৮. চেতনাসুত্তৰণ্ণনা

৩৮. যঞ্চাতি এত্থ চ-সদ্দো অট্ঠানে. তেন চেতনায ৰিয পকপ্পানানুসযানম্পি ৰিঞ্ঞাণস্স ঠিতিযা ৰক্খমানংযেৰ অৰিসিট্ঠং আরম্মণভাৰং জোতেতি. কামং তীসুপি পদেসু ‘‘পৰত্তেতি’’ইচ্চেৰ অত্থো ৰুত্তো, ৰত্তনত্থো পন চেতনাদীনং যথাক্কমং চেতযনপকপ্পনানুসযনরূপো ৰিসিট্ঠট্ঠো দট্ঠব্বো. তেভূমককুসলাকুসলচেতনা গহিতা কম্মৰিঞ্ঞাণস্স পচ্চযনিদ্ধারণমেতন্তি. তণ্হাদিট্ঠিকপ্পা গহিতা যথারহন্তি অধিপ্পাযো. অট্ঠসুপি হি লোভসহগতচিত্তেসু তণ্হাকপ্পো, তত্থ চতূস্ৰেৰ দিট্ঠিকপ্পোতি. কামং অনুসযা লোকিযকুসলচেতনাসুপি অনুসেন্তিযেৰ, অকুসলেসু পন পৰত্তি পাকটাতি ‘‘দ্ৰাদসন্নং চেতনান’’ন্তি ৰুত্তং. সহজাতকোটিযাতি ইদং পচ্চুপ্পন্নাপি কামরাগাদযো অনুসযাৰ ৰুচ্চন্তি তংসদিসতাযাতি ৰুত্তং. ন হি কালভেদেন লক্খণপ্পভেদো অত্থীতি. অনাগতা এৰ হি কামরাগাদযো নিপ্পরিযাযতো ‘‘অনুসযা’’তি ৰত্তব্বতং অরহন্তি. পচ্চযুপ্পন্নো ৰট্টতীতি আহ ‘‘আরম্মণং পচ্চযো’’তি. কম্মৰিঞ্ঞাণস্স ঠিতত্থন্তি কম্মৰিঞ্ঞাণস্সেৰ পৰত্তিযা. তস্মিং পচ্চযে সতীতি তস্মিং চেতনাপকপ্পনানুসযসঞ্ঞিতে পচ্চযে সতি পতিট্ঠা ৰিঞ্ঞাণস্স হোতি. সন্তানে ফলদানসমত্থতাযেৰ হোতীতি ‘‘পতিট্ঠা হোতি, তস্মিং পতিট্ঠিতে’’তি ৰুত্তং. সন্নিট্ঠাপকচেতনাৰসেন ৰিরুল়্হেতি. পতিট্ঠিতেতি হি ইমিনা কম্মস্স কতভাৰো ৰুত্তো, ‘‘ৰিরুল়্হে’’তি ইমিনা উপচিতভাৰো. তেনাহ ‘‘কম্মং জৰাপেত্ৰা’’তিআদি. তত্থ পুরেতরং উপ্পন্নাহি কম্মচেতনাহি লদ্ধপচ্চযত্তা বলপ্পত্তায সন্নিট্ঠাপকচেতনায কম্মৰিঞ্ঞাণং লদ্ধপতিট্ঠং ৰিরুল়্হমূলঞ্চ হোতীতি ৰুত্তং ‘‘নিব্বত্তমূলে জাতে’’তি. তথা হি সন্নিট্ঠাপকচেতনা ৰিপাকং দেন্তং অনন্তরে জাতিৰসেন দেতি উপপজ্জৰেদনীযকম্মন্তি.

তেভূমকচেতনাযাতি তেভূমককুসলাকুসলচেতনায. অপ্পৰত্তনক্খণোতি ইধ পৰত্তনক্খণো জাযমানক্খণো. ন জাযমানক্খণো অপ্পৰত্তনক্খণো ন কেৰলং ভঙ্গক্খণো অপ্পহীনানুসযস্স অধিপ্পেতত্তা. অপ্পহীনকোটিযাতি অসমুচ্ছিন্নভাৰেন. তদিদং তেভূমককুসলাকুসলচেতনাসু অপ্পৰত্তমানাসু অনুসযানং সহজাতকোটিআদিনা পৰত্তি নাম নত্থি, ৰিপাকাদীসু অপ্পহীনকোটিযা পৰত্ততি করোন্তস্স অভাৰতোতি ইমমত্থং সন্ধায ৰুত্তং. অৰারিতত্তাতি পটিপক্খেতি অৰারিতব্বত্তা. পচ্চযোৰ হোতি ৰিঞ্ঞাণস্স ঠিতিযা.

পঠমদুতিযৰারেহি ৰট্টং দস্সেত্ৰা ততিযৰারে ‘‘নো চে’’তিআদিনা ৰিৰট্টং দস্সিতন্তি ‘‘পঠমপদে তেভূমককুসলাকুসলচেতনা নিৰত্তা’’তিআদি ৰুত্তং. তত্থ নিৰত্তাতি অকরণতো অপ্পৰত্তিযা অপগতা. তণ্হাদিট্ঠিযো নিৰত্তাতি যোজনা. ৰুত্তপ্পকারেসূতি ‘‘তেভূমকৰিপাকেসূ’’তিআদিনা ৰুত্তপ্পকারেসু.

এত্থাতি ইমস্মিং সুত্তে. এত্থ চেতনাপকপ্পনানং পৰত্তনৰসেন ধম্মপরিচ্ছেদো দস্সিতোতি ‘‘চেতেতীতি তেভূমককুসলাকুসলচেতনা গহিতা’’তিআদিনযো ইধেৰ হোতীতি দস্সিতো. চতস্সোতি পটিঘদ্ৰযমোহমূলসমাগতা চতস্সো অকুসলচেতনা. চতূসু অকুসলচেতনাসূতি যথাৰুত্তাসু এৰ চতূসু অকুসলচেতনাসু, ইতরা পন ‘‘ন পকপ্পেতী’’তি ইমিনা পটিক্খেপেন নিৰত্তাতি. সুত্তে আগতং ৰারেত্ৰাতি ‘‘নো চ পকপ্পেতী’’তি এৰং পটিক্খেপৰসেন সুত্তে আগতং ৰজ্জেত্ৰা. ‘‘ন পকপ্পেতী’’তি হি ইমিনা অট্ঠসু লোভসহগতচিত্তেসু সহজাতকোটিযা পৰত্তঅনুসযো নিৰত্তিতো তেসং চিত্তানং অপ্পৰত্তনতো, তস্মা তং ঠানং ঠপেত্ৰাতি অত্থো. পুরিমসদিসোৰ পুরিমনযেসু ৰুত্তনযেন গহেতব্বো ধম্মপরিচ্ছেদত্তা.

তদপ্পতিট্ঠিতেতি সমাসভাৰতো ৰিভত্তিলোপো, সন্ধিৰসেন দ-কারাগমো, তস্স অপ্পতিট্ঠিতং তদপ্পতিট্ঠিতং, তস্মিং তদপ্পতিট্ঠিতেতি এৰমেত্থ সমাসপদসিদ্ধি দট্ঠব্বা. এত্থাতি এতস্মিং ততিযৰারে অরহত্তমগ্গস্স কিচ্চং কথিতং সব্বসো অনুসযনিব্বত্তিভেদনতো. খীণাসৰস্স কিচ্চকরণন্তিপি ৰত্তুং ৰট্টতি সব্বসো ৰেদনাদীনং পটিক্খেপভাৰতো. নৰ লোকুত্তরধম্মাতিপি ৰত্তুং ৰট্টতি মগ্গপটিপাটিযা অনুসযসমুগ্ঘাটনতো মগ্গানন্তরানি ফলানি, তদুভযারম্মণঞ্চ নিব্বানন্তি. ৰিঞ্ঞাণস্সাতি কম্মৰিঞ্ঞাণস্স. পুনব্ভৰসীসেন অনন্তরভৰসঙ্গহিতং নামরূপং পটিসন্ধিৰিঞ্ঞাণমেৰ ৰা গহিতন্তি আহ ‘‘পুনব্ভৰস্স চ অন্তরে একো সন্ধী’’তি. ভৰজাতীনন্তি এত্থ ‘‘দুতিযভৰস্স ততিযভৰে জাতিযা’’তি এৰং পরম্পরৰসেন গহেতব্বং. আযতিং পুনব্ভৰাভিনিব্বত্তিগহণেন পন নানন্তরিযতো কম্মভৰো গহিতো, জাতিহেতুফলসিদ্ধিপেত্থ ৰুত্তা এৰাতি ৰেদিতব্বং. এত্থ চ ‘‘নো চে, ভিক্খৰে, চেতেতি নো চ পকপ্পেতি, অথ খো অনুসেতী’’তি এৰং ভগৰতা দুতিযনযে পুব্বভাগে ভৰনিব্বত্তককুসলাকুসলাযূহনং, পকপ্পনঞ্চ ৰিনাপি ভৰেসু দিট্ঠাদীনৰস্স যোগিনো অনুসযপচ্চযা ৰিপস্সনাচেতনাপি পটিসন্ধিজনকা হোতীতি দস্সনত্থং কুসলাকুসলস্স অপ্পৰত্তি চেপি, তদা ৰিজ্জমানতেভূমকৰিপাকাদিধম্মেসু অপ্পহীনকোটিযা অনুসযিতকিলেসপ্পচ্চযা ভৰৰজ্জস্স কম্মৰিঞ্ঞাণস্স পতিট্ঠিততা হোতীতি দস্সনত্থঞ্চ ৰুত্তো. ‘‘ন চেতেতি পকপ্পেতি অনুসেতী’’তি অযং নযো ন গহিতো চেতনং ৰিনা পকপ্পনস্স অভাৰতো.

চেতনাসুত্তৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.