২. দুতিযসঙ্ঘাদিসেসসিক্খাপদং
৬৮২. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৰা সাৰত্থিযং ৰিহরতি জেতৰনে অনাথপিণ্ডিকস্স আরামে. তেন খো পন সমযেন ৰেসালিযং অঞ্ঞতরস্স লিচ্ছৰিস্স পজাপতি অতিচারিনী হোতি. অথ খো সো লিচ্ছৰি তং ইত্থিং এতদৰোচ – ‘‘সাধু ৰিরমাহি, অনত্থং খো তে করিস্সামী’’তি. এৰম্পি সা ৰুচ্চমানা নাদিযি. তেন খো পন সমযেন ৰেসালিযং লিচ্ছৰিগণো সন্নিপতিতো হোতি কেনচিদেৰ করণীযেন. অথ খো সো লিচ্ছৰি তে লিচ্ছৰযো এতদৰোচ – ‘‘একং মে, অয্যো, ইত্থিং অনুজানাথা’’তি. ‘‘কা নাম সা’’তি? ‘‘ময্হং পজাপতি অতিচরতি, তং ঘাতেস্সামী’’তি. ‘‘জানাহী’’তি. অস্সোসি খো সা ইত্থী – ‘‘সামিকো কির মং ঘাতেতুকামো’’তি. ৰরভণ্ডং আদায সাৰত্থিং গন্ত্ৰা তিত্থিযে উপসঙ্কমিত্ৰা পব্বজ্জং যাচি. তিত্থিযা ন ইচ্ছিংসু পব্বাজেতুং. ভিক্খুনিযো উপসঙ্কমিত্ৰা পব্বজ্জং যাচি. ভিক্খুনিযোপি ন ইচ্ছিংসু পব্বাজেতুং. থুল্লনন্দং ভিক্খুনিং উপসঙ্কমিত্ৰা ভণ্ডকং দস্সেত্ৰা পব্বজ্জং যাচি. থুল্লনন্দা ভিক্খুনী ভণ্ডকং গহেত্ৰা পব্বাজেসি.
অথ খো সো লিচ্ছৰি তং ইত্থিং গৰেসন্তো সাৰত্থিং গন্ত্ৰা ভিক্খুনীসু পব্বজিতং দিস্ৰান যেন রাজা পসেনদি কোসলো তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৰা রাজানং পসেনদিং কোসলং এতদৰোচ – ‘‘পজাপতি মে, দেৰ, ৰরভণ্ডং আদায সাৰত্থিং অনুপ্পত্তা. তং দেৰো অনুজানাতূ’’তি. ‘‘তেন হি, ভণে, ৰিচিনিত্ৰা আচিক্খা’’তি. ‘‘দিট্ঠা, দেৰ, ভিক্খুনীসু পব্বজিতা’’তি. ‘‘সচে, ভণে, ভিক্খুনীসু পব্বজিতা, ন সা লব্ভা কিঞ্চি কাতুং. স্ৰাক্খাতো ভগৰতা ধম্মো, চরতু ব্রহ্মচরিযং সম্মা দুক্খস্স অন্তকিরিযাযা’’তি. অথ খো সো লিচ্ছৰি উজ্ঝাযতি খিয্যতি ৰিপাচেতি – ‘‘কথঞ্হি নাম ভিক্খুনিযো চোরিং পব্বাজেস্সন্তী’’তি! অস্সোসুং খো ভিক্খুনিযো তস্স লিচ্ছৰিস্স উজ্ঝাযন্তস্স খিয্যন্তস্স ৰিপাচেন্তস্স. যা তা ভিক্খুনিযো অপ্পিচ্ছা…পে… তা উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৰিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম অয্যা থুল্লনন্দা চোরিং পব্বাজেস্সতী’’তি! অথ খো তা ভিক্খুনিযো ভিক্খূনং এতমত্থং আরোচেসুং…পে… সচ্চং কির, ভিক্খৰে, থুল্লনন্দা ভিক্খুনী চোরিং পব্বাজেতীতি [পব্বাজেসীতি (ক.)]? ‘‘সচ্চং, ভগৰা’’তি. ৰিগরহি বুদ্ধো ভগৰা…পে… কথঞ্হি নাম, ভিক্খৰে, থুল্লনন্দা ভিক্খুনী চোরিং পব্বাজেস্সতি! নেতং, ভিক্খৰে, অপ্পসন্নানং ৰা পসাদায…পে… এৰঞ্চ পন, ভিক্খৰে, ভিক্খুনিযো ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসন্তু –
৬৮৩. ‘‘যা পন ভিক্খুনী জানং চোরিং ৰজ্ঝং ৰিদিতং অনপলোকেত্ৰা রাজানং ৰা সঙ্ঘং ৰা গণং ৰা পূগং ৰা সেণিং ৰা অঞ্ঞত্র কপ্পা ৰুট্ঠাপেয্য, অযম্পি ভিক্খুনী পঠমাপত্তিকং ধম্মং আপন্না নিস্সারণীযং সঙ্ঘাদিসেস’’ন্তি.
৬৮৪. যা পনাতি যা যাদিসা…পে… ভিক্খুনীতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতা ভিক্খুনীতি.
জানাতি নাম সামং ৰা জানাতি অঞ্ঞে ৰা তস্সা আরোচেন্তি, সা ৰা আরোচেতি.
চোরী নাম যা পঞ্চমাসকং ৰা অতিরেকপঞ্চমাসকং ৰা অগ্ঘনকং অদিন্নং থেয্যসঙ্খাতং আদিযতি, এসা চোরী নাম.
ৰজ্ঝা নাম যং কত্ৰা ৰজ্ঝপ্পত্তা হোতি.
ৰিদিতা নাম অঞ্ঞেহি মনুস্সেহি ঞাতা হোতি ‘‘ৰজ্ঝা এসা’’তি.
অনপলোকেত্ৰাতি অনাপুচ্ছা.
রাজা নাম যত্থ রাজা অনুসাসতি, রাজা অপলোকেতব্বো.
সঙ্ঘো নাম ভিক্খুনিসঙ্ঘো ৰুচ্চতি, ভিক্খুনিসঙ্ঘো অপলোকেতব্বো.
গণো নাম যত্থ গণো অনুসাসতি, গণো অপলোকেতব্বো.
পূগো নাম যত্থ পূগো অনুসাসতি, পূগো অপলোকেতব্বো.
সেণি নাম যত্থ সেণি অনুসাসতি, সেণি অপলোকেতব্বো.
অঞ্ঞত্র কপ্পাতি ঠপেত্ৰা কপ্পং. কপ্পং নাম দ্ৰে কপ্পানি – তিত্থিযেসু ৰা পব্বজিতা হোতি অঞ্ঞাসু ৰা ভিক্খুনীসু পব্বজিতা. অঞ্ঞত্র কপ্পা ‘‘ৰুট্ঠাপেস্সামী’’তি গণং ৰা আচরিনিং ৰা পত্তং ৰা চীৰরং ৰা পরিযেসতি, সীমং ৰা সম্মন্নতি, আপত্তি দুক্কটস্স. ঞত্তিযা দুক্কটং. দ্ৰীহি কম্মৰাচাহি থুল্লচ্চযা. কম্মৰাচাপরিযোসানে উপজ্ঝাযায আপত্তি সঙ্ঘাদিসেসস্স. গণস্স চ আচরিনিযা চ আপত্তি দুক্কটস্স.
অযম্পীতি পুরিমং উপাদায ৰুচ্চতি.
পঠমাপত্তিকন্তি সহ ৰত্থুজ্ঝাচারা আপজ্জতি অসমনুভাসনায.
নিস্সারণীযন্তি সঙ্ঘম্হা নিস্সারীযতি.
সঙ্ঘাদিসেসন্তি…পে… তেনপি ৰুচ্চতি সঙ্ঘাদিসেসোতি.
৬৮৫. চোরিযা চোরিসঞ্ঞা অঞ্ঞত্র কপ্পা ৰুট্ঠাপেতি, আপত্তি সঙ্ঘাদিসেসস্স. চোরিযা ৰেমতিকা অঞ্ঞত্র কপ্পা ৰুট্ঠাপেতি, আপত্তি দুক্কটস্স. চোরিযা অচোরিসঞ্ঞা অঞ্ঞত্র কপ্পা ৰুট্ঠাপেতি, অনাপত্তি. অচোরিযা চোরিসঞ্ঞা, আপত্তি দুক্কটস্স. অচোরিযা ৰেমতিকা, আপত্তি দুক্কটস্স. অচোরিযা অচোরিসঞ্ঞা, অনাপত্তি.
৬৮৬. অনাপত্তি অজানন্তী ৰুট্ঠাপেতি, অপলোকেত্ৰা ৰুট্ঠাপেতি, কপ্পকতং ৰুট্ঠাপেতি, উম্মত্তিকায, আদিকম্মিকাযাতি.
দুতিযসঙ্ঘাদিসেসসিক্খাপদং নিট্ঠিতং.