৭. সপ্পাণকৰগ্গো

১. সঞ্চিচ্চসিক্খাপদং

৩৮২. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৰা সাৰত্থিযং ৰিহরতি জেতৰনে অনাথপিণ্ডিকস্স আরামে. তেন খো পন সমযেন আযস্মা উদাযী ইস্সাসো হোতি, কাকা চস্স অমনাপা হোন্তি. সো কাকে ৰিজ্ঝিত্ৰা ৰিজ্ঝিত্ৰা সীসং ছিন্দিত্ৰা সূলে পটিপাটিযা ঠপেসি. ভিক্খূ এৰমাহংসু – ‘‘কেনিমে, আৰুসো, কাকা জীৰিতা ৰোরোপিতা’’তি? ‘‘মযা, আৰুসো. অমনাপা মে কাকা’’তি. যে তে ভিক্খূ অপ্পিচ্ছা…পে… তে উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৰিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম আযস্মা উদাযী সঞ্চিচ্চ পাণং জীৰিতা ৰোরোপেস্সতী’’তি…পে… সচ্চং কির ত্ৰং, উদাযি, সঞ্চিচ্চ পাণং জীৰিতা ৰোরোপেসীতি? ‘‘সচ্চং, ভগৰা’’তি. ৰিগরহি বুদ্ধো ভগৰা…পে… কথঞ্হি নাম ত্ৰং, মোঘপুরিস, সঞ্চিচ্চ পাণং জীৰিতা ৰোরোপেস্সসি! নেতং, মোঘপুরিস, অপ্পসন্নানং ৰা পসাদায…পে… এৰঞ্চ পন, ভিক্খৰে, ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসেয্যাথ –

৩৮৩. ‘‘যো পন ভিক্খু সঞ্চিচ্চ পাণং জীৰিতা ৰোরোপেয্য, পাচিত্তিয’’ন্তি.

৩৮৪. যো পনাতি যো যাদিসো…পে… ভিক্খূতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতো ভিক্খূতি.

সঞ্চিচ্চাতি জানন্তো সঞ্জানন্তো চেচ্চ অভিৰিতরিত্ৰা ৰীতিক্কমো.

পাণো নাম তিরচ্ছানগতপাণো ৰুচ্চতি.

জীৰিতা ৰোরোপেয্যাতি জীৰিতিন্দ্রিযং উপচ্ছিন্দতি উপরোধেতি সন্ততিং ৰিকোপেতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স.

৩৮৫. পাণে পাণসঞ্ঞী জীৰিতা ৰোরোপেতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. পাণে ৰেমতিকো জীৰিতা ৰোরোপেতি, আপত্তি দুক্কটস্স. পাণে অপ্পাণসঞ্ঞী জীৰিতা ৰোরোপেতি, অনাপত্তি. অপ্পাণে পাণসঞ্ঞী, আপত্তি দুক্কটস্স. অপ্পাণে ৰেমিতকো, আপত্তি দুক্কটস্স. অপ্পাণে অপ্পাণসঞ্ঞী, অনাপত্তি.

৩৮৬. অনাপত্তি অসঞ্চিচ্চ, অস্সতিযা, অজানন্তস্স, নমরণাধিপ্পাযস্স, উম্মত্তকস্স, আদিকম্মিকস্সাতি.

সঞ্চিচ্চসিক্খাপদং নিট্ঠিতং পঠমং.

২. সপ্পাণকসিক্খাপদং

৩৮৭. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৰা সাৰত্থিযং ৰিহরতি জেতৰনে অনাথপিণ্ডিকস্স আরামে. তেন খো পন সমযেন ছব্বগ্গিযা ভিক্খূ জানং সপ্পাণকং উদকং পরিভুঞ্জন্তি. যে তে ভিক্খূ অপ্পিচ্ছা…পে… তে উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৰিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম ছব্বগ্গিযা ভিক্খূ জানং সপ্পাণকং উদকং পরিভুঞ্জিস্সন্তী’’তি…পে… সচ্চং কির তুম্হে, ভিক্খৰে, জানং সপ্পাণকং উদকং পরিভুঞ্জথাতি? ‘‘সচ্চং, ভগৰা’’তি. ৰিগরহি বুদ্ধো ভগৰা…পে… কথঞ্হি নাম তুম্হে, মোঘপুরিসা, জানং সপ্পাণকং উদকং পরিভুঞ্জিস্সথ! নেতং, মোঘপুরিসা, অপ্পসন্নানং ৰা পসাদায…পে… এৰঞ্চ পন, ভিক্খৰে, ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসেয্যাথ –

৩৮৮. ‘‘যো পন ভিক্খু জানং সপ্পাণকং উদকং পরিভুঞ্জেয্য, পাচিত্তিয’’ন্তি.

৩৮৯. যো পনাতি যো যাদিসো…পে… ভিক্খূতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতো ভিক্খূতি.

জানাতি নাম সামং ৰা জানাতি, অঞ্ঞে ৰা তস্স আরোচেন্তি. ‘‘সপ্পাণক’’ন্তি জানন্তো, ‘‘পরিভোগেন মরিস্সন্তী’’তি জানন্তো পরিভুঞ্জতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স.

৩৯০. সপ্পাণকে সপ্পাণকসঞ্ঞী পরিভুঞ্জতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. সপ্পাণকে ৰেমতিকো পরিভুঞ্জতি, আপত্তি দুক্কটস্স. সপ্পাণকে অপ্পাণকসঞ্ঞী পরিভুঞ্জতি, অনাপত্তি. অপ্পাণকে সপ্পাণকসঞ্ঞী, আপত্তি দুক্কটস্স. অপ্পাণকে ৰেমতিকো, আপত্তি দুক্কটস্স. অপ্পাণকে অপ্পাণকসঞ্ঞী, অনাপত্তি.

৩৯১. অনাপত্তি ‘‘সপ্পাণক’’ন্তি অজানন্তো, ‘‘অপ্পাণক’’ন্তি জানন্তো, ‘‘পরিভোগেন ন মরিস্সন্তী’’তি জানন্তো পরিভুঞ্জতি, উম্মত্তকস্স, আদিকম্মিকস্সাতি.

সপ্পাণকসিক্খাপদং নিট্ঠিতং দুতিযং.

৩. উক্কোটনসিক্খাপদং

৩৯২. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৰা সাৰত্থিযং ৰিহরতি জেতৰনে অনাথপিণ্ডিকস্স আরামে. তেন খো পন সমযেন ছব্বগ্গিযা ভিক্খূ জানং যথাধম্মং নিহতাধিকরণং পুনকম্মায উক্কোটেন্তি – ‘‘অকতং কম্মং দুক্কটং কম্মং পুন কাতব্বং কম্মং অনিহতং দুন্নিহতং পুন নিহনিতব্ব’’ন্তি. যে তে ভিক্খূ অপ্পিচ্ছা…পে… তে উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৰিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম ছব্বগ্গিযা ভিক্খূ জানং যথাধম্মং নিহতাধিকরণং পুনকম্মায উক্কোটেস্সন্তী’’তি …পে… সচ্চং কির তুম্হে, ভিক্খৰে, জানং যথাধম্মং নিহতাধিকরণং পুনকম্মায উক্কোটেথা’’তি? ‘‘সচ্চং, ভগৰা’’তি. ৰিগরহি বুদ্ধো ভগৰা…পে… কথঞ্হি নাম তুম্হে, মোঘপুরিসা, জানং যথাধম্মং নিহতাধিকরণং পুনকম্মায উক্কোটেস্সথ! নেতং, মোঘপুরিসা, অপ্পসন্নানং ৰা পসাদায…পে… এৰঞ্চ পন, ভিক্খৰে, ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসেয্যাথ –

৩৯৩. ‘‘যো পন ভিক্খু জানং যথাধম্মং নিহতাধিকরণং পুনকম্মায উক্কোটেয্য, পাচিত্তিয’’ন্তি.

৩৯৪. যো পনাতি যো যাদিসো…পে… ভিক্খূতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতো ভিক্খূতি.

জানাতি নাম সামং ৰা জানাতি, অঞ্ঞে ৰা তস্স আরোচেন্তি, সো ৰা আরোচেতি.

যথাধম্মং নাম ধম্মেন ৰিনযেন সত্থুসাসনেন কতং, এতং যথাধম্মং নাম.

অধিকরণং নাম চত্তারি অধিকরণানি – ৰিৰাদাধিকরণং, অনুৰাদাধিকরণং, আপত্তাধিকরণং, কিচ্চাধিকরণং.

পুনকম্মায উক্কোটেয্যাতি ‘‘অকতং কম্মং দুক্কটং কম্মং পুনকাতব্বং কম্মং অনিহতং দুন্নিহতং পুন নিহনিতব্বং’’তি উক্কোটেতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স.

৩৯৫. ধম্মকম্মে ধম্মকম্মসঞ্ঞী উক্কোটেতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. ধম্মকম্মে ৰেমতিকো উক্কোটেতি, আপত্তি দুক্কটস্স. ধম্মকম্মে অধম্মকম্মসঞ্ঞী উক্কোটেতি, অনাপত্তি. অধম্মকম্মে ধম্মকম্মসঞ্ঞী, আপত্তি দুক্কটস্স. অধম্মকম্মে ৰেমতিকো, আপত্তি দুক্কটস্স. অধম্মকম্মে অধম্মকম্মসঞ্ঞী, অনাপত্তি.

৩৯৬. অনাপত্তি ‘‘অধম্মেন ৰা ৰগ্গেন ৰা ন কম্মারহস্স ৰা কম্মং কত’’ন্তি জানন্তো উক্কোটেতি, উম্মত্তকস্স, আদিকম্মিকস্সাতি.

উক্কোটনসিক্খাপদং নিট্ঠিতং ততিযং.

৪. দুট্ঠুল্লসিক্খাপদং

৩৯৭. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৰা সাৰত্থিযং ৰিহরতি জেতৰনে অনাথপিণ্ডিকস্স আরামে. তেন খো পন সমযেন আযস্মা উপনন্দো সক্যপুত্তো সঞ্চেতনিকং সুক্কৰিস্সট্ঠিং আপত্তিং আপজ্জিত্ৰা ভাতুনো সদ্ধিৰিহারিকস্স ভিক্খুনো আরোচেসি – ‘‘অহং, আৰুসো, সঞ্চেতনিকং সুক্কৰিস্সট্ঠিং আপত্তিং আপন্নো. মা কস্সচি আরোচেহী’’তি. তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতরো ভিক্খু সঞ্চেতনিকং সুক্কৰিস্সট্ঠিং আপত্তিং আপজ্জিত্ৰা সঙ্ঘং তস্সা আপত্তিযা পরিৰাসং যাচি. তস্স সঙ্ঘো তস্সা আপত্তিযা পরিৰাসং অদাসি. সো পরিৰসন্তো তং ভিক্খুং পস্সিত্ৰা এতদৰোচ – ‘‘অহং, আৰুসো, সঞ্চেতনিকং সুক্কৰিস্সট্ঠিং আপত্তিং আপজ্জিত্ৰা সঙ্ঘং তস্সা আপত্তিযা পরিৰাসং যাচিং, তস্স মে সঙ্ঘো তস্সা আপত্তিযা পরিৰাসং অদাসি, সোহং পরিৰসামি, ৰেদিযামহং [ৰেদযামহং (স্যা.)], আৰুসো, ৰেদিযতী’’তি মং আযস্মা ধারেতূ’’তি.

‘‘কিং নু খো, আৰুসো, যো অঞ্ঞোপি ইমং আপত্তিং আপজ্জতি সোপি এৰং করোতী’’তি? ‘‘এৰমাৰুসো’’তি. ‘‘অযং, আৰুসো, আযস্মা উপনন্দো সক্যপুত্তো সঞ্চেতনিকং সুক্কৰিস্সট্ঠিং আপত্তিং আপজ্জিত্ৰা [আপজ্জি (?)] সো মে আরোচেতি মা কস্সচি আরোচেহী’’তি. ‘‘কিং পন ত্ৰং, আৰুসো, পটিচ্ছাদেসী’’তি? ‘‘এৰমাৰুসো’’তি. অথ খো সো ভিক্খু ভিক্খূনং এতমত্থং আরোচেসি. যে তে ভিক্খূ অপ্পিচ্ছা…পে… তে উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৰিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম ভিক্খু ভিক্খুস্স জানং দুট্ঠুল্লং আপত্তিং পটিচ্ছাদেস্সতী’’তি…পে… সচ্চং কির ত্ৰং, ভিক্খু, ভিক্খুস্স জানং দুট্ঠুল্লং আপত্তিং পটিচ্ছাদেসীতি. ‘‘সচ্চং, ভগৰা’’তি. ৰিগরহি বুদ্ধো ভগৰা…পে… কথঞ্হি নাম ত্ৰং, মোঘপুরিস, ভিক্খুস্স জানং দুট্ঠুল্লং আপত্তিং পটিচ্ছাদেস্সসি! নেতং, মোঘপুরিস, অপ্পসন্নানং ৰা পসাদায…পে… এৰঞ্চ পন, ভিক্খৰে, ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসেয্যাথ –

৩৯৮. ‘‘যো পন ভিক্খু ভিক্খুস্স জানং দুট্ঠুল্লং আপত্তিং পটিচ্ছাদেয্য, পাচিত্তিয’’ন্তি.

৩৯৯. যো পনাতি যো যাদিসো…পে… ভিক্খূতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতো ভিক্খূতি.

ভিক্খুস্সাতি অঞ্ঞস্স ভিক্খুস্স.

জানাতি নাম সামং ৰা জানাতি অঞ্ঞে ৰা তস্স আরোচেন্তি, সো ৰা আরোচেতি.

দুট্ঠুল্লা নাম আপত্তি চত্তারি চ পারাজিকানি তেরস চ সঙ্ঘাদিসেসা.

পটিচ্ছাদেয্যাতি ‘‘ইমং জানিত্ৰা চোদেস্সন্তি, সারেস্সন্তি খুংসেস্সন্তি, ৰম্ভেস্সন্তি, মঙ্কুং করিস্সন্তি নারোচেস্সামী’’তি ধুরং নিক্খিত্তমত্তে, আপত্তি পাচিত্তিযস্স.

৪০০. দুট্ঠুল্লায আপত্তিযা দুট্ঠুল্লাপত্তিসঞ্ঞী পটিচ্ছাদেতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. দুট্ঠুল্লায আপত্তিযা ৰেমতিকো পটিচ্ছাদেতি, আপত্তি দুক্কটস্স. দুট্ঠুল্লায আপত্তিযা অদুট্ঠুল্লাপত্তিসঞ্ঞী পটিচ্ছাদেতি, আপত্তি দুক্কটস্স. অদুট্ঠুল্লং আপত্তিং পটিচ্ছাদেতি, আপত্তি দুক্কটস্স. অনুপসম্পন্নস্স দুট্ঠুল্লং ৰা অদুট্ঠুল্লং ৰা অজ্ঝাচারং পটিচ্ছাদেতি, আপত্তি দুক্কটস্স. অদুট্ঠুল্লায আপত্তিযা দুট্ঠুল্লাপত্তিসঞ্ঞী, আপত্তি দুক্কটস্স. অদুট্ঠুল্লায আপত্তিযা ৰেমতিকো, আপত্তি দুক্কটস্স. অদুট্ঠুল্লায আপত্তিযা অদুট্ঠুল্লাপত্তিসঞ্ঞী, আপত্তি দুক্কটস্স.

৪০১. অনাপত্তি – ‘‘সঙ্ঘস্স ভণ্ডনং ৰা কলহো ৰা ৰিগ্গহো ৰা ৰিৰাদো ৰা ভৰিস্সতী’’তি নারোচেতি, ‘‘সঙ্ঘভেদো ৰা সঙ্ঘরাজি ৰা ভৰিস্সতী’’তি নারোচেতি, ‘‘অযং কক্খল়ো ফরুসো জীৰিতন্তরাযং ৰা ব্রহ্মচরিযন্তরাযং ৰা করিস্সতী’’তি নারোচেতি, অঞ্ঞে পতিরূপে ভিক্খূ অপস্সন্তো নারোচেতি, নছাদেতুকামো নারোচেতি, ‘‘পঞ্ঞাযিস্সতি সকেন কম্মেনা’’তি নারোচেতি, উম্মত্তকস্স, আদিকম্মিকস্সাতি.

দুট্ঠুল্লসিক্খাপদং নিট্ঠিতং চতুত্থং.

৫. ঊনৰীসতিৰস্সসিক্খাপদং

৪০২. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৰা রাজগহে ৰিহরতি ৰেল়ুৰনে কলন্দকনিৰাপে. [ইদং ৰত্থু মহাৰ. ৯৯] তেন খো পন সমযেন রাজগহে সত্তরসৰগ্গিযা দারকা সহাযকা হোন্তি. উপালিদারকো তেসং পামোক্খো হোতি. অথ খো উপালিস্স মাতাপিতূনং এতদহোসি – ‘‘কেন নু খো উপাযেন উপালি অম্হাকং অচ্চযেন সুখঞ্চ জীৰেয্য ন চ কিলমেয্যা’’তি? অথ খো উপালিস্স মাতাপিতূনং এতদহোসি – ‘‘সচে খো উপালি লেখং সিক্খেয্য, এৰং খো উপালি অম্হাকং অচ্চযেন সুখঞ্চ জীৰেয্য, ন চ কিলমেয্যা’’তি. অথ খো উপালিস্স মাতাপিতূনং এতদহোসি – ‘‘সচে খো উপালি লেখং সিক্খিস্সতি, অঙ্গুলিযো দুক্খা ভৰিস্সন্তি. সচে খো উপালি গণনং সিক্খেয্য, এৰং খো উপালি অম্হাকং অচ্চযেন সুখঞ্চ জীৰেয্য ন চ কিলমেয্যা’’তি. অথ খো উপালিস্স মাতাপিতূনং এতদহোসি – ‘‘সচে খো উপালি গণনং সিক্খিস্সতি, উরস্স দুক্খো ভৰিস্সতি. সচে খো উপালি রূপং সিক্খেয্য, এৰং খো উপালি অম্হাকং অচ্চযেন সুখঞ্চ জীৰেয্য ন চ কিলমেয্যা’’তি. অথ খো উপালিস্স মাতাপিতূনং এতদহোসি – ‘‘সচে খো উপালি রূপং সিক্খিস্সতি, অক্খীনি দুক্খা ভৰিস্সন্তি. ইমে খো সমণা সক্যপুত্তিযা সুখসীলা সুখসমাচারা সুভোজনানি ভুঞ্জিত্ৰা নিৰাতেসু সযনেসু সযন্তি. সচে খো উপালি সমণেসু সক্যপুত্তিযেসু পব্বজেয্য, এৰং খো উপালি অম্হাকং অচ্চযেন সুখঞ্চ জীৰেয্য, ন চ কিলমেয্যা’’তি.

অস্সোসি খো উপালিদারকো মাতাপিতূনং ইমং কথাসল্লাপং. অথ খো উপালিদারকো যেন তে দারকা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৰা তে দারকে এতদৰোচ – ‘‘এথ মযং, অয্যা, সমণেসু সক্যপুত্তিযেসু পব্বজিস্সামা’’তি. ‘‘সচে খো ত্ৰং, অয্য, পব্বজিস্সসি, এৰং মযম্পি পব্বজিস্সামা’’তি. অথ খো তে দারকা একমেকস্স মাতাপিতরো উপসঙ্কমিত্ৰা এতদৰোচুং – ‘‘অনুজানাথ মং অগারস্মা অনগারিযং পব্বজ্জাযা’’তি. অথ খো তেসং দারকানং মাতাপিতরো – ‘‘সব্বেপিমে দারকা সমানচ্ছন্দা কল্যাণাধিপ্পাযা’’তি অনুজানিংসু. তে ভিক্খূ উপসঙ্কমিত্ৰা পব্বজ্জং যাচিংসু. তে ভিক্খূ পব্বাজেসুং উপসম্পাদেসুং. তে রত্তিযা পচ্চূসসমযং পচ্চুট্ঠায রোদন্তি – ‘‘যাগুং দেথ, ভত্তং দেথ, খাদনীযং দেথা’’তি. ভিক্খূ এৰমাহংসু – ‘‘আগমেথ, আৰুসো, যাৰ রত্তি ৰিভাযতি. সচে যাগু ভৰিস্সতি, পিৰিস্সথ. সচে ভত্তং ভৰিস্সতি, ভুঞ্জিস্সথ. সচে খাদনীযং ভৰিস্সতি, খাদিস্সথ. নো চে ভৰিস্সতি যাগু ৰা ভত্তং ৰা খাদনীযং ৰা, পিণ্ডায চরিত্ৰা ভুঞ্জিস্সথা’’তি. এৰম্পি খো তে ভিক্খূ ভিক্খূহি ৰুচ্চমানা রোদন্তিযেৰ – ‘‘যাগুং দেথ, ভত্তং দেথ, খাদনীযং দেথা’’তি. সেনাসনং ঊহদন্তিপি উম্মিহন্তিপি.

অস্সোসি খো ভগৰা রত্তিযা পচ্চূসসমযং পচ্চুট্ঠায দারকসদ্দং. সুত্ৰান আযস্মন্তং আনন্দং আমন্তেসি – ‘‘কিং নু খো সো, আনন্দ, দারকসদ্দো’’তি? অথ খো আযস্মা আনন্দো ভগৰতো এতমত্থং আরোচেসি. অথ খো ভগৰা এতস্মিং নিদানে এতস্মিং পকরণে ভিক্খুসঙ্ঘং সন্নিপাতাপেত্ৰা ভিক্খূ পটিপুচ্ছি – ‘‘সচ্চং কির, ভিক্খৰে, ভিক্খূ জানং ঊনৰীসতিৰস্সং পুগ্গলং উপসম্পাদেন্তী’’তি? ‘‘সচ্চং, ভগৰা’’তি. ৰিগরহি বুদ্ধো ভগৰা…পে… কথঞ্হি নাম তে, ভিক্খৰে, মোঘপুরিসা জানং ঊনৰীসতিৰস্সং পুগ্গলং উপসম্পাদেস্সন্তি! ঊনকৰীসতিৰস্সো, ভিক্খৰে, পুগ্গলো অক্খমো হোতি সীতস্স উণ্হস্স জিঘচ্ছায পিপাসায ডংসমকসৰাতাতপসরীসপসম্ফস্সানং দুরুত্তানং দুরাগতানং ৰচনপথানং উপ্পন্নানং সারীরিকানং ৰেদনানং দুক্খানং তিব্বানং খরানং কটুকানং অসাতানং অমনাপানং পাণহরানং অনধিৰাসকজাতিকো হোতি. ৰীসতিৰস্সোৰ খো, ভিক্খৰে, পুগ্গলো খমো হোতি সীতস্স উণ্হস্স…পে… পাণহরানং অধিৰাসকজাতিকো হোতি. নেতং, ভিক্খৰে, অপ্পসন্নানং ৰা পসাদায…পে… এৰঞ্চ পন, ভিক্খৰে, ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসেয্যাথ –

৪০৩. ‘‘যো পন ভিক্খু জানং ঊনৰীসতিৰস্সং পুগ্গলং উপসম্পাদেয্য, সো চ পুগ্গলো অনুপসম্পন্নো, তে চ ভিক্খূ গারয্হা, ইদং তস্মিং পাচিত্তিয’’ন্তি.

৪০৪. যো পনাতি যো যাদিসো…পে… ভিক্খূতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতো ভিক্খূতি.

জানাতি নাম সামং ৰা জানাতি, অঞ্ঞে ৰা তস্স আরোচেন্তি, সো ৰা আরোচেতি.

ঊনৰীসতিৰস্সো নাম অপ্পত্তৰীসতিৰস্সো.

‘‘উপসম্পাদেস্সামী’’তি গণং ৰা আচরিযং ৰা পত্তং ৰা চীৰরং ৰা পরিযেসতি, সীমং ৰা সম্মন্নতি [সম্মনতি (ক.)], আপত্তি দুক্কটস্স. ঞত্তিযা দুক্কটং. দ্ৰীহি কম্মৰাচাহি দুক্কটা. কম্মৰাচাপরিযোসানে উপজ্ঝাযস্স আপত্তি পাচিত্তিযস্স. গণস্স চ আচরিযস্স চ আপত্তি দুক্কটস্স.

৪০৫. ঊনৰীসতিৰস্সে ঊনৰীসতিৰস্সসঞ্ঞী উপসম্পাদেতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. ঊনৰীসতিৰস্সে ৰেমতিকো উপসম্পাদেতি, আপত্তি দুক্কটস্স. ঊনৰীসতিৰস্সে পরিপুণ্ণৰীসতিৰস্সসঞ্ঞী উপসম্পাদেতি, অনাপত্তি. পরিপুণ্ণৰীসতিৰস্সে ঊনৰীসতিৰস্সসঞ্ঞী, আপত্তি দুক্কটস্স. পরিপুণ্ণৰীসতিৰস্সে ৰেমতিকো, আপত্তি দুক্কটস্স. পরিপুণ্ণৰীসতিৰস্সে পরিপুণ্ণৰীসতিৰস্সসঞ্ঞী, অনাপত্তি.

৪০৬. অনাপত্তি ঊনৰীসতিৰস্সং পরিপুণ্ণৰীসতিৰস্সসঞ্ঞী উপসম্পাদেতি, পরিপুণ্ণৰীসতিৰস্সং পরিপুণ্ণৰীসতিৰস্সসঞ্ঞী উপসম্পাদেতি, উম্মত্তকস্স, আদিকম্মিকস্সাতি.

ঊনৰীসতিৰস্সসিক্খাপদং নিট্ঠিতং পঞ্চমং.

৬. থেয্যসত্থসিক্খাপদং

৪০৭. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৰা সাৰত্থিযং ৰিহরতি জেতৰনে অনাথপিণ্ডিকস্স আরামে. তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতরো সত্থো রাজগহা পটিযালোকং গন্তুকামো হোতি. অঞ্ঞতরো ভিক্খু তে মনুস্সে এতদৰোচ – ‘‘অহম্পাযস্মন্তেহি সদ্ধিং গমিস্সামী’’তি. ‘‘মযং খো, ভন্তে, সুঙ্কং পরিহরিস্সামা’’তি. ‘‘পজানাথাৰুসো’’তি. অস্সোসুং খো কম্মিযা [কম্মিকা (সী. স্যা.)] – ‘‘সত্থো কির সুঙ্কং পরিহরিস্সতী’’তি. তে মগ্গে পরিযুট্ঠিংসু. অথ খো তে কম্মিকা তং সত্থং গহেত্ৰা অচ্ছিন্দিত্ৰা তং ভিক্খুং এতদৰোচুং – ‘‘কিস্স ত্ৰং, ভন্তে, জানং থেয্যসত্থেন সদ্ধিং গচ্ছসী’’তি? পলিবুন্ধেত্ৰা মুঞ্চিংসু. অথ খো সো ভিক্খু সাৰত্থিং গন্ত্ৰা ভিক্খূনং এতমত্থং আরোচেসি. যে তে ভিক্খূ অপ্পিচ্ছা…পে… তে উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৰিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম ভিক্খু জানং থেয্যসত্থেন সদ্ধিং সংৰিধায একদ্ধানমগ্গং পটিপজ্জিস্সতী’’তি…পে… সচ্চং কির ত্ৰং, ভিক্খু, জানং থেয্যসত্থেন সদ্ধিং সংৰিধায একদ্ধানমগ্গং পটিপজ্জসীতি? ‘‘সচ্চং, ভগৰা’’তি. ৰিগরহি বুদ্ধো ভগৰা…পে… কথঞ্হি নাম ত্ৰং, মোঘপুরিস, জানং থেয্যসত্থেন সদ্ধিং সংৰিধায একদ্ধানমগ্গং পটিপজ্জিস্সসি! নেতং, মোঘপুরিস, অপ্পসন্নানং ৰা পসাদায…পে… এৰঞ্চ পন, ভিক্খৰে, ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসেয্যাথ –

৪০৮. ‘‘যো পন ভিক্খু জানং থেয্যসত্থেন সদ্ধিং সংৰিধায একদ্ধানমগ্গং পটিপজ্জেয্য, অন্তমসো গামন্তরম্পি, পাচিত্তিয’’ন্তি.

৪০৯. যো পনাতি যো যাদিসো…পে… ভিক্খূতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতো ভিক্খূতি.

জানাতি নাম সামং ৰা জানাতি, অঞ্ঞে ৰা তস্স আরোচেন্তি, সো ৰা আরোচেতি.

থেয্যসত্থো নাম চোরা কতকম্মা ৰা হোন্তি অকতকম্মা ৰা, রাজানং ৰা থেয্যং গচ্ছন্তি সুঙ্কং ৰা পরিহরন্তি.

সদ্ধিন্তি একতো.

সংৰিধাযাতি – ‘‘গচ্ছামাৰুসো, গচ্ছাম ভন্তে; গচ্ছাম ভন্তে, গচ্ছামাৰুসো, অজ্জ ৰা হিয্যো ৰা পরে ৰা গচ্ছামা’’তি সংৰিদহতি, আপত্তি দুক্কটস্স.

অন্তমসো গামন্তরম্পীতি কুক্কুটসম্পাতে গামে গামন্তরে গামন্তরে আপত্তি পাচিত্তিযস্স. অগামকে অরঞ্ঞে অদ্ধযোজনে অদ্ধযোজনে আপত্তি পাচিত্তিযস্স.

৪১০. থেয্যসত্থে থেয্যসত্থসঞ্ঞী সংৰিধায একদ্ধানমগ্গং পটিপজ্জতি, অন্তমসো গামন্তরম্পি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. থেয্যসত্থে ৰেমতিকো সংৰিধায একদ্ধানমগ্গং পটিপজ্জতি, অন্তমসো গামন্তরম্পি, আপত্তি দুক্কটস্স. থেয্যসত্থে অথেয্যসত্থসঞ্ঞী সংৰিধায একদ্ধানমগ্গং পটিপজ্জতি, অন্তমসো গামন্তরম্পি, অনাপত্তি. ভিক্খু সংৰিদহতি, মনুস্সা ন সংৰিদহন্তি, আপত্তি দুক্কটস্স. অথেয্যসত্থে থেয্যসত্থসঞ্ঞী, আপত্তি দুক্কটস্স. অথেয্যসত্থে ৰেমতিকো, আপত্তি দুক্কটস্স. অথেয্যসত্থে অথেয্যসত্থসঞ্ঞী অনাপত্তি.

৪১১. অনাপত্তি অসংৰিদহিত্ৰা গচ্ছতি, মনুস্সা সংৰিদহন্তি ভিক্খু ন সংৰিদহতি, ৰিসঙ্কেতেন গচ্ছতি, আপদাসু, উম্মত্তকস্স, আদিকম্মিকস্সাতি.

থেয্যসত্থসিক্খাপদং নিট্ঠিতং ছট্ঠং.

৭. সংৰিধানসিক্খাপদং

৪১২. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৰা সাৰত্থিযং ৰিহরতি জেতৰনে অনাথপিণ্ডিকস্স আরামে. তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতরো ভিক্খু কোসলেসু জনপদে সাৰত্থিং গচ্ছন্তো অঞ্ঞতরেন গামদ্ৰারেন অতিক্কমতি. অঞ্ঞতরা ইত্থী সামিকেন সহ ভণ্ডিত্ৰা গামতো নিক্খমিত্ৰা তং ভিক্খুং পস্সিত্ৰা এতদৰোচ – ‘‘কহং, ভন্তে, অয্যো গমিস্সতী’’তি? ‘‘সাৰত্থিং খো অহং, ভগিনি, গমিস্সামী’’তি. ‘‘অহং অয্যেন সদ্ধিং গমিস্সামী’’তি. ‘‘এয্যাসি, ভগিনী’’তি. অথ খো তস্সা ইত্থিযা সামিকো গামতো নিক্খমিত্ৰা মনুস্সে পুচ্ছি – ‘‘অপায্যো [অপয্যা (সী. স্যা.)] এৰরূপিং ইত্থিং পস্সেয্যাথা’’তি? ‘‘এসায্যো, পব্বজিতেন সহ গচ্ছতী’’তি. অথ খো সো পুরিসো অনুবন্ধিত্ৰা তং ভিক্খুং গহেত্ৰা আকোটেত্ৰা মুঞ্চি. অথ খো সো ভিক্খু অঞ্ঞতরস্মিং রুক্খমূলে পধূপেন্তো নিসীদি. অথ খো সা ইত্থী তং পুরিসং এতদৰোচ – ‘‘নায্যো সো ভিক্খু মং নিপ্পাতেসি; অপিচ, অহমেৰ তেন ভিক্খুনা সদ্ধিং গচ্ছামি; অকারকো সো ভিক্খু; গচ্ছ, নং খমাপেহী’’তি. অথ খো সো পুরিসো তং ভিক্খুং খমাপেসি. অথ খো সো ভিক্খু সাৰত্থিং গন্ত্ৰা ভিক্খূনং এতমত্থং আরোচেসি. যে তে ভিক্খূ অপ্পিচ্ছা…পে… তে উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৰিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম ভিক্খু মাতুগামেন সদ্ধিং সংৰিধায একদ্ধানমগ্গং পটিপজ্জিস্সতী’’তি…পে… সচ্চং কির ত্ৰং, ভিক্খু, মাতুগামেন সদ্ধিং সংৰিধায একদ্ধানমগ্গং পটিপজ্জসীতি? ‘‘সচ্চং, ভগৰা’’তি. ৰিগরহি বুদ্ধো ভগৰা…পে… কথঞ্হি নাম ত্ৰং, মোঘপুরিস, মাতুগামেন সদ্ধিং সংৰিধায একদ্ধানমগ্গং পটিপজ্জিস্সসি! নেতং, মোঘপুরিস, অপ্পসন্নানং ৰা পসাদায…পে… এৰঞ্চ পন, ভিক্খৰে, ইমং সিক্খাপদং, উদ্দিসেয্যাথ –

৪১৩. ‘‘যো পন ভিক্খু মাতুগামেন সদ্ধিং সংৰিধায একদ্ধানমগ্গং পটিপজ্জেয্য, অন্তমসো গামন্তরম্পি, পাচিত্তিয’’ন্তি.

৪১৪. যো পনাতি যো যাদিসো…পে… ভিক্খূতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতো ভিক্খূতি.

মাতুগামো নাম মনুস্সিত্থী, ন যক্খী ন পেতী ন তিরচ্ছানগতা ৰিঞ্ঞূ পটিবলা সুভাসিতদুব্ভাসিতং দুট্ঠুল্লাদুট্ঠুল্লং আজানিতুং.

সদ্ধিন্তি একতো.

সংৰিধাযাতি – ‘‘গচ্ছাম ভগিনি, গচ্ছামায্য, গচ্ছামায্য, গচ্ছাম ভগিনি, অজ্জ ৰা হিয্যো ৰা পরে ৰা গচ্ছামা’’তি সংৰিদহতি, আপত্তি দুক্কটস্স.

অন্তমসো গামন্তরম্পীতি কুক্কুটসম্পাতে গামে গামন্তরে গামন্তরে আপত্তি পাচিত্তিযস্স. অগামকে অরঞ্ঞে অদ্ধযোজনে অদ্ধযোজনে আপত্তি পাচিত্তিযস্স.

৪১৫. মাতুগামে মাতুগামসঞ্ঞী সংৰিধায একদ্ধানমগ্গং পটিপজ্জতি, অন্তমসো গামন্তরম্পি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. মাতুগামে ৰেমতিকো সংৰিধায একদ্ধানমগ্গং পটিপজ্জতি, অন্তমসো গামন্তরম্পি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. মাতুগামে অমাতুগামসঞ্ঞী সংৰিধায একদ্ধানমগ্গং পটিপজ্জতি, অন্তমসো গামন্তরম্পি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স.

ভিক্খু সংৰিদহতি মাতুগামো ন সংৰিদহতি, আপত্তি দুক্কটস্স. যক্খিযা ৰা পেতিযা পণ্ডকেন ৰা তিরচ্ছানগতমনুস্সৰিগ্গহিত্থিযা ৰা সদ্ধিং সংৰিধায একদ্ধানমগ্গং পটিপজ্জতি, অন্তমসো গামন্তরম্পি, আপত্তি দুক্কটস্স. অমাতুগামে মাতুগামসঞ্ঞী, আপত্তি দুক্কটস্স. অমাতুগামে ৰেমতিকো, আপত্তি দুক্কটস্স. অমাতুগামে অমাতুগামসঞ্ঞী, অনাপত্তি.

৪১৬. অনাপত্তি অসংৰিদহিত্ৰা গচ্ছতি, মাতুগামো সংৰিদহতি ভিক্খু ন সংৰিদহতি, ৰিসঙ্কেতেন গচ্ছতি, আপদাসু, উম্মত্তকস্স, আদিকম্মিকস্সাতি.

সংৰিধানসিক্খাপদং নিট্ঠিতং সত্তমং.

৮. অরিট্ঠসিক্খাপদং

৪১৭. [ইদং ৰত্থু চূল়ৰ. ৬৫; ম. নি. ১.২৩৪] তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৰা সাৰত্থিযং ৰিহরতি জেতৰনে অনাথপিণ্ডিকস্স আরামে. তেন খো পন সমযেন অরিট্ঠস্স নাম ভিক্খুনো গদ্ধবাধিপুব্বস্স [গন্ধবাধিপুব্বস্স (স্যা. ক.)] এৰরূপং পাপকং দিট্ঠিগতং উপ্পন্নং হোতি – ‘‘তথাহং ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’’তি. অস্সোসুং খো সম্বহুলা ভিক্খূ – ‘‘অরিট্ঠস্স কির নাম ভিক্খুনো গদ্ধবাধিপুব্বস্স এৰরূপং পাপকং দিট্ঠিগতং উপ্পন্নং – ‘তথাহং ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা, তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’’’তি. অথ খো তে ভিক্খূ যেন অরিট্ঠো ভিক্খু গদ্ধবাধিপুব্বো তেনুপসঙ্কমিংসু; উপসঙ্কমিত্ৰা অরিট্ঠং ভিক্খুং গদ্ধবাধিপুব্বং এতদৰোচুং – ‘‘সচ্চং কির তে, আৰুসো অরিট্ঠ, এৰরূপং পাপকং দিট্ঠিগতং উপ্পন্নং – ‘তথাহং ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা, তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’’তি? ‘‘এৰংব্যাখো অহং, আৰুসো, ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি – ‘যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’’’তি.

‘‘মা, আৰুসো অরিট্ঠ, এৰং অৰচ. মা ভগৰন্তং অব্ভাচিক্খি. ন হি সাধু ভগৰতো অব্ভক্খানং [অব্ভাচিক্খনং (ইতিপি)]. ন হি ভগৰা এৰং ৰদেয্য. অনেকপরিযাযেনাৰুসো অরিট্ঠ, অন্তরাযিকা ধম্মা অন্তরাযিকা ৰুত্তা ভগৰতা. অলঞ্চ পন তে পটিসেৰতো অন্তরাযায. অপ্পস্সাদা কামা ৰুত্তা ভগৰতা বহুদুক্খা বহুপাযাসা, আদীনৰো এত্থ ভিয্যো. অট্ঠিকঙ্কলূপমা কামা ৰুত্তা ভগৰতা বহুদুক্খা বহুপাযাসা, আদীনৰো এত্থ ভিয্যো. মংসপেসূপমা কামা ৰুত্তা ভগৰতা…পে… তিণুক্কূপমা কামা ৰুত্তা ভগৰতা… অঙ্গারকাসূপমা কামা ৰুত্তা ভগৰতা… সুপিনকূপমা কামা ৰুত্তা ভগৰতা… যাচিতকূপমা কামা ৰুত্তা ভগৰতা… রুক্খফলূপমা কামা ৰুত্তা ভগৰতা… অসিসূনূপমা কামা ৰুত্তা ভগৰতা… সত্তিসূলূপমা কামা ৰুত্তা ভগৰতা… সপ্পসিরূপমা কামা ৰুত্তা ভগৰতা বহুদুক্খা বহুপাযাসা, আদীনৰো এত্থ ভিয্যো’’তি.

এৰম্পি খো অরিট্ঠো ভিক্খু গদ্ধবাধিপুব্বো তেহি ভিক্খূহি ৰুচ্চমানো তথেৰ তং পাপকং দিট্ঠিগতং থামসা পরামাসা অভিনিৰিস্স ৰোহরতি – ‘‘এৰংব্যাখো অহং, আৰুসো, ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, – ‘যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা, তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’’’তি. যতো চ খো তে ভিক্খূ নাসক্খিংসু অরিট্ঠং ভিক্খুং গদ্ধবাধিপুব্বং এতস্মা পাপকা দিট্ঠিগতা ৰিৰেচেতুং, অথ খো তে ভিক্খূ যেন ভগৰা তেনুপসঙ্কমিংসু; উপসঙ্কমিত্ৰা ভগৰতো এতমত্থং আরোচেসুং. অথ খো ভগৰা এতস্মিং নিদানে এতস্মিং পকরণে ভিক্খুসঙ্ঘং সন্নিপাতাপেত্ৰা অরিট্ঠং ভিক্খুং গদ্ধবাধিপুব্বং পটিপুচ্ছি – ‘‘সচ্চং কির তে, অরিট্ঠ, এৰরূপং পাপকং দিট্ঠিগতং উপ্পন্নং – ‘তথাহং ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’’’তি? ‘‘এৰংব্যাখো অহং, ভন্তে, ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি – ‘যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’’’তি.

কস্স নু খো নাম ত্ৰং, মোঘপুরিস, মযা এৰং ধম্মং দেসিতং আজানাসি? ননু মযা, মোঘপুরিস, অনেকপরিযাযেন অন্তরাযিকা ধম্মা অন্তরাযিকা ৰুত্তা. অলঞ্চ পন তে পটিসেৰতো অন্তরাযায. অপ্পস্সাদা কামা ৰুত্তা মযা বহুদুক্খা বহুপাযাসা, আদীনৰো এত্থ ভিয্যো. অট্ঠিকঙ্কলূপমা কামা ৰুত্তা মযা…পে… মংসপেসূপমা কামা ৰুত্তা মযা… তিণুক্কূপমা কামা ৰুত্তা মযা… অঙ্গারকাসূপমা কামা ৰুত্তা মযা… সুপিনকূপমা কামা ৰুত্তা মযা… যাচিতকূপমা কামা ৰুত্তা মযা… রুক্খফলূপমা কামা ৰুত্তা মযা… অসিসূনূপমা কামা ৰুত্তা মযা… সত্তিসূলূপমা কামা ৰুত্তা মযা… সপ্পসিরূপমা কামা ৰুত্তা মযা বহুদুক্খা বহুপাযাসা, আদীনৰো এত্থ ভিয্যো. অথ চ পন ত্ৰং, মোঘপুরিস, অত্তনা দুগ্গহিতেন অম্হে চেৰ অব্ভাচিক্খসি, অত্তানঞ্চ খণসি, বহুঞ্চ অপুঞ্ঞং পসৰসি. তঞ্হি তে, মোঘপুরিস, ভৰিস্সতি দীঘরত্তং অহিতায দুক্খায. নেতং, মোঘপুরিস, অপ্পসন্নানং ৰা পসাদায…পে…. এৰঞ্চ পন, ভিক্খৰে, ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসেয্যাথ –

৪১৮. ‘‘যো পন ভিক্খু এৰং ৰদেয্য – ‘তথাহং ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা, তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’তি সো ভিক্খু ভিক্খূহি এৰমস্স ৰচনীযো – ‘মাযস্মা এৰং অৰচ, মা ভগৰন্তং অব্ভাচিক্খি, ন হি সাধু ভগৰতো অব্ভক্খানং, ন হি ভগৰা এৰং ৰদেয্য, অনেকপরিযাযেনাৰুসো, অন্তরাযিকা ধম্মা অন্তরাযিকা ৰুত্তা ভগৰতা, অলঞ্চ পন তে পটিসেৰতো অন্তরাযাযা’তি. এৰঞ্চ [এৰঞ্চ পন (ক.)] সো ভিক্খু ভিক্খূহি ৰুচ্চমানো তথেৰ পগ্গণ্হেয্য, সো ভিক্খু ভিক্খূহি যাৰততিযং সমনুভাসিতব্বো তস্স পটিনিস্সগ্গায. যাৰততিযঞ্চে সমনুভাসিযমানো তং পটিনিস্সজ্জেয্য, ইচ্চেতং কুসলং, নো চে পটিনিস্সজ্জেয্য, পাচিত্তিয’’ন্তি.

৪১৯. যো পনাতি যো যাদিসো…পে… ভিক্খূতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতো ভিক্খূতি.

এৰং ৰদেয্যাতি – ‘‘তথাহং ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’’তি.

সো ভিক্খূতি যো সো এৰংৰাদী ভিক্খু.

ভিক্খূহীতি অঞ্ঞেহি ভিক্খূহি. যে পস্সন্তি যে সুণন্তি তেহি ৰত্তব্বো – ‘‘মাযস্মা এৰং অৰচ, মা ভগৰন্তং অব্ভাচিক্খি, ন হি সাধু ভগৰতো অব্ভক্খানং, ন হি ভগৰা এৰং ৰদেয্য, অনেকপরিযাযেনাৰুসো অন্তরাযিকা ধম্মা অন্তরাযিকা ৰুত্তা ভগৰতা. অলঞ্চ পন তে পটিসেৰতো অন্তরাযাযা’’তি. দুতিযম্পি ৰত্তব্বো. ততিযম্পি ৰত্তব্বো. সচে পটিনিস্সজ্জতি, ইচ্চেতং কুসলং; নো চে পটিনিস্সজ্জতি, আপত্তি দুক্কটস্স. সুত্ৰা ন ৰদন্তি, আপত্তি দুক্কটস্স. সো ভিক্খু সঙ্ঘমজ্ঝম্পি আকড্ঢিত্ৰা ৰত্তব্বো – ‘‘মাযস্মা এৰং অৰচ, মা ভগৰন্তং অব্ভাচিক্খি, ন হি সাধু ভগৰতো অব্ভক্খানং, ন হি ভগৰা এৰং ৰদেয্য, অনেকপরিযাযেনাৰুসো অন্তরাযিকা ধম্মা অন্তরাযিকা ৰুত্তা ভগৰতা. অলঞ্চ পন তে পটিসেৰতো অন্তরাযাযা’’তি. দুতিযম্পি ৰত্তব্বো. ততিযম্পি ৰত্তব্বো. সচে পটিনিস্সজ্জতি, ইচ্চেতং কুসলং. নো চে পটিনিস্সজ্জতি, আপত্তি দুক্কটস্স. সো ভিক্খু সমনুভাসিতব্বো. এৰঞ্চ পন, ভিক্খৰে, সমনুভাসিতব্বো. ব্যত্তেন ভিক্খুনা পটিবলেন সঙ্ঘো ঞাপেতব্বো –

৪২০. ‘‘সুণাতু মে, ভন্তে, সঙ্ঘো. ইত্থন্নামস্স ভিক্খুনো এৰরূপং পাপকং দিট্ঠিগতং উপ্পন্নং – ‘তথাহং ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা, তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’তি. সো তং দিট্ঠিং ন পটিনিস্সজ্জতি. যদি সঙ্ঘস্স পত্তকল্লং, সঙ্ঘো ইত্থন্নামং ভিক্খুং সমনুভাসেয্য – তস্সা দিট্ঠিযা পটিনিস্সগ্গায. এসা ঞত্তি.

‘‘সুণাতু মে, ভন্তে, সঙ্ঘো. ইত্থন্নামস্স ভিক্খুনো এৰরূপং পাপকং দিট্ঠিগতং উপ্পন্নং – ‘তথাহং ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা, তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’তি. সো তং দিট্ঠিং ন পটিনিস্সজ্জতি. সঙ্ঘো ইত্থন্নামং ভিক্খুং সমনুভাসতি তস্সা দিট্ঠিযা পটিনিস্সগ্গায. যস্সাযস্মতো খমতি ইত্থন্নামস্স ভিক্খুনো সমনুভাসনা, তস্সা দিট্ঠিযা পটিনিস্সগ্গায, সো তুণ্হস্স; যস্স নক্খমতি, সো ভাসেয্য.

‘‘দুতিযম্পি এতমত্থং ৰদামি…পে… ততিযম্পি এতমত্থং ৰদামি – ‘‘সুণাতু মে, ভন্তে, সঙ্ঘো. ইত্থন্নামস্স ভিক্খুনো এৰরূপং পাপকং দিট্ঠিগতং উপ্পন্নং – ‘তথাহং ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’তি. সো তং দিট্ঠিং ন পটিনিস্সজ্জতি. সঙ্ঘো ইত্থন্নামং ভিক্খুং সমনুভাসতি তস্সা দিট্ঠিযা পটিনিস্সগ্গায. যস্সাযস্মতো খমতি ইত্থন্নামস্স ভিক্খুনো সমনুভাসনা, তস্সা দিট্ঠিযা পটিনিস্সগ্গায, সো তুণ্হস্স; যস্স নক্খমতি, সো ভাসেয্য.

‘‘সমনুভট্ঠো সঙ্ঘেন ইত্থন্নামো ভিক্খু, তস্সা দিট্ঠিযা পটিনিস্সগ্গায. খমতি সঙ্ঘস্স, তস্মা তুণ্হী, এৰমেতং ধারযামী’’তি.

ঞত্তিযা দুক্কটং. দ্ৰীহি কম্মৰাচাহি দুক্কটা. কম্মৰাচাপরিযোসানে আপত্তি পাচিত্তিযস্স.

৪২১. ধম্মকম্মে ধম্মকম্মসঞ্ঞী ন পটিনিস্সজ্জতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. ধম্মকম্মে ৰেমতিকো ন পটিনিস্সজ্জতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স ধম্মকম্মে অধম্মকম্মসঞ্ঞী ন পটিনিস্সজ্জতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স.

অধম্মকম্মে ধম্মকম্মসঞ্ঞী, আপত্তি দুক্কটস্স. অধম্মকম্মে ৰেমতিকো, আপত্তি দুক্কটস্স. অধম্মকম্মে অধম্মকম্মসঞ্ঞী, আপত্তি দুক্কটস্স.

৪২২. অনাপত্তি অসমনুভাসন্তস্স, পটিনিস্সজ্জন্তস্স, উম্মত্তকস্সাতি.

অরিট্ঠসিক্খাপদং নিট্ঠিতং অট্ঠমং.

৯. উক্খিত্তসম্ভোগসিক্খাপদং

৪২৩. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৰা সাৰত্থিযং ৰিহরতি জেতৰনে অনাথপিণ্ডিকস্স আরামে. তেন খো পন সমযেন ছব্বগ্গিযা ভিক্খূ জানং তথাৰাদিনা অরিট্ঠেন ভিক্খুনা [ভিক্খুনা গদ্ধবাধিপুব্বেন (?)] অকটানুধম্মেন তং দিট্ঠিং অপ্পটিনিস্সট্ঠেন সদ্ধিং সম্ভুঞ্জন্তিপি সংৰসন্তিপি সহাপি সেয্যং কপ্পেন্তি. যে তে ভিক্খূ অপ্পিচ্ছা…পে… তে উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৰিপাচেন্তি – কথঞ্হি নাম ছব্বগ্গিযা ভিক্খূ জানং তথাৰাদিনা অরিট্ঠেন ভিক্খুনা [ভিক্খুনা গদ্ধবাধিপুব্বেন (?)] অকটানুধম্মেন তং দিট্ঠিং অপ্পটিনিস্সট্ঠেন সদ্ধিং সম্ভুঞ্জিস্সন্তিপি সংৰসিস্সন্তিপি সহাপি সেয্যং কপ্পেস্সন্তীতি…পে… সচ্চং কির তুম্হে, ভিক্খৰে, জানং তথাৰাদিনা অরিট্ঠেন ভিক্খুনা [ভিক্খুনা গদ্ধবাধিপুব্বেন (?)] অকটানুধম্মেন তং দিট্ঠিং অপ্পটিনিস্সট্ঠেন সদ্ধিং সম্ভুঞ্জথাপি সংৰসথাপি সহাপি সেয্যং কপ্পেথাতি? ‘‘সচ্চং, ভগৰা’’তি. ৰিগরহি বুদ্ধো ভগৰা…পে… কথঞ্হি নাম তুম্হে, মোঘপুরিসা, জানং তথাৰাদিনা অরিট্ঠেন ভিক্খুনা [ভিক্খুনা গদ্ধবাধিপুব্বনে (?)] অকটানুধম্মেন তং দিট্ঠিং অপ্পটিনিস্সট্ঠেন সদ্ধিং সম্ভুঞ্জিস্সথাপি সংৰসিস্সথাপি সহাপি সেয্যং কপ্পেস্সথ! নেতং, মোঘপুরিসা, অপ্পসন্নানং ৰা পসাদায…পে… এৰঞ্চ পন, ভিক্খৰে, ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসেয্যাথ –

৪২৪. ‘‘যো পন ভিক্খু জানং তথাৰাদিনা ভিক্খুনা অকটানুধম্মেন তং দিট্ঠিং অপ্পটিনিস্সট্ঠেন সদ্ধিং সম্ভুঞ্জেয্য ৰা সংৰসেয্য ৰা সহ ৰা সেয্যং কপ্পেয্য, পাচিত্তিয’’ন্তি.

৪২৫. যো পনাতি যো যাদিসো…পে… ভিক্খূতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতো ভিক্খূতি.

জানাতি নাম সামং ৰা জানাতি, অঞ্ঞে ৰা তস্স আরোচেন্তি, সো ৰা আরোচেতি.

তথাৰাদিনাতি – ‘‘তথাহং ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা, তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’’তি এৰং ৰাদিনা.

অকটানুধম্মো নাম উক্খিত্তো অনোসারিতো.

তং দিট্ঠিং অপ্পটিনিস্সট্ঠেন সদ্ধিন্তি এতং দিট্ঠিং অপ্পটিনিস্সট্ঠেন সদ্ধিং.

সম্ভুঞ্জেয্য ৰাতি সম্ভোগো নাম দ্ৰে সম্ভোগা – আমিসসম্ভোগো চ ধম্মসম্ভোগো চ. আমিসসম্ভোগো নাম আমিসং দেতি ৰা পটিগ্গণ্হাতি ৰা, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. ধম্মসম্ভোগো নাম উদ্দিসতি ৰা উদ্দিসাপেতি ৰা, পদেন উদ্দিসতি ৰা উদ্দিসাপেতি ৰা, পদে পদে আপত্তি পাচিত্তিযস্স. অক্খরায উদ্দিসতি ৰা উদ্দিসাপেতি ৰা, অক্খরক্খরায আপত্তি পাচিত্তিযস্স.

সংৰসেয্য ৰাতি উক্খিত্তকেন সদ্ধিং উপোসথং ৰা পৰারণং ৰা সঙ্ঘকম্মং ৰা করোতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স.

সহ ৰা সেয্যং কপ্পেয্যাতি একচ্ছন্নে উক্খিত্তকে নিপন্নে ভিক্খু নিপজ্জতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. ভিক্খু নিপন্নে উক্খিত্তকো নিপজ্জতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. উভো ৰা নিপজ্জন্তি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. উট্ঠহিত্ৰা পুনপ্পুনং নিপজ্জন্তি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স.

৪২৬. উক্খিত্তকে উক্খিত্তকসঞ্ঞী সম্ভুঞ্জতি ৰা সংৰসতি ৰা সহ ৰা সেয্যং কপ্পেতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. উক্খিত্তকে ৰেমতিকো সম্ভুঞ্জতি ৰা সংৰসতি ৰা সহ ৰা সেয্যং কপ্পেতি, আপত্তি দুক্কটস্স. উক্খিত্তকে অনুক্খিত্তকসঞ্ঞী সম্ভুঞ্জতি ৰা সংৰসতি ৰা সহ ৰা সেয্যং কপ্পেতি, অনাপত্তি. অনুক্খিত্তকে উক্খিত্তকসঞ্ঞী, আপত্তি দুক্কটস্স. অনুক্খিত্তকে ৰেমতিকো, আপত্তি দুক্কটস্স. অনুক্খিত্তকে অনুক্খিত্তকসঞ্ঞী, অনাপত্তি.

৪২৭. অনাপত্তি অনুক্খিত্তোতি জানাতি, উক্খিত্তো ওসারিতোতি জানাতি, উক্খিত্তো তং দিট্ঠিং পটিনিস্সট্ঠোতি জানাতি, উম্মত্তকস্স, আদিকম্মিকস্সাতি.

উক্খিত্তসম্ভোগসিক্খাপদং নিট্ঠিতং নৰমং.

১০. কণ্টকসিক্খাপদং

৪২৮. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৰা সাৰত্থিযং ৰিহরতি জেতৰনে অনাথপিণ্ডিকস্স আরামে. তেন খো পন সমযেন কণ্টকস্স [কণ্ডকস্স (স্যা. ক.)] নাম সমণুদ্দেসস্স এৰরূপং পাপকং দিট্ঠিগতং উপ্পন্নং হোতি – ‘‘তথাহং ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’’তি. অস্সোসুং খো সম্বহুলা ভিক্খূ কণ্টকস্স নাম কির সমণুদ্দেসস্স এৰরূপং পাপকং দিট্ঠিগতং উপ্পন্নং – ‘‘তথাহং ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা, তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’’তি. অথ খো তে ভিক্খূ যেন কণ্টকো সমণুদ্দেসো তেনুপসঙ্কমিংসু; উপসঙ্কমিত্ৰা কণ্টকং সমণুদ্দেসং এতদৰোচুং – ‘‘সচ্চং কির তে, আৰুসো কণ্টক, এৰরূপং পাপকং দিট্ঠিগতং উপ্পন্নং – ‘তথাহং ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, যথা যে’মে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’’’তি? ‘‘এৰংব্যাখো অহং, ভন্তে, ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি – ‘যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’’’তি.

মা, আৰুসো কণ্টক, এৰং অৰচ. মা ভগৰন্তং অব্ভাচিক্খি. ন হি সাধু ভগৰতো অব্ভক্খানং. ন হি ভগৰা এৰং ৰদেয্য. অনেকপরিযাযেন, আৰুসো কণ্টক, অন্তরাযিকা ধম্মা অন্তরাযিকা ৰুত্তা ভগৰতা. অলঞ্চ পন তে পটিসেৰতো অন্তরাযায. অপ্পস্সাদা কামা ৰুত্তা ভগৰতা বহুদুক্খা বহুপাযাসা, আদীনৰো এত্থ ভিয্যো…পে… এৰম্পি খো কণ্টকো সমণুদ্দেসো তেহি ভিক্খূহি ৰুচ্চমানো তথেৰ তং পাপকং দিট্ঠিগতং থামসা পরামাসা অভিনিৰিস্স ৰোহরতি – ‘‘এৰংব্যাখো অহং, ভন্তে, ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি – ‘যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’’’তি.

যতো চ খো তে ভিক্খূ নাসক্খিংসু কণ্টকং সমণুদ্দেসং এতস্মা পাপকা দিট্ঠিগতা ৰিৰেচেতুং, অথ খো তে ভিক্খূ যেন ভগৰা তেনুপসঙ্কমিংসু; উপসঙ্কমিত্ৰা ভগৰতো এতমত্থং আরোচেসুং. অথ খো ভগৰা এতস্মিং নিদানে এতস্মিং পকরণে ভিক্খুসঙ্ঘং সন্নিপাতাপেত্ৰা কণ্টকং সমণুদ্দেসং পটিপুচ্ছি – ‘‘সচ্চং কির তে, কণ্টক, এৰরূপং পাপকং দিট্ঠিগতং উপ্পন্নং – ‘তথাহং ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’’’তি? ‘‘এৰংব্যাখো অহং, ভন্তে, ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি – ‘যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’’’তি.

‘‘কস্স নু খো নাম ত্ৰং, মোঘপুরিস, মযা এৰং ধম্মং দেসিতং আজানাসি? ননু মযা, মোঘপুরিস, অনেকপরিযাযেন অন্তরাযিকা ধম্মা অন্তরাযিকা ৰুত্তা, অলঞ্চ পন তে পটিসেৰতো অন্তরাযায? অপ্পস্সাদা কামা ৰুত্তা মযা বহুদুক্খা বহুপাযাসা, আদীনৰো এত্থ ভিয্যো. অট্ঠিকঙ্কলূপমা কামা ৰুত্তা মযা…পে… সপ্পসিরূপমা কামা ৰুত্তা মযা বহুদুক্খা বহুপাযাসা, আদীনৰো এত্থ ভিয্যো. অথ চ পন ত্ৰং, মোঘপুরিস, অত্তনা দুগ্গহিতেন অম্হে চেৰ অব্ভাচিক্খসি অত্তানঞ্চ খণসি বহুঞ্চ অপুঞ্ঞং পসৰসি. তঞ্হি তে, মোঘপুরিস, ভৰিস্সতি দীঘরত্তং অহিতায দুক্খায. নেতং, মোঘপুরিস, অপ্পসন্নানং ৰা পসাদায…পে… পসন্নানঞ্চ একচ্চানং অঞ্ঞথত্তাযা’’তি. ৰিগরহিত্ৰা…পে… ধম্মিং কথং কত্ৰা ভিক্খূ আমন্তেসি – ‘‘তেন হি, ভিক্খৰে, সঙ্ঘো কণ্টকং সমণুদ্দেসং নাসেতু. এৰঞ্চ পন, ভিক্খৰে, নাসেতব্বো – অজ্জতগ্গে তে, আৰুসো কণ্টক, ন চেৰ সো ভগৰা সত্থা অপদিসিতব্বো. যম্পি চঞ্ঞে সমণুদ্দেসা লভন্তি ভিক্খূহি সদ্ধিং দিরত্ততিরত্তং সহসেয্যং সাপি তে নত্থি. চর পিরে ৰিনস্সা’’তি. অথ খো সঙ্ঘো কণ্টকং সমণুদ্দেসং নাসেসি.

তেন খো পন সমযেন ছব্বগ্গিযা ভিক্খূ জানং তথানাসিতং কণ্টকং সমণুদ্দেসং উপলাপেন্তিপি উপট্ঠাপেন্তিপি সম্ভুঞ্জন্তিপি সহাপি সেয্যং কপ্পেন্তি. যে তে ভিক্খূ অপ্পিচ্ছা…পে… তে উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৰিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম ছব্বগ্গিযা ভিক্খূ জানং তথানাসিতং কণ্টকং সমণুদ্দেসং উপলাপেস্সন্তিপি উপট্ঠাপেস্সন্তিপি সম্ভুঞ্জিস্সন্তিপি সহাপি সেয্যং কপ্পেস্সন্তী’’তি…পে… সচ্চং কির তুম্হে, ভিক্খৰে, জানং তথানাসিতং কণ্টকং সমণুদ্দেসং উপলাপেথাপি উপট্ঠাপেথাপি সম্ভুঞ্জথাপি সহাপি সেয্যং কপ্পেথাতি? ‘‘সচ্চং, ভগৰা’’তি. ৰিগরহি বুদ্ধো ভগৰা…পে… কথঞ্হি নাম তুম্হে, মোঘপুরিসা, জানং তথানাসিতং কণ্টকং সমণুদ্দেসং উপলাপেস্সথাপি উপট্ঠাপেস্সথাপি সম্ভুঞ্জিস্সথাপি সহাপি সেয্যং কপ্পেস্সথ! নেতং, মোঘপুরিসা, অপ্পসন্নানং ৰা পসাদায…পে… এৰঞ্চ পন, ভিক্খৰে, ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসেয্যাথ –

৪২৯. ‘‘সমণুদ্দেসোপি চে এৰং ৰদেয্য – ‘তথাহং ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, যথা যেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’তি, সো সমণুদ্দেসো ভিক্খূহি এৰমস্স ৰচনীযো – ‘মাৰুসো সমণুদ্দেস, এৰং অৰচ, মা ভগৰন্তং অব্ভাচিক্খি, ন হি সাধু ভগৰতো অব্ভক্খানং, ন হি ভগৰা এৰং ৰদেয্য. অনেকপরিযাযেনাৰুসো সমণুদ্দেস, অন্তরাযিকা ধম্মা অন্তরাযিকা ৰুত্তা ভগৰতা. অলঞ্চ পন তে পটিসেৰতো অন্তরাযাযা’তি. এৰঞ্চ [এৰঞ্চ পন (ক.)] সো সমণুদ্দেসো ভিক্খূহি ৰুচ্চমানো তথেৰ পগ্গণ্হেয্য, সো সমণুদ্দেসো ভিক্খূহি এৰমস্স ৰচনীযো – ‘অজ্জতগ্গে তে, আৰুসো সমণুদ্দেস, ন চেৰ সো ভগৰা সত্থা অপদিসিতব্বো. যম্পি চঞ্ঞে সমণুদ্দেসা লভন্তি ভিক্খূহি সদ্ধিং দিরত্ততিরত্তং সহসেয্যং সাপি তে নত্থি. চর পিরে ৰিনস্সা’তি. যো পন ভিক্খু জানং তথানাসিতং সমণুদ্দেসং উপলাপেয্য ৰা উপট্ঠাপেয্য ৰা সম্ভুঞ্জেয্য ৰা সহ ৰা সেয্যং কপ্পেয্য, পাচিত্তিয’’ন্তি.

৪৩০. সমণুদ্দেসো নাম সামণেরো ৰুচ্চতি.

এৰং ৰদেয্যাতি – ‘‘তথাহং ভগৰতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, যথাযেমে অন্তরাযিকা ধম্মা ৰুত্তা ভগৰতা, তে পটিসেৰতো নালং অন্তরাযাযা’’তি.

সো সমণুদ্দেসোতি যো সো এৰংৰাদী সমণুদ্দেসো.

ভিক্খূহীতি অঞ্ঞেহি ভিক্খূহি, যে পস্সন্তি যে সুণন্তি তেহি ৰত্তব্বো – ‘‘মা, আৰুসো সমণুদ্দেস, এৰং অৰচ. মা ভগৰন্তং অব্ভাচিক্খি. ন হি সাধু ভগৰতো অব্ভক্খানং. ন হি ভগৰা এৰং ৰদেয্য. অনেকপরিযাযেনাৰুসো সমণুদ্দেস, অন্তরাযিকা ধম্মা অন্তরাযিকা ৰুত্তা ভগৰতা. অলঞ্চ পন তে পটিসেৰতো অন্তরাযাযা’’তি. দুতিযম্পি ৰত্তব্বো… ততিযম্পি ৰত্তব্বো…পে… সচে পটিনিস্সজ্জতি ইচ্চেতং কুসলং, নো চে পটিনিস্সজ্জতি সো সমণুদ্দেসো ভিক্খূহি এৰমস্স ৰচনীযো – ‘‘অজ্জতগ্গে তে, আৰুসো সমণুদ্দেস, ন চেৰ সো ভগৰা সত্থা অপদিসিতব্বো. যম্পি চঞ্ঞে সমণুদ্দেসা লভন্তি ভিক্খূহি সদ্ধিং দিরত্ততিরত্তং সহসেয্যং সাপি তে নত্থি. চর পিরে ৰিনস্সা’’তি.

যো পনাতি যো যাদিসো…পে… ভিক্খূতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতো ভিক্খূতি.

জানাতি নাম সামং ৰা জানাতি, অঞ্ঞে ৰা তস্স আরোচেন্তি, সো ৰা আরোচেতি.

তথানাসিতন্তি এৰং নাসিতং.

সমণুদ্দেসো নাম সামণেরো ৰুচ্চতি.

উপলাপেয্য ৰাতি তস্স পত্তং ৰা চীৰরং ৰা উদ্দেসং ৰা পরিপুচ্ছং ৰা দস্সামীতি উপলাপেতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স.

উপট্ঠাপেয্য ৰাতি তস্স চুণ্ণং ৰা মত্তিকং ৰা দন্তকট্ঠং ৰা মুখোদকং ৰা সাদিযতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স.

সম্ভুঞ্জেয্য ৰাতি সম্ভোগো নাম দ্ৰে সম্ভোগা – আমিসসম্ভোগো চ ধম্মসম্ভোগো চ. আমিসসম্ভোগো নাম আমিসং দেতি ৰা পটিগ্গণ্হাতি ৰা, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. ধম্মসম্ভোগো নাম উদ্দিসতি ৰা উদ্দিসাপেতি ৰা, পদেন উদ্দিসতি ৰা উদ্দিসাপেতি ৰা, পদে পদে আপত্তি পাচিত্তিযস্স. অক্খরায উদ্দিসতি ৰা উদ্দিসাপেতি ৰা, অক্খরক্খরায আপত্তি পাচিত্তিযস্স.

সহ ৰা সেয্যং কপ্পেয্যাতি একচ্ছন্নে নাসিতকে সমণুদ্দেসে নিপন্নে ভিক্খু নিপজ্জতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. ভিক্খু নিপন্নে নাসিতকো সমণুদ্দেসো নিপজ্জতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. উভো ৰা নিপজ্জন্তি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. উট্ঠহিত্ৰা পুনপ্পুনং নিপজ্জন্তি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স.

৪৩১. নাসিতকে নাসিতকসঞ্ঞী উপলাপেতি ৰা উপট্ঠাপেতি ৰা সম্ভুঞ্জতি ৰা সহ ৰা সেয্যং কপ্পেতি, আপত্তি পাচিত্তিযস্স. নাসিতকে ৰেমতিকো উপলাপেতি ৰা উপট্ঠাপেতি ৰা সম্ভুঞ্জতি ৰা সহ ৰা সেয্যং কপ্পেতি, আপত্তি দুক্কটস্স. নাসিতকে অনাসিতকসঞ্ঞী উপলাপেতি ৰা উপট্ঠাপেতি ৰা সম্ভুঞ্জতি ৰা সহ ৰা সেয্যং কপ্পেতি, অনাপত্তি. অনাসিতকে নাসিতকসঞ্ঞী, আপত্তি দুক্কটস্স. অনাসিতকে ৰেমতিকো, আপত্তি দুক্কটস্স. অনাসিতকে অনাসিতকসঞ্ঞী, অনাপত্তি.

৪৩২. অনাপত্তি অনাসিতকোতি জানাতি, তং দিট্ঠিং পটিনিস্সট্ঠোতি জানাতি, উম্মত্তকস্স, আদিকম্মিকস্সাতি.

কণ্টকসিক্খাপদং নিট্ঠিতং দসমং.

সপ্পাণকৰগ্গো সত্তমো.

তস্সুদ্দানং –

সঞ্চিচ্চৰধসপ্পাণং, উক্কোটং দুট্ঠুল্লছাদনং;

ঊনৰীসতি সত্থঞ্চ, সংৰিধানং অরিট্ঠকং;

উক্খিত্তং কণ্টকঞ্চেৰ, দস সিক্খাপদা ইমেতি.