৭. সল়াযতনৰিভঙ্গসুত্তং

৩০৪. এৰং মে সুতং – একং সমযং ভগৰা সাৰত্থিযং ৰিহরতি জেতৰনে অনাথপিণ্ডিকস্স আরামে. তত্র খো ভগৰা ভিক্খূ আমন্তেসি – ‘‘ভিক্খৰো’’তি. ‘‘ভদন্তে’’তি তে ভিক্খূ ভগৰতো পচ্চস্সোসুং. ভগৰা এতদৰোচ – ‘‘সল়াযতনৰিভঙ্গং ৰো, ভিক্খৰে, দেসেস্সামি. তং সুণাথ, সাধুকং মনসি করোথ; ভাসিস্সামী’’তি. ‘‘এৰং, ভন্তে’’তি খো তে ভিক্খূ ভগৰতো পচ্চস্সোসুং. ভগৰা এতদৰোচ –

‘‘‘ছ অজ্ঝত্তিকানি আযতনানি ৰেদিতব্বানি, ছ বাহিরানি আযতনানি ৰেদিতব্বানি, ছ ৰিঞ্ঞাণকাযা ৰেদিতব্বা, ছ ফস্সকাযা ৰেদিতব্বা, অট্ঠারস মনোপৰিচারা ৰেদিতব্বা, ছত্তিংস সত্তপদা ৰেদিতব্বা, তত্র ইদং নিস্সায ইদং পজহথ, তযো সতিপট্ঠানা যদরিযো সেৰতি যদরিযো সেৰমানো সত্থা গণমনুসাসিতুমরহতি, সো ৰুচ্চতি যোগ্গাচরিযানং [যোগাচরিযানং (ক.)] অনুত্তরো পুরিসদম্মসারথী’তি – অযমুদ্দেসো সল়াযতনৰিভঙ্গস্স.

৩০৫. ‘‘‘ছ অজ্ঝত্তিকানি আযতনানি ৰেদিতব্বানী’তি – ইতি খো পনেতং ৰুত্তং. কিঞ্চেতং পটিচ্চ ৰুত্তং? ‘চক্খাযতনং সোতাযতনং ঘানাযতনং জিৰ্হাযতনং কাযাযতনং মনাযতনং – ছ অজ্ঝত্তিকানি আযতনানি ৰেদিতব্বানী’তি – ইতি যং তং ৰুত্তং ইদমেতং পটিচ্চ ৰুত্তং.

‘‘‘ছ বাহিরানি আযতনানি ৰেদিতব্বানী’তি – ইতি খো পনেতং ৰুত্তং. কিঞ্চেতং পটিচ্চ ৰুত্তং? ‘রূপাযতনং সদ্দাযতনং গন্ধাযতনং রসাযতনং ফোট্ঠব্বাযতনং ধম্মাযতনং – ছ বাহিরানি আযতনানি ৰেদিতব্বানী’তি – ইতি যং তং ৰুত্তং ইদমেতং পটিচ্চ ৰুত্তং.

‘‘‘ছ ৰিঞ্ঞাণকাযা ৰেদিতব্বা’তি – ইতি খো পনেতং ৰুত্তং. কিঞ্চেতং পটিচ্চ ৰুত্তং? ‘চক্খুৰিঞ্ঞাণং সোতৰিঞ্ঞাণং ঘানৰিঞ্ঞাণং জিৰ্হাৰিঞ্ঞাণং কাযৰিঞ্ঞাণং মনোৰিঞ্ঞাণং – ছ ৰিঞ্ঞাণকাযা ৰেদিতব্বা’তি – ইতি যং তং ৰুত্তং ইদমেতং পটিচ্চ ৰুত্তং.

‘‘‘ছ ফস্সকাযা ৰেদিতব্বা’তি – ইতি খো পনেতং ৰুত্তং. কিঞ্চেতং পটিচ্চ ৰুত্তং? ‘চক্খুসম্ফস্সো সোতসম্ফস্সো ঘানসম্ফস্সো জিৰ্হাসম্ফস্সো কাযসম্ফস্সো মনোসম্ফস্সো – ছ ফস্সকাযা ৰেদিতব্বা’তি – ইতি যং তং ৰুত্তং ইদমেতং পটিচ্চ ৰুত্তং.

‘‘‘অট্ঠারস মনোপৰিচারা ৰেদিতব্বা’তি – ইতি খো পনেতং ৰুত্তং. কিঞ্চেতং পটিচ্চ ৰুত্তং? ‘চক্খুনা রূপং দিস্ৰা সোমনস্সট্ঠানীযং রূপং উপৰিচরতি, দোমনস্সট্ঠানীযং রূপং উপৰিচরতি, উপেক্খাট্ঠানীযং রূপং উপৰিচরতি. সোতেন সদ্দং সুত্ৰা…পে… ঘানেন গন্ধং ঘাযিত্ৰা… জিৰ্হায রসং সাযিত্ৰা… কাযেন ফোট্ঠব্বং ফুসিত্ৰা… মনসা ধম্মং ৰিঞ্ঞায সোমনস্সট্ঠানীযং ধম্মং উপৰিচরতি, দোমনস্সট্ঠানীযং ধম্মং উপৰিচরতি, উপেক্খাট্ঠানীযং ধম্মং উপৰিচরতি. ইতি ছ সোমনস্সূপৰিচারা, ছ দোমনস্সূপৰিচারা, ছ উপেক্খূপৰিচারা, অট্ঠারস মনোপৰিচারা ৰেদিতব্বা’তি – ইতি যং তং ৰুত্তং ইদমেতং পটিচ্চ ৰুত্তং.

৩০৬. ‘‘‘ছত্তিংস সত্তপদা ৰেদিতব্বা’তি – ইতি খো পনেতং ৰুত্তং. কিঞ্চেতং পটিচ্চ ৰুত্তং? ছ গেহসিতানি [গেহস্সিতানি (?)] সোমনস্সানি, ছ নেক্খম্মসিতানি [নেক্খম্মস্সিতানি (টীকা)] সোমনস্সানি, ছ গেহসিতানি দোমনস্সানি, ছ নেক্খম্মসিতানি দোমনস্সানি, ছ গেহসিতা উপেক্খা, ছ নেক্খম্মসিতা উপেক্খা. তত্থ কতমানি ছ গেহসিতানি সোমনস্সানি? চক্খুৰিঞ্ঞেয্যানং রূপানং ইট্ঠানং কন্তানং মনাপানং মনোরমানং লোকামিসপটিসংযুত্তানং পটিলাভং ৰা পটিলাভতো সমনুপস্সতো পুব্বে ৰা পটিলদ্ধপুব্বং অতীতং নিরুদ্ধং ৰিপরিণতং সমনুস্সরতো উপ্পজ্জতি সোমনস্সং. যং এৰরূপং সোমনস্সং ইদং ৰুচ্চতি গেহসিতং সোমনস্সং. সোতৰিঞ্ঞেয্যানং সদ্দানং… ঘানৰিঞ্ঞেয্যানং গন্ধানং… জিৰ্হাৰিঞ্ঞেয্যানং রসানং… কাযৰিঞ্ঞেয্যানং ফোট্ঠব্বানং… মনোৰিঞ্ঞেয্যানং ধম্মানং ইট্ঠানং কন্তানং মনাপানং…পে… সোমনস্সং. যং এৰরূপং সোমনস্সং ইদং ৰুচ্চতি গেহসিতং সোমনস্সং. ইমানি ছ গেহসিতানি সোমনস্সানি.

‘‘তত্থ কতমানি ছ নেক্খম্মসিতানি সোমনস্সানি? রূপানংত্ৰেৰ অনিচ্চতং ৰিদিত্ৰা ৰিপরিণামৰিরাগনিরোধং [ৰিপরিণামং ৰিরাগং নিরোধং (ক.)], ‘পুব্বে চেৰ রূপা এতরহি চ সব্বে তে রূপা অনিচ্চা দুক্খা ৰিপরিণামধম্মা’তি এৰমেতং যথাভূতং সম্মপ্পঞ্ঞায পস্সতো উপ্পজ্জতি সোমনস্সং. যং এৰরূপং সোমনস্সং ইদং ৰুচ্চতি নেক্খম্মসিতং সোমনস্সং. সদ্দানংত্ৰেৰ… গন্ধানংত্ৰেৰ… রসানংত্ৰেৰ… ফোট্ঠব্বানংত্ৰেৰ… ধম্মানংত্ৰে অনিচ্চতং ৰিদিত্ৰা ৰিপরিণামৰিরাগনিরোধং, ‘পুব্বে চেৰ ধম্মা এতরহি চ সব্বে তে ধম্মা অনিচ্চা দুক্খা ৰিপরিণামধম্মা’তি এৰমেতং যথাভূতং সম্মপ্পঞ্ঞায পস্সতো উপ্পজ্জতি সোমনস্সং. যং এৰরূপং সোমনস্সং ইদং ৰুচ্চতি নেক্খম্মসিতং সোমনস্সং. ইমানি ছ নেক্খম্মসিতানি সোমনস্সানি.

৩০৭. ‘‘তত্থ কতমানি ছ গেহসিতানি দোমনস্সানি? চক্খুৰিঞ্ঞেয্যানং রূপানং…পে… সোতৰিঞ্ঞেয্যানং সদ্দানং… ঘানৰিঞ্ঞেয্যানং গন্ধানং… জিৰ্হাৰিঞ্ঞেয্যানং রসানং… কাযৰিঞ্ঞেয্যানং ফোট্ঠব্বানং… মনোৰিঞ্ঞেয্যানং ধম্মানং ইট্ঠানং কন্তানং মনাপানং মনোরমানং লোকামিসপটিসংযুত্তানং অপ্পটিলাভং ৰা অপ্পটিলাভতো সমনুপস্সতো পুব্বে ৰা অপ্পটিলদ্ধপুব্বং অতীতং নিরুদ্ধং ৰিপরিণতং সমনুস্সরতো উপ্পজ্জতি দোমনস্সং. যং এৰরূপং দোমনস্সং ইদং ৰুচ্চতি গেহসিতং দোমনস্সং. ইমানি ছ গেহসিতানি দোমনস্সানি.

‘‘তত্থ কতমানি ছ নেক্খম্মসিতানি দোমনস্সানি? রূপানংত্ৰেৰ অনিচ্চতং ৰিদিত্ৰা ৰিপরিণামৰিরাগনিরোধং, ‘পুব্বে চেৰ রূপা এতরহি চ সব্বে তে রূপা অনিচ্চা দুক্খা ৰিপরিণামধম্মা’তি এৰমেতং যথাভূতং সম্মপ্পঞ্ঞায দিস্ৰা অনুত্তরেসু ৰিমোক্খেসু পিহং উপট্ঠাপেতি – ‘কুদাস্সু [কদাস্সু (স্যা. কং. পী.)] নামাহং তদাযতনং উপসম্পজ্জ ৰিহরিস্সামি যদরিযা এতরহি আযতনং উপসম্পজ্জ ৰিহরন্তী’তি ইতি অনুত্তরেসু ৰিমোক্খেসু পিহং উপট্ঠাপযতো উপ্পজ্জতি পিহপচ্চযা দোমনস্সং. যং এৰরূপং দোমনস্সং ইদং ৰুচ্চতি নেক্খম্মসিতং দোমনস্সং. সদ্দানংত্ৰেৰ…পে… গন্ধানংত্ৰেৰ… রসানংত্ৰেৰ… ফোট্ঠব্বানংত্ৰেৰ… ধম্মানংত্ৰেৰ অনিচ্চতং ৰিদিত্ৰা ৰিপরিণামৰিরাগনিরোধং, ‘পুব্বে চেৰ ধম্মা এতরহি চ সব্বে তে ধম্মা অনিচ্চা দুক্খা ৰিপরিণামধম্মা’তি এৰমেতং যথাভূতং সম্মপ্পঞ্ঞায দিস্ৰা অনুত্তরেসু ৰিমোক্খেসু পিহং উপট্ঠাপেতি – ‘কুদাস্সু নামাহং তদাযতনং উপসম্পজ্জ ৰিহরিস্সামি যদরিযা এতরহি আযতনং উপসম্পজ্জ ৰিহরন্তী’তি ইতি অনুত্তরেসু ৰিমোক্খেসু পিহং উপট্ঠাপযতো উপ্পজ্জতি পিহপচ্চযা দোমনস্সং. যং এৰরূপং দোমনস্সং ইদং ৰুচ্চতি নেক্খম্মসিতং দোমনস্সং. ইমানি ছ নেক্খম্মসিতানি দোমনস্সানি.

৩০৮. ‘‘তত্থ কতমা ছ গেহসিতা উপেক্খা? চক্খুনা রূপং দিস্ৰা উপ্পজ্জতি উপেক্খা বালস্স মূল়্হস্স ( ) [(মন্দস্স) (ক.)] পুথুজ্জনস্স অনোধিজিনস্স অৰিপাকজিনস্স অনাদীনৰদস্সাৰিনো অস্সুতৰতো পুথুজ্জনস্স. যা এৰরূপা উপেক্খা, রূপং সা নাতিৰত্ততি. তস্মা সা [সাযং (ক.)] উপেক্খা ‘গেহসিতা’তি ৰুচ্চতি. সোতেন সদ্দং সুত্ৰা… ঘানেন গন্ধং ঘাযিত্ৰা… জিৰ্হায রসং সাযিত্ৰা… কাযেন ফোট্ঠব্বং ফুসিত্ৰা… মনসা ধম্মং ৰিঞ্ঞায উপ্পজ্জতি উপেক্খা বালস্স মূল়্হস্স পুথুজ্জনস্স অনোধিজিনস্স অৰিপাকজিনস্স অনাদীনৰদস্সাৰিনো অস্সুতৰতো পুথুজ্জনস্স. যা এৰরূপা উপেক্খা, ধম্মং সা নাতিৰত্ততি. তস্মা সা উপেক্খা ‘গেহসিতা’তি ৰুচ্চতি. ইমা ছ গেহসিতা উপেক্খা.

‘‘তত্থ কতমা ছ নেক্খম্মসিতা উপেক্খা? রূপানংত্ৰেৰ অনিচ্চতং ৰিদিত্ৰা ৰিপরিণামৰিরাগনিরোধং, ‘পুব্বে চেৰ রূপা এতরহি চ সব্বে তে রূপা অনিচ্চা দুক্খা ৰিপরিণামধম্মা’তি এৰমেতং যথাভূতং সম্মপ্পঞ্ঞায পস্সতো উপ্পজ্জতি উপেক্খা. যা এৰরূপা উপেক্খা, রূপং সা অতিৰত্ততি. তস্মা সা উপেক্খা ‘নেক্খম্মসিতা’তি ৰুচ্চতি. সদ্দানংত্ৰেৰ… গন্ধানংত্ৰেৰ… রসানংত্ৰেৰ… ফোট্ঠব্বানংত্ৰেৰ… ধম্মানংত্ৰেৰ অনিচ্চতং ৰিদিত্ৰা ৰিপরিণামৰিরাগনিরোধং, ‘পুব্বে চেৰ ধম্মা এতরহি চ সব্বে তে ধম্মা অনিচ্চা দুক্খা ৰিপরিণামধম্মা’তি এৰমেতং যথাভূতং সম্মপ্পঞ্ঞায পস্সতো উপ্পজ্জতি উপেক্খা. যা এৰরূপা উপেক্খা, ধম্মং সা অতিৰত্ততি. তস্মা সা উপেক্খা ‘নেক্খম্মসিতা’তি ৰুচ্চতি. ইমা ছ নেক্খম্মসিতা উপেক্খা. ‘ছত্তিংস সত্তপদা ৰেদিতব্বা’তি – ইতি যং তং ৰুত্তং ইদমেতং পটিচ্চ ৰুত্তং.

৩০৯. ‘‘তত্র ইদং নিস্সায ইদং পজহথা’’তি – ইতি খো পনেতং ৰুত্তং; কিঞ্চেতং পটিচ্চ ৰুত্তং? তত্র, ভিক্খৰে, যানি ছ নেক্খম্মসিতানি সোমনস্সানি তানি নিস্সায তানি আগম্ম যানি ছ গেহসিতানি সোমনস্সানি তানি পজহথ, তানি সমতিক্কমথ. এৰমেতেসং পহানং হোতি, এৰমেতেসং সমতিক্কমো হোতি.

‘‘তত্র, ভিক্খৰে, যানি ছ নেক্খম্মসিতানি দোমনস্সানি তানি নিস্সায তানি আগম্ম যানি ছ গেহসিতানি দোমনস্সানি তানি পজহথ, তানি সমতিক্কমথ. এৰমেতেসং পহানং হোতি, এৰমেতেসং সমতিক্কমো হোতি.

‘‘তত্র, ভিক্খৰে, যা ছ নেক্খম্মসিতা উপেক্খা তা নিস্সায তা আগম্ম যা ছ গেহসিতা উপেক্খা তা পজহথ, তা সমতিক্কমথ. এৰমেতাসং পহানং হোতি, এৰমেতাসং সমতিক্কমো হোতি.

‘‘তত্র, ভিক্খৰে, যানি ছ নেক্খম্মসিতানি সোমনস্সানি তানি নিস্সায তানি আগম্ম যানি ছ নেক্খম্মসিতানি দোমনস্সানি তানি পজহথ, তানি সমতিক্কমথ. এৰমেতেসং পহানং হোতি, এৰমেতেসং সমতিক্কমো হোতি.

‘‘তত্র, ভিক্খৰে, যা ছ নেক্খম্মসিতা উপেক্খা তা নিস্সায তা আগম্ম যানি ছ নেক্খম্মসিতানি সোমনস্সানি তানি পজহথ, তানি সমতিক্কমথ. এৰমেতেসং পহানং হোতি, এৰমেতেসং সমতিক্কমো হোতি.

৩১০. ‘‘অত্থি, ভিক্খৰে, উপেক্খা নানত্তা নানত্তসিতা, অত্থি উপেক্খা একত্তা একত্তসিতা. কতমা চ, ভিক্খৰে, উপেক্খা নানত্তা নানত্তসিতা? অত্থি, ভিক্খৰে, উপেক্খা রূপেসু, অত্থি সদ্দেসু, অত্থি গন্ধেসু, অত্থি রসেসু, অত্থি ফোট্ঠব্বেসু – অযং, ভিক্খৰে, উপেক্খা নানত্তা নানত্তসিতা. কতমা চ, ভিক্খৰে, উপেক্খা একত্তা একত্তসিতা? অত্থি, ভিক্খৰে, উপেক্খা আকাসানঞ্চাযতননিস্সিতা, অত্থি ৰিঞ্ঞাণঞ্চাযতননিস্সিতা, অত্থি আকিঞ্চঞ্ঞাযতননিস্সিতা, অত্থি নেৰসঞ্ঞানাসঞ্ঞাযতননিস্সিতা – অযং, ভিক্খৰে, উপেক্খা একত্তা একত্তসিতা.

‘‘তত্র, ভিক্খৰে, যাযং উপেক্খা একত্তা একত্তসিতা তং নিস্সায তং আগম্ম যাযং উপেক্খা নানত্তা নানত্তসিতা তং পজহথ, তং সমতিক্কমথ. এৰমেতিস্সা পহানং হোতি, এৰমেতিস্সা সমতিক্কমো হোতি.

‘‘অতম্মযতং, ভিক্খৰে, নিস্সায অতম্মযতং আগম্ম যাযং উপেক্খা একত্তা একত্তসিতা তং পজহথ, তং সমতিক্কমথ. এৰমেতিস্সা পহানং হোতি, এৰমেতিস্সা সমতিক্কমো হোতি. ‘তত্র ইদং নিস্সায ইদং পজহথা’তি – ইতি যং তং ৰুত্তং ইদমেতং পটিচ্চ ৰুত্তং.

৩১১. ‘‘‘তযো সতিপট্ঠানা যদরিযো সেৰতি, যদরিযো সেৰমানো সত্থা গণমনুসাসিতুমরহতী’তি – ইতি খো পনেতং ৰুত্তং; কিঞ্চেতং পটিচ্চ ৰুত্তং? ইধ, ভিক্খৰে, সত্থা সাৰকানং ধম্মং দেসেতি অনুকম্পকো হিতেসী অনুকম্পং উপাদায – ‘ইদং ৰো হিতায, ইদং ৰো সুখাযা’তি. তস্স সাৰকা ন সুস্সূসন্তি, ন সোতং ওদহন্তি, ন অঞ্ঞা চিত্তং উপট্ঠপেন্তি, ৰোক্কম্ম চ সত্থুসাসনা ৰত্তন্তি. তত্র, ভিক্খৰে, তথাগতো ন চেৰ অনত্তমনো হোতি, ন চ অনত্তমনতং পটিসংৰেদেতি, অনৰস্সুতো চ ৰিহরতি সতো সম্পজানো. ইদং, ভিক্খৰে, পঠমং সতিপট্ঠানং যদরিযো সেৰতি, যদরিযো সেৰমানো সত্থা গণমনুসাসিতুমরহতি.

‘‘পুন চপরং, ভিক্খৰে, সত্থা সাৰকানং ধম্মং দেসেতি অনুকম্পকো হিতেসী অনুকম্পং উপাদায – ‘ইদং ৰো হিতায, ইদং ৰো সুখাযা’তি. তস্স একচ্চে সাৰকা ন সুস্সূসন্তি, ন সোতং ওদহন্তি, ন অঞ্ঞা চিত্তং উপট্ঠপেন্তি, ৰোক্কম্ম চ সত্থুসাসনা ৰত্তন্তি; একচ্চে সাৰকা সুস্সূসন্তি, সোতং ওদহন্তি, অঞ্ঞা চিত্তং উপট্ঠপেন্তি, ন চ ৰোক্কম্ম সত্থুসাসনা ৰত্তন্তি. তত্র, ভিক্খৰে, তথাগতো ন চেৰ অনত্তমনো হোতি, ন চ অনত্তমনতং পটিসংৰেদেতি; ন চ অত্তমনো হোতি, ন চ অত্তমনতং পটিসংৰেদেতি. অনত্তমনতা চ অত্তমনতা চ – তদুভযং অভিনিৰজ্জেত্ৰা উপেক্খকো ৰিহরতি সতো সম্পজানো. ইদং ৰুচ্চতি, ভিক্খৰে, দুতিযং সতিপট্ঠানং যদরিযো সেৰতি, যদরিযো সেৰমানো সত্থা গণমনুসাসিতুমরহতি.

‘‘পুন চপরং, ভিক্খৰে, সত্থা সাৰকানং ধম্মং দেসেতি অনুকম্পকো হিতেসী অনুকম্পং উপাদায – ‘ইদং ৰো হিতায, ইদং ৰো সুখাযা’তি. তস্স সাৰকা সুস্সূসন্তি, সোতং ওদহন্তি, অঞ্ঞাচিত্তং উপট্ঠপেন্তি, ন চ ৰোক্কম্ম সত্থুসাসনা ৰত্তন্তি. তত্র, ভিক্খৰে, তথাগতো অত্তমনো চেৰ হোতি, অত্তমনতঞ্চ পটিসংৰেদেতি, অনৰস্সুতো চ ৰিহরতি সতো সম্পজানো. ইদং ৰুচ্চতি, ভিক্খৰে, ততিযং সতিপট্ঠানং যদরিযো সেৰতি, যদরিযো সেৰমানো সত্থা গণমনুসাসিতুমরহতি. ‘তযো সতিপট্ঠানা যদরিযো সেৰতি, যদরিযো সেৰমানো সত্থা গণমনুসাসিতুমরহতী’তি – ইতি যং তং ৰুত্তং ইদমেতং পটিচ্চ ৰুত্তং.

৩১২. ‘‘‘সো ৰুচ্চতি যোগ্গাচরিযানং অনুত্তরো পুরিসদম্মসারথী’তি – ইতি খো পনেতং ৰুত্তং. কিঞ্চেতং পটিচ্চ ৰুত্তং? হত্থিদমকেন, ভিক্খৰে, হত্থিদম্মো সারিতো একংযেৰ দিসং ধাৰতি – পুরত্থিমং ৰা পচ্ছিমং ৰা উত্তরং ৰা দক্খিণং ৰা. অস্সদমকেন, ভিক্খৰে, অস্সদম্মো সারিতো একঞ্ঞেৰ দিসং ধাৰতি – পুরত্থিমং ৰা পচ্ছিমং ৰা উত্তরং ৰা দক্খিণং ৰা. গোদমকেন, ভিক্খৰে, গোদম্মো সারিতো একংযেৰ দিসং ধাৰতি – পুরত্থিমং ৰা পচ্ছিমং ৰা উত্তরং ৰা দক্খিণং ৰা. তথাগতেন হি, ভিক্খৰে, অরহতা সম্মাসম্বুদ্ধেন পুরিসদম্মো সারিতো অট্ঠ দিসা ৰিধাৰতি. রূপী রূপানি পস্সতি – অযং একা দিসা; অজ্ঝত্তং অরূপসঞ্ঞী বহিদ্ধা রূপানি পস্সতি – অযং দুতিযা দিসা; সুভন্ত্ৰেৰ অধিমুত্তো হোতি – অযং ততিযা দিসা; সব্বসো রূপসঞ্ঞানং সমতিক্কমা পটিঘসঞ্ঞানং অত্থঙ্গমা নানত্তসঞ্ঞানং অমনসিকারা ‘অনন্তো আকাসো’তি আকাসানঞ্চাযতনং উপসম্পজ্জ ৰিহরতি – অযং চতুত্থী দিসা; সব্বসো আকাসানঞ্চাযতনং সমতিক্কম্ম ‘অনন্তং ৰিঞ্ঞাণ’ন্তি ৰিঞ্ঞাণঞ্চাযতনং উপসম্পজ্জ ৰিহরতি – অযং পঞ্চমী দিসা; সব্বসো ৰিঞ্ঞাণঞ্চাযতনং সমতিক্কম্ম ‘নত্থি কিঞ্চী’তি আকিঞ্চঞ্ঞাযতনং উপসম্পজ্জ ৰিহরতি – অযং ছট্ঠী দিসা; সব্বসো আকিঞ্চঞ্ঞাযতনং সমতিক্কম্ম নেৰসঞ্ঞানাসঞ্ঞাযতনং উপসম্পজ্জ ৰিহরতি – অযং সত্তমী দিসা; সব্বসো নেৰসঞ্ঞানাসঞ্ঞাযতনং সমতিক্কম্ম সঞ্ঞাৰেদযিতনিরোধং উপসম্পজ্জ ৰিহরতি – অযং অট্ঠমী দিসা. তথাগতেন, ভিক্খৰে, অরহতা সম্মাসম্বুদ্ধেন পুরিসদম্মো সারিতো ইমা অট্ঠ দিসা ৰিধাৰতি. ‘সো ৰুচ্চতি যোগ্গাচরিযানং অনুত্তরো পুরিসদম্মসারথী’তি – ইতি যং তং ৰুত্তং ইদমেতং পটিচ্চ ৰুত্ত’’ন্তি.

ইদমৰোচ ভগৰা. অত্তমনা তে ভিক্খূ ভগৰতো ভাসিতং অভিনন্দুন্তি.

সল়াযতনৰিভঙ্গসুত্তং নিট্ঠিতং সত্তমং.