9. сӣтивагго
1. сӣтибха̄васуттам̣
85. ‘‘чхахи, бхиккхаве, дхаммехи саманна̄гато бхиккху абхаббо ануттарам̣ сӣтибха̄вам̣ саччхика̄тум̣. катамехи чхахи [висуддхи. 1.64 а̄дайо виттха̄ро]? идха, бхиккхаве, бхиккху йасмим̣ самайе читтам̣ ниггахетаббам̣ тасмим̣ самайе читтам̣ на нигган̣ха̄ти, йасмим̣ самайе читтам̣ паггахетаббам̣ тасмим̣ самайе читтам̣ на пагган̣ха̄ти, йасмим̣ самайе читтам̣ сампахам̣ситаббам̣ тасмим̣ самайе читтам̣ на сампахам̣сети, йасмим̣ самайе читтам̣ аджджхупеккхитаббам̣ тасмим̣ самайе читтам̣ на аджджхупеккхати, хӣна̄дхимуттико ча хоти, сакка̄йа̄бхирато ча. имехи кхо, бхиккхаве, чхахи дхаммехи саманна̄гато бхиккху абхаббо ануттарам̣ сӣтибха̄вам̣ саччхика̄тум̣.
‘‘чхахи, бхиккхаве, дхаммехи саманна̄гато бхиккху бхаббо ануттарам̣ сӣтибха̄вам̣ саччхика̄тум̣. катамехи чхахи? идха, бхиккхаве, бхиккху йасмим̣ самайе читтам̣ ниггахетаббам̣ тасмим̣ самайе читтам̣ нигган̣ха̄ти, йасмим̣ самайе читтам̣ паггахетаббам̣ тасмим̣ самайе читтам̣ пагган̣ха̄ти, йасмим̣ самайе читтам̣ сампахам̣ситаббам̣ тасмим̣ самайе читтам̣ сампахам̣сети, йасмим̣ самайе читтам̣ аджджхупеккхитаббам̣ тасмим̣ самайе читтам̣ аджджхупеккхати, пан̣ӣта̄дхимуттико ча хоти, нибба̄на̄бхирато ча. имехи кхо, бхиккхаве, чхахи дхаммехи саманна̄гато бхиккху бхаббо ануттарам̣ сӣтибха̄вам̣ саччхика̄ту’’нти. пат̣хамам̣.
2. а̄варан̣асуттам̣
86. ‘‘чхахи, бхиккхаве, дхаммехи саманна̄гато сун̣антопи саддхаммам̣ абхаббо нийа̄мам̣ оккамитум̣ кусалесу дхаммесу самматтам̣. катамехи чхахи? камма̄варан̣ата̄йа саманна̄гато хоти, килеса̄варан̣ата̄йа саманна̄гато хоти, випа̄ка̄варан̣ата̄йа саманна̄гато хоти, ассаддхо ча хоти, аччхандико ча, дуппан̃н̃о ча. имехи кхо, бхиккхаве, чхахи дхаммехи саманна̄гато сун̣антопи саддхаммам̣ абхаббо нийа̄мам̣ оккамитум̣ кусалесу дхаммесу самматтам̣.
‘‘чхахи, бхиккхаве, дхаммехи саманна̄гато сун̣анто саддхаммам̣ бхаббо нийа̄мам̣ оккамитум̣ кусалесу дхаммесу самматтам̣. катамехи чхахи? на камма̄варан̣ата̄йа саманна̄гато хоти, на килеса̄варан̣ата̄йа саманна̄гато хоти, на випа̄ка̄варан̣ата̄йа саманна̄гато хоти, саддхо ча хоти, чхандико ча, пан̃н̃ава̄ ча. имехи кхо, бхиккхаве, чхахи дхаммехи саманна̄гато сун̣анто саддхаммам̣ бхаббо нийа̄мам̣ оккамитум̣ кусалесу дхаммесу самматта’’нти. дутийам̣.
3. воропитасуттам̣
87. ‘‘чхахи, бхиккхаве, дхаммехи саманна̄гато сун̣антопи саддхаммам̣ абхаббо нийа̄мам̣ оккамитум̣ кусалесу дхаммесу самматтам̣. катамехи чхахи? ма̄та̄ джӣвита̄ воропита̄ хоти, пита̄ джӣвита̄ воропито хоти, арахам̣ [араха̄ (сйа̄. кам̣.), араханто (ка.)] джӣвита̄ воропито хоти, татха̄гатасса дут̣т̣хена читтена лохитам̣ уппа̄дитам̣ хоти, сан̇гхо бхинно хоти, дуппан̃н̃о хоти джал̣о ел̣амӯго. имехи кхо, бхиккхаве, чхахи дхаммехи саманна̄гато сун̣антопи саддхаммам̣ абхаббо нийа̄мам̣ оккамитум̣ кусалесу дхаммесу самматтам̣.
‘‘чхахи, бхиккхаве, дхаммехи саманна̄гато сун̣анто саддхаммам̣ бхаббо нийа̄мам̣ оккамитум̣ кусалесу дхаммесу самматтам̣. катамехи чхахи? на ма̄та̄ джӣвита̄ воропита̄ хоти, на пита̄ джӣвита̄ воропито хоти, на арахам̣ джӣвита̄ воропито хоти, на татха̄гатасса дут̣т̣хена читтена лохитам̣ уппа̄дитам̣ хоти, на сан̇гхо бхинно хоти, пан̃н̃ава̄ хоти аджал̣о анел̣амӯго. имехи кхо, бхиккхаве, чхахи дхаммехи саманна̄гато сун̣анто саддхаммам̣ бхаббо нийа̄мам̣ оккамитум̣ кусалесу дхаммесу самматта’’нти. татийам̣.
4. суссӯсатисуттам̣
88. ‘‘чхахи, бхиккхаве, дхаммехи саманна̄гато сун̣антопи саддхаммам̣ абхаббо нийа̄мам̣ оккамитум̣ кусалесу дхаммесу самматтам̣. катамехи чхахи? татха̄гатаппаведите дхаммавинайе десийама̄не на суссӯсати, на сотам̣ одахати, на ан̃н̃а̄ читтам̣ упат̣т̣ха̄пети [упат̣т̣хапети (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)], анаттхам̣ ган̣ха̄ти, аттхам̣ рин̃чати, анануломика̄йа кхантийа̄ саманна̄гато хоти. имехи кхо, бхиккхаве, чхахи дхаммехи саманна̄гато сун̣антопи саддхаммам̣ абхаббо нийа̄мам̣ оккамитум̣ кусалесу дхаммесу самматтам̣.
‘‘чхахи, бхиккхаве, дхаммехи саманна̄гато сун̣анто саддхаммам̣ бхаббо нийа̄мам̣ оккамитум̣ кусалесу дхаммесу самматтам̣. катамехи чхахи? татха̄гатаппаведите дхаммавинайе десийама̄не суссӯсати, сотам̣ одахати, ан̃н̃а̄ читтам̣ упат̣т̣ха̄пети, аттхам̣ ган̣ха̄ти, анаттхам̣ рин̃чати, ануломика̄йа кхантийа̄ саманна̄гато хоти. имехи кхо, бхиккхаве, чхахи дхаммехи саманна̄гато сун̣анто саддхаммам̣ бхаббо нийа̄мам̣ оккамитум̣ кусалесу дхаммесу самматта’’нти. чатуттхам̣.
5. аппаха̄йасуттам̣
89. ‘‘чха, бхиккхаве, дхамме аппаха̄йа абхаббо дит̣т̣хисампадам̣ саччхика̄тум̣. катаме чха? сакка̄йадит̣т̣хим̣, вичикиччхам̣, сӣлаббатапара̄ма̄сам̣, апа̄йагаманӣйам̣ ра̄гам̣, апа̄йагаманӣйам̣ досам̣, апа̄йагаманӣйам̣ мохам̣. име кхо, бхиккхаве, чха дхамме аппаха̄йа абхаббо дит̣т̣хисампадам̣ саччхика̄тум̣.
‘‘чха, бхиккхаве, дхамме паха̄йа бхаббо дит̣т̣хисампадам̣ саччхика̄тум̣. катаме чха? сакка̄йадит̣т̣хим̣, вичикиччхам̣, сӣлаббатапара̄ма̄сам̣, апа̄йагаманӣйам̣ ра̄гам̣, апа̄йагаманӣйам̣ досам̣, апа̄йагаманӣйам̣ мохам̣. име кхо, бхиккхаве, чха дхамме паха̄йа бхаббо дит̣т̣хисампадам̣ саччхика̄ту’’нти. пан̃чамам̣.
6. пахӣнасуттам̣
90. ‘‘чхайиме, бхиккхаве, дхамма̄ дит̣т̣хисампаннасса пуггаласса пахӣна̄. катаме чха? сакка̄йадит̣т̣хи, вичикиччха̄, сӣлаббатапара̄ма̄со, апа̄йагаманӣйо ра̄го, апа̄йагаманӣйо досо, апа̄йагаманӣйо мохо. име кхо, бхиккхаве, чха дхамма̄ дит̣т̣хисампаннасса пуггаласса пахӣна̄’’ти. чхат̣т̣хам̣.
7. абхаббасуттам̣
91. ‘‘чха, бхиккхаве, дхамме абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало уппа̄детум̣. катаме чха? сакка̄йадит̣т̣хим̣, вичикиччхам̣, сӣлаббатапара̄ма̄сам̣, апа̄йагаманӣйам̣ ра̄гам̣, апа̄йагаманӣйам̣ досам̣, апа̄йагаманӣйам̣ мохам̣. име кхо, бхиккхаве, чха дхамме абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало уппа̄дету’’нти. саттамам̣.
8. пат̣хамаабхаббат̣т̣ха̄насуттам̣
92. ‘‘чхайима̄ни, бхиккхаве, абхаббат̣т̣ха̄на̄ни. катама̄ни чха? абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало саттхари ага̄раво вихаритум̣ аппатиссо, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало дхамме ага̄раво вихаритум̣ аппатиссо, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало сан̇гхе ага̄раво вихаритум̣ аппатиссо, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало сиккха̄йа ага̄раво вихаритум̣ аппатиссо, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало ана̄гаманӣйам̣ ваттхум̣ пачча̄гантум̣, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало ат̣т̣хамам̣ бхавам̣ ниббаттетум̣. има̄ни кхо, бхиккхаве, чха абхаббат̣т̣ха̄на̄нӣ’’ти. ат̣т̣хамам̣.
9. дутийаабхаббат̣т̣ха̄насуттам̣
93. ‘‘чхайима̄ни, бхиккхаве, абхаббат̣т̣ха̄на̄ни. катама̄ни чха? абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало кан̃чи [кин̃чи (ка.) вибха. 809; ма. ни. 3.127] сан̇кха̄рам̣ ниччато упагантум̣, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало кан̃чи сан̇кха̄рам̣ сукхато упагантум̣, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало кан̃чи дхаммам̣ аттато упагантум̣, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало а̄нантарийам̣ каммам̣ [а̄нантарийакаммам̣ (сӣ.), анантарийакаммам̣ (сйа̄. пӣ.) а. ни. 4.162 пасситаббам̣] ка̄тум̣, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало котӯхаламан̇галена суддхим̣ пачча̄гантум̣, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало ито бахиддха̄ даккхин̣еййам̣ гавеситум̣. има̄ни кхо, бхиккхаве, чха абхаббат̣т̣ха̄на̄нӣ’’ти. навамам̣.
10. татийаабхаббат̣т̣ха̄насуттам̣
94. ‘‘чхайима̄ни, бхиккхаве, абхаббат̣т̣ха̄на̄ни. катама̄ни чха? абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало ма̄тарам̣ джӣвита̄ воропетум̣, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало питарам̣ джӣвита̄ воропетум̣, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало арахантам̣ джӣвита̄ воропетум̣, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало татха̄гатасса дут̣т̣хена читтена лохитам̣ уппа̄детум̣, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало сан̇гхам̣ бхиндитум̣, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало ан̃н̃ам̣ саттха̄рам̣ уддиситум̣. има̄ни кхо, бхиккхаве, чха абхаббат̣т̣ха̄на̄нӣ’’ти. дасамам̣.
11. чатуттхаабхаббат̣т̣ха̄насуттам̣
95. ‘‘чхайима̄ни, бхиккхаве, абхаббат̣т̣ха̄на̄ни. катама̄ни чха? абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало сайам̣катам̣ сукхадуккхам̣ пачча̄гантум̣, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало парам̣катам̣ [паракатам̣ (сӣ. сйа̄.)] сукхадуккхам̣ пачча̄гантум̣, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало сайам̣катан̃ча парам̣катан̃ча сукхадуккхам̣ пачча̄гантум̣, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало асайам̣ка̄рам̣ адхиччасамуппаннам̣ сукхадуккхам̣ пачча̄гантум̣, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало апарам̣ка̄рам̣ адхиччасамуппаннам̣ сукхадуккхам̣ пачча̄гантум̣, абхаббо дит̣т̣хисампанно пуггало асайам̣ка̄ран̃ча апарам̣ка̄ран̃ча адхиччасамуппаннам̣ сукхадуккхам̣ пачча̄гантум̣. там̣ кисса хету? татха̄ хисса, бхиккхаве, дит̣т̣хисампаннасса пуггаласса хету ча судит̣т̣хо хетусамуппанна̄ ча дхамма̄. има̄ни кхо, бхиккхаве, чха абхаббат̣т̣ха̄на̄нӣ’’ти. ека̄дасамам̣.
сӣтивагго навамо. [чатуттхо (сйа̄. ка.)]