(9) 4. тхеравагго

1. ва̄ханасуттам̣

81. екам̣ самайам̣ бхагава̄ чампа̄йам̣ вихарати гаггара̄йа поккхаран̣ийа̄ тӣре. атха кхо а̄йасма̄ ва̄хано йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисинно кхо а̄йасма̄ ва̄хано бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘катихи ну кхо, бханте, дхаммехи татха̄гато ниссат̣о висам̣йутто виппамутто вимарийа̄дӣкатена четаса̄ вихаратӣ’’ти?

‘‘дасахи кхо, ва̄хана, дхаммехи татха̄гато ниссат̣о висам̣йутто виппамутто вимарийа̄дӣкатена четаса̄ вихарати. катамехи дасахи? рӯпена кхо, ва̄хана, татха̄гато ниссат̣о висам̣йутто виппамутто вимарийа̄дӣкатена четаса̄ вихарати, ведана̄йа кхо, ва̄хана…пе… сан̃н̃а̄йа кхо, ва̄хана… сан̇кха̄рехи кхо, ва̄хана… вин̃н̃а̄н̣ена кхо, ва̄хана… джа̄тийа̄ кхо, ва̄хана… джара̄йа кхо, ва̄хана… маран̣ена кхо, ва̄хана… дуккхехи кхо, ва̄хана… килесехи кхо, ва̄хана, татха̄гато ниссат̣о висам̣йутто виппамутто вимарийа̄дӣкатена четаса̄ вихарати. сеййатха̄пи, ва̄хана, уппалам̣ ва̄ падумам̣ ва̄ пун̣д̣арӣкам̣ ва̄ удаке джа̄там̣ удаке сам̣вад̣д̣хам̣ удака̄ паччуггамма т̣хитам̣ анупалиттам̣ удакена; евамевам̣ кхо, ва̄хана, имехи дасахи дхаммехи татха̄гато ниссат̣о висам̣йутто виппамутто вимарийа̄дӣкатена четаса̄ вихаратӣ’’ти. пат̣хамам̣.

2. а̄нандасуттам̣

82. атха кхо а̄йасма̄ а̄нандо йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисиннам̣ кхо а̄йасмантам̣ а̄нандам̣ бхагава̄ етадавоча –

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘ассаддхо сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти нетам̣ т̣ха̄нам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘дуссӣло сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти нетам̣ т̣ха̄нам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘аппассуто сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти нетам̣ т̣ха̄нам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘дуббачо сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти нетам̣ т̣ха̄нам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘па̄памитто сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти нетам̣ т̣ха̄нам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘кусӣто сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти нетам̣ т̣ха̄нам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘мут̣т̣хассати сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти нетам̣ т̣ха̄нам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘асантут̣т̣хо сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти нетам̣ т̣ха̄нам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘па̄пиччхо сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти нетам̣ т̣ха̄нам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘миччха̄дит̣т̣хико сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти нетам̣ т̣ха̄нам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘имехи дасахи дхаммехи саманна̄гато имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти нетам̣ т̣ха̄нам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘саддхо сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти т̣ха̄наметам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘сӣлава̄ сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти т̣ха̄наметам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘бахуссуто сутадхаро сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти т̣ха̄наметам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘сувачо сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти т̣ха̄наметам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘калйа̄н̣амитто сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти т̣ха̄наметам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘а̄раддхавӣрийо сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти т̣ха̄наметам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘упат̣т̣хитассати сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти т̣ха̄наметам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘сантут̣т̣хо сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти т̣ха̄наметам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘аппиччхо сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти т̣ха̄наметам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘самма̄дит̣т̣хико сама̄но имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти т̣ха̄наметам̣ виджджати.

‘‘со вата̄нанда, бхиккху ‘имехи дасахи дхаммехи саманна̄гато имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти т̣ха̄наметам̣ виджджатӣ’’ти. дутийам̣.

3. пун̣н̣ийасуттам̣

83. атха кхо а̄йасма̄ пун̣н̣ийо йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисинно кхо а̄йасма̄ пун̣н̣ийо бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘ко ну кхо, бханте, хету ко паччайо йена аппекада̄ татха̄гатам̣ дхаммадесана̄ пат̣ибха̄ти аппекада̄ наппат̣ибха̄тӣ’’ти?

‘‘саддхо ча, пун̣н̣ийа, бхиккху хоти, но ча упасан̇камита̄; нева та̄ва татха̄гатам̣ дхаммадесана̄ пат̣ибха̄ти. йато ча кхо, пун̣н̣ийа, бхиккху саддхо ча хоти упасан̇камита̄ ча, евам̣ татха̄гатам̣ дхаммадесана̄ пат̣ибха̄ти.

‘‘саддхо ча, пун̣н̣ийа, бхиккху хоти упасан̇камита̄ ча, но ча пайирупа̄сита̄…пе… пайирупа̄сита̄ ча, но ча парипуччхита̄… парипуччхита̄ ча, но ча охитасото дхаммам̣ сун̣а̄ти… охитасото ча дхаммам̣ сун̣а̄ти, но ча сутва̄ дхаммам̣ дха̄рети… сутва̄ ча дхаммам̣ дха̄рети, но ча дха̄та̄нам̣ дхамма̄нам̣ аттхам̣ упапариккхати… дха̄та̄нан̃ча дхамма̄нам̣ аттхам̣ упапариккхати но ча аттхаман̃н̃а̄йа дхаммаман̃н̃а̄йа дхамма̄нудхаммаппат̣ипанно хоти… аттхаман̃н̃а̄йа дхаммаман̃н̃а̄йа дхамма̄нудхаммаппат̣ипанно ча хоти, но ча калйа̄н̣ава̄чо хоти калйа̄н̣ава̄ккаран̣о порийа̄ ва̄ча̄йа саманна̄гато виссат̣т̣ха̄йа анелагал̣а̄йа аттхасса вин̃н̃а̄панийа̄… калйа̄н̣ава̄чо ча хоти калйа̄н̣ава̄ккаран̣о порийа̄ ва̄ча̄йа саманна̄гато виссат̣т̣ха̄йа анелагал̣а̄йа аттхасса вин̃н̃а̄панийа̄, но ча сандассако хоти сама̄дапако самуттеджако сампахам̣сако сабрахмача̄рӣнам̣, нева та̄ва татха̄гатам̣ дхаммадесана̄ пат̣ибха̄ти.

‘‘йато ча кхо, пун̣н̣ийа, бхиккху саддхо ча хоти, упасан̇камита̄ ча, пайирупа̄сита̄ ча, парипуччхита̄ ча, охитасото ча дхаммам̣ сун̣а̄ти, сутва̄ ча дхаммам̣ дха̄рети, дха̄та̄нан̃ча дхамма̄нам̣ аттхам̣ упапариккхати, аттхаман̃н̃а̄йа дхаммаман̃н̃а̄йа дхамма̄нудхаммаппат̣ипанно ча хоти, калйа̄н̣ава̄чо ча хоти калйа̄н̣ава̄ккаран̣о порийа̄ ва̄ча̄йа саманна̄гато виссат̣т̣ха̄йа анелагал̣а̄йа аттхасса вин̃н̃а̄панийа̄, сандассако ча хоти сама̄дапако самуттеджако сампахам̣сако сабрахмача̄рӣнам̣ – евам̣ татха̄гатам̣ дхаммадесана̄ пат̣ибха̄ти. имехи кхо, пун̣н̣ийа, дасахи дхаммехи саманна̄гата̄ [саманна̄гато (ка.)] [екантам̣ татха̄гатам̣ дхаммадесана̄ пат̣ибха̄тӣти (сйа̄.)] екантапат̣ибха̄на̄ [екантапат̣ибха̄нам̣ (сӣ.)] татха̄гатам̣ дхаммадесана̄ хотӣ’’ти [екантам̣ татха̄гатам̣ дхаммадесана̄ пат̣ибха̄тӣти (сйа̄.)]. татийам̣.

4. бйа̄каран̣асуттам̣

84. татра кхо а̄йасма̄ маха̄моггалла̄но бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘а̄вусо бхиккхаве’’ти. ‘‘а̄вусо’’ти кхо те бхиккхӯ а̄йасмато маха̄моггалла̄насса паччассосум̣. а̄йасма̄ маха̄моггалла̄но етадавоча –

‘‘идха̄вусо, бхиккху ан̃н̃ам̣ бйа̄кароти – ‘кхӣн̣а̄ джа̄ти, вуситам̣ брахмачарийам̣, катам̣ каран̣ӣйам̣, на̄парам̣ иттхатта̄йа̄ти паджа̄на̄мӣ’ти. таменам̣ татха̄гато ва̄ татха̄гатаса̄вако ва̄ джха̄йӣ сама̄паттикусало парачиттакусало парачиттапарийа̄йакусало самануйун̃джати саманугга̄хати саманубха̄сати. со татха̄гатена ва̄ татха̄гатаса̄вакена ва̄ джха̄йина̄ сама̄паттикусалена парачиттакусалена парачиттапарийа̄йакусалена самануйун̃джийама̄но саманугга̄хийама̄но саманубха̄сийама̄но ирӣн̣ам̣ а̄паджджати вичинам̣ [висинам̣ (сӣ. ат̣т̣ха.)] а̄паджджати анайам̣ а̄паджджати бйасанам̣ а̄паджджати анайабйасанам̣ а̄паджджати.

‘‘таменам̣ татха̄гато ва̄ татха̄гатаса̄вако ва̄ джха̄йӣ сама̄паттикусало парачиттакусало парачиттапарийа̄йакусало евам̣ четаса̄ чето паричча манаси кароти – ‘ким̣ ну кхо айама̄йасма̄ ан̃н̃ам̣ бйа̄кароти – кхӣн̣а̄ джа̄ти, вуситам̣ брахмачарийам̣, катам̣ каран̣ӣйам̣, на̄парам̣ иттхатта̄йа̄ти паджа̄на̄мӣ’ти?

‘‘таменам̣ татха̄гато ва̄ татха̄гатаса̄вако ва̄ джха̄йӣ сама̄паттикусало парачиттакусало парачиттапарийа̄йакусало евам̣ четаса̄ чето паричча паджа̄на̄ти –

‘кодхано кхо айама̄йасма̄; кодхапарийут̣т̣хитена четаса̄ бахулам̣ вихарати. кодхапарийут̣т̣ха̄нам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘упана̄хӣ кхо пана айама̄йасма̄; упана̄хапарийут̣т̣хитена четаса̄ бахулам̣ вихарати. упана̄хапарийут̣т̣ха̄нам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘маккхӣ кхо пана айама̄йасма̄; маккхапарийут̣т̣хитена четаса̄ бахулам̣ вихарати. маккхапарийут̣т̣ха̄нам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘пал̣а̄сӣ кхо пана айама̄йасма̄; пал̣а̄сапарийут̣т̣хитена четаса̄ бахулам̣ вихарати. пал̣а̄сапарийут̣т̣ха̄нам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘иссукӣ кхо пана айама̄йасма̄; исса̄парийут̣т̣хитена четаса̄ бахулам̣ вихарати. исса̄парийут̣т̣ха̄нам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘маччхарӣ кхо пана айама̄йасма̄; маччхерапарийут̣т̣хитена четаса̄ бахулам̣ вихарати. маччхерапарийут̣т̣ха̄нам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘сат̣хо кхо пана айама̄йасма̄; са̄т̣хеййапарийут̣т̣хитена четаса̄ бахулам̣ вихарати. са̄т̣хеййапарийут̣т̣ха̄нам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘ма̄йа̄вӣ кхо пана айама̄йасма̄; ма̄йа̄парийут̣т̣хитена четаса̄ бахулам̣ вихарати. ма̄йа̄парийут̣т̣ха̄нам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘па̄пиччхо кхо пана айама̄йасма̄; иччха̄парийут̣т̣хитена четаса̄ бахулам̣ вихарати. иччха̄парийут̣т̣ха̄нам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘сати [мут̣т̣хассати (сӣ. сйа̄.)] кхо пана айама̄йасма̄ уттари каран̣ӣйе ораматтакена висеса̄дхигамена антара̄ воса̄нам̣ а̄панно. антара̄ воса̄нагаманам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣’.

‘‘со вата̄вусо, бхиккху ‘име даса дхамме аппаха̄йа имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти нетам̣ т̣ха̄нам̣ виджджати. со вата̄вусо, бхиккху ‘име даса дхамме паха̄йа имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти т̣ха̄наметам̣ виджджатӣ’’ти. чатуттхам̣.

5. каттхӣсуттам̣

85. екам̣ самайам̣ а̄йасма̄ маха̄чундо четӣсу вихарати сахаджа̄тийам̣. татра кхо а̄йасма̄ маха̄чундо бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘а̄вусо бхиккхаве’’ти. ‘‘а̄вусо’’ти кхо те бхиккхӯ а̄йасмато маха̄чундасса паччассосум̣. а̄йасма̄ маха̄чундо етадавоча –

‘‘идха̄вусо, бхиккху каттхӣ хоти викаттхӣ адхигамесу – ‘ахам̣ пат̣хамам̣ джха̄нам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипи, ахам̣ дутийам̣ джха̄нам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипи, ахам̣ татийам̣ джха̄нам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипи, ахам̣ чатуттхам̣ джха̄нам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипи, ахам̣ а̄ка̄са̄нан̃ча̄йатанам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипи, ахам̣ вин̃н̃а̄н̣ан̃ча̄йатанам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипи, ахам̣ а̄кин̃чан̃н̃а̄йатанам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипи, ахам̣ невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипи, ахам̣ сан̃н̃а̄ведайитаниродхам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипӣ’ти.

‘‘таменам̣ татха̄гато ва̄ татха̄гатаса̄вако ва̄ джха̄йӣ сама̄паттикусало парачиттакусало парачиттапарийа̄йакусало самануйун̃джати саманугга̄хати саманубха̄сати. со татха̄гатена ва̄ татха̄гатаса̄вакена ва̄ джха̄йина̄ сама̄паттикусалена парачиттакусалена парачиттапарийа̄йакусалена самануйун̃джийама̄но саманугга̄хийама̄но саманубха̄сийама̄но ирӣн̣ам̣ а̄паджджати вичинам̣ а̄паджджати анайам̣ а̄паджджати бйасанам̣ а̄паджджати анайабйасанам̣ а̄паджджати.

‘‘таменам̣ татха̄гато ва̄ татха̄гатаса̄вако ва̄ джха̄йӣ сама̄паттикусало парачиттакусало парачиттапарийа̄йакусало евам̣ четаса̄ чето паричча манаси кароти – ‘ким̣ ну кхо айама̄йасма̄ каттхӣ хоти викаттхӣ адхигамесу – ахам̣ пат̣хамам̣ джха̄нам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипи…пе… ахам̣ сан̃н̃а̄ведайитаниродхам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипӣ’ти.

‘‘таменам̣ татха̄гато ва̄ татха̄гатаса̄вако ва̄ джха̄йӣ сама̄паттикусало парачиттакусало парачиттапарийа̄йакусало евам̣ четаса̄ чето паричча паджа̄на̄ти –

‘дӣгхараттам̣ кхо айама̄йасма̄ кхан̣д̣ака̄рӣ чхиддака̄рӣ сабалака̄рӣ камма̄сака̄рӣ на сантатака̄рӣ на сантатавутти сӣлесу. дуссӣло кхо айама̄йасма̄. дуссилйам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘ассаддхо кхо пана айама̄йасма̄; ассаддхийам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘аппассуто кхо пана айама̄йасма̄ ана̄ча̄ро; аппасаччам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘дуббачо кхо пана айама̄йасма̄; довачассата̄ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘па̄памитто кхо пана айама̄йасма̄; па̄памиттата̄ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘кусӣто кхо пана айама̄йасма̄; косаджджам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘мут̣т̣хассати кхо пана айама̄йасма̄; мут̣т̣хассаччам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘кухако кхо пана айама̄йасма̄; кохан̃н̃ам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘дуббхаро кхо пана айама̄йасма̄; дуббхарата̄ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘дуппан̃н̃о кхо пана айама̄йасма̄; дуппан̃н̃ата̄ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣’.

‘‘сеййатха̄пи, а̄вусо, саха̄йако саха̄йакам̣ евам̣ вадеййа – ‘йада̄ те, самма, дханена [бандхо (ка.)] дханакаран̣ӣйам̣ асса, йа̄чеййа̄си мам̣ [йа̄чиссаси мам̣ (сӣ.), паведеййа̄си мам̣ (сйа̄.), пара̄джеййа̄пи мам̣ (ка.)] дханам̣. дасса̄ми те дхана’нти. со кин̃чидева дханакаран̣ӣйе самуппанне саха̄йако саха̄йакам̣ евам̣ вадеййа – ‘аттхо ме, самма, дханена. дехи ме дхана’нти. со евам̣ вадеййа – ‘тена хи, самма, идха кхана̄хӣ’ти. со татра кхананто на̄дхигаччхеййа. со евам̣ вадеййа – ‘аликам̣ мам̣, самма, авача; туччхакам̣ мам̣, самма, авача – идха кхана̄хӣ’ти. со евам̣ вадеййа – ‘на̄хам̣ там̣, самма, аликам̣ авачам̣, туччхакам̣ авачам̣. тена хи, самма, идха кхана̄хӣ’ти. со татрапи кхананто на̄дхигаччхеййа. со евам̣ вадеййа – ‘аликам̣ мам̣, самма, авача, туччхакам̣ мам̣, самма, авача – идха кхана̄хӣ’ти. со евам̣ вадеййа – ‘на̄хам̣ там̣, самма, аликам̣ авачам̣, туччхакам̣ авачам̣. тена хи, самма, идха кхана̄хӣ’ти. со татрапи кхананто на̄дхигаччхеййа. со евам̣ вадеййа – ‘аликам̣ мам̣, самма, авача, туччхакам̣ мам̣, самма, авача – идха кхана̄хӣ’ти. со евам̣ вадеййа – ‘на̄хам̣ там̣, самма, аликам̣ авачам̣, туччхакам̣ авачам̣. апи ча ахамева умма̄дам̣ па̄пун̣им̣ четасо випарийа̄йа’нти.

‘‘евамевам̣ кхо, а̄вусо, бхиккху каттхӣ хоти викаттхӣ адхигамесу – ‘ахам̣ пат̣хамам̣ джха̄нам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипи, ахам̣ дутийам̣ джха̄нам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипи, ахам̣ татийам̣ джха̄нам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипи, ахам̣ чатуттхам̣ джха̄нам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипи, ахам̣ а̄ка̄са̄нан̃ча̄йатанам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипи, ахам̣ вин̃н̃а̄н̣ан̃ча̄йатанам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипи, ахам̣ а̄кин̃чан̃н̃а̄йатанам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипи, ахам̣ невасан̃н̃а̄на̄сан̃н̃а̄йатанам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипи, ахам̣ сан̃н̃а̄ведайитаниродхам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипӣ’ти.

‘‘таменам̣ татха̄гато ва̄ татха̄гатаса̄вако ва̄ джха̄йӣ сама̄паттикусало парачиттакусало парачиттапарийа̄йакусало самануйун̃джати саманугга̄хати саманубха̄сати. со татха̄гатена ва̄ татха̄гатаса̄вакена ва̄ джха̄йина̄ сама̄паттикусалена парачиттакусалена парачиттапарийа̄йакусалена самануйун̃джийама̄но саманугга̄хийама̄но саманубха̄сийама̄но ирӣн̣ам̣ а̄паджджати вичинам̣ а̄паджджати анайам̣ а̄паджджати бйасанам̣ а̄паджджати анайабйасанам̣ а̄паджджати.

‘‘таменам̣ татха̄гато ва̄ татха̄гатаса̄вако ва̄ джха̄йӣ сама̄паттикусало парачиттакусало парачиттапарийа̄йакусало евам̣ четаса̄ чето паричча манаси кароти – ‘ким̣ ну кхо айама̄йасма̄ каттхӣ хоти викаттхӣ адхигамесу – ахам̣ пат̣хамам̣ джха̄нам̣ сама̄паджджа̄мипи…пе… ахам̣ сан̃н̃а̄ведайитаниродхам̣ сама̄паджджа̄мипи вут̣т̣хаха̄мипӣ’ти.

‘‘таменам̣ татха̄гато ва̄ татха̄гатаса̄вако ва̄ джха̄йӣ сама̄паттикусало парачиттапарийа̄йакусало четаса̄ чето паричча паджа̄на̄ти –

‘дӣгхараттам̣ кхо айама̄йасма̄ кхан̣д̣ака̄рӣ чхиддака̄рӣ сабалака̄рӣ камма̄сака̄рӣ, на сантатака̄рӣ на сантатавутти сӣлесу. дуссӣло кхо айама̄йасма̄; дуссилйам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘ассаддхо кхо пана айама̄йасма̄; ассаддхийам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘аппассуто кхо пана айама̄йасма̄ ана̄ча̄ро; аппасаччам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘дуббачо кхо пана айама̄йасма̄; довачассата̄ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘па̄памитто кхо пана айама̄йасма̄; па̄памиттата̄ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘кусӣто кхо пана айама̄йасма̄; косаджджам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘мут̣т̣хассати кхо пана айама̄йасма̄; мут̣т̣хассаччам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘кухако кхо пана айама̄йасма̄; кохан̃н̃ам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘дуббхаро кхо пана айама̄йасма̄; дуббхарата̄ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘дуппан̃н̃о кхо пана айама̄йасма̄; дуппан̃н̃ата̄ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣’.

‘‘со вата̄вусо, бхиккху ‘име даса дхамме аппаха̄йа имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти нетам̣ т̣ха̄нам̣ виджджати. со вата̄вусо, бхиккху ‘име даса дхамме паха̄йа имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти т̣ха̄наметам̣ виджджатӣ’’ти. пан̃чамам̣.

6. адхима̄насуттам̣

86. екам̣ самайам̣ а̄йасма̄ маха̄кассапо ра̄джагахе вихарати вел̣уване каландаканива̄пе. татра кхо а̄йасма̄ маха̄кассапо бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘а̄вусо бхиккхаве’’ти. ‘‘а̄вусо’’ти кхо те бхиккхӯ а̄йасмато маха̄кассапасса паччассосум̣. а̄йасма̄ маха̄кассапо етадавоча –

‘‘идха̄вусо, бхиккху ан̃н̃ам̣ бйа̄кароти – ‘кхӣн̣а̄ джа̄ти, вуситам̣ брахмачарийам̣, катам̣ каран̣ӣйам̣, на̄парам̣ иттхатта̄йа̄ти паджа̄на̄мӣ’ти. таменам̣ татха̄гато ва̄ татха̄гатаса̄вако ва̄ джха̄йӣ сама̄паттикусало парачиттакусало парачиттапарийа̄йакусало самануйун̃джати саманугга̄хати саманубха̄сати. со татха̄гатена ва̄ татха̄гатаса̄вакена ва̄ джха̄йина̄ сама̄паттикусалена парачиттакусалена парачиттапарийа̄йакусалена самануйун̃джийама̄но саманугга̄хийама̄но саманубха̄сийама̄но ирӣн̣ам̣ а̄паджджати вичинам̣ а̄паджджати анайам̣ а̄паджджати бйасанам̣ а̄паджджати анайабйасанам̣ а̄паджджати.

‘‘таменам̣ татха̄гато ва̄ татха̄гатаса̄вако ва̄ джха̄йӣ сама̄паттикусало парачиттакусало парачиттапарийа̄йакусало евам̣ четаса̄ чето паричча манаси кароти – ‘ким̣ ну кхо айама̄йасма̄ ан̃н̃ам̣ бйа̄кароти – кхӣн̣а̄ джа̄ти, вуситам̣ брахмачарийам̣, катам̣ каран̣ӣйам̣, на̄парам̣ иттхатта̄йа̄ти паджа̄на̄мӣ’ти.

‘‘таменам̣ татха̄гато ва̄ татха̄гатаса̄вако ва̄ джха̄йӣ сама̄паттикусало парачиттакусало парачиттапарийа̄йакусало евам̣ четаса̄ чето паричча паджа̄на̄ти –

‘адхима̄нико кхо айама̄йасма̄ адхима̄насаччо, аппатте паттасан̃н̃ӣ, акате катасан̃н̃ӣ, анадхигате адхигатасан̃н̃ӣ. адхима̄нена ан̃н̃ам̣ бйа̄кароти – кхӣн̣а̄ джа̄ти, вуситам̣ брахмачарийам̣, катам̣ каран̣ӣйам̣, на̄парам̣ иттхатта̄йа̄ти паджа̄на̄мӣ’ти.

‘‘таменам̣ татха̄гато ва̄ татха̄гатаса̄вако ва̄ джха̄йӣ сама̄паттикусало парачиттакусало парачиттапарийа̄йакусало евам̣ четаса̄ чето паричча манаси кароти – ‘ким̣ ну кхо айама̄йасма̄ нисса̄йа адхима̄нико адхима̄насаччо, аппатте паттасан̃н̃ӣ, акате катасан̃н̃ӣ, анадхигате адхигатасан̃н̃ӣ. адхима̄нена ан̃н̃ам̣ бйа̄кароти – кхӣн̣а̄ джа̄ти, вуситам̣ брахмачарийам̣, катам̣ каран̣ӣйам̣, на̄парам̣ иттхатта̄йа̄ти паджа̄на̄мӣ’ти.

‘‘таменам̣ татха̄гато ва̄ татха̄гатаса̄вако ва̄ джха̄йӣ сама̄паттикусало парачиттакусало парачиттапарийа̄йакусало евам̣ четаса̄ чето паричча паджа̄на̄ти –

‘бахуссуто кхо пана айама̄йасма̄ сутадхаро сутасанничайо, йе те дхамма̄ а̄дикалйа̄н̣а̄ маджджхекалйа̄н̣а̄ парийоса̄накалйа̄н̣а̄ са̄ттхам̣ сабйан̃джанам̣ кевалапарипун̣н̣ам̣ парисуддхам̣ брахмачарийам̣ абхиваданти, татха̄рӯпа̄сса дхамма̄ бахуссута̄ хонти дха̄та̄ вачаса̄ паричита̄ манаса̄нупеккхита̄ дит̣т̣хийа̄ суппат̣ивиддха̄. тасма̄ айама̄йасма̄ адхима̄нико адхима̄насаччо, аппатте паттасан̃н̃ӣ, акате катасан̃н̃ӣ, анадхигате адхигатасан̃н̃ӣ. адхима̄нена ан̃н̃ам̣ бйа̄кароти – кхӣн̣а̄ джа̄ти, вуситам̣ брахмачарийам̣, катам̣ каран̣ӣйам̣, на̄парам̣ иттхатта̄йа̄ти паджа̄на̄мӣ’ти.

‘‘таменам̣ татха̄гато ва̄ татха̄гатаса̄вако ва̄ джха̄йӣ сама̄паттикусало парачиттакусало парачиттапарийа̄йакусало евам̣ четаса̄ чето паричча паджа̄на̄ти –

‘абхиджджха̄лу кхо пана айама̄йасма̄; абхиджджха̄парийут̣т̣хитена четаса̄ бахулам̣ вихарати. абхиджджха̄парийут̣т̣ха̄нам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘бйа̄панно кхо пана айама̄йасма̄; бйа̄па̄дапарийут̣т̣хитена четаса̄ бахулам̣ вихарати. бйа̄па̄дапарийут̣т̣ха̄нам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘тхинамиддхо кхо пана айама̄йасма̄; тхинамиддхапарийут̣т̣хитена четаса̄ бахулам̣ вихарати. тхинамиддхапарийут̣т̣ха̄нам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘уддхато кхо пана айама̄йасма̄; уддхаччапарийут̣т̣хитена четаса̄ бахулам̣ вихарати. уддхаччапарийут̣т̣ха̄нам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘вичикиччхо кхо пана айама̄йасма̄; вичикиччха̄парийут̣т̣хитена четаса̄ бахулам̣ вихарати. вичикиччха̄парийут̣т̣ха̄нам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘камма̄ра̄мо кхо пана айама̄йасма̄ каммарато камма̄ра̄матам̣ ануйутто. камма̄ра̄мата̄ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘бхасса̄ра̄мо кхо пана айама̄йасма̄ бхассарато бхасса̄ра̄матам̣ ануйутто. бхасса̄ра̄мата̄ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘нидда̄ра̄мо кхо пана айама̄йасма̄ нидда̄рато нидда̄ра̄матам̣ ануйутто. нидда̄ра̄мата̄ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘сан̇ган̣ика̄ра̄мо кхо пана айама̄йасма̄ сан̇ган̣икарато сан̇ган̣ика̄ра̄матам̣ ануйутто. сан̇ган̣ика̄ра̄мата̄ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣.

‘сати кхо пана айама̄йасма̄ уттари каран̣ӣйе ораматтакена висеса̄дхигамена антара̄ воса̄нам̣ а̄панно. антара̄ воса̄нагаманам̣ кхо пана татха̄гатаппаведите дхаммавинайе париха̄наметам̣’.

‘‘со вата̄вусо, бхиккху ‘име даса дхамме аппаха̄йа имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти нетам̣ т̣ха̄нам̣ виджджати. со вата̄вусо, бхиккху ‘име даса дхамме паха̄йа имасмим̣ дхаммавинайе вуддхим̣ вирӯл̣хим̣ вепуллам̣ а̄паджджиссатӣ’ти т̣ха̄наметам̣ виджджатӣ’’ти. чхат̣т̣хам̣.

7. наппийасуттам̣

87. татра кхо бхагава̄ ка̄лан̇катам̣ бхиккхум̣ [каландакам̣ бхиккхум̣ (сӣ.), ка̄л̣акабхиккхум̣ (сйа̄.)] а̄раббха бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘бхиккхаво’’ти. ‘‘бхаданте’’ти те бхиккхӯ бхагавато паччассосум̣. бхагава̄ етадавоча –

‘‘идха, бхиккхаве, бхиккху адхикаран̣ико хоти, адхикаран̣асаматхасса на ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху адхикаран̣ико хоти адхикаран̣асаматхасса на ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо на пийата̄йа на гарута̄йа на бха̄вана̄йа на са̄ман̃н̃а̄йа на екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху на сиккха̄ка̄мо хоти, сиккха̄сама̄да̄насса [сиккха̄ка̄масса (ка.)] на ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху на сиккха̄ка̄мо хоти сиккха̄сама̄да̄насса на ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо на пийата̄йа на гарута̄йа на бха̄вана̄йа на са̄ман̃н̃а̄йа на екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху па̄пиччхо хоти, иччха̄винайасса на ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху па̄пиччхо хоти иччха̄винайасса на ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо на пийата̄йа на гарута̄йа на бха̄вана̄йа на са̄ман̃н̃а̄йа на екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху кодхано хоти, кодхавинайасса на ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху кодхано хоти кодхавинайасса на ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо на пийата̄йа на гарута̄йа на бха̄вана̄йа на са̄ман̃н̃а̄йа на екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху маккхӣ хоти, маккхавинайасса на ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху маккхӣ хоти маккхавинайасса на ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо на пийата̄йа на гарута̄йа на бха̄вана̄йа на са̄ман̃н̃а̄йа на екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху сат̣хо хоти, са̄т̣хеййавинайасса на ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху сат̣хо хоти са̄т̣хеййавинайасса на ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо на пийата̄йа на гарута̄йа на бха̄вана̄йа на са̄ман̃н̃а̄йа на екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху ма̄йа̄вӣ хоти, ма̄йа̄винайасса на ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху ма̄йа̄вӣ хоти ма̄йа̄винайасса на ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо на пийата̄йа на гарута̄йа на бха̄вана̄йа на са̄ман̃н̃а̄йа на екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху дхамма̄нам̣ на ниса̄макаджа̄тико хоти, дхамманисантийа̄ на ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху дхамма̄нам̣ на ниса̄макаджа̄тико хоти дхамманисантийа̄ на ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо на пийата̄йа на гарута̄йа на бха̄вана̄йа на са̄ман̃н̃а̄йа на екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху на пат̣исаллӣно хоти, пат̣исалла̄насса на ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху на пат̣исаллӣно хоти пат̣исалла̄насса на ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо на пийата̄йа на гарута̄йа на бха̄вана̄йа на са̄ман̃н̃а̄йа на екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху сабрахмача̄рӣнам̣ на пат̣исантха̄рако [пат̣исандха̄рако (ка.)] хоти, пат̣исантха̄ракасса на ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху сабрахмача̄рӣнам̣ на пат̣исантха̄рако хоти пат̣исантха̄ракасса на ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо на пийата̄йа на гарута̄йа на бха̄вана̄йа на са̄ман̃н̃а̄йа на екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘еварӯпасса, бхиккхаве, бхиккхуно кин̃ча̄пи евам̣ иччха̄ уппаджджеййа – ‘ахо вата мам̣ сабрахмача̄рӣ саккареййум̣ гарум̣ кареййум̣ [гарукареййум̣ (сӣ. сйа̄.)] ма̄неййум̣ пӯджеййу’нти, атха кхо нам̣ сабрахмача̄рӣ на чева саккаронти на гарум̣ каронти [гарукаронти (сӣ. сйа̄.)] на ма̄ненти на пӯдженти. там̣ кисса хету? татха̄хисса, бхиккхаве, вин̃н̃ӯ сабрахмача̄рӣ те па̄паке акусале дхамме аппахӣне саманупассанти.

‘‘сеййатха̄пи, бхиккхаве, ассакхал̣ун̇касса кин̃ча̄пи евам̣ иччха̄ уппаджджеййа – ‘ахо вата мам̣ манусса̄ а̄джа̄нӣйат̣т̣ха̄не т̣хапеййум̣, а̄джа̄нӣйабходжанан̃ча бходжеййум̣, а̄джа̄нӣйапаримаджджанан̃ча паримаджджеййу’нти, атха кхо нам̣ манусса̄ на чева а̄джа̄нӣйат̣т̣ха̄не т̣хапенти на ча а̄джа̄нӣйабходжанам̣ бходженти на ча а̄джа̄нӣйапаримаджджанам̣ паримаджджанти. там̣ кисса хету? татха̄хисса, бхиккхаве, вин̃н̃ӯ манусса̄ та̄ни са̄т̣хеййа̄ни кӯт̣еййа̄ни джимхеййа̄ни ван̇кеййа̄ни аппахӣна̄ни саманупассанти. евамевам̣ кхо, бхиккхаве, еварӯпасса бхиккхуно кин̃ча̄пи евам̣ иччха̄ уппаджджеййа – ‘ахо вата мам̣ сабрахмача̄рӣ саккареййум̣ гарум̣ кареййум̣ ма̄неййум̣ пӯджеййу’нти, атха кхо нам̣ сабрахмача̄рӣ на чева саккаронти на гарум̣ каронти на ма̄ненти на пӯдженти. там̣ кисса хету? татха̄хисса, бхиккхаве, вин̃н̃ӯ сабрахмача̄рӣ те па̄паке акусале дхамме аппахӣне саманупассанти.

‘‘идха пана, бхиккхаве, бхиккху на адхикаран̣ико хоти, адхикаран̣асаматхасса ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху на адхикаран̣ико хоти адхикаран̣асаматхасса ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо пийата̄йа гарута̄йа бха̄вана̄йа са̄ман̃н̃а̄йа екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху сиккха̄ка̄мо хоти, сиккха̄сама̄да̄насса ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху сиккха̄ка̄мо хоти сиккха̄сама̄да̄насса ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо пийата̄йа гарута̄йа бха̄вана̄йа са̄ман̃н̃а̄йа екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху аппиччхо хоти, иччха̄винайасса ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху аппиччхо хоти иччха̄винайасса ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо…пе… екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху аккодхано хоти, кодхавинайасса ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху аккодхано хоти кодхавинайасса ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо…пе… екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху амаккхӣ хоти, маккхавинайасса ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху амаккхӣ хоти маккхавинайасса ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо…пе… екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху асат̣хо хоти, са̄т̣хеййавинайасса ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху асат̣хо хоти са̄т̣хеййавинайасса ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо…пе… екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху ама̄йа̄вӣ хоти, ма̄йа̄винайасса ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху ама̄йа̄вӣ хоти ма̄йа̄винайасса ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо…пе… екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху дхамма̄нам̣ ниса̄макаджа̄тико хоти, дхамманисантийа̄ ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху дхамма̄нам̣ ниса̄макаджа̄тико хоти дхамманисантийа̄ ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо…пе… екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху пат̣исаллӣно хоти, пат̣исалла̄насса ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху пат̣исаллӣно хоти пат̣исалла̄насса ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо…пе… екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘пуна чапарам̣, бхиккхаве, бхиккху сабрахмача̄рӣнам̣ пат̣исантха̄рако хоти, пат̣исантха̄ракасса ван̣н̣ава̄дӣ. йампи, бхиккхаве, бхиккху сабрахмача̄рӣнам̣ пат̣исантха̄рако хоти пат̣исантха̄ракасса ван̣н̣ава̄дӣ, айампи дхаммо пийата̄йа гарута̄йа бха̄вана̄йа са̄ман̃н̃а̄йа екӣбха̄ва̄йа сам̣ваттати.

‘‘еварӯпасса, бхиккхаве, бхиккхуно кин̃ча̄пи на евам̣ иччха̄ уппаджджеййа – ‘ахо вата мам̣ сабрахмача̄рӣ саккареййум̣ гарум̣ кареййум̣ ма̄неййум̣ пӯджеййу’нти, атха кхо нам̣ сабрахмача̄рӣ саккаронти гарум̣ каронти ма̄ненти пӯдженти. там̣ кисса хету? татха̄хисса, бхиккхаве, вин̃н̃ӯ сабрахмача̄рӣ те па̄паке акусале дхамме пахӣне саманупассанти.

‘‘сеййатха̄пи, бхиккхаве, бхаддасса асса̄джа̄нӣйасса кин̃ча̄пи на евам̣ иччха̄ уппаджджеййа – ‘ахо вата мам̣ манусса̄ а̄джа̄нӣйат̣т̣ха̄не т̣хапеййум̣, а̄джа̄нӣйабходжанан̃ча бходжеййум̣, а̄джа̄нӣйапаримаджджанан̃ча паримаджджеййу’нти, атха кхо нам̣ манусса̄ а̄джа̄нӣйат̣т̣ха̄не ча т̣хапенти а̄джа̄нӣйабходжанан̃ча бходженти а̄джа̄нӣйапаримаджджанан̃ча паримаджджанти. там̣ кисса хету? татха̄хисса, бхиккхаве, вин̃н̃ӯ манусса̄ та̄ни са̄т̣хеййа̄ни кӯт̣еййа̄ни джимхеййа̄ни ван̇кеййа̄ни пахӣна̄ни саманупассанти.

‘‘евамевам̣ кхо, бхиккхаве, еварӯпасса бхиккхуно кин̃ча̄пи на евам̣ иччха̄ уппаджджеййа – ‘ахо вата мам̣ сабрахмача̄рӣ саккареййум̣ гарум̣ кареййум̣ ма̄неййум̣ пӯджеййу’нти, атха кхо нам̣ сабрахмача̄рӣ саккаронти гарум̣ каронти ма̄ненти пӯдженти. там̣ кисса хету? татха̄хисса, бхиккхаве, вин̃н̃ӯ сабрахмача̄рӣ те па̄паке акусале дхамме пахӣне саманупассантӣ’’ти. саттамам̣.

8. аккосакасуттам̣

88. ‘‘йо со, бхиккхаве, бхиккху аккосакапарибха̄сако арийӯпава̄дӣ сабрахмача̄рӣнам̣ т̣ха̄наметам̣ авака̄со [ат̣т̣ха̄наметам̣ анавака̄со (сӣ. сйа̄. пӣ.)] йам̣ со дасаннам̣ бйасана̄нам̣ ан̃н̃атарам̣ бйасанам̣ нигаччхеййа [на нигаччхеййа (сӣ. сйа̄. пӣ.)]. катамесам̣ дасаннам̣? анадхигатам̣ на̄дхигаччхати, адхигата̄ париха̄йати, саддхаммасса на вода̄йанти, саддхаммесу ва̄ адхима̄нико хоти анабхирато ва̄ брахмачарийам̣ чарати, ан̃н̃атарам̣ ва̄ сам̣килит̣т̣хам̣ а̄паттим̣ а̄паджджати, га̄л̣хам̣ ва̄ рога̄тан̇кам̣ пхусати, умма̄дам̣ ва̄ па̄пун̣а̄ти читтаккхепам̣, саммӯл̣хо ка̄лам̣ кароти, ка̄йасса бхеда̄ парам̣ маран̣а̄ апа̄йам̣ дуггатим̣ винипа̄там̣ нирайам̣ упападжджати. йо со, бхиккхаве, бхиккху аккосакапарибха̄сако арийӯпава̄дӣ сабрахмача̄рӣнам̣, т̣ха̄наметам̣ авака̄со йам̣ со имесам̣ дасаннам̣ бйасана̄нам̣ ан̃н̃атарам̣ бйасанам̣ нигаччхеййа̄’’ти. ат̣т̣хамам̣.

9. кока̄ликасуттам̣

89. [сам̣. ни. 1.181; су. ни. кока̄ликасутта] атха кхо кока̄лико бхиккху йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисинно кхо кока̄лико бхиккху бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘па̄пиччха̄, бханте, са̄рипуттамоггалла̄на̄, па̄пика̄нам̣ иччха̄нам̣ васам̣ гата̄’’ти. ‘‘ма̄ хевам̣, кока̄лика, ма̄ хевам̣, кока̄лика! паса̄дехи, кока̄лика, са̄рипуттамоггалла̄несу читтам̣. песала̄ са̄рипуттамоггалла̄на̄’’ти.

дутийампи кхо кока̄лико бхиккху бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘кин̃ча̄пи ме, бханте, бхагава̄ саддха̄йико паччайико, атха кхо па̄пиччха̄ва са̄рипуттамоггалла̄на̄, па̄пика̄нам̣ иччха̄нам̣ васам̣ гата̄’’ти. ‘‘ма̄ хевам̣, кока̄лика, ма̄ хевам̣, кока̄лика! паса̄дехи, кока̄лика, са̄рипуттамоггалла̄несу читтам̣. песала̄ са̄рипуттамоггалла̄на̄’’ти.

татийампи кхо кока̄лико бхиккху бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘кин̃ча̄пи ме, бханте, бхагава̄ саддха̄йико паччайико, атха кхо па̄пиччха̄ва са̄рипуттамоггалла̄на̄, па̄пика̄нам̣ иччха̄нам̣ васам̣ гата̄’’ти. ‘‘ма̄ хевам̣, кока̄лика, ма̄ хевам̣, кока̄лика! паса̄дехи, кока̄лика, са̄рипуттамоггалла̄несу читтам̣. песала̄ са̄рипуттамоггалла̄на̄’’ти.

атха кхо кока̄лико бхиккху ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ падаккхин̣ам̣ катва̄ пакка̄ми. ачирапаккантасса ча кока̄ликасса бхиккхуно са̄сапаматтӣхи пӣл̣ака̄хи саббо ка̄йо пхут̣о ахоси. са̄сапаматтийо хутва̄ муггаматтийо ахесум̣, муггаматтийо хутва̄ кала̄йаматтийо ахесум̣, кала̄йаматтийо хутва̄ колат̣т̣химаттийо ахесум̣, колат̣т̣химаттийо хутва̄ коламаттийо ахесум̣, коламаттийо хутва̄ а̄малакаматтийо ахесум̣, а̄малакаматтийо хутва̄ (тин̣д̣укаматтийо ахесум̣, тин̣д̣укаматтийо хутва̄,) [сам̣. ни. 1.181; су. ни. кока̄ликасутта наттхи] бел̣увасала̄т̣укаматтийо ахесум̣, бел̣увасала̄т̣укаматтийо хутва̄ билламаттийо ахесум̣, билламаттийо хутва̄ пабхиджджим̣су, пуббан̃ча лохитан̃ча паггхарим̣су. со судам̣ кадалипаттесу сети маччхова висагилито.

атха кхо турӯ паччекабрахма̄ [тудуппаччекабрахма̄ (сӣ. пӣ.), туди паччекабрахма̄ (сйа̄.), тури паччекабрахма̄ (ка.) сам̣. ни. 1.180] йена кока̄лико бхиккху тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ веха̄се т̣хатва̄ кока̄ликам̣ бхиккхум̣ етадавоча – ‘‘паса̄дехи, кока̄лика, са̄рипуттамоггалла̄несу читтам̣. песала̄ са̄рипуттамоггалла̄на̄’’ти. ‘‘коси твам̣, а̄вусо’’ти? ‘‘ахам̣ турӯ паччекабрахма̄’’ти. ‘‘нану твам̣, а̄вусо, бхагавата̄ ана̄га̄мӣ бйа̄като, атха кин̃чарахи идха̄гато? пасса йа̄ван̃ча те идам̣ апараддха’’нти.

атха кхо турӯ паччекабрахма̄ кока̄ликам̣ бхиккхум̣ га̄тха̄хи аджджхабха̄си –

‘‘пурисасса хи джа̄тасса, кут̣ха̄рӣ джа̄йате мукхе;

йа̄йа чхиндати атта̄нам̣, ба̄ло дуббха̄ситам̣ бхан̣ам̣.

‘‘йо ниндийам̣ пасам̣сати, там̣ ва̄ ниндати йо пасам̣сийо;

вичина̄ти мукхена со калим̣, калина̄ тена сукхам̣ на виндати.

‘‘аппаматтако айам̣ кали, йо аккхесу дханапара̄джайо;

саббасса̄пи саха̄пи аттана̄, айамева махаттаро кали;

йо сугатесу манам̣ падӯсайе.

‘‘сатам̣ сахасса̄нам̣ нираббуда̄нам̣, чхаттим̣сати пан̃ча ча аббуда̄ни;

йамарийагарахӣ нирайам̣ упети, ва̄чам̣ манан̃ча пан̣идха̄йа па̄пака’’нти.

атха кхо кока̄лико бхиккху тенева а̄ба̄дхена ка̄ламака̄си. ка̄лан̇като ча кока̄лико бхиккху падумам̣ нирайам̣ упападжджати са̄рипуттамоггалла̄несу читтам̣ а̄гха̄тетва̄.

атха кхо брахма̄ сахампати абхикканта̄йа раттийа̄ абхиккантаван̣н̣о кевалакаппам̣ джетаванам̣ обха̄сетва̄ йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ ат̣т̣ха̄си. екамантам̣ т̣хито кхо брахма̄ сахампати бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘кока̄лико, бханте, бхиккху ка̄лан̇като. ка̄лан̇като ча, бханте, кока̄лико бхиккху падумам̣ нирайам̣ упапанно са̄рипуттамоггалла̄несу читтам̣ а̄гха̄тетва̄’’ти. идамавоча брахма̄ сахампати. идам̣ ватва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ падаккхин̣ам̣ катва̄ таттхевантарадха̄йи.

атха кхо бхагава̄ тасса̄ раттийа̄ аччайена бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘имам̣, бхиккхаве, раттим̣ брахма̄ сахампати абхикканта̄йа раттийа̄ абхиккантаван̣н̣о кевалакаппам̣ джетаванам̣ обха̄сетва̄ йена̄хам̣ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ мам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ ат̣т̣ха̄си. екамантам̣ т̣хито кхо, бхиккхаве, брахма̄ сахампати мам̣ етадавоча – ‘кока̄лико, бханте, бхиккху ка̄лан̇като; ка̄лан̇като ча, бханте, кока̄лико бхиккху падумам̣ нирайам̣ упапанно са̄рипуттамоггалла̄несу читтам̣ а̄гха̄тетва̄’ти. идамавоча, бхиккхаве, брахма̄ сахампати. идам̣ ватва̄ мам̣ абхива̄детва̄ падаккхин̣ам̣ катва̄ таттхевантарадха̄йӣ’’ти.