1. пуббевасамбодхасуттам̣

104. ‘‘пуббева ме, бхиккхаве, самбодха̄ анабхисамбуддхасса бодхисаттассева сато етадахоси – ‘ко ну кхо локе асса̄до, ко а̄дӣнаво, ким̣ ниссаран̣а’нти? тасса майхам̣, бхиккхаве, етадахоси – ‘йам̣ кхо локам̣ [локе (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] пат̣ичча уппаджджати сукхам̣ соманассам̣, айам̣ локе асса̄до. йам̣ локо [локе (пӣ. ка.)] аниччо дуккхо випарин̣а̄мадхаммо, айам̣ локе а̄дӣнаво. йо локе чхандара̄гавинайо чхандара̄гаппаха̄нам̣, идам̣ локе ниссаран̣а’нти [локаниссаран̣ам̣ (ат̣т̣ха.) ‘‘локе ниссаран̣а’’нти падена сам̣сандитаббам̣]. йа̄вакӣван̃ча̄хам̣, бхиккхаве, евам̣ локасса асса̄дан̃ча асса̄дато а̄дӣнаван̃ча а̄дӣнавато ниссаран̣ан̃ча ниссаран̣ато йатха̄бхӯтам̣ на̄ббхан̃н̃а̄сим̣, нева та̄ва̄хам̣, бхиккхаве, садеваке локе сама̄раке сабрахмаке сассаман̣абра̄хман̣ийа̄ паджа̄йа садеваманусса̄йа ‘ануттарам̣ самма̄самбодхим̣ абхисамбуддхо’ти [абхисамбуддхо (сӣ. сйа̄. кам̣. ка.)] паччан̃н̃а̄сим̣. йато ча кхва̄хам̣ [кхо ахам̣ (сӣ. пӣ.), кхохам̣ (сйа̄. кам̣. ка.)], бхиккхаве, евам̣ локасса асса̄дан̃ча асса̄дато а̄дӣнаван̃ча а̄дӣнавато ниссаран̣ан̃ча ниссаран̣ато йатха̄бхӯтам̣ аббхан̃н̃а̄сим̣, атха̄хам̣, бхиккхаве, садеваке локе сама̄раке сабрахмаке сассаман̣абра̄хман̣ийа̄ паджа̄йа садеваманусса̄йа ‘ануттарам̣ самма̄самбодхим̣ абхисамбуддхо’ти паччан̃н̃а̄сим̣. н̃а̄н̣ан̃ча пана ме дассанам̣ удапа̄ди – ‘акуппа̄ ме вимутти [четовимутти (сӣ. пӣ. ка.)], айамантима̄ джа̄ти, наттхи да̄ни пунаббхаво’’’ти. пат̣хамам̣.