9. упаниссайапаччайо

тивидхо упаниссайапаччайо, а̄рамман̣ӯпаниссайо анантарӯпаниссайо пакатӯпаниссайо. таттха а̄рамман̣ӯпа ниссайо а̄рамман̣а̄дхипатипаччайасадисо, анантарӯпаниссайо анантарапаччайасадисо.

катамо пакатӯпаниссайо. саббепи атӣта̄на̄гата паччуппанна̄ аджджхаттабахиддха̄бхӯта̄ читтачетасикарӯпадхамма̄ ча нибба̄нан̃ча пан̃н̃атти ча саббесам̣ паччуппанна̄нам̣ читтачетасика̄нам̣ дхамма̄нам̣ йатха̄рахам̣ пакатӯпаниссайо.

таттха атӣто париниббуто амха̄кам̣ буддхо ча дхаммо ча арийаса̄вакасан̇гхо ча саммутисан̇гхапарампара̄ ча амха̄кам̣ паччхима джана̄нам̣ кусалуппаттийа̄ пакатӯпаниссайапаччайо. татха̄ локе атӣта̄ ка̄лан̇ката̄ ма̄та̄питаро ча а̄чарийа̄ ча пан̣д̣итасаман̣абра̄хман̣а̄ ча па̄кат̣а̄ на̄на̄титтха̄чарийа̄ ча махиддхика̄ маха̄нубха̄ва̄ пора̄н̣акара̄джа̄но ча паччхимака̄нам̣ джана̄нам̣ кусалуппаттийа̄ ва̄ акусалуппаттийа̄ ва̄ сукхадуккхуппаттийа̄ ва̄ пакатӯпаниссайо. татха̄ хи те паччхимака̄нам̣ джана̄нам̣ аттха̄йа на̄на̄саддхаммапан̃н̃аттийо ва̄ на̄на̄асаддхаммапан̃н̃аттийо ва̄ на̄на̄локӯпакаран̣а̄ни ва̄ пуре пат̣т̣хапесум̣. паччхимаджана̄ ча техи пат̣т̣хапитесу да̄насӣла̄дидхаммесу ва̄ локача̄ритта кулаготтача̄ритта дхаммесу ва̄ на̄на̄дит̣т̣хива̄десу ва̄ на̄на̄камма̄йатанасиппа̄йатана виджджа̄т̣ха̄несу ва̄ йатха̄пат̣т̣хапитесу га̄манигаманагаракхеттаваттху тал̣а̄капоккхаран̣иа̄ва̄т̣а̄дӣсу ва̄ гехаратхасакат̣ана̄ва̄ сампотасамбандха̄дӣсу ва̄ джа̄тарӯпараджатаман̣имутта̄дӣсу ва̄ да̄йаджджам̣ пат̣ипаджджанта̄ локе вад̣д̣ханти.

ана̄гатопи меттеййо на̄ма буддхо ча тасса дхаммо ча тасса сан̇гхо ча етарахи бахуджджана̄нам̣ па̄рамипун̃н̃аппаваттийа̄ пакатӯпаниссайапаччайо. татха̄ имасмим̣ бхаве ча паччхиме ка̄ле пат̣илабхиссама̄на̄ иссарийат̣т̣ха̄надханадхан̃н̃асампаттийо пуриме ка̄ле т̣хита̄нам̣ маха̄джана̄нам̣ на̄на̄бхисан̇кха̄руппаттийа̄ пакатӯпаниссайа паччайо. ана̄гатабхаве ча анубхависсама̄на̄ бхавасампатти бхога сампаттийо маггапхаланибба̄насампаттийо ча етарахи паччуппаннабхаве т̣хита̄нам̣ да̄насӣла̄дипун̃н̃акирийуппаттийа̄ пакатӯпаниссайапаччайо. йатха̄ хи локе хеманте ка̄ле дхан̃н̃аппхала̄ни лабхисса̄ма̄ти вассике ка̄ле кассанаваппанакамма̄ни а̄рабханти, камме сиддхе там̣ там̣ дханам̣ лабхисса̄ма̄ти пуббабха̄ге там̣ там̣ вӣрийакаммам̣ ва̄ там̣ там̣ пан̃н̃а̄каммам̣ ва̄ а̄рабханти. таттха дхан̃н̃аппхалаппат̣ила̄бхо ча там̣ там̣ дханаппат̣и ла̄бхоча там̣ там̣ камма̄рамбхасса ана̄гатапакатӯпаниссайапаччайо там̣ там̣ камма̄рамбхо ча дхан̃н̃аппхалаппат̣ила̄бхасса ча там̣ там̣ дханаппат̣и ла̄бхасса ча атӣтапакатӯпаниссайапаччайо. евамева паччхиме ана̄гате ка̄ле на̄на̄каммаппхала̄ни сампассанта̄ паттхайанта̄ маха̄джана̄ пуриме паччуппанне ка̄ле на̄на̄пун̃н̃акамма̄ни а̄рабханти. таттха пун̃н̃аппхала̄ни пун̃н̃акамма̄нам̣ ана̄гатапакатӯпаниссайапаччайо. пун̃н̃акамма̄ни пун̃н̃аппхала̄нам̣ атӣтапакатӯпаниссайапаччайо. тасма̄ ана̄гатапакатӯпаниссайопи атӣтапакатӯпаниссайо вийа атимаханто паччайо хоти.

паччуппанна̄ буддха̄йо паччайа̄ паччуппанна̄нам̣ мануссадевабрахма̄нам̣ паччуппанна̄ ма̄та̄питаро паччуппанна̄нам̣ путтадхӣта̄дӣнам̣ паччуппаннапакатӯпа ниссайо на̄ма. со супа̄кат̣ойева.

аджджхаттабхӯта̄ пакатӯпаниссайадхамма̄ на̄ма буддха̄дӣсу савин̃н̃а̄н̣акасанта̄несу уппанна̄ паччайадхамма̄. бахиддха̄бхӯта̄ пакатӯпаниссайадхамма̄ на̄ма сатта̄нам̣ патит̣т̣ха̄набхӯта̄ патхавипаббатанадӣ самудда̄дайо тесам̣ тесам̣ сатта̄нам̣ бахӯпака̄ра̄ аран̃н̃аванаруккха тин̣апуббан̣н̣а̄паран̣н̣а̄дайо чандасӯрийагаханаккхатта̄дайо вассодакааггива̄тасӣтаун̣ха̄дайо ча саббепи те сатта̄нам̣ кусалуппаттийа̄ ва̄ акусалуппаттийа̄ ва̄ сукхуппаттийа̄ ва̄ дуккхуппаттийа̄ ва̄ балавапаччайа̄ хонти.

име джана̄ дит̣т̣хева дхамме паринибба̄йисса̄ма̄ти бодхипаккхийа дхамме ва̄ бха̄венти, ана̄гате буддхака̄ле паринибба̄йисса̄ма̄ти па̄рамӣдхамме ва̄ парипӯренти. таттха нибба̄нам̣ тесам̣ дхамма̄нам̣ уппаттийа̄ балавапаччайо хоти.

локе на̄на̄воха̄рабхӯта̄ на̄мапан̃н̃аттийо ча буддха са̄сане типит̣акапарийаттидхаммабхӯта̄ на̄мапан̃н̃аттийо ча тесам̣ тесам̣ аттха̄нам̣ джа̄нанаттха̄йа балавапаччайо.

таттха сан̇кхатадхамма̄ на̄ма паччайе сати уппаджджанти, асати нуппаджджанти. уппаджджитва̄пи паччайе сати тит̣т̣ханти, асати на тит̣т̣ханти. тасма̄ тесам̣ уппаттийа̄ ва̄ т̣хитийа̄ ва̄ паччайо на̄ма иччхитаббо. нибба̄нам̣ пана пан̃н̃атти ча асан̇кхатадхамма̄ хонти аджа̄тидхамма̄ ануппа̄дадхамма̄ ничча дхамма̄ дхувадхамма̄. тасма̄ тесам̣ уппа̄да̄йа ва̄ т̣хитийа̄ ва̄ паччайо на̄ма наттхӣти.

кусало кусаласса упаниссайо. саддхам̣ упанисса̄йа да̄нам̣ дети, сӣлам̣ сама̄дийатӣтиа̄дина̄ супа̄кат̣о. татха̄ ра̄гам̣ упанисса̄йа па̄н̣ам̣ ханати, адиннам̣ а̄дийатӣтиа̄дина̄ саппа̄йам̣ утум̣ саппа̄йам̣ бходжанам̣ упанисса̄йа ка̄йикам̣ сукхам̣ паччанубхотӣтиа̄дина̄ ча акусало акусаласса, абйа̄като абйа̄катасса упаниссайопи супа̄кат̣о.

кусало пана акусалассапи балавӯпаниссайо. да̄нам̣ датва̄ тена да̄нена атта̄нам̣ уккам̣сети, парам̣ вамбхети. татха̄ сӣла сампанно хутва̄ сама̄дхисампанно хутва̄ пан̃н̃а̄сампанно хутва̄ атта̄нам̣ уккам̣сети, парам̣ вамбхети.

кусало абйа̄катассапи балавӯпаниссайо. сабба̄ни чатубхӯмикакусалакамма̄ни ва̄ каммапарива̄ра̄ни кусала̄ни ва̄ ка̄лантаре чатубхӯмика̄нам̣ випа̄ка̄бйа̄ката̄нам̣ балавӯпаниссайо. да̄напа̄рамим̣ пӯрента̄ пӯран̣ака̄ле бахум̣ ка̄йикадуккхам̣ паччанубхаванти. татха̄ сӣлапа̄рамим̣ никкхамапа̄рамим̣ пан̃н̃а̄па̄рамим̣ вӣрийапа̄рамим̣ кхантипа̄рамим̣ саччапа̄рамим̣ адхит̣т̣ха̄напа̄рамим̣ метта̄па̄рамим̣ упеккха̄ па̄рамим̣. есева найо джха̄набха̄вана̄ маггабха̄вана̄супи.

акусало кусалассапи балавӯпаниссайо. идхекаччо па̄пам̣ катва̄ паччха̄ виппат̣иса̄рӣ хутва̄ тасса па̄пасса паха̄на̄йа да̄насӣладжха̄намаггакусала̄ни сампа̄дети. там̣ па̄пам̣ тесам̣ кусала̄нам̣ балавӯпаниссайо.

акусало абйа̄катассапи балавӯпаниссайо. идха бахӯ джана̄ дуччарита̄ни катва̄ чатӯсу апа̄йесу патитва̄ апа̄йадуккхам̣ паччанубхаванти. дит̣т̣хадхаммепи кечи аттано ва̄ парасса ва̄ дуччаритакамма паччайа̄ бахум̣ дуккхам̣ паччанубхаванти. кечи дуччаритакаммена дханам̣ лабхитва̄ сукхам̣ паччанубхаванти. бахуджджана̄ ра̄гамӯлакам̣ бахум̣ дуккхам̣ паччанубхаванти, досамӯлакам̣ дит̣т̣химӯлакам̣ ма̄намӯлаканти.

абйа̄като кусалассапи балавӯпаниссайо. дхана сампаттийа̄ да̄нам̣ дети, сӣлам̣ пӯрети, пан̃н̃ам̣ пӯрети, бха̄вана̄саппа̄йам̣ а̄ва̄сам̣ ва̄ лен̣ам̣ ва̄ гухам̣ва̄ руккхам̣ ва̄ аран̃н̃ам̣ ва̄ паббатам̣ ва̄ гочарага̄мам̣ ва̄ утусаппа̄йам̣ ва̄ а̄ха̄расаппа̄йам̣ ва̄ лабхитва̄ там̣ там̣ бха̄ванам̣ бха̄вети.

абйа̄като акусалассапи балавӯпаниссайо. локе чаккхусампадам̣ нисса̄йа бахӯни дассанамӯла̄ни акусала̄ни уппаджджанти. еса найо сотасампада̄дӣсу. татха̄ хаттхасампадам̣ па̄дасампадам̣ саттхасампадам̣ а̄вудхасампадантиа̄дина̄пи ваттаббо. евам̣ упаниссайо тивидхо хоти.

идха суттантӯпаниссайопи ваттаббо. калйа̄н̣амиттам̣ упа нисса̄йа па̄памиттам̣ упанисса̄йа га̄мам̣ упанисса̄йа аран̃н̃ам̣ упанисса̄йа̄тиа̄дина̄ бахӯсу т̣ха̄несу а̄гато. апи ча пан̃чанийа̄мадхамма̄ сатталока сан̇кха̄ралока ока̄салока сан̇кха̄та̄нам̣ тин̣н̣ам̣ лока̄нам̣ авиччхиннаппаваттийа̄ балавапаччайа̄ хонти. айан̃ча аттхо нийа̄мадӣпанийам̣ амхехи виттха̄рато дӣпитоти.

кенат̣т̣хена а̄рамман̣ӯпаниссайоти. адхипатибхӯтам̣ а̄рамман̣амева а̄рамман̣икадхамма̄нам̣ балаваниссайат̣т̣хена а̄рамман̣ӯпа ниссайо.

кенат̣т̣хена анантарӯпаниссайоти. пуримам̣ анантарачиттамева паччхимасса анантарачиттасса уппаджджанаттха̄йа балаваниссайат̣т̣хена анантарӯпаниссайо. ма̄та̄ вийа пуримачиттам̣, путто вийа паччхимачиттам̣. йатха̄ ма̄та̄ аттано анантаре путтасса уппаджджанаттха̄йа балавӯпа ниссайо хоти, татха̄ пуримачиттам̣ паччхимачиттасса уппаджджанаттха̄йа̄ти.

кенат̣т̣хена пакатӯпаниссайоти. пакатийа̄ва локе пан̣д̣ита̄нам̣ па̄кат̣о упаниссайо пакатӯпаниссайо.

еттха ча анантарӯпаниссайа̄нубха̄во анантарачитте ева пхарати. пакатӯпаниссайа̄нубха̄во пана дӯрепи пхаратийева. татха̄ хи имасмим̣ бхаве пуримесу дивасесу ва̄ ма̄сесу ва̄ сам̣ваччхаресу ва̄ дит̣т̣хасутагха̄йитаса̄йитапхуситавин̃н̃а̄та̄ни а̄рамман̣а̄ни паччха̄татха̄рӯпе паччайе сати вассасатепи манодва̄ре а̄па̄там̣ а̄гаччханти. идам̣ на̄ма пуббе майа̄ дит̣т̣хам̣ сутантиа̄дина̄ сатта̄ ануссаранти. опапа̄тикасатта̄ пана пуримабхавам̣пи ануссаранти. татха̄ мануссесупи аппекачче джа̄тиссарасан̃н̃а̄ла̄бхино. татха̄ пуббе анекасатасахассесу дит̣т̣ха̄дӣсу ваттхӯсу паччха̄ екасмим̣ кхан̣е екам̣ ваттхум̣ дисва̄ ва̄ сутва̄ ва̄ тасмим̣ ева кхан̣е бахӯсупи тесу мановин̃н̃а̄н̣асанта̄нам̣ пхарама̄нам̣ паваттатӣти. упаниссайапаччайа дӣпана̄ нит̣т̣хита̄.