৪. চতুক্কনিদ্দেসৰণ্ণনা

৭৯৩. পরিতস্সনং পরিত্তাসো, চিত্তুত্রাসো চাতি ‘‘ন পরিতস্সতী’’তি পদস্স ‘‘ন পত্থেতি ন উত্তসতী’’তি অত্থমাহ.

৭৯৬. অরিযসচ্চেসু ধম্মসদ্দো ‘‘দিট্ঠধম্মো’’তিআদীসু ৰিয. অরিযমগ্গো, তস্স চ ফলং ধম্মো যথানুসিট্ঠং পটিপন্নে অপাযেসু অপতমানে ধারেতীতি. তত্থ পঞ্ঞাতি তস্মিং অরিযমগ্গফলে নিস্সযভূতে পঞ্ঞা. তেনাহ ‘‘তংসহগতা’’তি. অৰিদিতং ৰিদিতং ৰিয নেতি ঞাপেতীতি নযো, অনুমানং, তস্স নযনং পৰত্তনং, তং পন ৰিসুংযেৰেকং ঞাণুপ্পাদনন্তি আসঙ্কায নিৰত্তনত্থমাহ ‘‘ন অঞ্ঞ…পে… ৰিসেসো’’তি. অত্তনো হি অধিগমানুসারেন পরাধিগতানং কালত্তযে মগ্গাদীনং পৰত্তিআকারানুমানং নযনযনং. অনুমিননাকারমেৰ হিস্স সন্ধায ৰুত্তং ‘‘ঞাণস্সেৰ পৰত্তিৰিসেসো’’তি. কারণঞ্চ নযনযনস্স সচ্চেসু পচ্চক্খপৰত্তনতো. ‘‘তথা’’তি ইমিনা যথা মগ্গঞাণতো অঞ্ঞাপি ‘‘ইমিনা ধম্মেনা’’তি ৰত্তুং যুত্তং, তথা পকারন্তরেনপি ‘‘ইমিনা ধম্মেন ঞাণেনা’’তি এত্থ অত্থো যুজ্জতীতি ইমমত্থং উপসংহরতি. তেনাতি তস্মা ঞাণেন ঞাততো সম্পযোগেহি নযনযনতো. ঞাণৰিসযভাৰেনাতি পটিৰেধঞাণস্স ৰিসযভাৰেন. ঞাতেন পটিৰিদ্ধেন চতুসচ্চধম্মেন, ঞাণসম্পযোগেন ৰা ঞাতেন জানিত্ৰা ঠিতেন মগ্গফলধম্মেন.

সব্বেন সব্বন্তি সব্বপ্পকারেন সব্বং, অনৰসেসন্তি অত্থো. অদ্ধত্তযপরিযাপন্নঞ্হি সব্বং তেভূমকসঙ্খারগতং সম্মসীযতি. নযনতোতি নযগ্গাহতো. অনুরূপত্থৰাচকো ৰা কারণসদ্দো ‘‘কারণং ৰদতী’’তিআদীসু ৰিয.

অন্ৰযঞাণস্সপি পরিযোগাহেত্ৰা পৰত্তনতো সৰিসেসো ৰিসযাৰবোধোতি ৰুত্তং ‘‘ধম্মে ঞাণ…পে… অভাৰা’’তি. ৰিসযোভাসনমত্তজাননসামঞ্ঞেনাতি অসতিপি অভিসমেচ্চ গহণে ৰিসযৰিভাৰনসঙ্খাতঅৰবোধসামঞ্ঞমত্তেন. ‘‘ঞাণ’’ন্তি সম্মতেসূতি ‘‘ঞাণ’’ন্তি ৰোহরিতেসু লদ্ধঞাণৰোহারেসু. সম্মুতিৰসেনাতি ধম্মঞাণাদি ৰিয সমুখেন ৰিসযে অপ্পৰত্তিত্ৰা পঞ্ঞত্তিমুখেন পৰত্তং. অৰসেসন্তি সম্মুতিঞাণমেৰাহ. ইতরঞাণত্তযৰিসভাগন্তি ধম্মঞাণাদিঞাণত্তযৰিধুরং.

৭৯৭. কামভৰধম্মেতি কামভৰসঙ্খাতে ধম্মে.

৭৯৮. সাতি পঠমজ্ঝানপঞ্ঞা. ৰীতরাগভাৰনাৰত্থস্সাতি ‘‘ৰীতরাগো হোতী’’তি এৰং ৰুত্তস্স. তন্তি ছট্ঠাভিঞ্ঞং. মগ্গঞাণঞ্হি কিচ্চতো মগ্গসচ্চম্পি পটিৰিজ্ঝতি. ইতরাতি হেট্ঠিমমগ্গপঞ্ঞা. তদুপনিস্সযত্তাতি তস্সা ছট্ঠাভিঞ্ঞায, তস্স ৰা পটিৰিজ্ঝনস্স উপনিস্সযত্তা পটিৰিজ্ঝতি নাম. যথানুরূপন্তি দিট্ঠাসৰাদীনং যথানুরূপং. আসৰক্খযেতি আসৰক্খযপরিযাযে কারণূপচারেন. তংনিব্বত্তনতোতি তস্স আসৰক্খযসঙ্খাতস্স ফলস্স নিব্বত্তনতো. ইদঞ্চ ‘‘আসৰানং খযে ঞাণং ছট্ঠাভিঞ্ঞা’’তি সুত্তে আগতত্তা ৰুত্তং.

৮০১. অভিৰিসিট্ঠেন ৰা ঞাণেন পাকটং করোন্তস্সাতি অধিগমৰসেন পকাসং ৰিভূতং করোন্তস্স.

৮০২. ৰসিতাপঞ্চকরহিতং ৰসিভাৰং অপাপিতং পটিলদ্ধমত্তং. পটিপদারম্মণসহগতা পঞ্ঞা পটিপদারম্মণসম্বন্ধিনীতি আহ ‘‘পঞ্ঞায পটিপদারম্মণুদ্দেসেনা’’তি.

চতুক্কনিদ্দেসৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.