১০. দসকনিপাতো

১. কাল়ুদাযিত্থেরগাথা

৫২৭. ‘‘অঙ্গারিনো দানি দুমা ভদন্তে, ফলেসিনো ছদনং ৰিপ্পহায;

তে অচ্চিমন্তোৰ পভাসযন্তি, সমযো মহাৰীর ভাগী রসানং.

৫২৮. ‘‘দুমানি ফুল্লানি মনোরমানি, সমন্ততো সব্বদিসা পৰন্তি;

পত্তং পহায ফলমাসসানা [ফলমাসমানো (ক.)], কালো ইতো পক্কমনায ৰীর.

৫২৯. ‘‘নেৰাতিসীতং ন পনাতিউণ্হং, সুখা উতু অদ্ধনিযা ভদন্তে;

পস্সন্তু তং সাকিযা কোল়িযা চ, পচ্ছামুখং রোহিনিযং তরন্তং.

৫৩০. ‘‘আসায কসতে খেত্তং, বীজং আসায ৰপ্পতি;

আসায ৰাণিজা যন্তি, সমুদ্দং ধনহারকা;

যায আসায তিট্ঠামি, সা মে আসা সমিজ্ঝতু.

৫৩১. [সং. নি. ১.১৯৮] ‘‘পুনপ্পুনং চেৰ ৰপন্তি বীজং, পুনপ্পুনং ৰস্সতি দেৰরাজা;

পুনপ্পুনং খেত্তং কসন্তি কস্সকা, পুনপ্পুনং ধঞ্ঞমুপেতি রট্ঠং.

৫৩২. [সং. নি. ১.১৯৮] ‘‘পুনপ্পুনং যাচনকা চরন্তি, পুনপ্পুনং দানপতী দদন্তি;

পুনপ্পুনং দানপতী দদিত্ৰা, পুনপ্পুনং সগ্গমুপেন্তি ঠানং.

৫৩৩. ‘‘ৰীরো হৰে সত্তযুগং পুনেতি, যস্মিং কুলে জাযতি ভূরিপঞ্ঞো;

মঞ্ঞামহং সক্কতি দেৰদেৰো, তযা হি জাতো [তযাভিজাতো (সী.)] মুনি সচ্চনামো.

৫৩৪. ‘‘সুদ্ধোদনো নাম পিতা মহেসিনো, বুদ্ধস্স মাতা পন মাযনামা;

যা বোধিসত্তং পরিহরিয কুচ্ছিনা, কাযস্স ভেদা তিদিৰম্হি মোদতি.

৫৩৫. ‘‘সা গোতমী কালকতা ইতো চুতা, দিব্বেহি কামেহি সমঙ্গিভূতা;

সা মোদতি কামগুণেহি পঞ্চহি, পরিৰারিতা দেৰগণেহি তেহি.

৫৩৬. ‘‘বুদ্ধস্স পুত্তোম্হি অসয্হসাহিনো, অঙ্গীরসস্সপ্পটিমস্স তাদিনো;

পিতুপিতা ময্হং তুৰংসি সক্ক, ধম্মেন মে গোতম অয্যকোসী’’তি.

… কাল়ুদাযী থেরো….

২. একৰিহারিযত্থেরগাথা

৫৩৭. ‘‘পুরতো পচ্ছতো ৰাপি, অপরো চে ন ৰিজ্জতি;

অতীৰ ফাসু ভৰতি, একস্স ৰসতো ৰনে.

৫৩৮. ‘‘হন্দ একো গমিস্সামি, অরঞ্ঞং বুদ্ধৰণ্ণিতং;

ফাসু [ফাসুং (স্যা. পী.)] একৰিহারিস্স, পহিতত্তস্স ভিক্খুনো.

৫৩৯. ‘‘যোগী-পীতিকরং রম্মং, মত্তকুঞ্জরসেৰিতং;

একো অত্তৰসী খিপ্পং, পৰিসিস্সামি কাননং.

৫৪০. ‘‘সুপুপ্ফিতে সীতৰনে, সীতলে গিরিকন্দরে;

গত্তানি পরিসিঞ্চিত্ৰা, চঙ্কমিস্সামি এককো.

৫৪১. ‘‘একাকিযো অদুতিযো, রমণীযে মহাৰনে;

কদাহং ৰিহরিস্সামি, কতকিচ্চো অনাসৰো.

৫৪২. ‘‘এৰং মে কত্তুকামস্স, অধিপ্পাযো সমিজ্ঝতু;

সাধিযিস্সামহংযেৰ, নাঞ্ঞো অঞ্ঞস্স কারকো.

৫৪৩. ‘‘এস বন্ধামি সন্নাহং, পৰিসিস্সামি কাননং;

ন ততো নিক্খমিস্সামি, অপ্পত্তো আসৰক্খযং.

৫৪৪. ‘‘মালুতে উপৰাযন্তে, সীতে সুরভিগন্ধিকে [গন্ধকে (স্যা. পী. ক.)];

অৰিজ্জং দালযিস্সামি, নিসিন্নো নগমুদ্ধনি.

৫৪৫. ‘‘ৰনে কুসুমসঞ্ছন্নে, পব্ভারে নূন সীতলে;

ৰিমুত্তিসুখেন সুখিতো, রমিস্সামি গিরিব্বজে.

৫৪৬. ‘‘সোহং পরিপুণ্ণসঙ্কপ্পো, চন্দো পন্নরসো যথা;

সব্বাসৰপরিক্খীণো, নত্থি দানি পুনব্ভৰো’’তি.

… একৰিহারিযো থেরো….

৩. মহাকপ্পিনত্থেরগাথা

৫৪৭. ‘‘অনাগতং যো পটিকচ্চ [পটিগচ্চ (সী.)] পস্সতি, হিতঞ্চ অত্থং অহিতঞ্চ তং দ্ৰযং;

ৰিদ্দেসিনো তস্স হিতেসিনো ৰা, রন্ধং ন পস্সন্তি সমেক্খমানা.

৫৪৮. [পটি. ম. ১.১৬০ পটিসম্ভিদামগ্গে] ‘‘আনাপানসতী যস্স, পরিপুণ্ণা সুভাৰিতা;

অনুপুব্বং পরিচিতা, যথা বুদ্ধেন দেসিতা;

সোমং লোকং পভাসেতি, অব্ভা মুত্তোৰ চন্দিমা.

৫৪৯. ‘‘ওদাতং ৰত মে চিত্তং, অপ্পমাণং সুভাৰিতং;

নিব্বিদ্ধং পগ্গহীতঞ্চ, সব্বা ওভাসতে দিসা.

৫৫০. ‘‘জীৰতে ৰাপি সপ্পঞ্ঞো, অপি ৰিত্তপরিক্খযো;

পঞ্ঞায চ অলাভেন, ৰিত্তৰাপি ন জীৰতি.

৫৫১. ‘‘পঞ্ঞা সুতৰিনিচ্ছিনী, পঞ্ঞা কিত্তিসিলোকৰদ্ধনী;

পঞ্ঞাসহিতো নরো ইধ, অপি দুক্খেসু সুখানি ৰিন্দতি.

৫৫২. ‘‘নাযং অজ্জতনো ধম্মো, নচ্ছেরো নপি অব্ভুতো;

যত্থ জাযেথ মীযেথ, তত্থ কিং ৰিয অব্ভুতং.

৫৫৩. ‘‘অনন্তরং হি জাতস্স, জীৰিতা মরণং ধুৰং;

জাতা জাতা মরন্তীধ, এৰংধম্মা হি পাণিনো.

৫৫৪. ‘‘ন হেতদত্থায মতস্স হোতি, যং জীৰিতত্থং পরপোরিসানং;

মতম্হি রুণ্ণং ন যসো ন লোক্যং, ন ৰণ্ণিতং সমণব্রাহ্মণেহি.

৫৫৫. ‘‘চক্খুং সরীরং উপহন্তি তেন [উপহন্তি রুণ্ণং (সী.), উপহন্তি রোণ্ণং (স্যা. পী.)], নিহীযতি ৰণ্ণবলং মতী চ;

আনন্দিনো তস্স দিসা ভৰন্তি, হিতেসিনো নাস্স সুখী ভৰন্তি.

৫৫৬. ‘‘তস্মা হি ইচ্ছেয্য কুলে ৰসন্তে, মেধাৰিনো চেৰ বহুস্সুতে চ;

যেসং হি পঞ্ঞাৰিভৰেন কিচ্চং, তরন্তি নাৰায নদিংৰ পুণ্ণ’’ন্তি.

… মহাকপ্পিনো থেরো….

৪. চূল়পন্থকত্থেরগাথা

৫৫৭. ‘‘দন্ধা ময্হং গতী আসি, পরিভূতো পুরে অহং;

ভাতা চ মং পণামেসি, ‘গচ্ছ দানি তুৰং ঘরং’.

৫৫৮. ‘‘সোহং পণামিতো সন্তো [ভাতা (অট্ঠ.)], সঙ্ঘারামস্স কোট্ঠকে;

দুম্মনো তত্থ অট্ঠাসিং, সাসনস্মিং অপেক্খৰা.

৫৫৯. ‘‘ভগৰা তত্থ আগচ্ছি [আগঞ্ছি (সী. পী.)], সীসং ময্হং পরামসি;

বাহায মং গহেত্ৰান, সঙ্ঘারামং পৰেসযি.

৫৬০. ‘‘অনুকম্পায মে সত্থা, পাদাসি পাদপুঞ্ছনিং;

‘এতং সুদ্ধং অধিট্ঠেহি, একমন্তং স্ৰধিট্ঠিতং’.

৫৬১. ‘‘তস্সাহং ৰচনং সুত্ৰা, ৰিহাসিং সাসনে রতো;

সমাধিং পটিপাদেসিং, উত্তমত্থস্স পত্তিযা.

৫৬২. ‘‘পুব্বেনিৰাসং জানামি, দিব্বচক্খু ৰিসোধিতং;

তিস্সো ৰিজ্জা অনুপ্পত্তা, কতং বুদ্ধস্স সাসনং.

৫৬৩. ‘‘সহস্সক্খত্তুমত্তানং, নিম্মিনিত্ৰান পন্থকো;

নিসীদম্বৰনে রম্মে, যাৰ কালপ্পৰেদনা.

৫৬৪. ‘‘ততো মে সত্থা পাহেসি, দূতং কালপ্পৰেদকং;

পৰেদিতম্হি কালম্হি, ৰেহাসাদুপসঙ্কমিং [ৰেহাসানুপসঙ্কমিং (স্যা. ক.)].

৫৬৫. ‘‘ৰন্দিত্ৰা সত্থুনো পাদে, একমন্তং নিসীদহং;

নিসিন্নং মং ৰিদিত্ৰান, অথ সত্থা পটিগ্গহি.

৫৬৬. ‘‘আযাগো সব্বলোকস্স, আহুতীনং পটিগ্গহো;

পুঞ্ঞক্খেত্তং মনুস্সানং, পটিগণ্হিত্থ দক্খিণ’’ন্তি.

… চূল়পন্থকো থেরো….

৫. কপ্পত্থেরগাথা

৫৬৭. ‘‘নানাকুলমলসম্পুণ্ণো, মহাউক্কারসম্ভৰো;

চন্দনিকংৰ পরিপক্কং, মহাগণ্ডো মহাৰণো.

৫৬৮. ‘‘পুব্বরুহিরসম্পুণ্ণো, গূথকূপেন গাল়্হিতো [গূথকূপে নিগাল়্হিতো (স্যা. পী. ক.)];

আপোপগ্ঘরণো কাযো, সদা সন্দতি পূতিকং.

৫৬৯. ‘‘সট্ঠিকণ্ডরসম্বন্ধো, মংসলেপনলেপিতো;

চম্মকঞ্চুকসন্নদ্ধো, পূতিকাযো নিরত্থকো.

৫৭০. ‘‘অট্ঠিসঙ্ঘাতঘটিতো, ন্হারুসুত্তনিবন্ধনো;

নেকেসং সংগতীভাৰা, কপ্পেতি ইরিযাপথং.

৫৭১. ‘‘ধুৰপ্পযাতো মরণায, মচ্চুরাজস্স সন্তিকে;

ইধেৰ ছড্ডযিত্ৰান, যেনকামঙ্গমো নরো.

৫৭২. ‘‘অৰিজ্জায নিৰুতো কাযো, চতুগন্থেন গন্থিতো;

ওঘসংসীদনো কাযো, অনুসযজালমোত্থতো.

৫৭৩. ‘‘পঞ্চনীৰরণে যুত্তো, ৰিতক্কেন সমপ্পিতো;

তণ্হামূলেনানুগতো, মোহচ্ছাদনছাদিতো.

৫৭৪. ‘‘এৰাযং ৰত্ততে কাযো, কম্মযন্তেন যন্তিতো;

সম্পত্তি চ ৰিপত্যন্তা, নানাভাৰো ৰিপজ্জতি.

৫৭৫. ‘‘যেমং কাযং মমাযন্তি, অন্ধবালা পুথুজ্জনা;

ৰড্ঢেন্তি কটসিং ঘোরং, আদিযন্তি পুনব্ভৰং.

৫৭৬. ‘‘যেমং কাযং ৰিৰজ্জেন্তি, গূথলিত্তংৰ পন্নগং;

ভৰমূলং ৰমিত্ৰান, পরিনিব্বিস্সন্তিনাসৰা’’তি [পরিনিব্বন্তুনাসৰা (সী.)].

… কপ্পো থেরো….

৬. ৰঙ্গন্তপুত্তউপসেনত্থেরগাথা

৫৭৭. ‘‘ৰিৰিত্তং অপ্পনিগ্ঘোসং, ৰাল়মিগনিসেৰিতং;

সেৰে সেনাসনং ভিক্খু, পটিসল্লানকারণা.

৫৭৮. ‘‘সঙ্কারপুঞ্জা আহত্ৰা [আহিত্ৰা (ক.)], সুসানা রথিযাহি চ;

ততো সঙ্ঘাটিকং কত্ৰা, লূখং ধারেয্য চীৰরং.

৫৭৯. ‘‘নীচং মনং করিত্ৰান, সপদানং কুলা কুলং;

পিণ্ডিকায চরে ভিক্খু, গুত্তদ্ৰারো সুসংৰুতো.

৫৮০. ‘‘লূখেনপি ৰা [লূখেনপি চ (বহূসু)] সন্তুস্সে, নাঞ্ঞং পত্থে রসং বহুং;

রসেসু অনুগিদ্ধস্স, ঝানে ন রমতী মনো.

৫৮১. ‘‘অপ্পিচ্ছো চেৰ সন্তুট্ঠো, পৰিৰিত্তো ৰসে মুনি;

অসংসট্ঠো গহট্ঠেহি, অনাগারেহি চূভযং.

৫৮২. ‘‘যথা জল়ো ৰ মূগো ৰ, অত্তানং দস্সযে তথা;

নাতিৰেলং সম্ভাসেয্য, সঙ্ঘমজ্ঝম্হি পণ্ডিতো.

৫৮৩. ‘‘ন সো উপৰদে কঞ্চি, উপঘাতং ৰিৰজ্জযে;

সংৰুতো পাতিমোক্খস্মিং, মত্তঞ্ঞূ চস্স ভোজনে.

৫৮৪. ‘‘সুগ্গহীতনিমিত্তস্স, চিত্তস্সুপ্পাদকোৰিদো;

সমং অনুযুঞ্জেয্য, কালেন চ ৰিপস্সনং.

৫৮৫. ‘‘ৰীরিযসাতচ্চসম্পন্নো, যুত্তযোগো সদা সিযা;

ন চ অপ্পত্ৰা দুক্খন্তং, ৰিস্সাসং এয্য পণ্ডিতো.

৫৮৬. ‘‘এৰং ৰিহরমানস্স, সুদ্ধিকামস্স ভিক্খুনো;

খীযন্তি আসৰা সব্বে, নিব্বুতিঞ্চাধিগচ্ছতী’’তি.

… উপসেনো ৰঙ্গন্তপুত্তো থেরো….

৭. (অপর)-গোতমত্থেরগাথা

৫৮৭. ‘‘ৰিজানেয্য সকং অত্থং, অৰলোকেয্যাথ পাৰচনং;

যঞ্চেত্থ অস্স পতিরূপং, সামঞ্ঞং অজ্ঝুপগতস্স.

৫৮৮. ‘‘মিত্তং ইধ চ কল্যাণং, সিক্খা ৰিপুলং সমাদানং;

সুস্সূসা চ গরূনং, এতং সমণস্স পতিরূপং.

৫৮৯. ‘‘বুদ্ধেসু সগারৰতা, ধম্মে অপচিতি যথাভূতং;

সঙ্ঘে চ চিত্তিকারো, এতং সমণস্স পতিরূপং.

৫৯০. ‘‘আচারগোচরে যুত্তো, আজীৰো সোধিতো অগারয্হো;

চিত্তস্স চ সণ্ঠপনং, এতং সমণস্স পতিরূপং.

৫৯১. ‘‘চারিত্তং অথ ৰারিত্তং, ইরিযাপথিযং পসাদনিযং;

অধিচিত্তে চ আযোগো, এতং সমণস্স পতিরূপং.

৫৯২. ‘‘আরঞ্ঞকানি সেনাসনানি, পন্তানি অপ্পসদ্দানি;

ভজিতব্বানি মুনিনা, এতং সমণস্স পতিরূপং.

৫৯৩. ‘‘সীলঞ্চ বাহুসচ্চঞ্চ, ধম্মানং পৰিচযো যথাভূতং;

সচ্চানং অভিসমযো, এতং সমণস্স পতিরূপং.