২. পঞ্চরাজসুত্তৰণ্ণনা

১২৩. দুতিযে রূপাতি নীলপীতাদিভেদং রূপারম্মণং. কামানং অগ্গন্তি এতং কামানং উত্তমং সেট্ঠন্তি রূপগরুকো আহ. সেসেসুপি এসেৰ নযো. যতোতি যদা. মনাপপরিযন্তন্তি মনাপনিপ্ফত্তিকং মনাপকোটিকং. তত্থ দ্ৰে মনাপানি পুগ্গলমনাপং সম্মুতিমনাপঞ্চ. পুগ্গলমনাপং নাম যং একস্স পুগ্গলস্স ইট্ঠং কন্তং হোতি, তদেৰ অঞ্ঞস্স অনিট্ঠং অকন্তং. পচ্চন্তৰাসীনঞ্হি গণ্ডুপ্পাদাপি ইট্ঠা হোন্তি কন্তা মনাপা, মজ্ঝিমদেসৰাসীনং অতিজেগুচ্ছা. তেসঞ্চ মোরমংসাদীনি ইট্ঠানি হোন্তি, ইতরেসং তানি অতিজেগুচ্ছানি. ইদং পুগ্গলমনাপং. ইতরং সম্মুতিমনাপং.

ইট্ঠানিট্ঠারম্মণং নাম লোকে পটিৰিভত্তং নত্থি, ৰিভজিত্ৰা পন দস্সেতব্বং. ৰিভজন্তেন চ ন অতিইস্সরানং মহাসম্মতমহাসুদস্সনধম্মাসোকাদীনং ৰসেন ৰিভজিতব্বং. তেসঞ্হি দিপ্পকপ্পম্পি আরম্মণং অমনাপং উপট্ঠাতি. অতিদুগ্গতানং দুল্লভন্নপানানং ৰসেনপি ন ৰিভজিতব্বং. তেসঞ্হি কণাজকভত্তসিত্থানিপি পূতিমংসস্স রসোপি অতিমধুরো অমতসদিসো হোতি. মজ্ঝিমানং পন গণকমহামত্তসেট্ঠি কুটুম্বিকৰাণিজাদীনং কালেন ইট্ঠং কালেন অনিট্ঠং লভমানানং ৰসেন ৰিভজিতব্বং. তঞ্চ পনেতং আরম্মণং জৰনং পরিচ্ছিন্দিতুং ন সক্কোতি. জৰনঞ্হি ইট্ঠেপি রজ্জতি অনিট্ঠেপি, ইট্ঠেপি দুস্সতি অনিট্ঠেপি. একন্ততো পন ৰিপাকচিত্তং ইট্ঠানিট্ঠং পরিচ্ছিন্দতি. কিঞ্চাপি হি মিচ্ছাদিট্ঠিকা বুদ্ধং ৰা সঙ্ঘং ৰা মহাচেতিযাদীনি ৰা উল়ারানি আরম্মণানি দিস্ৰা অক্খীনি পিদহন্তি দোমনস্সং আপজ্জন্তি, ধম্মসদ্দং সুত্ৰা কণ্ণে থকেন্তি, চক্খুৰিঞ্ঞাণসোতৰিঞ্ঞাণানি পন তেসং কুসলৰিপাকানেৰ হোন্তি. কিঞ্চাপি গূথসূকরাদযো গূথগন্ধং ঘাযিত্ৰা খাদিতুং লভিস্সামাতি সোমনস্সজাতা হোন্তি, গূথদস্সনে পন নেসং চক্খুৰিঞ্ঞাণং, তস্স গন্ধঘাযনে ঘানৰিঞ্ঞাণং, রসসাযনে জিৰ্হাৰিঞ্ঞাণঞ্চ অকুসলৰিপাকমেৰ হোতি. ভগৰা পন পুগ্গলমনাপতং সন্ধায তে চ, মহারাজ, রূপাতিআদিমাহ.

চন্দনঙ্গলিকোতি ইদং তস্স উপাসকস্স নামং. পটিভাতি মং ভগৰাতি ভগৰা ময্হং একং কারণং উপট্ঠাতি পঞ্ঞাযতি. তস্স তে পঞ্চ রাজানো আমুত্তমণিকুণ্ডলে সজ্জিতায আপানভূমিযা নিসিন্নৰসেনেৰ মহতা রাজানুভাৰেন পরমেন ইস্সরিযৰিভৰেন আগন্ত্ৰাপি দসবলস্স সন্তিকে ঠিতকালতো পট্ঠায দিৰা পদীপে ৰিয উদকাভিসিত্তে অঙ্গারে ৰিয সূরিযুট্ঠানে খজ্জোপনকে ৰিয চ হতপ্পভে হতসোভে তং তথাগতঞ্চ তেহি সতগুণেন সহস্সগুণেন ৰিরোচমানং দিস্ৰা, ‘‘মহন্তা ৰত ভো বুদ্ধা নামা’’তি পটিভানং উদপাদি. তস্মা এৰমাহ.

কোকনদন্তি পদুমস্সেৰেতং ৰেৰচনং. পাতোতি কালস্সেৰ. সিযাতি ভৰেয্য. অৰীতগন্ধন্তি অৰিগতগন্ধং. অঙ্গীরসন্তি সম্মাসম্বুদ্ধং. ভগৰতো হি অঙ্গতো রস্মিযো নিক্খমন্তি, তস্মা অঙ্গীরসোতি ৰুচ্চতি. যথা কোকনদসঙ্খাতং পদুমং পাতোৰ ফুল্লং অৰীতগন্ধং সিযা, এৰমেৰ ভগৰন্তং অঙ্গীরসং তপন্তং আদিচ্চমিৰ অন্তলিক্খে ৰিরোচমানং পস্সাতি অযমেত্থ সঙ্খেপত্থো. ভগৰন্তং অচ্ছাদেসীতি ভগৰতো অদাসীতি অত্থো. লোকৰোহারতো পনেত্থ ঈদিসং ৰচনং হোতি. সো কির উপাসকো – ‘‘এতে তথাগতস্স গুণেসু পসীদিত্ৰা ময্হং পঞ্চ উত্তরাসঙ্গে দেন্তি, অহম্পি তে ভগৰতোৰ দস্সামী’’তি চিন্তেত্ৰা অদাসি. দুতিযং.