১. ওৰাদসিক্খাপদৰণ্ণনা
১৪৪. কথানুসারেনাতি যো ভিক্খুনোৰাদকত্থিকো কিংসীলো কিংসমাচারো কতরকুলা পব্বজিতোতিআদি কথানুসারেনাতি অত্থো. সগ্গমগ্গগমনেপীতি অপি-সদ্দেন মোক্খগমনেপি. ‘‘লক্খণপ্পটিৰেধপটিসংযুত্তো’’তি অট্ঠগরুধম্মানুসারেন ৰত্তব্বং ধম্মকথং সন্ধায ৰুত্তং.
১৪৫-১৪৭. নিস্সীমন্তি ৰিহারে বদ্ধসীমতো অঞ্ঞং অবদ্ধসীমং, গামসীমাদিন্তি অত্থো. ‘‘সুপিনন্তেনপী’’তি ন সব্বেসন্তি ইধ বাহুল্লনযেন ৰুত্তং. ছব্বগ্গিযা হি কেচি ৰীসতিৰস্সাপি অত্থি অতিরেকৰীসতিৰস্সাপীতি ইমিনা ইমং মজ্ঝিমবোধিকালে পঞ্ঞত্তন্তি ৰিঞ্ঞাযতি. ‘‘সীলৰা হোতী’’তি ৰত্ৰা তস্স চতুব্বিধত্তা ইধ অধিপ্পেতসীলমেৰ দস্সেতুং ‘‘পাতিমোক্খসংৰরসংৰুতো’’তিআদি ৰুত্তং. গণ্ঠানুগণ্ঠিপদেসু ‘‘সতিসংৰরাদযো ইধ নাধিপ্পেতা, তেন ৰিভঙ্গপাঠং দস্সেতি অট্ঠকথাচরিযো’’তি ৰুত্তং. অত্থতোতি পাল়িঅত্থতো. কারণতোতি কারণূপপত্তিতো, অট্ঠকথাতোতি অধিপ্পাযো. অথ ৰা কারণতোতি ধম্মতো, তেন অত্থতো ধম্মতোতি ৰুত্তং হোতি. অথ ৰা অত্থতোতি ফলতো. ‘‘কারণতোতি হেতুতো. ধম্মপদম্পি জাতকেন সহা’’তি লিখিতং. পঞ্হং কথেতুন্তি ‘‘পঞ্হং পুট্ঠো কথেতী’’তি এত্থ ভিক্খুনিযা পুট্ঠেন ‘‘ন জানামী’’তি ন সক্কা কথেতুং. ‘‘ন খো পন তং ভগৰন্ত’’ন্তি পাঠো. ‘‘ন খো পনেত’’ন্তি চ লিখন্তি, তং ন সুন্দরং. ‘‘কাসাযৰত্থৰসনাযা’’তি ৰচনতো পারাজিকাযপি ন ৰট্টতি. ভিক্খুনিযা কাযসংসগ্গমেৰ ৰুত্তং. মেথুনেন হি ভিক্খুনীদূসকো হোতি.
১৪৮-৯. ভিক্খূনং সন্তিকে উপসম্পন্না নাম পরিৰত্তলিঙ্গা, পঞ্চসতা সাকিযানিযো ৰা. ‘‘ধম্মদেসনাপত্তিমোচনত্থং পনা’’তি ৰচনতো মাতুগামগ্গহণেন সব্বত্থ ভিক্খুনীসঙ্গহং গচ্ছতীতি সিদ্ধং. ভিক্খুনিগ্গহণেন পন মাতুগামো তিরিযং তরণসিক্খাপদে (পাচি. ১৮৭-১৯০) সঙ্গহিতো, ন অঞ্ঞত্থ. ‘‘ওসারেতব্বা’’তি পাল়িপাঠো, পাল়ি ওসারেতব্বাতি অত্থো. ‘‘ওসারেতব্ব’’ন্তি অট্ঠকথাপাল়ি. একস্মিং ঠানে ৰন্দিতে দোসাভাৰতো বহূসু একায ৰন্দিতে ৰট্টতীতি চে? ভিক্খূহি কত্তব্বং নত্থি, ভিক্খুনিযাযেৰ কত্তব্বং, তস্মা ন ৰট্টতি. ‘‘যত্থ কত্থচি নিসিন্নাযাতি অন্তোদ্ৰাদসহত্থে নিসিন্নাযা’’তি ৰদন্তি. ন নিমন্তিতা হুত্ৰা গন্তুকামাতি নিমন্তিতা হুত্ৰা গন্তুকামা ভিক্খূ ইধ নাধিপ্পেতা, ৰস্সং উপগন্তুকামাৰ অধিপ্পেতাতি অত্থো. যতো পনাতি ভিক্খুনীৰিহারতো. তত্থাতি ভিক্খুনীৰিহারে. কিঞ্চাপি ‘‘ওৰাদদাযকা ভিক্খূ’’তি ৰচনতো ওৰাদদাযকেহেৰ সভিক্খুকো আৰাসো হোতি, ন সব্বেহীতি আপন্নো, তথাপি অসতি ভিক্খুনোৰাদকে ওৰাদসংৰাসানং অত্থায যাচনত্থায অৰস্সং গন্তব্বত্তা অঞ্ঞেহিপি ভিক্খূহি সভিক্খুকোপি সভিক্খুকো এৰাতি ৰেদিতব্বো. সা রক্খিতব্বাতি ৰস্সচ্ছেদাপত্তি রক্খিতব্বা. কস্মা? আপদাসু হীতিআদি. ‘‘অযং উপোসথো চাতুদ্দসিকোতি পুচ্ছিতব্ব’’ন্তি ৰুত্তং, তম্পি তেরসিযংযেৰ, এতরহি পন ভিক্খুনিযো চাতুদ্দসিযংযেৰ গন্ত্ৰা ‘‘কদা অয্য উপোসথো’’তি পুচ্ছন্তি. ‘‘জাযাযো ৰা জারিযো ৰা’’তি অধিপ্পাযেন ৰুত্তং কির. ‘‘গচ্ছেয্য চে, আপত্তী’’তি পাঠো. দ্ৰে তিস্সোতি দ্ৰীহি তীহি. একতো আগতানং ৰসেন ‘‘তাহী’’তি বহুৰচনং ৰুত্তন্তি অধিপ্পাযো. ‘‘একা ভিক্খুনী ৰা বহূ ভিক্খুনী ৰা বহূহি ভিক্খুনুপস্সযেহি ওৰাদত্থায পেসিতা’’তি ৰচনস্স ৰিত্থারো ‘‘ভিক্খুনিসঙ্ঘো চ অয্য ভিক্খুনিযো চা’’তিআদিনা ৰুত্তো. ‘‘ভিক্খুনিসঙ্ঘো চ অয্য ভিক্খুনিযো চা’তিআদি নানাউপস্সযেহি পেসিতায ৰচন’’ন্তি চ ‘‘অপরিপুণ্ণসঙ্ঘপুগ্গলনানাৰাসদুতিযৰচনৰসেন পঞ্চক্খত্তুং উপসঙ্কমনং ৰুত্ত’’ন্তি চ লিখিতং. যস্মিং আৰাসে পাতিমোক্খুদ্দেসো ন পৰত্ততি, তত্থাপি যাচনং সম্পটিচ্ছিত্ৰা পুনদিৰসে যেন পটিগ্গহিতং, তেন ‘‘নত্থি কোচি ভিক্খু ভিক্খুনোৰাদকো সম্মতো’’তিআদি ৰত্তব্বং. অত্থি চে সম্মতো, নিদ্দিসিতব্বো. ‘‘সযমেৰ চে সম্মতো, অহ’ন্তি ৰত্তব্ব’’ন্তি ৰুত্তং. সচে সম্মতো ৰা ওৰাদপটিগ্গাহকো ৰা পাতিমোক্খং উদ্দিসতি, অঞ্ঞেন আরোচাপেতব্বন্তি একে, ‘‘অত্তনাপি আরোচেতুং ৰট্টতী’’তি চ ৰদন্তি. কেসুচি পোত্থকেসু ‘‘অয্যানং পৰারেতী’’তি লিখিতং, এৰং সতি ‘‘অয্যস্স পৰারেমী’’তি ৰত্তব্বং, পোত্থকে নত্থি.
ওৰাদসিক্খাপদৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.