মহাপজাপতিগোতমীৰত্থুকথাৰণ্ণনা
৪০২. ভিক্খুনিক্খন্ধকে সক্কেসু ৰিহরতীতি পঠমগমনেন গন্ত্ৰা ৰিহরতি. মহাপজাপতি গোতমীতি এত্থ গোতমীতি গোত্তং. নামকরণদিৰসে পনস্সা লদ্ধসক্কারা ব্রাহ্মণা লক্খণসম্পত্তিং দিস্ৰা ‘‘সচে অযং ধীতরং লভিস্সতি, চক্কৰত্তিরঞ্ঞো মহেসী ভৰিস্সতি. সচে পুত্তং লভিস্সতি, চক্কৰত্তিরাজা ভৰিস্সতীতি উভযথাপি মহতীযেৰস্সা পজা ভৰিস্সতী’’তি ব্যাকরিংসু, তস্মা পুত্তপজায চেৰ ধীতুপজায চ মহন্ততায ‘‘মহাপজাপতী’’তি নামং অকংসু, ইধ পন গোত্তেন সদ্ধিং সংসন্দিত্ৰা ‘‘মহাপজাপতি গোতমী’’তি ৰুত্তং. যেন ভগৰা তেনুপসঙ্কমীতি ভগৰা কপিলপুরং গন্ত্ৰা পঠমমেৰ নন্দং পব্বাজেসি, সত্তমে দিৰসে রাহুলকুমারং. চুম্বটককলহে পন উভযনগরৰাসিকেসু যুদ্ধত্থায নিক্খন্তেসু সত্থা গন্ত্ৰা তে রাজানো সঞ্ঞাপেত্ৰা অত্তদণ্ডসুত্তং (সু. নি. ৯৪১ আদযো) কথেসি. রাজানো পসীদিত্ৰা অড্ঢতেয্যসতে অড্ঢতেয্যসতে দারকে অদংসু. তানি পঞ্চ কুমারসতানি সত্থু সন্তিকে পব্বজিংসু. অথ নেসং পজাপতিযো সাসনং পেসেত্ৰা অনভিরতিং উপ্পাদযিংসু. সত্থা তেসং অনভিরতিযা উপ্পন্নভাৰং ঞত্ৰা তে পঞ্চসতে দহরভিক্খূ কুণালদহং নেত্ৰা অত্তনো কুণালকালে নিসিন্নপুব্বে পাসাণতলে নিসীদিত্ৰা কুণালজাতককথায (জা. ২.২১.কুণালজাতক) তেসং অনভিরতিং ৰিনোদেত্ৰা সব্বেপি তে সোতাপত্তিফলে পতিট্ঠাপেসি, পুন মহাৰনং আনেত্ৰা অরহত্তফলে. তেসং চিত্তজাননত্থং পুনপি পজাপতিযো সাসনং পহিণিংসু. তে ‘‘অভব্বা মযং ঘরাৰাসস্সা’’তি পটিসাসনং পহিণিংসু. তা ‘‘ন দানি অম্হাকং পরঘরং গন্তুং যুত্তং, মহাপজাপতিযা সন্তিকং গন্ত্ৰা পব্বজ্জং অনুজানাপেত্ৰা পব্বজিস্সামা’’তি পঞ্চসতাপি মহাপজাপতিং উপসঙ্কমিত্ৰা ‘‘অয্যে, অম্হাকং পব্বজ্জং অনুজানাপেথা’’তি আহংসু. মহাপজাপতি চ তা ইত্থিযো গহেত্ৰা যেন ভগৰা তেনুপসঙ্কমি, সেতচ্ছত্তস্স হেট্ঠা রঞ্ঞো পরিনিব্বুতকালে উপসঙ্কমীতিপি ৰদন্তিযেৰ. পক্কামীতি পুন কপিলপুরমেৰ পাৰিসি.
যথাভিরন্তং ৰিহরিত্ৰাতি বোধনেয্যসত্তানং উপনিস্সযং ওলোকেন্তো যথাজ্ঝাসযেন ৰিহরিত্ৰা. চারিকং পক্কামীতি মহাজনসঙ্গহং করোন্তো উত্তমায বুদ্ধসিরিযা অনোপমেন বুদ্ধৰিলাসেন অতুরিতচারিকং পক্কামি. সম্বহুলাহি সাকিযানীহি সদ্ধিন্তি অন্তোনিৰেসনস্মিংযেৰ দসবলং উদ্দিস্স পব্বজ্জাৰেসং গহেত্ৰা তাপি পঞ্চসতা সাকিযানিযো পব্বজ্জাৰেসংযেৰ গাহাপেত্ৰা সব্বাহিপি তাহি সম্বহুলাহি সাকিযানীহি সদ্ধিং. পক্কামীতি গমনং অভিনীহরি. গমনাভিনীহরণকালে পনস্সা ‘‘সুকুমারা রাজিত্থিযো পদসা গন্তুং ন সক্খিস্সন্তী’’তি সাকিযকোলিযরাজানো সুৰণ্ণসিৰিকাযো উপট্ঠাপযিংসু, তা পন ‘‘যানে আরুয্হ গচ্ছন্তীহি সত্থরি অগারৰো কতো হোতী’’তি একপণ্ণাসযোজনিকং মগ্গং পদসাৰ পটিপজ্জিংসু. রাজানোপি পুরতো চ পচ্ছতো চ আরক্খং সংৰিদহাপেত্ৰা তণ্ডুলসপ্পিতেলাদীনং সকটানি পূরেত্ৰা ‘‘গতগতট্ঠানে আহারং পটিযাদেথা’’তি পুরিসে পেসযিংসু. সূনেহি পাদেহীতি তাসঞ্হি সুখুমালত্তা পাদেসু একো ফোটো উট্ঠেতি, একো ভিজ্জতি, উভো পাদা কটকট্ঠিসম্পরিকিণ্ণা ৰিয হুত্ৰা উদ্ধুমাতা. তেন ৰুত্তং ‘‘সূনেহি পাদেহী’’তি. বহিদ্ৰারকোট্ঠকেতি দ্ৰারকোট্ঠকস্স বহি. কস্মা পনেৰং ঠিতাতি? এৰং কিরস্সা অহোসি ‘‘অহং তথাগতেন অনুঞ্ঞাতা সযমেৰ পব্বজ্জাৰেসং অগ্গহেসিং, এৰং গহিতভাৰো চ পন মে সকলজম্বুদীপে পাকটো জাতো, সচে সত্থা পব্বজ্জং অনুজানিস্সতি, ইচ্চেতং কুসলং. সচে নানুজানিস্সতি, মহতী গরহা ভৰিস্সতী’’তি ৰিহারং পৰিসিতুং অসক্কোন্তী রোদমানা অট্ঠাসি. কিং নু ত্ৰং গোতমীতি কিং নু রাজকুলানং ৰিপত্তি উপ্পন্না, কেন নু ত্ৰং কারণেন এৰং ৰিৰণ্ণভাৰং পত্তা সূনেহি পাদেহি…পে… ঠিতাতি.
অঞ্ঞেনপি পরিযাযেনাতি অঞ্ঞেনপি কারণেন. আপাদিকাতি সংৰড্ঢিকা, তুম্হাকং হত্থপাদেসু হত্থপাদকিচ্চং অসাধেন্তেসু হত্থে চ পাদে চ ৰড্ঢেত্ৰা পটিজগ্গিকাতি অত্থো. পোসিকাতি দিৰসস্স দ্ৰে তযো ৰারে নহাপেত্ৰা ভোজেত্ৰা পাযেত্ৰা তুম্হে পোসেসি. থঞ্ঞং পাযেসীতি নন্দকুমারো কির বোধিসত্ততো কতিপাহেনেৰ দহরতরো. তস্মিং জাতে মহাপজাপতি অত্তনো পুত্তং ধাতীনং দত্ৰা সযং বোধিসত্তস্স ধাতিকিচ্চং সাধযমানা অত্তনো থঞ্ঞং পাযেসি. তং সন্ধায থেরো এৰমাহ. সাধু ভন্তেতি ‘‘বহুকারা’’তিআদীহি তস্সা গুণং কথেত্ৰা পুন পব্বজ্জং যাচন্তো এৰমাহ.
মহাপজাপতিগোতমীৰত্থুকথাৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.