২৬. ৰস্সূপনাযিকৰিনিচ্ছযকথা
১৭৯. ৰস্সূপনাযিকাতি এত্থ পুরিমিকা পচ্ছিমিকাতি দুৰে ৰস্সূপনাযিকা. তত্থ (মহাৰ. অট্ঠ. ১৮৪ আদযো) আসাল়্হীপুণ্ণমায অনন্তরে পাটিপদদিৰসে পুরিমিকা উপগন্তব্বা, পচ্ছিমিকা পন আসাল়্হীপুণ্ণমতো অপরায পুণ্ণমায অনন্তরে পাটিপদদিৰসে. উপগচ্ছন্তেন চ ৰিহারং পটিজগ্গিত্ৰা পানীযং পরিভোজনীযং উপট্ঠাপেত্ৰা সব্বং চেতিযৰন্দনাদিসামীচিকম্মং নিট্ঠাপেত্ৰা ‘‘ইমস্মিং ৰিহারে ইমং তেমাসং ৰস্সং উপেমী’’তি সকিং ৰা দ্ৰত্তিক্খত্তুং ৰা ৰাচং নিচ্ছারেত্ৰা ৰস্সং উপগন্তব্বং. সচেপি ‘‘ইধ ৰসিস্সামী’’তি আলযো অত্থি, অসতিযা পন ৰস্সং ন উপেতি, গহিতসেনাসনং সুগ্গহিতং, ছিন্নৰস্সো ন হোতি, পৰারেতুং লভতিযেৰ. ৰিনাপি হি ৰচীভেদং আলযকরণমত্তেনপি ৰস্সং উপগতমেৰ হোতি. ‘‘ইধ ৰস্সং ৰসিস্সামী’’তি চিত্তুপ্পাদোযেৰেত্থ আলযো নাম.
‘‘ন, ভিক্খৰে, তদহুৰস্সূপনাযিকায ৰস্সং অনুপগন্তুকামেন সঞ্চিচ্চ আৰাসো অতিক্কমিতব্বো, যো অতিক্কমেয্য, আপত্তি দুক্কটস্সা’’তি (মহাৰ. ১৮৬) ৰচনতো ৰস্সূপনাযিকদিৰসে ৰস্সং অনুপগন্তুকামো ৰিহারসীমং অতিক্কমতি, ৰিহারগণনায দুক্কটং. সচে হি তং দিৰসং ৰিহারসতস্স উপচারং ওক্কমিত্ৰা অতিক্কমতি, সতং আপত্তিযো. সচে পন ৰিহারং অতিক্কমিত্ৰা অঞ্ঞস্স ৰিহারস্স উপচারং অনোক্কমিত্ৰাৰ নিৰত্ততি, একাৰ আপত্তি. কেনচি অন্তরাযেন পুরিমিকং অনুপগতেন পচ্ছিমিকা উপগন্তব্বা.
‘‘ন, ভিক্খৰে, অসেনাসনিকেন ৰস্সং উপগন্তব্বং, যো উপগচ্ছেয্য, আপত্তি দুক্কটস্সা’’তি (মহাৰ. ২০৪) ৰচনতো যস্স পঞ্চন্নং ছদনানং অঞ্ঞতরেন ছন্নং যোজিতদ্ৰারবন্ধনং সেনাসনং নত্থি, তেন ন উপগন্তব্বং. ‘‘ন, ভিক্খৰে, ছৰকুটিকায ৰস্সং উপগন্তব্বং, যো উপগচ্ছেয্য, আপত্তি দুক্কটস্সা’’তি(মহাৰ. ২০৪) আদিৰচনতো ছৰকুটিকাযং ছত্তে চাটিযঞ্চ উপগন্তুং ন ৰট্টতি. তত্থ ছৰকুটিকা নাম টঙ্কিতমঞ্চাদিভেদা কুটি. তত্থেৰ উপগন্তুং ন ৰট্টতি, সুসানে পন অঞ্ঞং কুটিকং কত্ৰা উপগন্তুং ৰট্টতি, ছত্তেপি চতূসু থম্ভেসু ছত্তং ঠপেত্ৰা আৰরণং কত্ৰা দ্ৰারং যোজেত্ৰা উপগন্তুং ৰট্টতি, ছত্তকুটি নামেসা হোতি. চাটিযাপি মহন্তেন কপল্লেন ছত্তে ৰুত্তনযেন কুটিকং কত্ৰা উপগন্তুং ৰট্টতি.
‘‘ন, ভিক্খৰে, রুক্খসুসিরে ৰস্সং উপগন্তব্বং, যো উপগচ্ছেয্য, আপত্তি দুক্কটস্সা’’তি (মহাৰ. ২০৪) ৰচনতো সুদ্ধে রুক্খসুসিরে উপগন্তুং ন ৰট্টতি, মহন্তস্স পন রুক্খসুসিরস্স অন্তো পদরচ্ছদনং কুটিকং কত্ৰা পৰিসনদ্ৰারং যোজেত্ৰা উপগন্তুং ৰট্টতি, রুক্খং ছিন্দিত্ৰা খাণুকমত্থকে পদরচ্ছদনং কুটিকং কত্ৰাপি ৰট্টতিযেৰ. ‘‘ন, ভিক্খৰে, রুক্খৰিটভিযা’’তি(মহাৰ. ২০৪) আদিৰচনতো সুদ্ধে ৰিটভিমত্তে উপগন্তুং ন ৰট্টতি, মহাৰিটপে পন অট্টকং বন্ধিত্ৰা তত্থ পদরচ্ছদনং কুটিকং কত্ৰা দ্ৰারং যোজেত্ৰা উপগন্তব্বং.
‘‘অনুজানামি, ভিক্খৰে, ৰজে ৰস্সং উপগন্তু’’ন্তিআদিৰচনতো ৰজে সত্থে নাৰাযঞ্চ উপগন্তুং ৰট্টতি. তত্থ ৰজোতি গোপালকানং নিৰাসট্ঠানং. ৰজে ৰুট্ঠিতে ৰজেন সদ্ধিং গতস্স ৰস্সচ্ছেদে অনাপত্তি ‘‘অনুজানামি, ভিক্খৰে, যেন ৰজো, তেন গন্তু’’ন্তি (মহাৰ. ২০৩) ৰুত্তত্তা. সত্থে ৰস্সং উপগচ্ছন্তেন পন ৰস্সূপনাযিকদিৰসে উপাসকা ৰত্তব্বা ‘‘কুটিকা লদ্ধুং ৰট্টতী’’তি. সচে করিত্ৰা দেন্তি, তত্থ পৰিসিত্ৰা ‘‘ইধ ৰস্সং উপেমী’’তি তিক্খত্তুং ৰত্তব্বং. নো চে দেন্তি, সালাসঙ্খেপেন ঠিতসকটস্স হেট্ঠা উপগন্তব্বং. তম্পি অলভন্তেন আলযো কাতব্বো, সত্থে পন ৰস্সং উপগন্তুং ন ৰট্টতি. আলযো নাম ‘‘ইধ ৰস্সং ৰসিস্সামী’’তি চিত্তুপ্পাদমত্তং. সচে মগ্গপ্পটিপন্নেযেৰ সত্থে পৰারণাদিৰসো হোতি, তত্থেৰ পৰারেতব্বং. অথ সত্থো অন্তোৰস্সেযেৰ ভিক্খুনা পত্থিতট্ঠানং পত্ৰা অতিক্কমতি, পত্থিতট্ঠানে ৰসিত্ৰা তত্থ ভিক্খূহি সদ্ধিং পৰারেতব্বং. অথাপি সত্থো অন্তোৰস্সেযেৰ অন্তরা একস্মিং গামে তিট্ঠতি ৰা ৰিপ্পকিরতি ৰা, তস্মিংযেৰ গামে ভিক্খূহি সদ্ধিং ৰসিত্ৰা পৰারেতব্বং, অপ্পৰারেত্ৰা ততো পরং গন্তুং ন ৰট্টতি. নাৰায ৰস্সং উপগচ্ছন্তেনপি কুটিযংযেৰ উপগন্তব্বং, পরিযেসিত্ৰা অলভন্তেন আলযো কাতব্বো. সচে অন্তোতেমাসং নাৰা সমুদ্দেযেৰ হোতি, তত্থেৰ পৰারেতব্বং. অথ নাৰা কূলং লভতি, অযঞ্চ পরতো গন্তুকামো হোতি, গন্তুং ন ৰট্টতি, নাৰায লদ্ধগামেযেৰ ৰসিত্ৰা ভিক্খূহি সদ্ধিং পৰারেতব্বং. সচেপি নাৰা অনুতীরমেৰ অঞ্ঞত্থ গচ্ছতি, ভিক্খু চ পঠমং লদ্ধগামেযেৰ ৰসিতুকামো, নাৰা গচ্ছতু, ভিক্খুনা তত্থেৰ ৰসিত্ৰা ভিক্খূহি সদ্ধিং পৰারেতব্বং. ইতি ৰজে সত্থে নাৰাযন্তি তীসু ঠানেসু নত্থি ৰস্সচ্ছেদে আপত্তি, পৰারেতুঞ্চ লভতি.
‘‘ন, ভিক্খৰে, ৰস্সং উপগন্ত্ৰা পুরিমং ৰা তেমাসং পচ্ছিমং ৰা তেমাসং অৰসিত্ৰা চারিকা পক্কমিতব্বা, যো পক্কমেয্য, আপত্তি দুক্কটস্সা’’তি (মহাৰ. ১৮৬) ৰচনতো পুরিমিকায ৰস্সং উপগতেন পুরিমং তেমাসং, পচ্ছিমিকায উপগতেন পচ্ছিমং তেমাসং অৰসিত্ৰা চারিকা ন পক্কমিতব্বা, ৰস্সং উপগন্ত্ৰা পন অরুণং অনুট্ঠাপেত্ৰাপি তদহেৰ সত্তাহকরণীযেন পক্কমন্তস্সপি অন্তোসত্তাহে নিৰত্তন্তস্স অনাপত্তি, কো পন ৰাদো দ্ৰীহতীহং ৰসিত্ৰা সত্তাহকরণীযেন পক্কমন্তস্স অন্তোসত্তাহে নিৰত্তন্তস্স.
১৮০. ‘‘অনুজানামি, ভিক্খৰে, সত্তন্নং সত্তাহকরণীযেন পহিতে গন্তুং, ন ত্ৰেৰ অপ্পহিতে. ভিক্খুস্স ভিক্খুনিযা সিক্খমানায সামণেরস্স সামণেরিযা উপাসকস্স উপাসিকাযা’’তি (মহাৰ. ১৮৭) ৰচনতো পঞ্চন্নং সহধম্মিকানং অঞ্ঞতরেন সঙ্ঘগণপুগ্গলে উদ্দিস্স অত্তনো ৰা অত্থায ৰিহারং অড্ঢযোগং পাসাদং হম্মিযং গুহং পরিৰেণং কোট্ঠকং উপট্ঠানসালং অগ্গিসালং কপ্পিযকুটিং ৰচ্চকুটিং চঙ্কমং চঙ্কমনসালং উদপানং উদপানসালং জন্তাঘরং জন্তাঘরসালং পোক্খরণিং মণ্ডপং আরামং আরামৰত্থুং ৰা কারেত্ৰা ‘‘আগচ্ছন্তু ভিক্খূ, ইচ্ছামি দানঞ্চ দাতুং ধম্মঞ্চ সোতুং ভিক্খূ চ পস্সিতু’’ন্তি এৰং নিদ্দিসিত্ৰা পেসিতে গন্তব্বং সত্তাহকরণীযেন, ন ত্ৰেৰ অপ্পহিতে. উপাসকো ৰা উপাসিকা ৰা তথেৰ সঙ্ঘগণপুগ্গলে উদ্দিস্স ৰিহারাদীসু অঞ্ঞতরং কারেত্ৰা অত্তনো ৰা অত্থায নিৰেসনসযনিঘরাদীসু অঞ্ঞতরং কারাপেত্ৰা অঞ্ঞং ৰা কিচ্চকরণীযং নিদ্দিসিত্ৰা গিলানো ৰা হুত্ৰা ভিক্খূনং সন্তিকে দূতং পহিণেয্য ‘‘আগচ্ছন্তু ভদন্তা, ইচ্ছামি দানঞ্চ দাতুং ধম্মঞ্চ সোতুং ভিক্খূ চ পস্সিতু’’ন্তি, গন্তব্বং সত্তাহকরণীযেন, ন ত্ৰেৰ অপ্পহিতে.
‘‘অনুজানামি, ভিক্খৰে, সত্তন্নং সত্তাহকরণীযেন অপ্পহিতেপি গন্তুং, পগেৰ পহিতে. ভিক্খুস্স ভিক্খুনিযা সিক্খমানায সামণেরস্স সামণেরিযা মাতুযা চ পিতুস্স চা’’তি (মহাৰ. ১৯৮) ৰচনতো ‘‘গিলানানং এতেসং ভিক্খুআদীনং সহধম্মিকানং মাতাপিতূনঞ্চ গিলানানংযেৰ গিলানভত্তং ৰা গিলানুপট্ঠাকভত্তং ৰা ভেসজ্জং ৰা পরিযেসিস্সামি, পুচ্ছিস্সামি ৰা উপট্ঠহিস্সামি ৰা’’তি ইমিনা কারণেন অপ্পহিতেপি গন্তব্বং, পগেৰ পহিতে. অন্ধকট্ঠকথাযং পন ‘‘যে মাতাপিতূনং উপট্ঠাকা ঞাতকা ৰা অঞ্ঞাতকা ৰা, তেসম্পি অপ্পহিতে গন্তুং ৰট্টতী’’তি ৰুত্তং, তং নেৰ অট্ঠকথাযং, ন পাল়িযং ৰুত্তং, তস্মা ন গহেতব্বং.
সচে পন ভিক্খুনো ভাতা ৰা অঞ্ঞো ৰা ঞাতকো গিলানো হোতি, সো চে ভিক্খুস্স সন্তিকে দূতং পহিণেয্য ‘‘অহং গিলানো, আগচ্ছতু ভদন্তো, ইচ্ছামি ভদন্তস্স আগত’’ন্তি, গন্তব্বং সত্তাহকরণীযেন, ন ত্ৰেৰ অপ্পহিতে. সচে একস্মিং ৰিহারে ভিক্খূহি সদ্ধিং ৰসন্তো ভিক্খুভত্তিকো গিলানো হোতি, সো চে ভিক্খূনং সন্তিকে দূতং পহিণেয্য ‘‘অহং গিলানো, আগচ্ছন্তু ভিক্খূ, ইচ্ছামি ভিক্খূনং আগত’’ন্তি, গন্তব্বং সত্তাহকরণীযেন, ন ত্ৰেৰ অপ্পহিতে.
সচে ভিক্খুস্স ভিক্খুনিযা সিক্খমানায সামণেরস্স সামণেরিযা অনভিরতি ৰা কুক্কুচ্চং ৰা দিট্ঠিগতং ৰা উপ্পন্নং হোতি, গন্তব্বং সত্তাহকরণীযেন অপ্পহিতেপি ‘‘অনভিরতিং ৰূপকাসেস্সামি ৰা ৰূপকাসাপেস্সামি ৰা কুম্কুচ্চং ৰিনোদেস্সামি ৰা ৰিনোদাপেস্সামি ৰা দিট্ঠিগতং ৰিৰেচেস্সামি ৰা ৰিৰেচাপেস্সামি ৰা ধম্মকথং ৰা করিস্সামী’’তি, পগেৰ পহিতে. সচে কোচি ভিক্খু গরুধম্মং অজ্ঝাপন্নো হোতি পরিৰাসারহো মূলাযপটিকস্সনারহো মানত্তারহো অব্ভানারহো ৰা, অপ্পহিতেপি গন্তব্বং ‘‘পরিৰাসদানাদীসু উস্সুক্কং আপজ্জিস্সামি, অনুস্সাৰেস্সামি, গণপূরকো ৰা ভৰিস্সামী’’তি, পগেৰ পহিতে. ভিক্খুনিযাপি মানত্তারহায মূলাযপটিকস্সনারহায অব্ভানারহায ৰা এসেৰ নযো. সচে সামণেরো উপসম্পজ্জিতুকামো হোতি, ৰস্সং ৰা পুচ্ছিতুকামো, সিক্খমানা ৰা উপসম্পজ্জিতুকামা হোতি, সিক্খা ৰাস্সা কুপিতা, সামণেরী ৰা সিক্খা সমাদিযিতুকামা হোতি, ৰস্সং ৰা পুচ্ছিতুকামা, অপ্পহিতেপি গন্তব্বং, পগেৰ পহিতে.
সচে ভিক্খুস্স ভিক্খুনিযা ৰা সঙ্ঘো কম্মং কাতুকামো হোতি, তজ্জনীযং ৰা নিযস্সং ৰা পব্বাজনীযং ৰা পটিসারণীযং ৰা উক্খেপনীযং ৰা, অপ্পহিতেপি গন্তব্বং, পগেৰ পহিতে ‘‘কিং নু খো সঙ্ঘো কম্মং ন করেয্য, লহুকায ৰা পরিণামেয্যা’’তি. সচেপি কতংযেৰ হোতি কম্মং, অপ্পহিতেপি গন্তব্বং ‘‘কিং নু খো সম্মা ৰত্তেয্য, লোমং পাতেয্য, নেত্থারং ৰত্তেয্য, সঙ্ঘো তং কম্মং পটিপ্পস্সম্ভেয্যা’’তি.
১৮১. ‘‘অনুজানামি, ভিক্খৰে, সঙ্ঘকরণীযেন গন্তু’’ন্তি (মহাৰ. ১৯৯) ৰচনতো সেনাসনপটিবদ্ধসঙ্ঘকরণীযেনপি গন্তুং ৰট্টতি. এত্থ (মহাৰ. অট্ঠ. ১৯৯) হি যং কিঞ্চি উপোসথাগারাদীসু সেনাসনেসু চেতিযছত্তৰেদিকাদীসু ৰা কত্তব্বং, অন্তমসো ভিক্খুনো পুগ্গলিকসেনাসনম্পি সব্বং সঙ্ঘকরণীযমেৰাতি অধিপ্পেতং, তস্মা তস্স নিপ্ফাদনত্থং দব্বসম্ভারাদীনি ৰা আহরিতুং ৰড্ঢকীপভুতীনং ভত্তৰেতনাদীনি ৰা দাতুং গন্তব্বং. অপিচেত্থ অযম্পি পাল়িমুত্তকনযো ৰেদিতব্বো – ধম্মস্সৰনত্থায অনিমন্তিতেন গন্তুং ন ৰট্টতি, সচে একস্মিং মহাৰাসে পঠমংযেৰ কতিকা কতা হোতি ‘‘অসুকদিৰসং নাম সন্নিপতিতব্ব’’ন্তি, নিমন্তিতোযেৰ নাম হোতি, গন্তুং ৰট্টতি. ‘‘ভণ্ডকং ধোৰিস্সামী’’তি গন্তুং ন ৰট্টতি. সচে পন আচরিযুপজ্ঝাযা পহিণন্তি, ৰট্টতি. নাতিদূরে ৰিহারো হোতি, ‘‘তত্থ গন্ত্ৰা অজ্জেৰ আগমিস্সামী’’তি সম্পাপুণিতুং ন সক্কোতি, ৰট্টতি. উদ্দেসপরিপুচ্ছাদীনং অত্থাযপি গন্তুং ন লভতি, ‘‘আচরিযং পন পস্সিস্সামী’’তি গন্তুং লভতি. সচে নং আচরিযো ‘‘অজ্জ মা গচ্ছা’’তি ৰদতি, ৰট্টতি, উপট্ঠাককুলং ৰা ঞাতিকুলং ৰা দস্সনায গন্তুং ন লভতি.
সচে ভিক্খূসু ৰস্সূপগতেসু গামো চোরেহি ৰুট্ঠাতি, তত্থ কিং কাতব্বন্তি? যেন গামো, তেন গন্তব্বং. সচে গামো দ্ৰিধা ভিজ্জতি, যত্থ বহুতরা মনুস্সা, তত্থ গন্তব্বং. সচে বহুতরা অস্সদ্ধা হোন্তি অপ্পসন্না, যত্থ সদ্ধা পসন্না, তত্থ গন্তব্বং. এত্থ চ সচে গামো অৰিদূরগতো হোতি, তত্থ পিণ্ডায চরিত্ৰা ৰিহারমেৰ আগন্ত্ৰা ৰসিতব্বং. সচে দূরং গতো, সত্তাহৰারেন অরুণো উট্ঠাপেতব্বো, ন সক্কা চে হোতি, তত্থেৰ সভাগট্ঠানে ৰসিতব্বং. সচে মনুস্সা যথাপৰত্তানি সলাকভত্তাদীনি দেন্তি, ‘‘ন মযং তস্মিং ৰিহারে ৰসিম্হা’’তি ৰত্তব্বা. ‘‘মযং ৰিহারস্স ৰা পাসাদস্স ৰা ন দেম, তুম্হাকং দেম, যত্থ কত্থচি ৰসিত্ৰা ভুঞ্জথা’’তি ৰুত্তে পন যথাসুখং ভুঞ্জিতব্বং, তেসংযেৰ তং পাপুণাতি. ‘‘তুম্হাকং ৰসনট্ঠানে পাপুণাপেত্ৰা ভুঞ্জথা’’তি ৰুত্তে পন যত্থ ৰসন্তি, তত্থ নেত্ৰা ৰস্সগ্গেন পাপুণাপেত্ৰা ভুঞ্জিতব্বং. সচে পৰারিতকালে ৰস্সাৰাসিকং দেন্তি, যদি সত্তাহৰারেন অরুণং উট্ঠাপযিংসু, গহেতব্বং. ছিন্নৰস্সেহি পন ‘‘ন মযং তত্থ ৰসিম্হ, ছিন্নৰস্সা ময’’ন্তি ৰত্তব্বং. যদি ‘‘যেসং অম্হাকং সেনাসনং পাপিতং, তে গণ্হন্তূ’’তি ৰদন্তি, গহেতব্বং. যং পন ‘‘ৰিহারে উপনিক্খিত্তকং মা ৰিনস্সী’’তি ইধ আহটং চীৰরাদিৰেভঙ্গিযভণ্ডং, তং তত্থেৰ গন্ত্ৰা অপলোকেত্ৰা ভাজেতব্বং. ‘‘ইতো অয্যানং চত্তারো পচ্চযে দেথা’’তি কপ্পিযকারকানং দিন্নে খেত্তৰত্থুআদিকে তত্রুপ্পাদেপি এসেৰ নযো. সঙ্ঘিকঞ্হি ৰেভঙ্গিযভণ্ডং অন্তোৰিহারে ৰা বহিসীমায ৰা হোতু, বহিসীমায ঠিতানং অপলোকেত্ৰা ভাজেতুং ন ৰট্টতি. উভযত্থ ঠিতম্পি পন অন্তোসীমায ঠিতানং অপলোকেত্ৰা ভাজেতুং ৰট্টতিযেৰ.
সচে পন ৰস্সূপগতা ভিক্খূ ৰাল়েহি উব্বাল়্হা হোন্তি, গণ্হন্তিপি পরিপাতেন্তিপি, সরীসপেহি ৰা উব্বাল়্হা হোন্তি, ডংসন্তিপি পরিপাতেন্তিপি, চোরেহি ৰা উব্বাল়্হা হোন্তি, ৰিলুম্পন্তিপি আকোটেন্তিপি, পিসাচেহি ৰা উব্বাল়্হা হোন্তি, আৰিসন্তিপি হনন্তিপি, ‘‘এসেৰ অন্তরাযো’’তি পক্কমিতব্বং, নত্থি ৰস্সচ্ছেদে আপত্তি. সচে গামো অগ্গিনা ৰা দড্ঢো হোতি, উদকেন ৰা ৰুল়্হো. ভিক্খূ পিণ্ডকেন কিলমন্তি, ‘‘এসেৰ অন্তরাযো’’তি পক্কমিতব্বং, ৰস্সচ্ছেদে অনাপত্তি. সেনাসনং অগ্গিনা ৰা দড্ঢং হোতি, উদকেন ৰা ৰুল়্হং, ভিক্খূ সেনাসনেন কিলমন্তি, ‘‘এসেৰ অন্তরাযো’’তি পক্কমিতব্বং, ৰস্সচ্ছেদে অনাপত্তি. সচে ৰস্সূপগতা ভিক্খূ ন লভন্তি লূখস্স ৰা পণীতস্স ৰা ভোজনস্স যাৰদত্থং পারিপূরিং, ‘‘এসেৰ অন্তরাযো’’তি পক্কমিতব্বং. সচে লভন্তি লূখস্স ৰা পণীতস্স ৰা ভোজনস্স যাৰদত্থং পারিপূরিং, ন লভন্তি সপ্পাযানি ভোজনানি, ‘‘এসেৰ অন্তরাযো’’তি পক্কমিতব্বং. সচেপি লভন্তি লূখস্স ৰা পণীতস্স ৰা ভোজনস্স যাৰদত্থং পারিপূরিং, লভন্তি সপ্পাযানি ভোজনানি, ন লভন্তি সপ্পাযানি ভেসজ্জানি, ‘‘এসেৰ অন্তরাযো’’তি পক্কমিতব্বং. সচে লভন্তি লূখস্স ৰা পণীতস্স ৰা ভোজনস্স যাৰদত্থং পারিপূরিং, লভন্তি সপ্পাযানি ভোজনানি, লভন্তি সপ্পাযানি ভেসজ্জানি, ন লভন্তি পতিরূপং উপট্ঠাকং, ‘‘এসেৰ অন্তরাযো’’তি পক্কমিতব্বং, সব্বত্থ ৰস্সচ্ছেদে অনাপত্তি.
সচে পন ৰস্সূপগতং ভিক্খুং ইত্থী নিমন্তেতি ‘‘এহি, ভন্তে, হিরঞ্ঞং ৰা তে দেমি, সুৰণ্ণং ৰা খেত্তং ৰা ৰত্থুং ৰা গাৰুং ৰা গাৰিং ৰা দাসং ৰা দাসিং ৰা তে দেমি, ধীতরং ৰা তে দেমি ভরিযত্থায, অহং ৰা তে ভরিযা হোমি, অঞ্ঞং ৰা তে ভরিযং আনেমী’’তি, তত্র চে ভিক্খুনো এৰং হোতি ‘‘লহুপরিৰত্তং খো চিত্তং ৰুত্তং ভগৰতা, সিযাপিমে ব্রহ্মচরিযস্স অন্তরাযো’’তি, পক্কমিতব্বং, নত্থি ৰস্সচ্ছেদে আপত্তি. ৰুত্তনযেনেৰ ৰেসী ৰা নিমন্তেতি, থুল্লকুমারী ৰা নিমন্তেতি, পণ্ডকো ৰা নিমন্তেতি, ঞাতকা ৰা নিমন্তেন্তি, রাজানো ৰা নিমন্তেন্তি, চোরা ৰা নিমন্তেন্তি, ধুত্তা ৰা নিমন্তেন্তি, এসেৰ নযো. সচে ৰস্সূপগতো ভিক্খু পস্সতি অসামিকং নিধিং, তত্র চে ভিক্খুনো এৰং হোতি ‘‘লহুপরিৰত্তং খো চিত্তং ৰুত্তং ভগৰতা, সিযাপি মে ব্রহ্মচরিযস্স অন্তরাযো’’তি, পক্কমিতব্বং, অনাপত্তি ৰস্সচ্ছেদে.
সচে ৰস্সূপগতো ভিক্খু পস্সতি সম্বহুলে ভিক্খূ সঙ্ঘভেদায পরক্কমন্তে, সুণাতি ৰা ‘‘সম্বহুলা ভিক্খূ সঙ্ঘভেদায পরক্কমন্তী’’তি, তত্র চে ভিক্খুনো এৰং হোতি ‘‘গরুকো খো সঙ্ঘভেদো ৰুত্তো ভগৰতা, মা মযি সম্মুখীভূতে সঙ্ঘো ভিজ্জী’’তি, পক্কমিতব্বং, অনাপত্তি ৰস্সচ্ছেদে. সচে ৰস্সূপগতো ভিক্খু সুণাতি ‘‘অসুকস্মিং কির আৰাসে সম্বহুলা ভিক্খূ সঙ্ঘভেদায পরক্কমন্তী’’তি, তত্র চে ভিক্খুনো এৰং হোতি ‘‘তে চ খো মে ভিক্খূ মিত্তা, ত্যাহং ৰক্খামি ‘গরুকো খো, আৰুসো, সঙ্ঘভেদো ৰুত্তো ভগৰতা, মা আযস্মন্তানং সঙ্ঘভেদো রুচ্চিত্থা’তি, করিস্সন্তি মে ৰচনং সুস্সূসিস্সন্তি, সোতং ওদহিস্সন্তী’’তি, পক্কমিতব্বং, অনাপত্তি ৰস্সচ্ছেদে, ভিন্নে পন সঙ্ঘে গন্ত্ৰা করণীযং নত্থি.
সচে পন কোচি ভিক্খু ‘‘ইমং তেমাসং ইধ ৰস্সং ৰসথা’’তি ৰুত্তে পটিস্সুণিত্ৰা ৰিসংৰাদেতি, দুক্কটং. ন কেৰলং তস্সেৰ পটিস্সৰস্স ৰিসংৰাদে দুক্কটং, ‘‘ইমং তেমাসং ভিক্খং গণ্হথ, উভোপি মযং ইধ ৰস্সং ৰসিস্সাম, একতো উদ্দিসাপেস্সামা’’তি এৰমাদিনাপি তস্স তস্স পটিস্সৰস্স ৰিসংৰাদে দুক্কটং. তঞ্চ খো পঠমং সুদ্ধচিত্তস্স পচ্ছা ৰিসংৰাদনপচ্চযা, পঠমম্পি অসুদ্ধচিত্তস্স পন পটিস্সৰে পাচিত্তিযং. ৰিসংৰাদে দুক্কটন্তি পাচিত্তিযেন সদ্ধিং দুক্কটং যুজ্জতি.
১৮২. ৰস্সূপগতেহি (চূল়ৰ. অট্ঠ. ৩১৮) অন্তোৰস্সে নিবদ্ধৰত্তং ঠপেত্ৰা ৰস্সূপগতা ভিক্খূ ‘‘সম্মুঞ্জনিযো বন্ধথা’’তি ৰত্তব্বা. সুলভা চে দণ্ডকা চেৰ সলাকাযো চ হোন্তি, এককেন ছ পঞ্চ মুট্ঠিসম্মুঞ্জনিযো দ্ৰে তিস্সো যট্ঠিসম্মুঞ্জনিযো ৰা বন্ধিতব্বা. দুল্লভা হোন্তি, দ্ৰে তিস্সো মুট্ঠিসম্মুঞ্জনিযো একা যট্ঠিসম্মুঞ্জনী বন্ধিতব্বা. সামণেরেহি পঞ্চ পঞ্চ উক্কা ৰা কোট্টেতব্বা, ৰসনট্ঠানেসু কসাৰপরিভণ্ডং কাতব্বং. ৰত্তং করোন্তেহি চ ন উদ্দিসিতব্বং ন উদ্দিসাপেতব্বং, ন সজ্ঝাযো কাতব্বো, ন পব্বাজেতব্বং ন উপসম্পাদেতব্বং, ন নিস্সযো দাতব্বো, ন ধম্মস্সৰনং কাতব্বং. সব্বেৰ হি এতে পপঞ্চা, নিপ্পপঞ্চা হুত্ৰা সমণধম্মমেৰ করিস্সামাতি ৰা সব্বে তেরস ধুতঙ্গানি সমাদিযন্তু, সেয্যং অকপ্পেত্ৰা ঠানচঙ্কমেহি ৰীতিনামেন্তু, মূগব্বতং গণ্হন্তু, সত্তাহকরণীযেন গতাপি ভাজনীযভণ্ডং লভন্তূতি ৰা এৰরূপং অধম্মিকৰত্তং ন কাতব্বং. এৰং পন কাতব্বং – পরিযত্তিধম্মো নাম তিৰিধম্পি সদ্ধম্মং পতিট্ঠাপেতি, তস্মা সক্কচ্চং উদ্দিসথ উদ্দিসাপেথ, সজ্ঝাযং করোথ, পধানঘরে ৰসন্তানং সঙ্ঘট্টনং অকত্ৰা অন্তোৰিহারে নিসীদিত্ৰা উদ্দিসথ উদ্দিসাপেথ, সজ্ঝাযং করোথ, ধম্মস্সৰনং সমিদ্ধং করোথ, পব্বাজেন্তা সোধেত্ৰা পব্বাজেথ, সোধেত্ৰা উপসম্পাদেথ, সোধেত্ৰা নিস্সযং দেথ. একোপি হি কুলপুত্তো পব্বজ্জঞ্চ উপসম্পদঞ্চ লভিত্ৰা সকলং সাসনং পতিট্ঠাপেতি, অত্তনো থামেন যত্তকানি সক্কোথ, তত্তকানি ধুতঙ্গানি সমাদিযথ, অন্তোৰস্সং নামেতং সকলদিৰসং রত্তিযা চ পঠমযামপচ্ছিমযামেসু অপ্পমত্তেহি ভৰিতব্বং, ৰীরিযং আরভিতব্বং. পোরাণকমহাথেরাপি সব্বপলিবোধে ছিন্দিত্ৰা অন্তোৰস্সে একচারিযৰত্তং পূরযিংসু, ভস্সে মত্তং জানিত্ৰা দসৰত্থুকথং দসঅসুভদসানুস্সতিঅট্ঠতিংসারম্মণকথং কাতুং ৰট্টতি, আগন্তুকানং ৰত্তং কাতুং, সত্তাহকরণীযেন গতানং অপলোকেত্ৰা দাতুং ৰট্টতীতি এৰরূপং ৰত্তং কাতব্বং.
অপিচ ভিক্খূ ওৰদিতব্বা ‘‘ৰিগ্গাহিকপিসুণফরুসৰচনানি মা ৰদথ, দিৰসে দিৰসে সীলানি আৰজ্জেন্তা চতুরারক্খং অহাপেন্তা মনসিকারবহুলা ৰিহরথা’’তি. দন্তকট্ঠখাদনৰত্তং আচিক্খিতব্বং, চেতিযং ৰা বোধিং ৰা ৰন্দন্তেন গন্ধমালং ৰা পূজেন্তেন পত্তং ৰা থৰিকায পক্খিপন্তেন ন কথেতব্বং, ভিক্খাচারৰত্তং আচিক্খিতব্বং, অন্তোগামে মনুস্সেহি সদ্ধিং পচ্চযসঞ্ঞুত্তকথা ৰা ৰিসভাগকথা ৰা ন কথেতব্বা, রক্খিতিন্দ্রিযেহি ভৰিতব্বং, খন্ধকৰত্তঞ্চ সেখিযৰত্তঞ্চ পূরেতব্বন্তি এৰরূপা বহুকাপি নিয্যানিককথা আচিক্খিতব্বাতি.
ইতি পাল়িমুত্তকৰিনযৰিনিচ্ছযসঙ্গহে
ৰস্সূপনাযিকৰিনিচ্ছযকথা সমত্তা.