৮. আদিত্তপরিযাযসুত্তং
২৩৫. ‘‘আদিত্তপরিযাযং ৰো, ভিক্খৰে, ধম্মপরিযাযং দেসেস্সামি. তং সুণাথ. কতমো চ, ভিক্খৰে, আদিত্তপরিযাযো, ধম্মপরিযাযো? ৰরং, ভিক্খৰে, তত্তায অযোসলাকায আদিত্তায সম্পজ্জলিতায সজোতিভূতায [সঞ্জোতিভূতায (স্যা. কং.)] চক্খুন্দ্রিযং সম্পলিমট্ঠং, ন ত্ৰেৰ চক্খুৰিঞ্ঞেয্যেসু রূপেসু অনুব্যঞ্জনসো নিমিত্তগ্গাহো. নিমিত্তস্সাদগথিতং [নিমিত্তস্সাদগধিতং (স্যা. কং. ক.) ম. নি. ৩.৩১৬-৩১৭] ৰা, ভিক্খৰে, ৰিঞ্ঞাণং তিট্ঠমানং তিট্ঠেয্য, অনুব্যঞ্জনস্সাদগথিতং ৰা তস্মিঞ্চে সমযে কালং করেয্য, ঠানমেতং ৰিজ্জতি, যং দ্ৰিন্নং গতীনং অঞ্ঞতরং গতিং গচ্ছেয্য – নিরযং ৰা, তিরচ্ছানযোনিং ৰা. ইমং খ্ৰাহং, ভিক্খৰে, আদীনৰং দিস্ৰা এৰং ৰদামি.
‘‘ৰরং, ভিক্খৰে, তিণ্হেন অযোসঙ্কুনা আদিত্তেন সম্পজ্জলিতেন সজোতিভূতেন সোতিন্দ্রিযং সম্পলিমট্ঠং, ন ত্ৰেৰ সোতৰিঞ্ঞেয্যেসু সদ্দেসু অনুব্যঞ্জনসো নিমিত্তগ্গাহো. নিমিত্তস্সাদগথিতং ৰা, ভিক্খৰে, ৰিঞ্ঞাণং তিট্ঠমানং তিট্ঠেয্য, অনুব্যঞ্জনস্সাদগথিতং ৰা তস্মিঞ্চে সমযে কালঙ্করেয্য, ঠানমেতং ৰিজ্জতি, যং দ্ৰিন্নং গতীনং অঞ্ঞতরং গতিং গচ্ছেয্য – নিরযং ৰা তিরচ্ছানযোনিং ৰা. ইমং খ্ৰাহং, ভিক্খৰে, আদীনৰং দিস্ৰা এৰং ৰদামি.
‘‘ৰরং, ভিক্খৰে, তিণ্হেন নখচ্ছেদনেন আদিত্তেন সম্পজ্জলিতেন সজোতিভূতেন ঘানিন্দ্রিযং সম্পলিমট্ঠং, ন ত্ৰেৰ ঘানৰিঞ্ঞেয্যেসু গন্ধেসু অনুব্যঞ্জনসো নিমিত্তগ্গাহো. নিমিত্তস্সাদগথিতং ৰা, ভিক্খৰে, ৰিঞ্ঞাণং তিট্ঠমানং তিট্ঠেয্য, অনুব্যঞ্জনস্সাদগথিতং ৰা তস্মিঞ্চে সমযে কালং করেয্য. ঠানমেতং ৰিজ্জতি, যং দ্ৰিন্নং গতীনং অঞ্ঞতরং গতিং গচ্ছেয্য – নিরযং ৰা তিরচ্ছানযোনিং ৰা. ইমং খ্ৰাহং, ভিক্খৰে, আদীনৰং দিস্ৰা এৰং ৰদামি.
‘‘ৰরং, ভিক্খৰে, তিণ্হেন খুরেন আদিত্তেন সম্পজ্জলিতেন সজোতিভূতেন জিৰ্হিন্দ্রিযং সম্পলিমট্ঠং, ন ত্ৰেৰ জিৰ্হাৰিঞ্ঞেয্যেসু রসেসু অনুব্যঞ্জনসো নিমিত্তগ্গাহো. নিমিত্তস্সাদগথিতং ৰা, ভিক্খৰে, ৰিঞ্ঞাণং তিট্ঠমানং তিট্ঠেয্য, অনুব্যঞ্জনস্সাদগথিতং ৰা তস্মিঞ্চে সমযে কালং করেয্য. ঠানমেতং ৰিজ্জতি, যং দ্ৰিন্নং গতীনং অঞ্ঞতরং গতিং গচ্ছেয্য – নিরযং ৰা তিরচ্ছানযোনিং ৰা. ইমং খ্ৰাহং, ভিক্খৰে, আদীনৰং দিস্ৰা এৰং ৰদামি.
‘‘ৰরং, ভিক্খৰে, তিণ্হায সত্তিযা আদিত্তায সম্পজ্জলিতায সজোতিভূতায কাযিন্দ্রিযং সম্পলিমট্ঠং, ন ত্ৰেৰ কাযৰিঞ্ঞেয্যেসু ফোট্ঠব্বেসু অনুব্যঞ্জনসো নিমিত্তগ্গাহো. নিমিত্তস্সাদগথিতং ৰা, ভিক্খৰে, ৰিঞ্ঞাণং তিট্ঠমানং তিট্ঠেয্য, অনুব্যঞ্জনস্সাদগথিতং ৰা তস্মিঞ্চে সমযে কালং করেয্য. ঠানমেতং ৰিজ্জতি, যং দ্ৰিন্নং গতীনং অঞ্ঞতরং গতিং গচ্ছেয্য – নিরযং ৰা তিরচ্ছানযোনিং ৰা. ইমং খ্ৰাহং, ভিক্খৰে, আদীনৰং দিস্ৰা এৰং ৰদামি.
‘‘ৰরং, ভিক্খৰে, সোত্তং. সোত্তং খো পনাহং, ভিক্খৰে, ৰঞ্ঝং জীৰিতানং ৰদামি, অফলং জীৰিতানং ৰদামি, মোমূহং জীৰিতানং ৰদামি, ন ত্ৰেৰ তথারূপে ৰিতক্কে ৰিতক্কেয্য যথারূপানং ৰিতক্কানং ৰসং গতো সঙ্ঘং ভিন্দেয্য. ইমং খ্ৰাহং, ভিক্খৰে, ৰঞ্ঝং জীৰিতানং আদীনৰং দিস্ৰা এৰং ৰদামি.
‘‘তত্থ, ভিক্খৰে, সুতৰা অরিযসাৰকো ইতি পটিসঞ্চিক্খতি – ‘তিট্ঠতু তাৰ তত্তায অযোসলাকায আদিত্তায সম্পজ্জলিতায সজোতিভূতায চক্খুন্দ্রিযং সম্পলিমট্ঠং. হন্দাহং ইদমেৰ মনসি করোমি – ইতি চক্খু অনিচ্চং, রূপা অনিচ্চা, চক্খুৰিঞ্ঞাণং অনিচ্চং, চক্খুসম্ফস্সো অনিচ্চো, যম্পিদং চক্খুসম্ফস্সপচ্চযা উপ্পজ্জতি ৰেদযিতং সুখং ৰা দুক্খং ৰা অদুক্খমসুখং ৰা তম্পি অনিচ্চং’’’ [অনিচ্চ’’ন্তি (?)].
‘‘তিট্ঠতু তাৰ তিণ্হেন অযোসঙ্কুনা আদিত্তেন সম্পজ্জলিতেন সজোতিভূতেন সোতিন্দ্রিযং সম্পলিমট্ঠং. হন্দাহং ইদমেৰ মনসি করোমি – ইতি সোতং অনিচ্চং, সদ্দা অনিচ্চা, সোতৰিঞ্ঞাণং অনিচ্চং, সোতসম্ফস্সো অনিচ্চো, যম্পিদং সোতসম্ফস্সপচ্চযা উপ্পজ্জতি ৰেদযিতং সুখং ৰা দুক্খং ৰা অদুক্খমসুখং ৰা তম্পি অনিচ্চং.
‘‘তিট্ঠতু তাৰ তিণ্হেন নখচ্ছেদনেন আদিত্তেন সম্পজ্জলিতেন সজোতিভূতেন ঘানিন্দ্রিযং সম্পলিমট্ঠং. হন্দাহং ইদমেৰ মনসি করোমি – ইতি ঘানং অনিচ্চং, গন্ধা অনিচ্চা, ঘানৰিঞ্ঞাণং অনিচ্চং, ঘানসম্ফস্সো অনিচ্চো, যম্পিদং ঘানসম্ফস্সপচ্চযা উপ্পজ্জতি ৰেদযিতং…পে… তম্পি অনিচ্চং.
‘‘তিট্ঠতু তাৰ তিণ্হেন খুরেন আদিত্তেন সম্পজ্জলিতেন সজোতিভূতেন জিৰ্হিন্দ্রিযং সম্পলিমট্ঠং. হন্দাহং ইদমেৰ মনসি করোমি – ইতি জিৰ্হা অনিচ্চা, রসা অনিচ্চা, জিৰ্হাৰিঞ্ঞাণং অনিচ্চং, জিৰ্হাসম্ফস্সো অনিচ্চো, যম্পিদং জিৰ্হাসম্ফস্সপচ্চযা উপ্পজ্জতি…পে… তম্পি অনিচ্চং.
‘‘তিট্ঠতু তাৰ তিণ্হায সত্তিযা আদিত্তায সম্পজ্জলিতায সজোতিভূতায কাযিন্দ্রিযং সম্পলিমট্ঠং. হন্দাহং ইদমেৰ মনসি করোমি – ইতি কাযো অনিচ্চো, ফোট্ঠব্বা অনিচ্চা, কাযৰিঞ্ঞাণং অনিচ্চং, কাযসম্ফস্সো অনিচ্চো, যম্পিদং কাযসম্ফস্সপচ্চযা উপ্পজ্জতি ৰেদযিতং…পে… তম্পি অনিচ্চং.
‘‘তিট্ঠতু তাৰ সোত্তং. হন্দাহং ইদমেৰ মনসি করোমি – ইতি মনো অনিচ্চো, ধম্মা অনিচ্চা, মনোৰিঞ্ঞাণং অনিচ্চং, মনোসম্ফস্সো অনিচ্চো, যম্পিদং মনোসম্ফস্সপচ্চযা উপ্পজ্জতি ৰেদযিতং সুখং ৰা দুক্খং ৰা অদুক্খমসুখং ৰা তম্পি অনিচ্চং’’.
‘‘এৰং পস্সং, ভিক্খৰে, সুতৰা অরিযসাৰকো চক্খুস্মিম্পি নিব্বিন্দতি, রূপেসুপি নিব্বিন্দতি, চক্খুৰিঞ্ঞাণেপি নিব্বিন্দতি, চক্খুসম্ফস্সেপি নিব্বিন্দতি…পে… যম্পিদং মনোসম্ফস্সপচ্চযা উপ্পজ্জতি ৰেদযিতং সুখং ৰা দুক্খং ৰা অদুক্খমসুখং ৰা তস্মিম্পি নিব্বিন্দতি. নিব্বিন্দং ৰিরজ্জতি; ৰিরাগা ৰিমুচ্চতি; ৰিমুত্তস্মিং ৰিমুত্তমিতি ঞাণং হোতি. ‘খীণা জাতি, ৰুসিতং ব্রহ্মচরিযং, কতং করণীযং, নাপরং ইত্থত্তাযা’তি পজানাতি. অযং খো, ভিক্খৰে, আদিত্তপরিযাযো, ধম্মপরিযাযো’’তি. অট্ঠমং.