5. сачетанасуттам̣

15. екам̣ самайам̣ бхагава̄ ба̄ра̄н̣асийам̣ вихарати исипатане мигада̄йе. татра кхо бхагава̄ бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘бхиккхаво’’ти. ‘‘бхаданте’’ти те бхиккхӯ бхагавато паччассосум̣. бхагава̄ етадавоча –

‘‘бхӯтапуббам̣, бхиккхаве, ра̄джа̄ ахоси сачетано [пачетано (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] на̄ма. атха кхо, бхиккхаве, ра̄джа̄ сачетано ратхака̄рам̣ а̄мантеси – ‘ито ме, самма ратхака̄ра, чханнам̣ ма̄са̄нам̣ аччайена сан̇га̄мо бхависсати. саккхиссаси [саккхаси (сйа̄. кам̣. пӣ.)] ме, самма ратхака̄ра, навам̣ чаккайугам̣ ка̄ту’нти? ‘саккоми дева̄’ти кхо, бхиккхаве, ратхака̄ро ран̃н̃о сачетанасса паччассоси. атха кхо, бхиккхаве, ратхака̄ро чхахи ма̄сехи чха̄раттӯнехи екам̣ чаккам̣ нит̣т̣ха̄песи. атха кхо, бхиккхаве, ра̄джа̄ сачетано ратхака̄рам̣ а̄мантеси – ‘ито ме, самма ратхака̄ра, чханнам̣ диваса̄нам̣ аччайена сан̇га̄мо бхависсати, нит̣т̣хитам̣ навам̣ чаккайуга’нти? ‘имехи кхо, дева, чхахи ма̄сехи чха̄раттӯнехи екам̣ чаккам̣ нит̣т̣хита’нти. ‘саккхиссаси пана ме, самма ратхака̄ра, имехи чхахи дивасехи дутийам̣ чаккам̣ нит̣т̣ха̄пету’нти? ‘саккоми дева̄’ти кхо, бхиккхаве, ратхака̄ро чхахи дивасехи дутийам̣ чаккам̣ нит̣т̣ха̄петва̄ навам̣ чаккайугам̣ а̄да̄йа йена ра̄джа̄ сачетано тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ ра̄джа̄нам̣ сачетанам̣ етадавоча – ‘идам̣ те, дева, навам̣ чаккайугам̣ нит̣т̣хита’нти. ‘йан̃ча те идам̣, самма ратхака̄ра, чаккам̣ чхахи ма̄сехи нит̣т̣хитам̣ чха̄раттӯнехи йан̃ча те идам̣ чаккам̣ чхахи дивасехи нит̣т̣хитам̣, имесам̣ ким̣ на̄на̄каран̣ам̣? неса̄хам̣ кин̃чи на̄на̄каран̣ам̣ пасса̄мӣ’ти. ‘аттхесам̣, дева, на̄на̄каран̣ам̣. пассату дево на̄на̄каран̣а’’’нти.

‘‘атха кхо, бхиккхаве, ратхака̄ро йам̣ там̣ чаккам̣ чхахи дивасехи нит̣т̣хитам̣ там̣ паваттеси. там̣ паваттитам̣ сама̄нам̣ йа̄ватика̄ абхисан̇кха̄расса гати та̄ватикам̣ гантва̄ чин̇гула̄йитва̄ бхӯмийам̣ папати. йам̣ пана там̣ чаккам̣ чхахи ма̄сехи нит̣т̣хитам̣ чха̄раттӯнехи там̣ паваттеси. там̣ паваттитам̣ сама̄нам̣ йа̄ватика̄ абхисан̇кха̄расса гати та̄ватикам̣ гантва̄ аккха̄хатам̣ ман̃н̃е ат̣т̣ха̄си.

‘‘‘ко ну кхо, самма ратхака̄ра, хету ко паччайо йамидам̣ [йадидам̣ (ка.)] чаккам̣ чхахи дивасехи нит̣т̣хитам̣ там̣ паваттитам̣ сама̄нам̣ йа̄ватика̄ абхисан̇кха̄расса гати та̄ватикам̣ гантва̄ чин̇гула̄йитва̄ бхӯмийам̣ папати? ко пана, самма ратхака̄ра, хету ко паччайо йамидам̣ чаккам̣ чхахи ма̄сехи нит̣т̣хитам̣ чха̄раттӯнехи там̣ паваттитам̣ сама̄нам̣ йа̄ватика̄ абхисан̇кха̄расса гати та̄ватикам̣ гантва̄ аккха̄хатам̣ ман̃н̃е ат̣т̣ха̄сӣ’ти? ‘йамидам̣, дева, чаккам̣ чхахи дивасехи нит̣т̣хитам̣ тасса немипи саван̇ка̄ садоса̄ сакаса̄ва̄, ара̄пи саван̇ка̄ садоса̄ сакаса̄ва̄, на̄бхипи саван̇ка̄ садоса̄ сакаса̄ва̄. там̣ немийа̄пи саван̇катта̄ садосатта̄ сакаса̄ватта̄, ара̄нампи саван̇катта̄ садосатта̄ сакаса̄ватта̄, на̄бхийа̄пи саван̇катта̄ садосатта̄ сакаса̄ватта̄ паваттитам̣ сама̄нам̣ йа̄ватика̄ абхисан̇кха̄расса гати та̄ватикам̣ гантва̄ чин̇гула̄йитва̄ бхӯмийам̣ папати. йам̣ пана там̣, дева, чаккам̣ чхахи ма̄сехи нит̣т̣хитам̣ чха̄раттӯнехи тасса немипи аван̇ка̄ адоса̄ акаса̄ва̄, ара̄пи аван̇ка̄ адоса̄ акаса̄ва̄, на̄бхипи аван̇ка̄ адоса̄ акаса̄ва̄. там̣ немийа̄пи аван̇катта̄ адосатта̄ акаса̄ватта̄, ара̄нампи аван̇катта̄ адосатта̄ акаса̄ватта̄, на̄бхийа̄пи аван̇катта̄ адосатта̄ акаса̄ватта̄ паваттитам̣ сама̄нам̣ йа̄ватика̄ абхисан̇кха̄расса гати та̄ватикам̣ гантва̄ аккха̄хатам̣ ман̃н̃е ат̣т̣ха̄сӣ’’’ти.

‘‘сийа̄ кхо пана, бхиккхаве, тумха̄кам̣ евамасса – ‘ан̃н̃о нӯна тена самайена со ратхака̄ро ахосӣ’ти! на кхо панетам̣, бхиккхаве, евам̣ дат̣т̣хаббам̣. ахам̣ тена самайена со ратхака̄ро ахосим̣. тада̄хам̣, бхиккхаве, кусало да̄руван̇ка̄нам̣ да̄рудоса̄нам̣ да̄рукаса̄ва̄нам̣. етарахи кхо пана̄хам̣, бхиккхаве, арахам̣ самма̄самбуддхо кусало ка̄йаван̇ка̄нам̣ ка̄йадоса̄нам̣ ка̄йакаса̄ва̄нам̣, кусало вачӣван̇ка̄нам̣ вачӣдоса̄нам̣ вачӣкаса̄ва̄нам̣, кусало манован̇ка̄нам̣ манодоса̄нам̣ манокаса̄ва̄нам̣. йасса кассачи, бхиккхаве, бхиккхусса ва̄ бхиккхунийа̄ ва̄ ка̄йаван̇ко аппахӣно ка̄йадосо ка̄йакаса̄во, вачӣван̇ко аппахӣно вачӣдосо вачӣкаса̄во, манован̇ко аппахӣно манодосо манокаса̄во, евам̣ папатита̄ те, бхиккхаве, имасма̄ дхаммавинайа̄, сеййатха̄пи там̣ чаккам̣ чхахи дивасехи нит̣т̣хитам̣.

‘‘йасса кассачи, бхиккхаве, бхиккхусса ва̄ бхиккхунийа̄ ва̄ ка̄йаван̇ко пахӣно ка̄йадосо ка̄йакаса̄во, вачӣван̇ко пахӣно вачӣдосо вачӣкаса̄во, манован̇ко пахӣно манодосо манокаса̄во, евам̣ патит̣т̣хита̄ те, бхиккхаве, имасмим̣ дхаммавинайе, сеййатха̄пи там̣ чаккам̣ чхахи ма̄сехи нит̣т̣хитам̣ чха̄раттӯнехи.

‘‘тасма̄тиха, бхиккхаве, евам̣ сиккхитаббам̣ – ‘ка̄йаван̇кам̣ паджахисса̄ма ка̄йадосам̣ ка̄йакаса̄вам̣, вачӣван̇кам̣ паджахисса̄ма вачӣдосам̣ вачӣкаса̄вам̣, манован̇кам̣ паджахисса̄ма манодосам̣ манокаса̄ва’нти. еван̃хи во, бхиккхаве, сиккхитабба’’нти. пан̃чамам̣.