৪. পঠমসেনাসনসিক্খাপদং

১০৮. চতুত্থে হিমমেৰ হিমন্তো, হিমন্তে নিযুত্তো হেমন্তিকো, কালোতি আহ ‘‘হেমন্তকালে’’তি. ওতাপেন্তা পক্কমিংসূতি সম্বন্ধো. কালসদ্দস্স সম্বন্ধিসদ্দত্তা সম্বন্ধাপেক্খোতি আহ ‘‘যস্স কস্সচী’’তি. হিমৰস্সেনাতি হিমেন চ ৰস্সেন চ.

১১০. ‘‘ৰস্সিকো’’তি ন সঙ্কেতাতি অৰস্সিকসঙ্কেতা. ‘‘অট্ঠ মাসে’’তি সামঞ্ঞতো ৰুত্তেপি ‘‘অৰস্সিকসঙ্কেতে’’তি ৰিসেসিতত্তা হেমন্তিকগিম্হিকমাসাযেৰ গহেতব্বাতি আহ ‘‘চত্তারো হেমন্তিকে’’তিআদি. যত্থাতি যস্মিং রুক্খে. ন ঊহদন্তীতি সম্বন্ধো. ‘‘কাকা ৰা’’তি এত্থ ৰাসদ্দো সম্পিণ্ডনত্থো. তেনাহ ‘‘অঞ্ঞে ৰা সকুন্তা’’তি. তস্মাতি যস্মা অনুজানাতি, তস্মা. যত্থাতি যস্মিং রুক্খে, ৰিস্সমিত্ৰা গচ্ছন্তীতি যোজনা. যস্মিন্তি রুক্খে, কত্ৰা ৰসন্তীতি যোজনা. অট্ঠ মাসে এৰাতি সম্ভৰতো আহ ‘‘যেসু জনপদেসূ’’তিআদি. তেসুপীতি জনপদেসুপি. অৰস্সিকসঙ্কেতে এৰাতি সম্ভৰতো আহ ‘‘যত্থা’’তিআদি. যত্থাতি যেসু জনপদেসু. ‘‘ৰিগতৰলাহকং ৰিসুদ্ধং নভং হোতী’’তি ইমিনা সচে অৰিগতৰলাহকং অৰিসুদ্ধং নভং হোতি, নিক্খিপিতুং ন ৰট্টতীতি দীপেতি. ‘‘এৰরূপে কালে’’তি পদং ‘‘নিক্খিপিতুং ৰট্টতী’’তি পদে আধারো.

অব্ভোকাসিকেনাপীতি অব্ভোকাসধুতঙ্গযুত্তেনাপি. পিসদ্দো রুক্খমূলিকস্স অপেক্খকো. ৰত্তং ৰিত্থারেন্তো আহ ‘‘তস্স হী’’তিআদি. তস্সাতি অব্ভোকাসিকস্স. হিসদ্দো ৰিত্থারজোতকো. তত্থেৰাতি পুগ্গলিকমঞ্চকেযেৰ. সঙ্ঘিকং মঞ্চন্তি সম্বন্ধো. ৰীতমঞ্চকোতি ৰাযিতমঞ্চকো. তস্মিন্তি ৰীতমঞ্চকে. পুরাণমঞ্চকো নস্সন্তোপি অনগ্ঘোতি আহ ‘‘পুরাণমঞ্চকো গহেতব্বো’’তি. চম্মেন অৰনহিতব্বোতি ওনদ্ধো, সো এৰ ওনদ্ধকো. গহেত্ৰা চ পন পঞ্ঞপেত্ৰা নিপজ্জিতুং ন ৰট্টতীতি যোজনা. অসমযেতি ৰস্সিকসঙ্খাতে অকালে. চতুগ্গুণেনাপীতি চতুপটলেনপি. ৰট্টন্তি ৰলাহকা আৰট্টন্তি অস্মিং সমযেতি ৰট্টুলো, সো এৰ ৰট্টলিকো, সত্তাহং ৰট্টলিকো, সত্তাহো ৰা ৰট্টলিকো সত্তাহৰট্টলিকো, সো আদি যেসং তানীতি সত্তাহৰট্টলিকাদীনি. আদিসদ্দেন সত্তাহতো ঊনাধিকানি গহেতব্বানি. কাযানুগতিকত্তাতি কাযং অনুগমকত্তা কাযসদিসত্তাতি অত্থো.

পণ্ণকুটীসূতি পণ্ণেন ছাদিতকুটীসু. সভাগভিক্খূনন্তি অত্তনা সভাগভিক্খূনং, সন্তিকন্তি সম্বন্ধো. অনোৰস্সকে ঠানেতি যোজনা. লগ্গেত্ৰাতি লম্বেত্ৰা, অযমেৰ ৰা পাঠো. ‘‘সম্মজ্জনি’’ন্তি পদং ‘‘গহেত্ৰা’’তি পদে অৰুত্তকম্মং, ‘‘ঠপেতব্বা’’তি পদে ৰুত্তকম্মং. ধোৰিত্ৰাতি সম্মজ্জনিং সুদ্ধং কত্ৰা. উপোসথাগারাদীসূতিআদিসদ্দেন পরিৰেণাদীনি গহেতব্বানি.

যো পন ভিক্খু গন্তুকামো হোতি, তেনাতি যোজনা. তত্থাতি সালাযং. যত্থ কত্থচীতি যস্মিং কিস্মিঞ্চি ঠানে. পাকতিকট্ঠানেতি পকতিযা গহিতট্ঠানে. তত্র তত্রেৰাতি তেসু তেসু চেতিযঙ্গণাদীসুযেৰ. অসনসালন্তি অসন্তি ভক্খন্তি অস্সং সালাযন্তি অসনা, অসনা চ সা সালা চেতি অসনসালা, ভোজনসালাতি অত্থো. তত্রাতি তস্স সম্মজ্জন্তস্স, তস্মিং ‘‘ৰত্তং জানিতব্ব’’ন্তি পাঠে ৰা. মজ্ঝতোতি পৰিত্ততো, সুদ্ধট্ঠানতোতি অত্থো. পাদট্ঠানাভিমুখাতি সম্মজ্জন্তস্স পাদট্ঠানং অভিমুখা. ৰালিকা হরিতব্বাতি পংসু চ ৰালিকা চ অপনেতব্বা. সম্মুঞ্চনীসলাকায পরং পেল্লেতব্বাতি অধিপ্পাযো. বহীতি সম্মজ্জিতব্বতলতো বহি.

১১১. মসারকোতীতি এত্থ ইতিসদ্দো নামপরিযাযো, মসারকো নামাতি অত্থো. এৰং বুন্দিকাবদ্ধোতীতিআদীসুপি. পাদে মসিত্ৰা ৰিজ্ঝিত্ৰা তত্থ অটনিযো পৰেসেতব্বা এত্থাতি মসারকো. বুন্দো এৰ বুন্দিকো, পাদো, তস্মিং আবদ্ধা বন্ধিতা অটনী যস্সাতি বুন্দিকাবদ্ধো. কুল়ীরস্স পাদো ৰিয পাদো যস্সাতি কুল়ীরপাদকো, যথা কুল়ীরো ৰঙ্কপাদো হোতি, এৰং ৰঙ্কপাদোতি ৰুত্তং হোতি. আহচ্চ অঙ্গে ৰিজ্ঝিত্ৰা তত্থ পৰেসিতো পাদো যস্সাতি আহচ্চপাদকো. আণিন্তি অগ্গখিলং. মঞ্চতি পুগ্গলং ধারেতীতি মঞ্চো. পীঠতি ৰিসমদুক্খং হিংসতীতি পীঠং. পণৰোতি একো তূরিযৰিসেসো, তস্স সণ্ঠানং কত্ৰাতি অত্থো. তঞ্হি এতরহি বুদ্ধপটিমস্স পল্লঙ্কসণ্ঠানং হোতি. তন্তি কোচ্ছং. করোন্তি কিরাতি সম্বন্ধো. এত্থাতি সেনাসনপরিভোগে. হীতি সচ্চং. তন্তি কোচ্ছং মহগ্ঘং হোতি, মহগ্ঘত্তা ভদ্দপীঠন্তিপি ৰুচ্চতি. যেনাতি যেন ভিক্খুনা. ‘‘থামমজ্ঝিমস্সা’’তি পদেন পমাণমজ্ঝিমং নিৰত্তেতি.

এত্থাতি ‘‘অনাপুচ্ছং ৰা গচ্ছেয্যা’’তি পদে. থেরো আণাপেতীতি যোজনা. আণাপেতীতি চ আণ-ধাতুযা এৰ পেসনসঙ্খাতস্স হেত্ৰত্থস্স ৰাচকত্তা ণাপেসদ্দো স্ৰত্থোৰ. সোতি দহরো. তথাতি যথা থেরেন ৰুত্তো, তথা কত্ৰাতি অত্থো. তত্থাতি দিৰাট্ঠানে, মঞ্চপীঠে ৰা. ততোতি ঠপনকালতো. পরিবুন্ধেতি হিং সেতীতি পলিবোধো, পরিসদ্দো উপসগ্গো, সো ৰিকারৰসেন অঞ্ঞথা জাতো. সো পলিবোধো অঞ্ঞত্থ আৰাসাদিকো, ইধ পন সন্থরাপিতমঞ্চাদিকো. সাযন্তি সাযন্হে, ভুম্মত্থে চেতং উপযোগৰচনং. থেরো ভণতীতি সম্বন্ধো. তত্থাতি মঞ্চপীঠে. ‘‘বালো হোতী’’তি ৰত্ৰা তস্স অত্থং দস্সেন্তো আহ ‘‘অনুগ্গহিতৰত্তো’’তি. অনুগ্গহিতং ৰত্তং যেনাতি অনুগ্গহিতৰত্তো, থেরো. তজ্জেতীতি উব্বেজেতি. তস্মিন্তি দহরে. অস্সাতি থেরস্স.

আণত্তিক্খণেযেৰাতি থেরস্স পেসনক্খণেযেৰ. দহরো ৰদতীতি যোজনা. ‘‘থেরো’’তি পদং ‘‘ৰত্ৰা গচ্ছতী’’তি পদদ্ৰযে কত্তা, ‘‘কারেতব্বো’’তি পদে কম্মং. নন্তি মঞ্চপীঠং, ‘‘পঞ্ঞপেত্ৰা’’তিপদমপেক্খিয এৰং ৰুত্তং. নন্তি দহরং ৰা. ‘‘ৰত্ৰা’’তি পদমপেক্খিয এৰং ৰুত্তং. তত্থেৰাতি মঞ্চপীঠেযেৰ. অস্সাতি থেরস্স. তত্থাতি দিৰাট্ঠানে. ভোজনসালতো অঞ্ঞত্থ গচ্ছন্তোতি ভোজনসালতো নিক্খমিত্ৰা মঞ্চপীঠপঞ্ঞাপনট্ঠানতো অঞ্ঞং ঠানং গচ্ছন্তো, থেরোতি যোজনা. তত্থেৰাতি দিৰাট্ঠানেযেৰ. যত্রিচ্ছতীতি যং ঠানং গন্তুমিচ্ছতীতি অত্থো. অন্তরসন্নিপাতেতি সকলং অহোরত্তং অসন্নিপাতেত্ৰা অন্তরে সন্নিপাতে সতীতি যোজনা.

তত্থাতি তস্মিং ঠানে. আগন্তুকা গণ্হন্তীতি সম্বন্ধো. ততোতি গণ্হনতো. তেসন্তি আগন্তুকানং. যেহীতি আৰাসিকো ৰা হোতু, আগন্তুকো ৰা, যেহি ভিক্খূহি. তেতি নিসিন্নকভিক্খূ. উদ্ধং পাল়িপাঠং সারেতি পৰত্তেতীতি উস্সারকো. ধম্মকথাযং সাধূতি ধম্মকথিকো. তস্মিন্তি উস্সারকে ৰা ধম্মকথিকে ৰা. অহোরত্তন্তি অহো চ রত্তি চ অহোরত্তং, অচ্চন্তসংযোগপদং. ইতরস্মিন্তি পঠমং নিসিন্নভিক্খুতো অঞ্ঞস্মিং ভিক্খুম্হীতি যোজনা. অন্তোউপচারট্ঠেযেৰাতি লেড্ডুপাতসঙ্খাতস্স উপচারস্স অন্তো ঠিতেযেৰ, অনাদরে চেতং ভুম্মং. সব্বত্থাতি আপত্তিৰারঅনাপত্তিৰারেসু.

১১২. চিমিলিকং ৰাতিআদীসু ৰিনিচ্ছযো এৰং ৰেদিতব্বোতি যোজনা. তন্তি চিমিলিকত্থরণং. উত্তরি অত্থরিতব্বন্তি উত্তরত্থরণন্তি দস্সেন্তো আহ ‘‘উত্তরত্থরণং নামা’’তিআদি. ভূমিযন্তি সুধাদিপরিকম্মেন অকতাযং পকতিভূমিযং. চম্মখণ্ডোতি এত্থ চম্মংযেৰ অন্তে খণ্ডত্তা ছিন্নত্তা চম্মখণ্ডোতি ৰুচ্চতি. ননু সীহচম্মাদীনি ন কপ্পন্তীতি আহ ‘‘অট্ঠকথাসু হী’’তিআদি. হীতি সচ্চং. তস্মাতি যস্মা ন দিস্সতি, তস্মা. পরিহরণেযেৰাতি অত্তনো সন্তকন্তি পরিচ্ছিন্দিত্ৰা, পুগ্গলিকন্তি ৰা পরিগ্গহেত্ৰা তং তং ঠানং হরণেযেৰ. পাদো পুঞ্ছীযতি সোধীযতি এতাযাতি পাদপুঞ্ছনীতি কত্ৰা রজ্জুপিলোতিকাযো পাদপুঞ্ছনীতি ৰুচ্চতীতি আহ ‘‘পাদপুঞ্ছনী নামা’’তিআদি. মযসদ্দলোপং কত্ৰা ফলকপীঠন্তি ৰুত্তন্তি আহ ‘‘ফলকপীঠং নাম ফলকমযং পীঠ’’ন্তি. ফলকঞ্চ পীঠঞ্চ ফলকপীঠন্তি ৰা দস্সেতুং ৰুত্তং ‘‘অথ ৰা’’তি. এতেনাতি ‘‘ফলকপীঠ’’ন্তি পদেন. ‘‘সঙ্গহিত’’ন্তি পদে করণং, কত্তা ৰা. বীজনিপত্তকন্তি চতুরস্সবীজনীযেৰ সকুণপত্তসদিসত্তা বীজনিপত্তকং, সদিসত্থে কো. ‘‘অজ্ঝোকাসে’’তি পদং ‘‘পচিত্ৰা’’তি পদে আধারো. অগ্গিসালাযন্তি অগ্গিনা পচনসালাযং. পব্ভারেতি লেণসদিসে পব্ভারে. যত্থাতি যস্মিং ঠানে.

যস্মিন্তি পুগ্গলে. ‘‘অত্তনো পুগ্গলিকমিৰ হোতী’’তি ইমিনা অনাপত্তীতি দস্সেতি.

১১৩. যো ভিক্খু ৰা লজ্জী হোতি, তথারূপং ভিক্খুং ৰা তি যোজনা. ‘‘লজ্জী হোতী’’তি ৰত্ৰা তস্স অত্থং দস্সেন্তো আহ ‘‘অত্তনো পলিবোধং ৰিয মঞ্ঞতী’’তি. যোতি আপুচ্ছকো ভিক্খু. ‘‘কেনচি উপদ্দুতং হোতী’’তি সঙ্খেপেন ৰুত্তমত্থং ৰিত্থারেন্তো আহ ‘‘সচেপি হী’’তিআদি. হিসদ্দো ৰিত্থারজোতকো. ৰুড্ঢতরো ভিক্খু গণ্হাতীতি সম্বন্ধো. তং পদেসন্তি সেনাসনট্ঠপিতট্ঠানং. আপদাসূতি ৰিপত্তীসূতি. চতুত্থং.