৫. জীৰকসুত্তৰণ্ণনা

৫১. কুমারেন ভতো পোসাপিতোতি কুমারভতো, কুমারভতো এৰ কোমারভচ্চো যথা ‘‘ভিসক্কমেৰ ভেসজ্জ’’ন্তি.

আরভন্তীতি এত্থ আরভ-সদ্দো কামং কামাযূহনযঞ্ঞুট্ঠাপনআপত্তিআপজ্জনৰিঞ্ঞাপনাদীসুপি আগতো, ইধ পন হিংসনে ইচ্ছিতব্বোতি আহ – ‘‘আরভন্তীতি ঘাতেন্তী’’তি. উদ্দিসিত্ৰা কতন্তি (অ. নি. টী. ৩.৮.১২; সারত্থ. টী. মহাৰগ্গ ৩.২৯৪) অত্তানং উদ্দিসিত্ৰা মারণৰসেন কতং নিব্বত্তিতং. পটিচ্চকম্মন্তি এত্থ কম্ম-সদ্দো কম্মসাধনো অতীতকালিকোতি আহ – ‘‘অত্তানং পটিচ্চ কত’’ন্তি. নিমিত্তকম্মস্সেতং অধিৰচনং ‘‘পটিচ্চ কম্মং ফুসতী’’তিআদীসু (জা. ১.৪.৭৫) ৰিয. নিমিত্তকম্মস্সাতি নিমিত্তভাৰেন লদ্ধব্বকম্মস্স, ন করণকারাপনৰসেন. পটিচ্চকম্মং এত্থ অত্থীতি মংসং পটিচ্চকম্মং যথা ‘‘বুদ্ধং এতস্স অত্থীতি বুদ্ধো’’তি. তেসন্তি নিগণ্ঠানং. অঞ্ঞেপি ব্রাহ্মণাদযো তংলদ্ধিকা অত্থেৰ.

কারণন্তি এত্থ যুত্তি অধিপ্পেতা, সা এৰ চ ধম্মতো অনপেতত্তা ‘‘ধম্মো’’তি ৰুত্তাতি আহ – ‘‘কারণং নাম তিকোটিপরিসুদ্ধমচ্ছমংসপরিভোগো’’তি. অনুকারণং নাম মহাজনস্স তথা ব্যাকরণং যুত্তিযা ধম্মস্স অনুরূপভাৰতো মংসং পরিভুঞ্জিতব্বন্তি অনুঞ্ঞাতং তথেৰ কথনন্তি কত্ৰা. তন্তি ‘‘জানং উদ্দিস্সকতং মংসং পরিভুঞ্জতী’’তি এৰং ৰুত্তং পরিভুঞ্জনং নেৰ কারণং হোতি সব্বেন সব্বং অভাৰতো সতি চ অযুত্তিযং অধম্মোতি কত্ৰা. তথা ব্যাকরণন্তি ‘‘জানং উদ্দিস্সকতং মংসং পরিভুঞ্জতী’’তি কথনং যুত্তিযা ধম্মস্স অননুরূপভাৰতো ন অনুকারণং হোতি. পরেহি ৰুত্তকারণেন সকারণো হুত্ৰাতি পরে তিত্থিযা ‘জান’ন্তিআদিনা ধম্মং কথেন্তি ৰদন্তি, তেন কারণভূতেন সকারণো হুত্ৰা. তেহি তথা ৰত্তব্বো এৰ হুত্ৰা তুম্হাকং ৰাদো ৰা অনুৰাদো ৰা ‘‘মংসং পরিভুঞ্জিতব্ব’’ন্তি পৰত্তা তুম্হাকং কথা ৰা পরতো পরেহি তথা পৰত্তিতা তস্সা অনুকথা ৰা. ৰিঞ্ঞূহি গরহিতব্বকারণন্তি তিত্থিযা তাৰ তিট্ঠন্তু, ততো অঞ্ঞেহি পণ্ডিতেহি গরহিতব্বকারণং. কোচি ন আগচ্ছতীতি গরহিতব্বতং ন আপজ্জতীতি অত্থো. অভিভৰিত্ৰা আচিক্খন্তীতি অভিভুয্য মদ্দিত্ৰা কথেন্তি, অভিভূতেন অক্কোসন্তীতি অত্থো.

৫২. কারণেহীতি পরিভোগচিত্তস্স অৰিসুদ্ধতাহেতূহি. ভিক্খূ উদ্দিস্সকতং দিট্ঠং. তাদিসমংসঞ্হি পরিভোগানারহত্তা চিত্তঅৰিসুদ্ধিযা কারণং চিত্তসংকিলেসাৰহতো. ইদানি দিট্ঠসুতপরিসঙ্কিতানি সরূপতো দস্সেতুং ‘‘দিট্ঠাদীসূ’’তিআদি ৰুত্তং. তত্থ তদুভযৰিমুত্তপরিসঙ্কিতন্তি ‘‘দিট্ঠং সুত’’ন্তি ইমং উভযং অনিস্সায – ‘‘কিং নু খো ইমং ভিক্খুং উদ্দিস্স ৰধিত্ৰা সম্পাদিত’’ন্তি কেৰলমেৰ পরিসঙ্কিতং. সব্বসঙ্গাহকোতি সব্বেসং তিণ্ণং পরিসঙ্কিতানং সঙ্গণ্হনকো.

মঙ্গলাদীনন্তি আদি-সদ্দেন আহুনপাহুনাদিকং সঙ্গণ্হাতি. নিব্বেমতিকা হোন্তীতি সব্বেন সব্বং পরিসঙ্কিতাভাৰমাহ. ইতরেসন্তি অজানন্তানং ৰট্টতি, জানতো এৰেত্থ আপত্তি হোতি. তেযেৰাতি যে উদ্দিস্স কতং, তেযেৰ.

উদ্দিস্সকতমংসপরিভোগতো অকপ্পিযমংসপরিভোগস্স ৰিসেসং দস্সেতুং ‘‘অকপ্পিযমংসং পনা’’তিআদি ৰুত্তং. পুরিমস্মিং সচিত্তকা আপত্তি, ইতরস্মিং অচিত্তকা. তেনাহ – ‘‘অকপ্পিযমংসং অজানিত্ৰা ভুত্তস্সপি আপত্তিযেৰা’’তি. পরিভোগন্তি পরিভুঞ্জিতব্বন্তি ৰদামীতি অত্থো.

৫৩. তাদিসস্সাতি তিকোটিপরিসুদ্ধস্স মচ্ছমংসস্স পরিভোগে. মেত্তাৰিহারিনোপীতি অপি-সদ্দেন অমেত্তাৰিহারিনোপি. মেত্তাৰিহারিনো পরিভোগে সিখাপ্পত্তা অনৰজ্জতাতি দস্সেতুং ‘‘ইধ, জীৰক, ভিক্খূ’’তিআদি ৰুত্তং. অনিযমেত্ৰাতি অৰিসেসেত্ৰা সামঞ্ঞতো. যস্মা ভগৰতা – ‘‘যতো খো, ৰচ্ছ, ভিক্খুনো তণ্হা পহীনা হোতী’’তিআদিনা মহাৰচ্ছগোত্তসুত্তে (ম. নি. ২.১৯৪) অত্তা অনিযমেত্ৰা ৰুত্তো. তথা হি ৰচ্ছগোত্তো – ‘‘তিট্ঠতু ভৰং গোতমো, অত্থি পন ভোতো গোতমস্স একভিক্খুপি সাৰকো আসৰানং খযা…পে… উপসম্পজ্জ ৰিহরতী’’তি আহ, ‘‘ইধ, ভারদ্ৰাজ, ভিক্খু অঞ্ঞতরং গামং ৰা নিগমং ৰা উপনিস্সায ৰিহরতী’’তিআদিনা চঙ্কীসুত্তে (ম. নি. ২.৪৩০) অত্তা অনিযমেত্ৰা ৰুত্তো. তথা হি তত্থ পরতো – ‘‘যং খো পন অযমাযস্মা ধম্মং দেসেতি, গম্ভীরো সো ধম্মো দুদ্দসো দুরনুবোধো সন্তো পণীতো অতক্কাৰচরো নিপুণো পণ্ডিতৰেদনীযো, ন সো ধম্মো সুদেসনীযো লুদ্দেনা’’তিআদিনা দেসনা আগতা, তস্মা ৰুত্তং ‘‘ভগৰতা হি মহাৰচ্ছগোত্তসুত্তে, চঙ্কীসুত্তে ইমস্মিং সুত্তেতি তীসু ঠানেসু অত্তানংযেৰ সন্ধায দেসনা কতা’’তি. মংসূপসেচনোৰ অধিপ্পেতো মচ্ছমংসসহিতস্স আহারস্স পরিভোগভাৰতো মচ্ছমংসস্স চ ইধ অধিপ্পেতত্তা.

অগথিতো অপ্পটিবদ্ধো. তণ্হামুচ্ছনাযাতি তণ্হাযনৰসেন মুচ্ছাপত্তিযা. অনজ্ঝোপন্নো তণ্হায অভিভৰিত্ৰা ন অজ্ঝোত্থটো, গিলিত্ৰা পরিনিট্ঠপেত্ৰা ন সণ্ঠিতোতি অত্থো. তেনাহ – ‘‘সব্বং আলুম্পিত্ৰা’’তিআদি. ইধ আদীনৰো আহারস্স পটিকূলভাৰোতি আহ ‘‘একরত্তিৰাসেনা’’তিআদি. অযমত্থো আহারপরিভোগোতি অত্থসংযোজনপরিচ্ছেদিকা ‘‘যাৰদেৰ ইমস্স কাযস্স ঠিতিযা’’তিআদিনা (দী. নি. ৩.১৮২; ম. নি. ১.২৩; ২.২৪; ৩.৭৫; সং. নি. ৪.১২০) পৰত্তা আহারপটিবদ্ধছন্দরাগনিস্সরণভূতা পঞ্ঞা অস্স অত্থীতি নিস্সরণপঞ্ঞো. ইদমত্থন্তি এতমত্থায. এৰং সন্তেতি ‘‘ব্রহ্মাতি চ মেত্তাৰিহারিনো সমঞ্ঞা’’তি অৰত্ৰা যে ধম্মা মেত্তাৰিহারস্স পটিপক্খভূতা, তত্থ সাৰসেসং পহাসি ব্রহ্মা, অনৰসেসং পহাসি ভগৰাতি সচে তে ইদং সন্ধায ভাসিতং, এৰং সন্তে তৰ ইদং যথাৰুত্তৰচনং অনুজানামি, ন মেত্তাৰিহারিতাসামঞ্ঞমত্ততোতি অত্থো.

৫৫. ‘‘পাটিযেক্কো অনুসন্ধী’’তি ৰত্ৰা ৰিসুং অনুসন্ধিভাৰং দস্সেতুং ‘‘ইমস্মিং হী’’তিআদি ৰুত্তং. দ্ৰারং থকেতীতি মচ্ছমংসপরিভোগানুঞ্ঞায অঞ্ঞেসং ৰচনদ্ৰারং পিদহতি, চোদনাপথং নিরুন্ধতি. কথং সত্তানুদ্দযং দস্সেতি? সত্তানুদ্দযমুখেন বাহিরকানং মচ্ছমংসপরিভোগপটিক্খেপো তযিদং মিচ্ছা, তিকোটিপরিসুদ্ধস্সেৰ মচ্ছমংসস্স পরিভোগো ভগৰতা অনুঞ্ঞাতো. তথা হি ৰুত্তং – ‘তীহি খো অহং, জীৰক, ঠানেহি মংসং পরিভোগন্তি ৰদামী’তিআদি (ম. নি. ২.৫২). ৰিনযেপি (পারা. ৪০৯; চূল়ৰ. ৩৪৩) ৰুত্তং – ‘‘তিকোটিপরিসুদ্ধং, দেৰদত্ত, মচ্ছমংসং মযা অনুঞ্ঞাত’’ন্তি. তিকোটিপরিসুদ্ধঞ্চ ভুঞ্জন্তানং সত্তেসু অনুদ্দযা নিচ্চলা. ‘‘সত্তানুদ্দযং দস্সেতী’’তি সঙ্খেপতো ৰুত্তমত্থং ৰিৰরন্তো ‘‘সচে হী’’তিআদিমাহ.

পঠমেন কারণেনাতি দেসনাৰসেনপি পযোগৰসেনপি পঠমেন পরূপঘাতহেতুনা. কড্ঢিতো সো পাণো. গলেন পৰেধেন্তেনাতি যোত্তগলেন করণেন অসয্হমানেন. বহুপুঞ্ঞমেৰ হোতি আসাদনাপেক্খায অভাৰতো, হিতজ্ঝাসযত্তা ৰাতি অধিপ্পাযো. এসাহং, ভন্তেতিআদি কস্মা ৰুত্তং, সরণগমনৰসেনেৰ গহিতসরণোতি চোদনং সন্ধাযাহ ‘‘অয’’ন্তিআদি. ওগাহন্তোতিআদিতো পট্ঠায যাৰ পরিযোসানা সুত্তং অনুস্সরন্তো অত্থং উপধারেন্তো. সেসং সুৰিঞ্ঞেয্যমেৰ.

জীৰকসুত্তৰণ্ণনায লীনত্থপ্পকাসনা সমত্তা.