৬-৯. অনিচ্চানুপস্সীসুত্তাদিৰণ্ণনা
১৬-১৯. ছট্ঠে ‘‘ইধ সমসীসী কথিতো’’তি ৰত্ৰা এৰং সমসীসিতং ৰিভজিত্ৰা ইধাধিপ্পেতং দস্সেতুং ‘‘সো চতুব্বিধো হোতী’’তিআদিমাহ. রোগৰসেন সমসীসী রোগসমসীসী. এস নযো সেসেসুপি. একপ্পহারেনেৰাতি একৰেলাযমেৰ. যো চক্খুরোগাদীসু অঞ্ঞতরস্মিং সতি ‘‘ইতো অনুট্ঠিতো অরহত্তং পাপুণিস্সামী’’তি ৰিপস্সনং পট্ঠপেসি, অথস্স অরহত্তঞ্চ রোগতো ৰুট্ঠানঞ্চ এককালমেৰ হোতি, অযং রোগসমসীসী নাম. ইরিযাপথস্স পরিযোসানন্তি ইরিযাপথন্তরসমাযোগো. যো ঠানাদীসু ইরিযাপথেসু অঞ্ঞতরং অধিট্ঠায ‘‘অৰিকোপেত্ৰাৰ অরহত্তং পাপুণিস্সামী’’তি ৰিপস্সনং পট্ঠপেসি. অথস্স অরহত্তপ্পত্তি চ ইরিযাপথৰিকোপনঞ্চ একপ্পহারেনেৰ হোতি, অযং ইরিযাপথসমসীসী নাম. জীৰিতসমসীসী নামাতি এত্থ ‘‘পলিবোধসীসং মানো, পরামাসসীসং দিট্ঠি, ৰিক্খেপসীসং উদ্ধচ্চং, কিলেসসীসং অৰিজ্জা, অধিমোক্খসীসং সদ্ধা, পগ্গহসীসং ৰীরিযং, উপট্ঠানসীসং সতি, অৰিক্খেপসীসং সমাধি, দস্সনসীসং পঞ্ঞা, পৰত্তসীসং জীৰিতিন্দ্রিযং, চুতিসীসং ৰিমোক্খো, সঙ্খারসীসং নিরোধো’’তি পটিসম্ভিদাযং (পটি. ম. ৩.৩৩) ৰুত্তেসু সত্তরসসু সীসেসু পৰত্তসীসং কিলেসসীসন্তি দ্ৰে সীসানি ইধাধিপ্পেতানি – ‘‘অপুব্বং অচরিমং আসৰপরিযাদানঞ্চ হোতি জীৰিতপরিযাদানঞ্চা’’তি ৰচনতো. তেসু কিলেসসীসং অরহত্তমগ্গো পরিযাদিযতি, পৰত্তসীসং জীৰিতিন্দ্রিযং চুতিচিত্তং পরিযাদিযতি. তত্থ অৰিজ্জাপরিযাদাযকং চিত্তং জীৰিতিন্দ্রিযং পরিযাদাতুং ন সক্কোতি, জীৰিতিন্দ্রিযপরিযাদাযকং অৰিজ্জং পরিযাদাতুং ন সক্কোতি. অঞ্ঞং অৰিজ্জাপরিযাদাযকং চিত্তং, অঞ্ঞং জীৰিতন্দ্রিযপরিযাদাযকং. যস্স চেতং সীসদ্ৰযং সমং পরিযাদানং গচ্ছতি, সো জীৰিতসমসীসী নাম.
কথং পনিদং সমং হোতীতি? ৰারসমতায. যস্মিঞ্হি ৰারে মগ্গৰুট্ঠানং হোতি, সোতাপত্তিমগ্গে পঞ্চ পচ্চৰেক্খণানি, সকদাগামিমগ্গে পঞ্চ, অনাগামিমগ্গে পঞ্চ, অরহত্তমগ্গে চত্তারীতি একূনৰীসতিমে পচ্চৰেক্খণঞাণে পতিট্ঠায ভৰঙ্গং ওতরিত্ৰা পরিনিব্বাযতো ইমায ৰারসমতায ইদং উভযসীসপরিযাদানম্পি সমং হোতীতি ইমায ৰারসমতায. ৰারসমৰুত্তিদাযকেন হি মগ্গচিত্তেন অত্তনো অনন্তরং ৰিয নিপ্ফাদেতব্বা পচ্চৰেক্খণৰারা চ কিলেসপরিযাদানস্সেৰ ৰারাতি ৰত্তব্বতং অরহতি. ‘‘ৰিমুত্তস্মিং ৰিমুত্তমিতি ঞাণং হোতী’’তি (ম. নি. ১.৭৮; সং. নি. ৩.১২, ১৪) ৰচনতো পচ্চৰেক্খণপরিসমাপনেন কিলেসপরিযাদানং সম্পাপিতং নাম হোতীতি ইমায ৰারৰুত্তিযা সমতায কিলেসপরিযাদানজীৰিতপরিযাদানানং সমতা ৰেদিতব্বা. তেনেৰাহ ‘‘যস্মা পনস্স…পে... তস্মা এৰং ৰুত্ত’’ন্তি.
আযুনো ৰেমজ্ঝং অনতিক্কমিত্ৰা অন্তরাৰ কিলেসপরিনিব্বানেন পরিনিব্বাযতীতি অন্তরাপরিনিব্বাযী. তেনাহ ‘‘যো পঞ্চসু সুদ্ধাৰাসেসূ’’তিআদি. ৰেমজ্ঝেতি অৰিহাদীসু যত্থ উপ্পন্নো, তত্থ আযুনো ৰেমজ্ঝে. আযুৰেমজ্ঝং উপহচ্চ অতিক্কমিত্ৰা তত্থ পরিনিব্বাযতীতি উপহচ্চপরিনিব্বাযী. তেনাহ ‘‘যো তত্থেৰা’’তিআদি. অসঙ্খারেন অপ্পযোগেন অনুস্সাহেন অকিলমন্তো তিক্খিন্দ্রিযতায সুখেনেৰ পরিনিব্বাযতীতি অসঙ্খারপরিনিব্বাযী. তেনাহ ‘‘যো তেসংযেৰা’’তিআদি. তেসংযেৰ পুগ্গলানন্তি নিদ্ধারণে সামিৰচনং. অপ্পযোগেনাতি অধিমত্তপ্পযোগেন ৰিনা অপ্পকসিরেন. সসঙ্খারেন সপ্পযোগেন কিলমন্তো দুক্খেন পরিনিব্বাযতীতি সসঙ্খারপরিনিব্বাযী. উদ্ধংৰাহিভাৰেন উদ্ধমস্স তণ্হাসোতং ৰট্টসোতঞ্চাতি, উদ্ধং ৰা গন্ত্ৰা পটিলভিতব্বতো উদ্ধমস্স মগ্গসোতন্তি উদ্ধংভোতো. পটিসন্ধিৰসেন অকনিট্ঠং গচ্ছতীতি অকনিট্ঠগামী.
এত্থ পন চতুক্কং ৰেদিতব্বং. যো হি অৰিহতো পট্ঠায চত্তারো দেৰলোকে সোধেত্ৰা অকনিট্ঠং গন্ত্ৰা পরিনিব্বাযতি, অযং উদ্ধংসোতো অকনিট্ঠগামী নাম. অযঞ্হি অৰিহেসু কপ্পসহস্সং ৰসন্তো অরহত্তং পত্তুং অসক্কুণিত্ৰা অতপ্পং গচ্ছতি, তত্রাপি দ্ৰে কপ্পসহস্সানি ৰসন্তো অরহত্তং পত্তুং অসক্কুণিত্ৰা সুদস্সং গচ্ছতি, তত্রাপি চত্তারি কপ্পসহস্সানি ৰসন্তো অরহত্তং পত্তুং অসক্কুণিত্ৰা সুদস্সিং গচ্ছতি, তত্রাপি অট্ঠ কপ্পসহস্সানি ৰসন্তো অরহত্তং পত্তুং অসক্কুণিত্ৰা অকনিট্ঠং গচ্ছতি, তত্থ ৰসন্তো অগ্গমগ্গং অধিগচ্ছতি. তত্থ যো অৰিহতো পট্ঠায দুতিযং ৰা চতুত্থং ৰা দেৰলোকং গন্ত্ৰা পরিনিব্বাযতি, অযং উদ্ধংসোতো ন অকনিট্ঠগামী নাম. যো কামভৰতো চৰিত্ৰা অকনিট্ঠেসু পরিনিব্বাযতি, অযং ন উদ্ধংসোতো অকনিট্ঠগামী নাম. যো হেট্ঠা চতূসু দেৰলোকেসু তত্থ তত্থেৰ নিব্বত্তিত্ৰা পরিনিব্বাযতি, অযং ন উদ্ধংসোতো ন অকনিট্ঠগামীতি.
এতে পন অৰিহেসু উপ্পন্নসমনন্তরআযুৰেমজ্ঝং অপ্পত্ৰাৰ পরিনিব্বাযনৰসেন তযো অন্তরাপরিনিব্বাযিনো, একো উপহচ্চপরিনিব্বাযী, একো উদ্ধংসোতোতি পঞ্চৰিধো, অসঙ্খারসসঙ্খারপরিনিব্বাযিৰিভাগেন দস হোন্তি, তথা অতপ্পসুদস্সসুদস্সীসূতি চত্তারো দসকাতি চত্তারীসং. অকনিট্ঠে পন উদ্ধংসোতো নত্থি, তযো অন্তরাপরিনিব্বাযিনো, একো উপহচ্চপরিনিব্বাযীতি চত্তারো, অসঙ্খারসসঙ্খারপরিনিব্বাযিৰিভাগেন অট্ঠাতি অট্ঠচত্তারীসং অনাগামিনো. সত্তমাদীসু নত্থি ৰত্তব্বং.
অনিচ্চানুপস্সীসুত্তাদিৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.