৯. মচ্ছরিসুত্তৰণ্ণনা
৪৯. মচ্ছরিনোতি মচ্ছেরৰন্তো মচ্ছেরসমঙ্গিনোতি আহ ‘‘মচ্ছেরেন সমন্নাগতা’’তি. মচ্ছেরং মচ্ছরিযন্তি অত্থতো একং. ন ৰন্দতীতি ৰন্দনমত্তম্পি ন করোতি, কুতো দানন্তি অধিপ্পাযো. উপট্ঠানং কাতুন্তি মধুরপটিসন্থারং করোতীতি যোজনা. ইদং তাৰ মুদুমচ্ছরিযং ন হদযং ৰিয অত্তানং দস্সেন্তস্স মচ্ছরিযন্তি কত্ৰা. কিং তুয্হং পাদা রুজ্জন্তি ননু তুয্হংযেৰ আগতগমনেসু পাদা রুজ্জন্তি, কিন্তে ইমে ছিন্দন্তীতি অধিপ্পাযো. সামীচিম্পি ন করোতি কুতো দানন্তি অধিপ্পাযো. যথাকম্মং তংতংগতিযো অরন্তি উপগচ্ছন্তীতি অরিযা, সত্তা. ইমে পন কুচ্ছিতা অরিযাতি কদরিযা, থদ্ধমচ্ছরিনো. মচ্ছরিযসদিসঞ্হি কুচ্ছিতং সব্বহীনং নত্থি সব্বগুণাভিভূতত্তা ভোগসম্পত্তিআদিসব্বসম্পত্তীনং মূলভূতস্স দানস্স নিসেধতো. ইতিআদীহি ৰচনেহি. অত্তনো উপঘাতকোতি মচ্ছরিযানুযোগেন কুসলধম্মানং গতিসম্পত্তিযা চ ৰিনাসকো.
পুঞ্ঞপাপৰসেন সম্পরেতব্বতো উপগন্তব্বতো সম্পরাযো, পরলোকো. কামগুণরতীতি কামগুণসন্নিস্সযো অস্সাদো. খিড্ডাতি কাযিকখিড্ডা ৰাচসিকখিড্ডা চেতসিকখিড্ডাতি এৰং তিৰিধা. এস ৰিপাকোতি চোল়াদীনং কিচ্ছলাভোতি এস এৰরূপো ৰিপাকো. যমলোকন্তি পরলোকং. উপপজ্জরেতি এত্থ ইতি-সদ্দো পকারত্থো. তেন পাল়িযং ৰুত্তং নিরযং তিরচ্ছানযোনিঞ্চ সঙ্গণ্হাতি.
যাচন্তি নাম অরিযযাচনায. ৰুত্তঞ্হেতং ‘‘উদ্দিস্স অরিযা তিট্ঠন্তি, এসা অরিযান যাচনা’’তি (জা. ১.৭.৫৯). যে সংৰিভজন্তি, তে ৰদঞ্ঞূ নাম ঞত্ৰা কত্তব্বকরণতো. ৰিমানপ্পভাযাতি নিদস্সনমত্তং, উয্যানকপ্পরুক্খপ্পভাহি দেৰতানং ৰত্থাভরণসরীরপ্পভাহিপি সগ্গে পকাসেন্তিযেৰ. পকাসন্তীতি ৰা পাকটা হোন্তি, ন অপাযলোকে ৰিয অপাকটাতি অত্থো. পরসম্ভতেসূতি সযং সম্ভতং অনাপজ্জিত্ৰা পরেহেৰ সম্ভরিতেসু সুখূপকরণেসু. তেনাহ পাল়িযং ‘‘ৰসৰত্তীৰ মোদরে’’তি, পরনিম্মিতভোগেসু ৰসৰত্তী দেৰপুত্তা ৰিয সুখসমঙ্গিতায মোদন্তীতি অত্থো. এৰং ৰুত্তসম্পরাযোতি এতে সগ্গাতি এৰং হেট্ঠা ৰুত্তসম্পরাযো. উভিন্নন্তি এতেসং যথাৰুত্তানং উভিন্নং দুক্কটসুকটকম্মকারীনং. ততো চৰিত্ৰা ততো নিরযসগ্গাদিতো চৰিত্ৰা মনুস্সেসু নিব্বত্ততি. তেসু যো মচ্ছরী মনুস্সেসু নিব্বত্তো, সো দলিদ্দো হুত্ৰা পুব্বচরিযৰসেন মচ্ছরীযেৰ হোন্তো দারাদিভরণত্থং মচ্ছকচ্ছপাদীনি হন্ত্ৰা পুনপি নিরযে নিব্বত্তো. ইতরো সুদ্ধাসযো সমিদ্ধো হুত্ৰা পুব্বচরিযাৰসেন পুনপি পুঞ্ঞানি কত্ৰা সগ্গে নিব্বত্তেয্য. তেনাহ ‘‘পুন সম্পরাযেপি দুগ্গতিসুগতিযেৰ হোতী’’তি.
মচ্ছরিসুত্তৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.