄рена на̄микападама̄ла̄ йоджетабба̄. сандхисаддо хи сарасандхиа̄дива̄чако пуллин̇го, пат̣исандхийа̄дива̄чако иттхилин̇го ‘‘сандхино. сандхийа̄’’тиа̄дидассанато. вибхаттисаддо вибхаджанава̄чако иттхилин̇го, сйа̄дива̄чако пуллин̇го чева иттхилин̇го ча ‘‘вибхаттисса. вибхаттийа̄’’тиа̄дидассанато.

а̄йусаддо пана джӣвитиндрийава̄чакойева хутва̄ пуннапум̣сакалин̇го, ‘‘пунара̄йу ча ме ладдхо, евам̣ джа̄на̄хи ма̄риса̄’’ти ‘‘еттакам̣йева те а̄йу, чаванака̄ло бхависсатӣ’’ти ча дассанато.

дха̄тусаддо сабха̄ва̄дива̄чако иттхилин̇го, карапача̄дива̄чако пумиттхилин̇го ‘‘чаккхудха̄туйа̄. каротисса дха̄тусса. дха̄туйо дха̄туйа̄’’ти дассанато.

паджа̄патисаддо девависесава̄чако пуллин̇го, калаттаджинама̄туччха̄ва̄чако иттхилин̇го ‘‘паджа̄патисса девара̄джасса дхаджаггам̣ уллокеййа̄тха’’, ‘‘аттано паджа̄патийа̄ саддхим̣ маха̄паджа̄патийа̄’’ти ча дассанато.

да̄ма̄ да̄мам̣ садда̄ ма̄латӣда̄ма̄дибхедабхиннасса екасса ваттхусса йатха̄ккамам̣ иттхинапум̣сакалин̇га̄. татха̄ хи ‘‘ма̄латӣда̄ма̄ лола̄л̣ин̇галӣла̄. ма̄латӣда̄мам̣. син̇гхитам̣ да̄мам̣ бхамарехи. ратанада̄ма̄. ратанада̄ма’’нти ча двилин̇габха̄ве локикаппайога̄ диссанти са̄сана̄нукӯла̄.

саддхам̣ саддха̄садда̄ пана бхиннаваттхӯнам̣ ва̄чака̄ иттхинапум̣сакалин̇га̄, саддха̄саддо паса̄далаккхан̣ава̄чако иттхилин̇го, саддхам̣саддо матакабхаттава̄чако напум̣сакалин̇го ‘‘саддха̄ саддахана̄. майамассубхо готамабра̄хман̣а̄ на̄ма да̄на̄ни дема саддха̄ни карома̄’’ти дассанато. имасмим̣ пана т̣ха̄не ‘‘саддхо пурисо, саддха̄ иттхӣ, саддхам̣ кула’’нти има̄ни ва̄ччалин̇гатта̄ сан̇гахам̣ на гаччхантӣти дат̣т̣хабба̄ни.

тат̣ам̣ тат̣ӣ тат̣отиме садда̄ тӣрасан̇кха̄те екасмим̣йеваттхе тхӣпуннапум̣сакалин̇га̄.

бйан̃джанасаддо упасечаналин̇гава̄кйа̄вен̣икасарӣра̄вайавава̄чако напум̣сакалин̇го, аккхарава̄чако пуннапум̣сакалин̇го. татрупасечане ‘‘сӯпам̣ ва̄ бйан̃джанам̣ ва̄’’ти напум̣саканиддесо диссати. татха̄ лин̇ге ‘‘иттхибйан̃джанам̣ пурисабйан̃джана’’нти напум̣саканиддесо. ва̄кйе ‘‘падабйан̃джана̄ни са̄дхукам̣ уггахетва̄’’ти напум̣сакалин̇ганиддесо. а̄вен̣ике ‘‘асӣти анубйан̃джана̄нӣ’’ти напум̣саканиддесо. сарӣра̄вайаве ‘‘килеса̄нам̣ ану ану бйан̃джанато па̄кат̣абха̄вакаран̣ато анубйан̃джана’’нти евам̣ напум̣саканиддесо. еттха хи анубйан̃джанам̣ на̄ма хаттхапа̄даситахаситакатхитавилокита̄дибхедо а̄ка̄ро. со ева ‘‘сарӣра̄вайаво’’ти вуччатӣти. аккхаре ‘‘бйан̃джано. бйан̃джана’’нти ча пуннапум̣саканиддесо.

аттхасаддо нибба̄навачано напум̣сакалин̇го, абхидхеййадханака̄ран̣апайоджананиватйа̄бхисандха̄на̄дивачано пана пуллин̇го. татха̄ хи катха̄ваттхумхи ‘‘аттхаттхамхӣ’’ти имисса̄ па̄л̣ийа̄ аттхасам̣ван̣н̣ана̄йам̣ ‘‘аттхам̣ вуччати нибба̄на’’нти напум̣сакалин̇ганиддесена аттхасаддо вутто. ити аттхасаддо двилин̇го.

аккхарасаддо ча ‘‘йо пуббо аккхаро аккхара̄нӣ’’ти ча дассанато. апича аккхарасаддо нибба̄навачано на̄мапан̣н̣аттивачано ча саббада̄напум̣сакалин̇го бхавати ‘‘падамаччутамаккхарам̣, маха̄джанасамматоти кхо ва̄сет̣т̣ха ‘маха̄саммато’твева пат̣хамам̣ аккхарам̣ ниббатта’’нти евама̄дӣсу. ‘‘аккхара̄йа десети, аккхараккхара̄йа а̄патти па̄читтийасса̄’’ти еттха пана пуллин̇готипи напум̣сакалин̇готипи ваттаббо, иттхилин̇готи пана на ваттаббо. айан̃хи ‘‘асакката̄ часма дханан̃чайа̄йа. вираматха̄йасманто мамавачана̄йа̄’’тиа̄дӣсу ‘‘дханан̃чайа̄йа, вачана̄йа̄’’ти садда̄ вийа вибхаттивипалла̄сена вутто, на лин̇гавипалла̄савасена̄ти.

аджджава маддава га̄равасадда̄ пана пуннапум̣сакалин̇га̄. ‘‘аджджаво ча маддаво ча. аджджавамаддавам̣. га̄раво ча нива̄то ча. саха а̄ваджджите тхӯпе, га̄равам̣ хоти ме тада̄’’ти ча а̄дидассанато.

вачовачӣсадда̄ пана гхат̣огхат̣ӣсадда̄ вийа пумиттхилин̇га̄, таттха вачӣсаддасса ‘‘вачӣ, вачӣ, вачийо. вачим̣, вачӣ, вачийо. вачийа̄’’ти на̄микападама̄ла̄ йоджетабба̄. кечи ‘‘дуччаритапайогавин̃н̃аттисадда̄дӣсу паресу вачасаддассанто ӣка̄ро хоти, тена ‘‘вачӣдуччарита’’нтиа̄дӣни рӯпа̄ни диссантӣ’’ти ваданти, там̣ на гахетаббам̣ вачасаддато висум̣ вачӣсаддасса дассанато. атрима̄ни па̄л̣ито ча ат̣т̣хакатха̄то ча нидассанапада̄ни. ‘‘вачӣ вачӣсан̇кха̄ро, вачӣсан̇кха̄ро вачӣ, вачин̃ча вачӣсан̇кха̄ре ча т̣хапетва̄ авасеса̄ на чева вачӣ, на ча вачӣсан̇кха̄ро. гадито вачӣбхи сатима̄бхинанде’’ти има̄ни па̄л̣ито нидассанапада̄ни. ‘‘чопанасан̇кха̄та̄ вачӣ ева вин̃н̃атти вачӣвин̃н̃атти, вачийа̄ бхедо вачӣбхедо’’ти има̄ни ат̣т̣хакатха̄то нидассанапада̄ни. имина̄ найена ан̃н̃есампи сарӯпа̄сарӯпапада̄нам̣ йатха̄рахам̣ двитилин̇гата̄ ваваттхапетабба̄. евам̣ абхидхеййакалин̇гесу сависеса̄ни абхидхеййалин̇га̄ни ведитабба̄ни.

ида̄ни каттхачи ва̄ччалин̇габхӯта̄нам̣ абхидхеййалин̇га̄нан̃ча таддхибханталин̇га̄нан̃ча дхамма̄дивасена на̄микападама̄ла̄ вуччате. татха̄ хи –

дхаммабхо пуггала̄ чева, дхаммапуггалатопи ча;

екантадхаммато чева, татхевекантапуггала̄.

падама̄ла̄ сийум̣ та̄су, паччатта̄дивасена ту;

падам̣ самам̣ висаман̃ча, джан̃н̃а̄ саббасамампи ча.

катхам̣? ‘‘миччха̄дит̣т̣хи, миччха̄сан̇каппо, миччха̄ва̄ча̄, миччха̄ва̄чо, миччха̄дит̣т̣хико, миччха̄сан̇каппӣ’’ иччетесам̣ на̄микападама̄ла̄ евам̣ ведитабба̄.

‘‘миччха̄дит̣т̣хи, миччха̄дит̣т̣хӣ, миччха̄дит̣т̣хийо. миччха̄дит̣т̣хим̣, миччха̄дит̣т̣хӣ, миччха̄дит̣т̣хийо. миччха̄дит̣т̣хийа̄’’ти евам̣ дхаммато, ‘‘миччха̄дит̣т̣хи, миччха̄дит̣т̣хӣ, миччха̄дит̣т̣хино. миччха̄дит̣т̣хим̣, миччха̄дит̣т̣хӣ, миччха̄дит̣т̣хино. миччха̄дит̣т̣хина̄’’ти евам̣ пуггалато, ‘‘миччха̄сан̇каппо, миччха̄сан̇каппа̄. миччха̄сан̇каппа’’нти евам̣ дхаммапуггалато, ‘‘миччха̄ва̄ча̄, миччха̄ва̄ча̄, миччха̄ва̄ча̄йо. миччха̄ва̄чам̣, миччха̄ва̄ча̄ миччха̄ва̄ча̄йо. миччха̄ва̄ча̄йа’’ евам̣ екантадхаммато, ‘‘миччха̄ва̄чо, миччха̄ва̄ча̄. миччха̄ва̄чам̣, миччха̄ва̄че. миччха̄ва̄чена’’ евам̣ екантапуггалато, ‘‘миччха̄дит̣т̣хико. миччха̄дит̣т̣хика̄. миччха̄дит̣т̣хика’’нти евампи екантапуггалато, ‘‘миччха̄сан̇каппӣ, миччха̄сан̇каппино. миччха̄сан̇каппи’’нти евампи екантапуггалато на̄микападама̄ла̄ бхавати. паччаттопайогавачана̄дивасена пана падам̣ садисам̣ висадисам̣ саббатха̄ садисампи ча бхавати. еса найо самма̄дит̣т̣хисамма̄сан̇каппа̄дӣсупи.

атриме а̄хаччабха̄сита̄ пайога̄ – авиджджа̄гатасса бхиккхаве авиддасуно миччха̄дит̣т̣хи пахоти. миччха̄дит̣т̣хисса миччха̄сан̇каппо пахоти. миччха̄сан̇каппасса миччха̄ва̄ча̄ пахоти. миччха̄ва̄часса миччха̄камманто пахоти. миччха̄каммантасса миччха̄а̄джӣво пахоти. миччха̄а̄джӣвасса миччха̄ва̄йа̄мо пахоти. миччха̄ва̄йа̄масса миччха̄сати пахоти. миччха̄сатисса миччха̄сама̄дхи пахотӣти. виджджа̄гатасса бхиккхаве виддасуно самма̄дит̣т̣хи пахоти. самма̄дит̣т̣хисса самма̄сан̇каппо пахотӣти виттха̄ро, евам̣ каттхачи ва̄ччалин̇габхӯта̄нам̣ абхидхеййалин̇га̄нан̃ча таддхитанталин̇га̄нан̃ча на̄микападама̄ла̄ саппайога̄ катхита̄.

ида̄ни нева̄бхидхеййалин̇гасса бхавитаббасаддасса ча абхидхеййалин̇га̄нам̣ соттхи суваттхи садда̄нан̃ча ва̄ччалин̇га̄бхидхеййалин̇гасса аббхутасаддасса ча ва̄ччалин̇гасса абхӯтасаддассача̄ти имесам̣ кин̃чи висесам̣ катхайа̄ма, на̄микападама̄лан̃ча йатха̄рахам̣ йоджесса̄ма. етесу хи бхавитаббасаддо екантабха̄вава̄чако напум̣сакалин̇го екавачанантойева хоти. татийантападехи евам̣садда насадда̄дӣхи ча йоджетаббо ча хоти. на̄сса на̄микападама̄ла̄ лаббхати, атриме ча пайога̄ ‘‘саддхаммагарукена бхавитаббам̣, но а̄мисагарукена, имина̄ чорена бхавитаббам̣, имехи чорехи бхавитаббам̣, има̄йа чорийа̄ бхавитаббам̣, има̄хи чорӣхи бхавитаббам̣, анена читтена бхавитаббам̣, имехи читтехи бхавитаббам̣, евам̣ бхавитаббам̣, ан̃н̃атха̄ бхавитабба’’нти. атридам̣ вуччати –

бхавитаббападам̣ ниччам̣, саббан̃н̃увараса̄сане;

пат̣хамекавачо бха̄ва-ва̄чакан̃ча напум̣сакам̣.

татийантападехевам̣-садда̄дӣхи ча дхӣмата̄;

йоджетаббам̣ва самбхоти, ити видва̄ вибха̄вайе.

айам̣ ‘‘бхавитабба’’нти падасса висесо.

соттхи бхадданте хоту ран̃н̃о, соттхим̣ гаччхати нха̄пито. соттхина̄мхи самут̣т̣хито. суваттхи, суваттхим̣, суваттхина̄, айам̣ дхаса̄ттхисадда̄дӣнам̣ висесо.

айам̣ пана ‘‘аббхутам̣ абхӯта’’нти двиннам̣ висесо. бхӯсаддасса ббхӯ, сам̣йогапаре пат̣иседхаттхавати аитинипа̄те упападе сати екантена рассаттамупайа̄ти. кваттхе? ‘‘абхӯтапуббам̣ бхӯта’’нтиа̄дӣсваттхесу. татха̄видхе асан̃н̃огапаре рассаттам̣ на упайа̄ти. кваттхе? ‘‘асачча’’нтиа̄дӣсваттхесу. татха̄ хи ‘‘аббхута’’нти падасса ‘‘абхӯтапуббам̣ бхӯта’’нтипи аттхо бхавати, ‘‘аббхутакаран̣а’’нтипи аттхо бхавати. ‘‘абхӯта’’нти падасса пана ‘‘асачча’’нтипи аттхо бхавати, ‘‘аджа̄та’’нтипи аттхо бхавати. татра ‘‘аччхарийам̣ вата бхо аббхутам̣ вата бхо. аччхерам̣ вата локасмим̣, аббхутам̣ ломахам̣санам̣’’ иччевама̄дайо ‘‘абхӯтапуббам̣ бхӯта’’нти аттхе пайога̄.

‘‘твам̣ мам̣ на̄гена а̄лампа,

ахам̣ ман̣д̣ӯкачха̄пийа̄;

хоту но аббхутам̣ таттха,

а̄сахассехи пан̃чахӣ’’ти

иччевама̄дайо аббхутакаран̣аттхе пайога̄. евам̣ рассавасена, дӣгхавасена пана ниссам̣йоге ‘‘абхӯтам̣ атаччхам̣. ататхам̣’’иччевама̄дайо асаччаттхе пайога̄, ‘‘абхӯтам̣ аджа̄там̣ асан̃джа̄та’’нти иччевама̄дайо аджа̄таттхе пайога̄. бхаванти чатра –

‘‘абхӯтапуббам̣ бхӯта’’нти, аттхасмим̣ аббхутантидам̣;

падам̣ вин̃н̃ӯхи вин̃н̃еййам̣, рассабха̄вена сан̣т̣хитам̣.

аббхутакаран̣аттхепи, аббхутанти падам̣ татха̄;

сан̣т̣хитам̣ рассабха̄вена, ити видва̄ вибха̄вайе.

абхӯтамити дӣгхатта-васена катхитам̣ пана;

падам̣ самадхигантабба-масачча̄джа̄тава̄чакам̣.

аббхутам̣, аббхута̄ни. читтанайена, аббхуто, аббхута̄. аббхутам̣, пурисанайена, аббхута̄, аббхута̄, аббхута̄йо. аббхутам̣. кан̃н̃а̄найена н̃еййам̣. евам̣ бхӯтасаддассапи на̄микападама̄ла̄ тидха̄ гахетабба̄. атра ‘‘аббхута’’мити падам̣ ва̄ччалин̇гампи бхавати абхидхеййалин̇гампи. ‘‘абхӯта’’мити падам̣ пана ва̄ччалин̇гам̣ абхидхеййалин̇гампи ва̄ саччасаддо вийа каттхачи. итисса йатха̄рахам̣ айампи саппайога̄ на̄микападама̄ла̄ катхита̄.

ида̄ни а̄гамика̄нам̣ косалладжананаттхам̣ падасамодха̄навасена на̄микападама̄ла̄ вуччате – буддхо бхагава̄, буддха̄ бхагаванто. буддхам̣ бхагавантам̣, буддхе бхагаванте. буддхена бхагавата̄, сесам̣ виттха̄ретаббам̣. айам̣ падама̄ла̄ екавачанабахувачанавасена н̃еййа̄.

дева̄ та̄ватим̣са̄. деве та̄ватим̣се. девехи та̄ватим̣сехи. сесам̣ виттха̄ретаббам̣. бахувачанавасена н̃еййа̄ падама̄ла̄.

со бхагава̄ джа̄нам̣ пассам̣ арахам̣ самма̄самбуддхо, там̣ бхагавантам̣ джа̄нантам̣ пассантам̣ арахантам̣ самма̄самбуддхам̣, тена бхагавата̄ джа̄ната̄ пассата̄ арахата̄ самма̄самбуддхена, тасса бхагавато джа̄нато пассато арахато самма̄самбуддхасса. сесам̣ виттха̄ретаббам̣. екавачанавасена н̃еййа̄ падама̄ла̄.

ра̄джа̄ суддходано, ра̄джа̄нам̣ суддходанам̣, ран̃н̃а̄ суддходанена. сесам̣ виттха̄ретаббам̣.

ра̄джа̄ пассенадӣ косало, ра̄джа̄нам̣ пассенадим̣ косалам̣, ран̃н̃а̄ пассенадина̄ косалена. сесам̣ виттха̄ретаббам̣.

ра̄джа̄ ма̄гадхо сенийо бимбиса̄ро, ра̄джа̄нам̣ ма̄гадхам̣ сенийам̣ бимбиса̄рам̣, ран̃н̃а̄ ма̄гадхена сенийена бимбиса̄рена. сесам̣ виттха̄ретаббам̣.

ра̄джа̄ ма̄гадхо аджа̄тасатту ведехипутто, ра̄джа̄нам̣ ма̄гадхам̣ аджа̄тасаттум̣ ведехипуттам̣, ран̃н̃а̄ ма̄гадхена аджа̄тасаттуна̄ ведехипуттена. сесам̣ виттха̄ретаббам̣.

маха̄паджа̄патӣ готамӣ, маха̄паджа̄патим̣ готамим̣, маха̄паджа̄патийа̄ готамийа̄ти пан̃чаккхаттум̣ ваттаббам̣. маха̄паджа̄патийам̣ готамийам̣, бхоти маха̄паджа̄пати готами.

маккхали госа̄ло. маккхалим̣ госа̄лам̣. маккхалина̄ госа̄лена. сесам̣ виттха̄ретаббам̣.

са̄рипуттамоггалла̄нам̣ са̄вакайугам̣. са̄рипуттамоггалла̄нам̣ са̄вакайугам̣, са̄рипуттамоггалла̄нена са̄вакайугена, са̄рипуттамоггалла̄насса са̄вакайугасса. сесам̣ виттха̄ретаббам̣. сабба̄пета̄ падама̄ла̄ екавачанавасена н̃еййа̄. са̄рипуттамоггалла̄на̄ аггаса̄вака̄, са̄рипуттамоггалла̄не аггаса̄ваке, са̄рипуттамоггалла̄нехи аггаса̄вакехи. сесам̣ виттха̄ретаббам̣. бахувачанавасена н̃еййа̄. ито ан̃н̃есупи есева найо.

со да̄ро, са̄ да̄ра̄. сам̣ да̄рам̣, се да̄ре. сена да̄рена. сесам̣ виттха̄ретаббам̣. са̄ на̄рӣ, са̄ на̄рийо. сам̣ на̄рим̣, са̄ на̄рийо. са̄йа на̄рийа̄. сесам̣ виттха̄ретаббам̣. сам̣ каммам̣, са̄ни камма̄ни. сена каммена. сам̣ пхалам̣, са̄ни пхала̄ни. сена пхалена. сесам̣ виттха̄ретаббам̣.

пат̣хамам̣ джха̄нам̣, пат̣хамам̣ джха̄нам̣, пат̣хамена джха̄нена, пат̣хамасса джха̄насса. сесам̣ виттха̄ретаббам̣.

чатуттхӣ диса̄, чатуттхим̣ дисам̣, чатуттхийа̄ диса̄йа.

дхаммӣ катха̄, дхаммим̣ катхам̣, дхаммийа̄ катха̄йа, дхаммийам̣ катха̄йам̣. евам̣ анупуббӣ катха̄, еварӯпӣ катха̄. имина̄ найена ан̃н̃есупи т̣ха̄несу падасамодха̄навасена лин̇гато ча антато ча вачанато ча апеккхитаббам̣. падато ча на̄наппака̄ра̄ на̄микападама̄ла̄ йоджетабба̄.

ида̄ни екаппака̄ра̄нам̣ садда̄нам̣ лин̇гаантавасена на̄наттам̣ ведитаббам̣. катхам̣? йа̄дисо, йа̄дисӣ, йа̄дисам̣. та̄дисо, та̄дисӣ, та̄дисам̣. ета̄дисо, ета̄дисӣ, ета̄дисам̣. кӣдисо, кӣдисӣ, кӣдисам̣. ӣдисо, ӣдисӣ, ӣдисам̣. едисо, едисӣ, едисам̣. садисо, садисӣ, садисам̣. када̄чи пана ‘‘йа̄диса̄ та̄диса̄’’ти евама̄дӣни иттхилин̇гарӯпа̄нипи бхаванти. на̄микападама̄ла̄ несам̣ пуриса иттхӣ читтанайена йоджетабба̄.

ида̄ни сама̄сатаддхитападабхӯта̄нам̣ амамасадда̄дӣнам̣ на̄микападама̄ла̄ вуччате – амамо, амама̄, амамам̣, амаме. амамена. сесам̣ виттха̄ретаббам̣.

майхако, майхака̄. майхакам̣, майхаке. майхакена. сесам̣ виттха̄ретаббам̣.

а̄ма̄, а̄ма̄, а̄ма̄йо. а̄мам̣, а̄ма̄, а̄ма̄йо. сесам̣ виттха̄ретаббам̣.

татра амамоти наттхи тан̣ха̄маматтам̣ дит̣т̣химаматтан̃ча етасса̄ти амамо, ко со, араха̄йева̄ти ваттум̣ ват̣т̣ати. апича йесатан̣ха̄пи садит̣т̣хӣпи ‘‘мама ида’’нти маматтам̣ на каронти, тепи амама̄йева. еттха ча ‘‘манусса̄ таттха джа̄йанти, амама̄ апариггаха̄’’ти идам̣ са̄санато нидассанам̣. ‘‘амамо нирахан̇ка̄ро’’ти идам̣ пана локато нидассанам̣. иттхилин̇ге ваттаббе ‘‘амама̄, амама̄, амама̄йо’’ти падама̄ла̄. напум̣саке ваттаббе ‘‘амамам̣, амама̄нӣ’’ти падама̄ла̄. татра майхакоти ‘‘идампи майхам̣ идампи майха’’нти виппалапатӣти майхако, еко паккхивисесо. вуттан̃хетам̣ джа̄таке –

‘‘сакун̣о майхако на̄ма, гириса̄нударӣчаро;

паккам̣ пиппхалима̄руйха, ‘майхам̣ майха’нти кандатӣ’’ти.

иттхилин̇ге ваттаббе ‘‘майхакӣ, майхакӣ, майхакийо’’ти падама̄ла̄. татра а̄ма̄ти ‘‘а̄ма ахам̣ тумха̄кам̣ да̄сӣ’’ти евам̣ да̄сибха̄вам̣ пат̣иджа̄на̄тӣти а̄ма̄. гехада̄сӣ. вуттан̃хетам̣ джа̄такесу ‘‘йаттха да̄со а̄маджа̄то, т̣хито тхулла̄ни гаччхатӣ’’ти ча, ‘‘а̄ма̄йа да̄са̄пи бхаванти локе’’ти ча, тасма̄ има̄неветтха нидассанапада̄ни.

ида̄ни кати катипайа катимӣсадда̄нам̣ висесо вуччате йатха̄рахам̣ на̄микападама̄ла̄ ча. татра катимӣсаддасса на̄микападама̄ла̄ на лаббхати ‘‘аджджа бханте катимӣ’’ти евам̣ пуччха̄васена а̄гатаматтато. кати катипайасадда̄нам̣ пана лаббхатева, са̄ ча бахувачаника̄. висуддхимаггат̣ӣка̄йам̣ пана катипайасаддо екавачанико вутто. кати пуриса̄ тит̣т̣ханти, кати пурисе пассати. кати иттхийо, кати кула̄ни. кати локасмим̣ чхидда̄ни йаттха читтам̣ на тит̣т̣хати. кати кусала̄. кати дха̄туйо. кати а̄йатана̄ни. катихи кхандхехи катиха̄йатанехи катихи дха̄тӯхи сан̇гахитам̣. катибхи раджама̄нети, катибхи парисуджджхати. катипайа̄ пуриса̄, катипайа̄ иттхийо, катипайа̄ни читта̄ни. има̄ пана на̄микападама̄ла̄.

кати. катихи, катибхи. катинам̣. катису.

катипайа̄. катипайехи, катипайебхи. катипайа̄нам̣. катипайесу. катипайа̄йо. катипайа̄хи, катипайа̄бхи. катипайа̄нам̣. катипайа̄су. катипайа̄ни. катипайе. катипайехи, катипайебхи. катипайа̄нам̣. катипайесӯти. сабба̄пета̄ саттаннам̣ вибхаттӣнам̣ васена н̃еййа̄, сама̄савидхимхипи кати катипайасадда̄ бахувачанавасенева йоджетабба̄. ‘‘катисан̇га̄тиго бхиккху, огхатин̣н̣оти вуччати. катипайаджанаката’’нтиа̄дӣсу хи ‘‘кати киттака̄ сан̇га̄ катисан̇га̄’’тиа̄дина̄ саббада̄ бахувачанасама̄со дат̣т̣хаббо.

ида̄ни рӯл̣хӣсадда̄нам̣ на̄микападама̄ла̄ вуччате – идха рӯл̣хӣсадда̄ на̄ма йева̄панакасадда̄дайо. йева̄панако, йева̄панака̄. йева̄панакам̣. йева̄пано, йева̄пана̄. йева̄панам̣. йам̣ва̄панакам̣, йам̣ва̄панака̄ни. сесам̣ саббаттха виттха̄ретаббам̣. татра йева̄панакоти ‘‘пхассо хоти ведана̄ хотӣ’’тиа̄дина̄ вутта̄ пхасса̄дайо вийа сарӯпато аватва̄ ‘‘йе ва̄ пана тасмим̣ самайе ан̃н̃епи аттхи пат̣иччасамуппанна̄ арӯпино дхамма̄’’ти евам̣ ‘‘йева̄пана̄’’ти падена вутто йева̄панако, евам̣ ‘‘йева̄пано’’ти еттха̄пи. татха̄ ‘‘йам̣ ва̄ панан̃н̃ампи аттхи рӯпа’’нти евам̣ ‘‘йам̣ва̄пана̄’’ти падена вуттам̣ йам̣ва̄панакам̣. еса найо йатха̄рахам̣ йассакам̣ йаттхакантиа̄дӣсупи нетаббо.

еттха сийа̄ – нану ча бхо панасаддо нипа̄то, нипа̄та̄нан̃ча абйайабха̄во сиддхо тӣсу лин̇гесу саббавибхаттивачанесу ча вайа̄бха̄вато, со касма̄ ‘‘йева̄пано’’ти ока̄ранто джа̄тоти? саччам̣ панасаддо нипа̄то, со ча кхо ‘‘йе ва̄ пана тасмим̣ самайе’’ти ва̄, ‘‘йам̣ ва̄ панан̃н̃ампӣ’’ти ва̄, ‘‘бра̄хман̣а̄ пана̄’’ти ва̄ евама̄дӣсу нипа̄то, ‘‘йева̄панако’’ти ва̄, ‘‘йева̄пано’’ти ва̄ евама̄дӣсу нипа̄то на̄ма на хоти. анукаран̣аматтан̃хетам̣, тасма̄ ӣдисесу панасаддасахита̄ пайога̄ рӯл̣хӣсадда̄ти гахетабба̄. йаджджевам̣ касма̄ ниббачанамуда̄хат̣анти? аттхасса па̄кат̣ӣкаран̣аттхам̣.